T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/356 Esas
KARAR NO : 2024/671
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/05/2023
KARAR TARİHİ : 23/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plaka no.lu aracın ... yabancı plaka no.lu aracın sebep olduğu 25/12/2021 tarihli kaza nedeniyle hasarlandığını, müvekkiline ait araç kendi şeridinde seyir halinde gittiğini ...yabancı plaka sayılı araç müvekkilinin şeridine geçerek aracına çarptığını SBM kayıtlarından komisyon oy birliği onayı ile her iki tarafta da %50 kusur verildiğini, kaza sonucu müvekkili araçta meydana gelen değer kaybı bakımından uğradığı zarar miktarı tam olarak belirlenmediğini, kaza kaybının tespiti ile değer kaybını talep ettiklerini, kaza sonucu müvekkili araçta değer kaybı meydana geldiğini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkiline ait araçta meydana gelen 100,00 TL değer kaybı tazminatı bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu vekilinin cevap dilekçesinden özetle; kusurun ve kusur oranını tespitinin Karayolları Fen Heyetinden seçilecek 3 kişilik heyet veya adli tıp kurumu tarafından tespit edilmesini, kazanın meydana gelmesinde yabancı plakalı araç sürücüsünün hiçbir kusurunun bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek ile birlikte yabancı plakalı araç sürücüsünün kısmen de olsa kusuru tespit edildiği takdirde davacının talep etmiş olduğu değer kaybı ve araç hasarı talebinin de yine bilirkişi marifetiyle tespit edilmesini, araç değer kaybının hesaplamasında hasar gören aracın hasar geçmişi ve niteliği, kilometresi, marka ve modeli, üretim yılı, tarfiğe çıkış tarihi, pazar değeri, yetkili serviste orijinal yedek parçalarla tamiri ve benzeri faktörlerinin alınmasını hasarlanan parçaların niteliği itibariyle değer kaybı yaratılıp yaratılmadığının da dikkate alınmasını, davacının belirsiz alacak olarak açtığı davanın reddini, ödeme yapılmış olması sebebiyle davanın reddini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER:
İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin...Esas sayılı dosyası uyap üzerinden dosyamız arasına celp edilmiştir.
Noterler Birliği'ne, SBGM'ne, ... Sigorta Şirketine davacı yönünden...Vergi Dairesi ve Ticaret Sicil Müd.'ne yazılan müzekkerelere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Dosyanın resen seçilen...Trafik Kürsüsünde görevli makine mühendisi ve sigortacı bilirkişiye tevdii ile, ödenen bedelin mahsubu suretiyle var ise değer kaybı alacağının belirlenmesi, kazanın meydana gelmesindeki kusur oranları ile değer kaybının tespit edilerek sigortacılık mevzuatı kapsamında davacının davalı şirketten ve davalı gerçek kişiden alacak talebinde bulunup bulunamayacağı hususlarında, yine değer kaybı hesabında aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre açıklamalı, ayrıntılı ve denetime elverişli rapor düzenlenmesinin istenilmiş mahkememiz dosyası bilirkişilere tevdii edilmiştir.
Bilirkişi sigorta uzmanı ...ve makine mühendisi... tarafından hazırlanan 09.03.2024 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır. Bilirkişi 09.03.2024 tarihli raporunda özetle:".. hukuki ve nihai karar tamamen Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; tüm dosya kapsamı üzerinde Sayın Mahkemenizin talimatları doğrultusunda yaptığımız inceleme sonucunda, dava konusu somut olayda heyetimiz,
1. ...plakalı tır sürücüsü ... ‘un olayda % 100 oranında kusurlu olduğu,
2. Davacıya ait ... plakalı araç sürücüsü ...’un olayda kusursuz olduğu
3. Davacıya ait aracın uğradığı hasarın onarımı sonrası uğramış olduğu değer kaybının, kaza tarihi itibarıyla 12.062,00 TL olduğu,
4. Dava konusu ...no.lu Yeşil Kart Poliçesinden dolayı, dava konusu 25.12.2021 kaza tarihi itibariyle, davalı ...Motorlu Taşıt Bürosu’nun sorumluluğu
araç başına maddi teminat limitinin 43.000,00 TL ile sınırlı olduğu,
5. Davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu tarafından ...no.lu hasar dosyasının açılmış ve 26.07.2022 tarihinde kusur oranına göre 1.377,50 TL değer kaybının davacı ...'a ödenmiş olduğu,
6. Davalı ...Motorlu Taşıt Bürosu’nun davacıya ödemiş olduğu 1.377,50 TL’nin tenzili
halinde bakiye 10.684,50 TL değer kaybı zararından sorumlu bulunduğu
görüş ve kanaatine varmıştır. İş bu bilirkişi raporumuzu takdir ve tensiplerinize saygılarımızla arz ederiz. 09.03.2024
...."yönünde mütalaada bulundukları görülmüştür.
Davacı vekilinin bedel arttırım dilekçesi sunduğu, davalı vekiline tebliğe çıkarıldığı, davalı vekilinin talep arttırım dilekçesine itiraz dilekçesi sunduğu anlaşıldı. Davacı vekilinin dava değerinin 10.584,50 TL artırılarak davalarının 10.684,50 TL üzerinden kabulünü talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı tazminatının tahsili amacıyla 2918 sayılı KTK 'nın 97. maddesi ile 6098 sayılı TBK 'nun 54. maddesine göre açılmış ve yeşil kart sorumluluğuna dayalı başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK 67. maddesine göre iptali talebi isteminden ibarettir.
Mahkememizce dava konusu Anadolu ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... Motorlu Taşıt Bürosu aleyhine 23/09/2022 tarihinde 5.623,31TL faturaya dayalı asıl alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu ve taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair 04/05/2023 tarihli arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizde görülmekte olan davaya konu somut olayın incelenmesinde ; ...plakalı araç ile ... yabancı plaka sayılı aracın 25/12/2021 tarihinde çarpışması sonucu yaşanan trafik kazası nedeniyle davacının sahibi olduğu ... plakalı araçta değer kaybı alacağının, kazaya sebebiyet veren aracın dava dışı 3. Kişiye ait olan ... yabancı plakalı araç olması nedeniyle davalı ... Motorlu Taşıt Büro'sundan tazmini istemine ilişkin olduğu görülmektedir. Kazaya sebebiyet veren aracın yabancı plakalı ve yeşil kart sigortalısı olması nedeniyle talebin davalıya yöneltilebileceği ve davalı tarafından davacıy 1.377,50 TL ödendiği hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
Mahkememizce ödenen bedelin mahsubu suretiyle var ise değer kaybı alacağının belirlenmesi, kazanın meydana gelmesindeki kusur oranları ile değer kaybının tespit edilerek sigortacılık mevzuatı kapsamında davacının davalı şirketten ve davalı gerçek kişiden alacak talebinde bulunup bulunamayacağı hususlarında, yine değer kaybı hesabında aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre açıklamalı, ayrıntılı ve denetime elverişli rapor düzenlenmesinin istenilmiş mahkememiz dosyası bilirkişilere tevdii edilmiştir. Bilirkişi sigorta uzmanı ... ve makine mühendisi... tarafından hazırlanan 09.03.2024 tarihli raporda özetle" ... plakalı tır sürücüsü ...da % 100 oranında kusurlu olduğu, davalı ...Motorlu Taşıt Bürosu tarafından ...no.lu hasar dosyasının
açılmış ve 26.07.2022 tarihinde kusur oranına göre 1.377,50 TL değer kaybının davacı
...'a ödenmiş olduğu, Davalı ... Motorlu Taşıt Bürosu’nun davacıya ödemiş olduğu 1.377,50 TL’nin tenzili
halinde bakiye 10.684,50 TL değer kaybı zararından sorumlu bulunduğu" tespit edilmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar sonrasında yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi neticesinde değer kaybı istemi yönünden yapılan teknik ve hukuki değerlendirme neticesinde; yyy esas, yyykarar sayılı Anayasa Mahkemesinin iptal kararı kapsamında genel şartlar ifadesi iptal edilmekle (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13.07.2011 tarihli ve 2011/1-421 esas, 2011/524 karar sayılı kararında; “Eldeki dava sonuçlanıp kesinleşmeden o davaya uygulanabilecek olan yasa metni Anayasa Mahkemesince iptal edilip, yürürlüğün durdurulmasına karar verildiğine göre, iptal kararı sonucu oluşan durumun 05/09/1960 tarihli, 21/9 sayılı YİBK'da belirtildiği üzere maddi anlamda kesinleşmemiş olup, derdest olan eldeki davaya da uygulanması zorunludur.” denilmiş, aynı yöndeki içtihat, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21/03/2012 tarihli ve 2012/20-12 esas, ...karar sayılı kararında da oy birliği ile kabul edilmiştir. Keza 21/01/2004 tarihli ve ... esas, ...karar sayılı ve 03/02/2010 tarihli ve 2010/4-40 esas, 2010/54 karar sayılı kararlarında da; “Uygulanması gereken bir kanun hükmü, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilirse, usulî kazanılmış hakka göre değil, Anayasa Mahkemesinin iptal sonrası oluşan yeni duruma göre karar verilebilecektir.” yönünde değerlendirme ve açıklama yapılmıştır.) derdest dava yönünden bağlayıcı olup 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMSS Genel Şartlarına göre belirlenen değer kaybı hesaplama yöntemine göre değerlendirme yapılamayacağı sonucuna varılmıştır. Kabul edilen hukuksal durum gereğince, Yargıtayın istikrar kazanan içtihatları doğrultusunda; aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış hâldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark, aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya (farka) göre hesaplanması gerekmiş olup bu kapsamda yapılan inceleme neticesinde, davacı yanın talep edebileceği değer kaybına dayalı maddi tazminat miktarının ödenen bedelin tenzili sonrası 10.684,50 TL olduğu tespit edilmiştir. Tarafların kusur durumu için alınan rapor hükme elverişli olmakla birlikte dava dışı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu anlaşıldığından kusur oranında davalı sorumlu tutulmuş olup belirlenen bedelin poliçe limitini aşmadığı görülmekle anılı kanuni düzenlemeler kapsamında davalının ... Sigorta Poliçesi kapsamında davacının işbu maddi zararını tazminle yükümlü olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Temerrüt yönünden yapılan değerlendirmede; bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nın 117/2. maddesine göre haksız fiil sahipleri, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte temerrüde düşmüş sayılırlar fakat davalı burada haksız fiil sahibi olmayıp, sorumluluğu kanun gereğidir. O halde davalının temerrüdünü 2918 sayılı KTK'nın davalıya müracaat tarihinde yürürlükte bulunan 97. maddesine göre tayin etmek gerekir. Yani davacının davalı kuruma müracaat ettiği tarihten itibaren 8 iş günü geçmesi ile davalının ödeme yapıp yapmadığına bakmak icap etmektedir ancak davacının davalıya başvuru yaptığı tarihe ilişkin belgeler dosyaya sunulmamış olduğundan davalı tarafından davacıya yapılan kısmi ödeme tarihi temerrüt tarihinin başlangıcı olarak kabul edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle davacı tarafından açılan davanın kabulü ile 10.684,50 TL değer kaybı alacağının temerrüt tarihi olan 26/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın KABULÜ ile;
10.684,50 TL değer kaybı alacağının temerrüt tarihi olan 26/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 729,86 TL harçtan, davacı tarafça yatırılan 179,90TL peşin harcın ve tamamlatma harcı olan 180,77 TL toplam 360,67 TL mahsubu ile 369,19 TL'nin harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin, 179,90 başvurma harcı 180,77 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 540,57 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 10.684,50 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yatırılan posta, tebligat, bilirkişi ücreti vesairden oluşan toplam 5.094,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/10/2024
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır