T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/579 Esas
KARAR NO : 2024/703
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/10/2024
KARAR TARİHİ : 31/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı Kooperatif'in Rize ili ... ilçesi Merkez Mahallesinde müstahsillerden yaş çay satın aldığını, davalının herhangi bir çay alım yeri, çay kamyonu, çay kamyonu şoförü çay eksperi, çay görevlisi vs. bulunmadığından davalı adına çay satın alma işi taşeron firma ... tarafından ifa edildiğini, davalı, satılan çaylar için 42.135, 18 TL tutarında bir miktar yaş çay ödemesi yaptığını, geriye kalan satış bedellerini 26/08/2024 tarihinde muaccel hale gelmesine rağmen davalının herhangi bir ödeme yapmadığını, bu nedenle ... icra dairesinin 2024/... sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının itiraz ettiğini, davanın kabulünü , icra takibine yapılan itirazın ödenmeyen 4.826,07 TL tutarında anapara, takip tarihine kadar işleyen ve ödenmeyen 513,31 TL tutarına anapara faiz miktarı, anaparaya işleyecek avans faiz oranı, icra vekalet ücreti, takip masrafları takip tarihinden itibaren işleyen ve ödenmeyen faiz miktarları yönünden iptal edilerek takibin devamını, davalı aleyhine yüzde 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekiline dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği henüz cevap dilekçesi sunmamış olduğu anlaşıldı.
DELİLLER:
... 'ne yazılan yazımıza verilen cevap mahkememiz dosyamız arasına alındı.
... Vergi Dairesi'ne ve ... Defterdarlığı ... Mal Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı mahkememiz dosyası arasına alındı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.
6100 sayılı HMK'nın 114/1-b, 114/1-c ve 115. maddeleri gereğince yargı yolu ve görev hususu; kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla; mahkememizce davanın her aşamasında resen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle bu noktalarda incelenmiştir.
TTK'nın 4 ve 5. maddeleri ile ticari davaların; '' Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medeni Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ila 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ila 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ila 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ila 554, havale hakkındaki 555 ila 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ila 580 inci maddelerinde, d) Fikri mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.'' şeklinde tanımlandığı görülmüştür. Anılı kanuni düzenlemeye göre, bir uyuşmazlığın ticari dava sayılması için TTK 4/1.maddesine göre her iki tarafında tacir olması ve ticari işletmeleri ilgili hususlardan doğması, yahut tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın "a-f" bentlerinde sayılan hususlardan doğmasının gerektiği açıktır.
Yukarıda açıklanan hususlarda yapılan incelemede; huzurdaki davanın 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinin "a-f" bentlerinde sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı, nispi ticari dava niteliğinin bulunup bulunmadığı hususunda ise her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması kriterinin bulunması gerekmekle davalı hakkında ... Defterdarlığına yazılan müzekkereye; " Mal Müdürlüğümüz ... - T.C, vergi kimlik numarasında kayıtlı mükellefimiz ... 01.01.2018 tarihinden itibaren kendine ait veya kiralanan gayrimenkullerin kiraya verilmesi veya leasingi (kendine ait binalar, devre mülkler, araziler, müstakil evler, vb.) faaliyetinde bulunması nedeniyle defter tutmadığı sistem kayıtlarından tespit edilmiştir.
" şeklinde yanıt verildiği anlaşılmakla, ve ... Ticaret sicil müdürlüğüne yazılan müzekkereye; "Gerçek ve tüzel kişi tacirlerin ticaret unvanlarının tasnifinden meydana gelen sicil fihristimizde yapılan incelemede yazınızda TC kimlik bilgisi verilen ...'in gerçek kişi ticari işletme kaydı, sicil kayıtlarımıza göre ortağı olduğu kollektif, komandit ve limited şirket kaydı. bulunamadığı gibi tek pay sahibi olduğu anonim şirket kaydı da bulunamamıştır." şeklinde yanıt verildiği anlaşılmakta böylece eldeki davada davacının tacir olmadığı, ticari dava da olmadığı anlaşılmıştır.
Yapılan incelemeler sonrası uyuşmazlığın çay satışından kaynaklı olarak talep edilen alacak istemi ile başlatılan icra takibine yapılan itirazdan kaynaklandığı, davalı taraf kooperatif olsa da dava konusu uyuşmazlığın kooperatif kanunundan kaynaklanmadığı, gelen müzekkere cevaplarıyla davacının tacir sıfatını haiz olmadığının anlaşıldığı, uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözülecek alacak iddiasına dayalı itirazın iptali davası olduğu, uyuşmazlığın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiği anlaşıldığından HMK'nın 2 vd maddeleri, HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca aynı Kanunun 114/l-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince görev dava şartı noksanlığından DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-HMK'nın 2. maddesi gereğince MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE, görevli Mahkemenin ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA, HMK'nun 20. Maddesindeki yasal şartlar yerine getirildiğinde dosyanın görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK 20.maddesi uyarınca süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak karar kesinleşmişse kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde taraflardan birinin Mahkememize başvurarak dosyanın görevli Mahkemeye gönderilmesini talep etmesi aksi takdirde Mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARINA,
4-Yargılama giderlerinin HMK'nın 331/2 maddesi uyarınca görevsizlik kararından sonra davaya devam edecek olan İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesince hükmedilmesine, görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmez ise talep halinde yargılama giderleri hakkında Mahkememizce karar verilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK 345/1. maddesi uyarınca tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/10/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır