T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/33 Esas
KARAR NO: 2024/215
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/01/2023
KARAR TARİHİ: 02/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... 'nun işletme hakkı sahibi olduğunu, davalının ise işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan otoyolları ticari amaçla kullandığını, davalının 02/01/2019-03/03/2022 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş yaptığını, bedel ödenmeden yapılan geçiş ücretlerinin 15 gün içinde ödenmemesi üzerine davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının yaptığı itiraz üzerine takibin durdurduğunu, takibe yapılan itirazın kabul edilebilir olmadığını, sırf takibi durdurmak için yapıldığını iddia ederek, davalının .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. Sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile, takibin devamını, davalının itirazının kötü niyetli olması ve alacağın likit olması sebebiyle borçlu aleyhine asgari %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
Davalı şirkete usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen , davaya cevap vermediği görülmüştür.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; ihlalli geçişten kaynaklı alacağa dayanılarak başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ....İcra Müdürlüğü'nün 2022/... takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine faizler dahil toplam 398.576,25-TL alacağın değişen oranlarda faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalının sunduğu itiraz dilekçesi ile itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 15/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
''..Davacı vekili, davalı şirketin ... plakalı 8 araç ile 02/01/2019-03/03/2022 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette bulunan ...dan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini iddia ederek ödenmeyen; 59.212,30 TL geçiş ücreti ve 236.849,20 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 296.061,50TL 'yi takip ve dava konusu yaptığı,
Dava konusu ... plakalı araçların tescil tarihleri incelendiğinde, ihlalli geçiş yapıldığı tarihte aracın davalı şirket adına kayıtlı olduğunun tespit edildiği,
Davacı vekili tarafından dava dosyasına ibraz edilen CD içerisinde ihlalli geçiş listesi ve görüntü kayıtlarının olduğunun görüldüğü, yapılan incelemede davalı adına kayıtlı ... plakalı araçların 02/01/2019-03/03/2022 tarihleri arasında toplam 3689 kez geçiş ücreti ödemeden ihlalli geçiş yaptığının tespit edildiği,
Dosyaya celp edilen belgelerin incelemesinde; ... plakalı araçların 02/01/2019-03/03/2022 tarihleri arasında kayıtlı ... üyelikleri bulunmadığının tespit edildiği,
HGS banka kayıtlarında ise ihlalli geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içinde yeterli bakiyenin mevcut olmadığı, tespit edilen geçişlere ilişkin 6001 Sayılı Kanun M.30-1 gereğince gecikme cezası hesaplandığı,
Sayın Mahkemenizce davacı şirketin talebinin kabulü halinde; 3689 kez ihlalli geçiş ücretinin 59.212,30TL, 6001 Sayılı Kanun M.30-1 gereğince 4 katı ceza tutarının 236.849,20 TL olmak üzere toplam davacı alacağının 296.061,50TL olarak hesaplandığı,
İşlemiş faiz tutarının 92.234,08TL + 15.637,87TL dahil olmak 102.514,75 TL talep ettiği,
Sekiz aracın ihlalli geçişlerine ilişkin tüm hesaplama tablolarının ekte 113 sayfada sunulduğu,
Sonuç ve kanaatine varılmıştır. Takdirlerine arz olunur...." şeklinde mütalaada bulunmuştur.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin 18.01.2018 tarih, 2017/ ... E. 2018/ ... Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir...... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/1124 Esas, 2021/347 Karar sayılı ilamı)
Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; ihlalli geçiş görüntüleri ile provizyon kayıtları incelenmek suretiyle hazırlanmakla ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olan bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere, davalının sahibi olduğu ... plakalı araçlar ile davacıya ait ücretli otoyollardan ... hesap bakiyesinde yeterli meblağ bulundurmadan 02.01.2019-03.03.2022 tarihleri arasında çok defa ihalli geçişler yaptığı ve geçiş ücretlerini 15 günlük süre içinde ödemediği, yasa gereğince geçiş bedelinin 4 katı tutarında ceza bedelini de ödemekle mükellef olduğu, ihlalli geçiş yapan araçların, ihlallerin yapıldığı tarihte davalıya ait olduğu hususunun tescil kayıtları ile sabit olduğu, bilirkişi raporunda tespit edilen geçiş ücreti ve 4 katı ceza bedeli toplamı 296.061,50 TL kadar davacı yanın davalı yandan alacaklı olduğu, taraflarca anılan rapora itiraz edilmediği ve davalı tarafça davaya cevap verilmediği, böylece davacının anılan tutar yönünden talebinde haklı olduğu, davacı yanın takip dosyası ve dava kapsamında işlemiş faiz ve faizin KDV'si talepleri de bulunmakla; ihlalli geçişte bulunana bildirim yapma zorunluluğunun olmayışının geçiş ücreti ve ceza bedelinin talep edilebilmesine ilişkin olduğu ve ihlalli geçiş tarihi itibariyle faizin işlemeye başlayacağı anlamına gelmediği, temerrüt faizi talep edilebilmesi için TBK'nun 117. maddesi uyarınca alacaklının ihtarı ile borçlunun temerrüde düşürülmesinin gerektiği, anılı hüküm uyarınca davalı yanın takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğü ispatlanamadığından davacı yanın alacağa işlemiş faiz ve faizin KDV'si taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, davanın asıl alacak tutarı üzerinden kısmen kabulüne, alacak davalı tarafça belirlenebilir olmakla takibe yapılan haksız itiraz nedeniyle alacağına geç kavuşan davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... sayılı takip dosyasında, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan 296.061,50 TL asıl alacak tutarı kadar alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazının iptaline, takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Alacağın % 20'si oranındaki 59.212,30 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 20.223,96 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 4.813,81-TL harcın mahsubu ile bakiye 15.410,15-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafça yapılan 6.092,25-TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 4.525,32-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 46.409,23-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirmediğinden , bu yönde karar tesisine yer olmadığına,
7-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8-Davacı tarafça yatırılan 4.813,81-TL peşin harç ve 179,90-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 4.993,71-TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Devletçe karşılanan 3.120-TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre hesaplanan 2.317,54TL 'sinin davalı taraftan, bakiye 802,46-TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinden verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/04/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır