T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/370 Esas
KARAR NO : 2024/691
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 20/09/2022
KARAR TARİHİ : 25/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ZMMS güvencesi altında bulunan ... plakalı aracın maliki tarafından onarım için ... Sitesinde ... isimli iş yerine bırakıldığını, araç işletmesi serviste olduğu esnada kullanılan bu aracın Ulus istikametine doğru seyrederken ... plakalı araca arkadan çarptığını, ... plakalı aracın da savrularak ... plakalı araca çarptığını, ... plakalı araçta meydana gelen hasar için ZMMS poliçesine istinaden 9.117,70 TL ödeme yapıldığını, oysaki Karayolları Trafik Kanununun 104. maddesine göre onarım için bırakılan aracın sebebiyet verdiği zarardan işletenin ve zorunlu sigortacının sorumlu olmadığını ileri sürerek iade için başlatılan .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... esasına yöneltilen itirazın iptalini ve davalının en az %20 inkâr tazminatıyla yükümlü tutulmasını istemiştir.
CEVAP:
Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; müvekkilinin ... plakalı aracın maliki olduğunu, aracın tamiri ve bakımı için ... İsimli ... 'de bulunan iş yerine bırakıldığını, müvekkilinin aracını bırakmış olduğu firma çalışanı tarafından söz konusu kaza meydana geldiğini, ve çalışanın hakimiyetinde bulunan araç olay mahallini terk ettiğini, söz konusu kazada ... araç tam kusurlu kabul edildiğini ve sigorta bedeli müvekkiline zarara sebebiyet veren aracın anlaşmalı olduğu davacı şirket tarafından ödendiğini, olay mahallini terk edilmesi sebebiyle davacı şirket tarafından hasar bedelinin tazmini için müvekkiline rücu edildiğini, müvekkilinin kazanın kendisi tarafından gerçekleştirilmediği bu konu ile alakalı servis yetkilerinden şikayetçi olduğunu beyan ettiğini, aracın araç bakım ve onarım sırasında zarara uğradığını, bu nedenle bu zarardan aracın işleteninin sorumlu olmadığını, tam kusurlu olan davacı şirket sigortalısı olduğunu, taraf yoksunluğu nedeniyle davanın usulden reddini, davacının taleplerini ... isimli firmanın çalışanına yöneltmesi gerektiğini dile getirerek davanın reddini ve Yargılama giderleri ve masraflarının davacı yana yüklenilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
.... İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı icra dosyasının UYAP sistemi üzerinden mahkememiz dosyası arasına alındı.
..., ... Sigorta'ya, ...'ne, ... 'ne, ... Ticaret Sicil Müd.'ne, ... Vergi Dairesi'ne yazılan müzekkerelere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
... CBS'nin 2020/... soruşturma sayılı dosyasının uyap üzerinden celp edildiği anlaşıldı.
Dava konusu İstanbul İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... 21.06.2020 tarihinde 9.533,68TL trafik kazasından kaynaklı rücuen tazminine dayalı alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Dosyanın fatura ve aracın servise giriş ve çıkışını gösteren belgelerin incelenmesi sureti ile KTK'nın 104. maddesi ve ZMSS Genel Şartları gereği dava konusu zarara neden olan aracın bırakıldığı tamirhanenin Yargıtay Hukuk Dairesi'nin 2021/ ... Esas 2021/... Karar sayılı ilamında belirtilen niteliklere sahip olup olmadığı ve aracın hangi tamirat için (ve ne kadar süreyle) bu yere bırakıldığı tespit edildikten sonra, tamirhane sahibi dava dışı üçüncü kişinin işleten gibi sorumlu olup olmayacağının, diğer bir deyişle, davalı sigortacının sorumluluğunun devam edip etmediğinin tespiti ile 1 Sigortacı Bilirkişi, 1 Makine Bilirkişisinden rapor hazırlanması istenilmiştir.
02/09/2024 tarihli sigorta uzmanı ... ve makine mühendisi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporundan özetle;"... Hukuki ve nihai karar tamamen Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; tüm dosya kapsamı üzerinde Sayın Mahkemenizin talimatları doğrultusunda yaptığımız inceleme sonucunda, dava konusu somut olayda heyetimiz, 1. Kaza yerini terk eden ... plakalı aracın sürücüsü ... ... „ın %100 asli kusurlu olduğu, 2. ... plakalı aracın hasarının KDV dahil 9.117,70 TL olduğu 3. Dava konusu 21.06.2020 tarihli trafik kazasında; % 100 kusurlu olarak kazaya ve hasara sebebiyet veren ve kaza yerini terk eden ... plakalı aracın firari sürücüsünün, aracın sahibi tarafından tamir edilmek üzere teslim ettiği ... isimli iĢ yerindeki ... isimli Ģahsın, araç maliki ve iĢleteninin izni ve bilgisi dıĢında aracı kullandığı sırada kazaya ve hasar sebebiyet vermiş olduğunun, polis ifade tutanakları ve ikrarları ile sabit olduğu, 4. 2918 Sayılı KTK.‟nun 104. maddesi; “Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım - satım, araçta değiĢiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı; işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın iĢleteni ve araç için ZMMS yapan sigortacısı bu zarardan sorumlu değildir.” hükmünde olduğu ve muhtelif Yargıtay Kararlarının da aynı hükümde olduğu, 5. ZMS/Trafik Sigortası Genel ġartlarının Teminat Dışında Kalan Hallere ilişkin A.6/c maddesinde ise; “İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat taleplerinin” sigorta teminatı dıĢında olduğu, 6. Dolayısıyla; KTK.‟nun 104. ve ZMS/Trafik Sigortası Genel ġartların A.6/c maddeleri gereğince, ... plakalı aracın maliki davalı ... „ün, aracının dava konusu trafik kazası sonucunda hasar görmesi ilgili olarak, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın trafik sigortası kapsamında, gerek ... plakalı araç maliki ve gerekse trafik sigortacısı davacı ...ş.‟nden herhangi bir tazminatı talep etme hakkının bulunmadığı, dolayısıyla sehven ödenmiş olan 9.117,70 TL hasar tazminatını, ödemeyi yapan davacı ...ġ.‟ne iade etmesi gerektiği, 7. Kaza yerini terk eden ... plakalı aracın sürücüsü ... ... „ın %100 asli kusurlu olduğu, ... plakalı aracın hasarının KDV dahil 9.117,70 TL olduğu Görüş ve kanaatine varmıştır. bu bilirkişi raporumuzu takdir ve tensiplerinize saygılarımızla arz ederiz. 02.09.2024 ...." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle sigortalı araçta meydana gelen hasarın TTK'nın 1472. maddesine dayalı olarak kusurlu olduğu iddia edilen davalı araç işleteninden rücuen tahsili istemine ilişkin başlatılan .... İcra Dairesinin 2021/... Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 1472/1. maddesinde "(1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." şeklinde düzenlenmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 104/I. maddesinde, " Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım – satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı; işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın işleteni ve araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası yapan sigortacısı bu zararlardan sorumlu değildir." düzenlemesi yer almaktadır.
Mahkememizce dava konusu ....İcra Dairesinin 2021/... Esas sayılı dosyasının celbi ile incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... aleyhine, 11/01/2021 tarihinde 9.117,70 TL asıl alacak ve 415,98 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 9.533,68 TL alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı ve görevsizlik kararı ile mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
Huzurdaki davada uyuşmazlığın ; dava dışı davacı sigortalısına ait ... araç ile davalı ya ait ... plakalı araçların çarpışması sonucu davacı tarafından davalıya ödeme yapıldığı ancak kazanın davalıya ait ... plakalı araç onarım ve bakım için ... isimli iş yerine bırakıldığı sırada meydana geldiği bu nedenle davacının davalıya ödediği bedelin KTK 104. Maddesi uyarınca iadesi gerekip gerekmediği noktalarında toplandığı görülmüştür. Dosyanın fatura ve aracın servise giriş ve çıkışını gösteren belgelerin incelenmesi sureti ile KTK'nın 104. maddesi ve ZMSS Genel Şartları gereği dava konusu zarara neden olan aracın bırakıldığı tamirhanenin Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 2021/... Esas 2021/... Karar sayılı ilamında belirtilen niteliklere sahip olup olmadığı ve aracın hangi tamirat için (ve ne kadar süreyle) bu yere bırakıldığı tespit edildikten sonra, tamirhane sahibi dava dışı üçüncü kişinin işleten gibi sorumlu olup olmayacağının, diğer bir deyişle, davalı sigortacının sorumluluğunun devam edip etmediği hususunda 02/09/2024 tarihli sigorta uzmanı ... ve makine mühendisi ... ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
Yapılan açıklamalar doğrultusunda dosya kapsamı incelendiğinde; KTK'nın 104/1. maddesinde, motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım – satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı işleten gibi sorumlu tutulacağı ve aracın işleteni ve araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası yapan sigortacının bu zararlardan sorumlu olmayacağı açıklanmıştır. Somut olayda, kazaya sebebiyet verdiği iddia olunan ... plaka sayılı aracın kaza tarihi itibarıyla tamir için servise bırakıldığı, kazanın dava dışı ... ... tarafından yapıldığı bu durumun kaza tespit tutanağı ve ... CBS 2020/... soruşturma sayılı dosyasında mevcut ... ...'a ait polis ifade tutanaklarındaki ikrar beyanı ile sabit olduğu, davalının kaza tarihinde kazaya sebebiyet veren aracın zilyedi olmadığı anlaşılmıştır. Bu durumda araç maliki olan davalının, sözü geçen yasal düzenleme uyarınca zarardan sorumluluğunun bulunmadığı ödediği bedeli davalı sigortalısından isteyemeyeceği dava dışı kusurlu sürücüden talep edebileceği, davacının yaptığı ödemenin lütuf ödemesi kapsamında kaldığı anlaşılmakla davanın pasif husumet nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. (Emsal ilam Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/5436 Esas 2021/... Karar, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi 2020/2292 Esas 2023/415 Karar, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi 2022/1429 Esas 2022/1456 Karar )
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE
2-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 427,60-TL maktu karar ve ilam harcından davacı tarafın yatırdığı 115,15 -TL'nin mahsubu ile arta kalan 312,45 -TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre hesaplanan 9.533,68-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5- Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/10/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır