T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/438 Esas
KARAR NO:2025/531
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:05/07/2023
KARAR TARİHİ:09/07/2025
Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... 11.06.2022 tarihinde saat 10:00 sıralarında ifade tutanağında belirttiği üzere ilçe başkanlığına gitmek üzere minibüsten indiğini ve karşıdan karşıya geçmek amacıyla kaldırımda beklendiğini, yolun sağını ve solunu kontrol ettiğini, herhangi bir aracın bulunmadığını görünce karşıdan karşıya geçmek için hareket ettiğini bir anda ve hızlı bir şekilde yolda seyreden kırmızı araç üzerine geldiğini, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe numaralı KTK Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalandığını ...'nun sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması sonucunda davaya konu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, 11.06.2022 tarihinde meydana gelen yaralanmalı trafik kazası sonrası müvekkilinin yokluğunda tutulan Kaza Tespit Tutanağında müvekkile atfedilen %100 kusur oranı gerçeği yansıtmadığını ve söz konusu kazanın oluşumunda müvekkilinin fiili hareketinin dışında ... plakalı aracın da kusuru bulunduğunu, kusur oranlarının bilirkişi marifetiyle değerlendirilmesini, 11.06.2022 tarihinde meydana gelen kazada taraflara atfedilen kusur oranının yeniden tespitini, 11.06.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle müvekkilinde oluşan beden ve cismani zarar nedeniyle HMK M. 107 uyarınca TBK M. 54 gereğince 200,00 TL maddi tazminatın (müvekkilin uğramış olduğu sürekli iş görmezlik için 100,00 TL, geçici iş görmezlik için 50,00 TL, bakıcı giderleri için 25,00 TL ve tedavi giderleri için 25,00 TL) maddi tazminatın sigorta şirketine başvuru tarihi olan 05.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans/yasal faizi ile davalı şirketten tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı def’lerinin ve usuli itirazları nın dikkate alınarak davanın reddini, Aleyhe hüküm kurulması halinde kusur durumunun tespiti için Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden ve Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi’nden rapor alınmasını, davacının maluliyet oranının tespiti için Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nden rapor alınmasını, tazminat oranı ve miktarının tespiti için, Hazine Müsteşarlığı Aktüerler Sicili’ne kayıtlı aktüer bilirkişiden rapor alınarak gerçek zararın tespit ettirilmesini, talep edilen geçici iş göremezlik, tedavi ve bakıcı gideri tazminatı talebi teminat dışı olduğundan işbu taleplerin reddini, taraflarınca huzurda görülen davanın ikame edilmesine sebep olunmadığından harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER
Noterler Birliği'ne, SBGM'ne, SGK'ya, Sigorta Şirketine, ... CBS'ye, ... EAH'ne, ... Hastanesi'ne, ... Emniyet Müd.'ne yazılan müzekkerelere verilen yanıtlar mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler Makine Mühendisi ... ve Aktüerya Uzmanı ... tarafından hazırlanan 06/02/2024 Tarihli bilirkişi heyet raporundan özetle; ".....Hukuki ve nihai karar tamamen Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; 11.06.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasına ilişkin olarak dosyada mevcut olan evrak üzerinde yaptığımız inceleme sonucunda, dava konusu somut olayda heyetimiz, 1. Davacı yaya ...”nun %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu,
2. Davalıya sigortalı araç sürücüsü ...'nın %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu,
3. Davalının %25 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre davacı ...'nun
a)4 aylık geçici iş göremezlik döneminde
%100 kazanç kaybı nedeniyle maddi zararının = 5.302,92 TL,
b)1 aylık bakıcı gideri zararının = 1.385,48 TL. olduğu,
c)Adli Tıp Kurumu tarafından malul kalmadığı belirlenen davacının sürekli iş gücü kaybı(maluliyet) nedeniyle maddi zararının bulunmayacağı,
d)Davacının yukarıda belirlenen maddi zararının poliçe limiti içinde kaldığı,
e)Başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 16.06.2023 olarak belirlendiği, Sigortalı aracın kullanım şeklinin hususi gözüktüğü, Görüş ve kanaatine varmıştır. İş bu bilirkişi raporumuzu takdir ve tensiplerinize saygılarımızla arz ederiz. 06.02.2024...." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'nın 27/02/2024 tarihli ön raporundan özetle; ".....Kişi hakkında mütalaa düzenlenebilmesi için;
1.Kişinin en yakın Eğitim ve Araştırma Hastanesi veya Üniversite Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Kliniği'ne sevki sağlanarak; dirsek kırığı ve elde tendon kesisine yönelik yeni yaptırılacak eklem açıklıklarını dereceleri ile belirtir, nötral sıfır metoduna göre, sağ ve sol taraf mukayeseli(sağlam tarafla karşılaştırmalı) ortopedik muayenesi ile yeni çekilecek kırık alanını içine alan iki yönlü direk grafılerin dijital ortamda (DİCOM) CD kopyasının ve bu incelemeler sonucu düzenlenecek raporlarının teminen gönderilmesi,
2.Kişinin en yakın Eğitim ve Araştırma Hastanesi veya Üniversite Hastanesi Nöroloji birimine sevki sağlanarak kafa travması ve dirsek kırığına yönelik yeni yaptırılacak ayrıntılı muayenesi sonucu düzenlenecek raporun gönderilmesi,
3.Geri çevrilen evrakın dosyanın aslı, tüm tıbbi belgeler ve grafi Cdlerini içerecek şekilde aynen iadesini arz ederim...." şeklindeki ön raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Adli Tıp 2. İhtisas Kurulu'nun 11 EYLÜL 2024 tarihli raporundan özetle; "......SONUÇ Mevcut belgelere göre;
... ve ... kızı, 02/02/1968 doğumlu, ...’nun 11/06/2022 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 20/02/2019 tarih, 30692 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde;
1. Kişinin tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzdesıfır) olduğu,
2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceği,
3. Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği oy birliği ile mütalaa olunur..." şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Davacı vekili tarafından 11.06.2025 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile ; "..Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, yukarıda izah olunan ve Sayın Mahkemenizin re'sen gözetilecek sebeplerle; Talep artırım talebimizin ve hukuka uygun davamızın KABULÜNE, 11.06.2022 tarihinde meydana gelen yaralanmalı trafik kazası nedeniyle müvekkil nezdinde oluşan beden ve cismani zarar nedeniyle HMK m.107 uyarınca TBK m.54 gereğince 6.813,4 TL Maddi Tazminatın ( müvekkilin uğramış olduğu sürekli iş göremezlik için 100,00 TL, geçici iş göremezlik için 5.302,92 TL, bakıcı gideri için 1.385,48 TL, tedavi giderleri için 25,00 TL olmak üzere) külliyen kabulü ile kazanın meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek yasal/avans faizi ile sorumlulukları kapsamında davalı taraflardan MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİNE, İşbu talep arttırım dilekçemizin davalı tarafa TEBLİĞİNE, Her türlü yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep ederiz. 11.06.2025..." şeklinde bedel arttırım talebinde bulunmuşlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; trafik kazası nedeniyle maddi tazminat isteminden ibarettir.
Uyuşmazlık; 11/06/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının geçici ve sürekli iş göremezliğe uğrayıp uğramadığı, bakım ihtiyacı altında kalıp kalmadığı, ihtiyaç mevcut ise ne kadar süre ile bakıma muhtaç olduğu, tedavi ve bakım giderlerini isteyip isteyemeyeceği, kazanın meydana gelmesinde hangi araç sürücüsünün kusurlu olduğu, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, geçici ve sürekli iş göremezlik ile bakıcı giderine ilişkin davacı zararının bulunup bulunmadığı, maddi tazminat isteminin yasal koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.
A-) Zamanaşımı itirazı yönünden yapılan değerlendirmede; davalı sigorta vekili süresinde sunduğu cevap dilekçesinde usulüne uygun zamanaşımı def'i ileri sürmüştür. 2918 sayılı KTK'nın 109. maddesi gereğince, haksız fiil niteliğindeki trafik kazalarından doğan tazminat taleplerinin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve her halde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre kaza tarihinin 11/06/2022 olduğu ve dava tarihi 05/07/2023 itibari ile zaman aşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.
B-) Maddi tazminat bakımından yapılan değerlendirmede; huzurdaki davada ileri sürülen talepler kapsamında tatbiki gereken 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” hükümlerine yer verilmiş olup Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinin de; “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edildiği görülmüştür. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. maddesinde ise haksız bir fiille başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir. Somut olayda davalı sigorta şirketinin ZMSS ile sigortaladığı ... plakalı araç sürücüsünün yaya olarak bulunan davacıya çarpması sonrası davacının yaralanmasına bağlı olarak geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri ve bakıcı gideri isteminde bulunulduğu görülmüştür.
Davada ileri sürülen talepler kapsamında tedavi evraklarının celbine müteakip kaza tarihi olan 11.06.20122 tarihi itibari ile yürürlükte olan '' Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" hükümleri kapsamında ATK raporu temin edilmiş, alınan raporda davacının kalıcı maluliyetini % 0 , geçici iş göremezlik süresinin 4 ay ve bakıcı ihtiyacının 1 ay olduğunun tespit edildiği, davacının rapora itirazının süresinde olmadığı görülmüştür. ATK raporunun, dosyada mevcut tedavi evrakları/raporları incelenmek sureti ile güncel durum raporları da dikkate alınarak ayrıntılı ve gerekçeli olarak hazırlandığı, yine kaza tarihinde uygulanan yönetmelik uyarınca hesaplamalar yapılarak hazırlandığı anlaşılmakla hükme esas alınmıştır.
Somut olayda kusur durumuna ilişkin alınan 06/02/2025 tarihli raporda yapılan tespitlerin olayın oluşuna uygun ve hükme elverişli olduğu görülmekle bu rapor doğrultusunda davacının yaya geçidi olmayan yerde karşıdan karşıya geçmeye çalışması nedeniyle %75 davalının ise davacı yayayı görmesine ve durma mesafesi olmasına rağmen durmaması nedeniyla %25 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı KTK'nın 90. maddesinde; “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki; “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarihli, 2019/40 E-202/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...Ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…Ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmekle ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellere göre (devre başı ödemeli belirli rant yöntemi, % 1,8 teknik faizle) tazminat hesabının yapılmasına ilişkin olarak KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişikliğin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesi ile birlikte uygulama birliğinin sağlanması yönünde tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosunun esas alınmasına yönelik içtihat geliştirildiği ancak hesaplamalarda pregresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi ve kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre tespit edilen maluliyet raporuna göre hesaplama yapılması gerektiği anlaşılmıştır.
Anılı kriterler uyarınca; ayrıntılı, gerekçeli, dosya kapsamına ve kaza tarihindeki yönetmelik hükümleri ile içtihatlara uygun hesaplanması ile itibar edilir bulunan 06.02.2025 tarihli aktüer bilirkişi raporu kapsamında; davacı yanın talep miktarı, tarafların kusur oranı ve poliçe limiti hususları da dikkate alınarak hesaplanan tutarlar üzerinden davalıların sorumluluğunun mevcut olduğu, zira kazaya sebep olan aracın ZMMS sigortacısının davalı olduğu anlaşılmış olup ev hanımı olan davacı için asgari ücret asgari ücret üzerinden hesaplanan 5.302,92 TL geçici iş göremezlik ve 1.385,48 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 6.688,40 TL maddi tazminat hüküm altına alınmıştır. Alınan rapor kapsamında davacının sürekli maluliyeti bulunmadığından ve dosyaya sunduğu tedavi gideri evrağı bulunmadığından bu alacak kalemlerine ilişkin isteminin reddine karar vermek gerekmiştir. Ayrıca davalı yan her ne kadar ev hanımı olan davacı için geçici iş göremezliğe hükmedilemeyeceğini ileri sürmüş olsa da yerleşik içtihatlar gereği ev hanımları için de geçici iş göremezlik tazminatının talebi mümkün olduğundan itirazı yerinde görülmemiştir. (Emsal ilam: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi 2023/746 Esas 2024/1328 Karar)
C-Temerrüt tarihinin tespiti ve faiz türü noktasında yapılan değerlendirmede; inceleme yapılmış olup rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte ihbar edilmesinden sonra davalı sigorta şirketinin tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta olup davalı sigorta yönünden temerrütün davacı delil listesinde bulunan sigorta şirketine başvuru tarihine dair 05/06/2023 tarihli evrak esas alınması ile 16/06/2023 tarihinde gerçekleştiği tespit edilmiştir. Kazaya sebep olan aracın kullanım amacı hususi olduğundan yasal faiz işletilmesinin gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın KISMEN KABULÜ ile ;
5.302,92 TL geçici iş göremezlik ve 1.385,48 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 6.688,40 TL maddi tazminatın 16/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 615,40 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 120,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 495,40 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafça yapılan 10.693,50 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre (% 98,16) hesaplanan 10.496,73 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan 196,77 TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 6.688,4 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 125,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8-Davacı tarafça peşin yatırılan 120,00 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Devletçe karşılanan 3.120 TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre (% 98,17) hesaplanan 3.062,59 TL 'sinin davalı taraftan, bakiye 57,41 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı (e-duruşma vasıtası ile), davalı tarafın yokluğunda, HMK'nın 341. Maddesi gereğince miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır