T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2014/341 Esas
KARAR NO:2018/229
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:17/09/2014
KARAR TARİHİ:31/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; 20.09.2008 tarihinde ... terminaline ... İstanbul gemisinin 08/07 sefer sayısı ve ... no.lu konişmentosu tahtında gelen ve 1 nolu davalının ihbar adresi ve 2 no.lu davalının ise alıcısı olduğu yükün davacının ... numaralı konteynerinden uyarılara rağmen davalılarca alınmadığını, yük alacaklısı TTK md. 1258 ile açıkça hüküm altına alınmış olduğunu, buna göre navlun alacağı gibi demuraj ücretinin de TTK md. 1077 hükmü gereği taşıyana yük üzerinde yük alacaklısı hakkı verdiğini, yük alacaklısı hakkının bir tür kanuni rehin hakkı olduğunu, davacının konteynerindeki davalılara ait yük üzerinde demuraj alacağından doğan rehin hakkım yükleme anında meydana geldiğini, yükün teslimi anına kadar devam ettiğini, 20.09.2008 tarihinden davalılar tarafından teslim alınmayan yüklerin bekletildiği konteynerin demuraj faturalarının ödenmediğini, faturalarla ilgili gönderilen ihtarnamelerinde sonuç vermediğini, davacının alacağıyla ilgili herhangi bir teminatının olmadığını, kanuni rehin ve hapis hakkına konu yüklerin konteynerde beklemeye devam ettiğini, davacının demuraj alacağı zararının artacağını, zararın artmasının engellenmesi yönünden yükün konteynerderı alınarak Mahkemece tayin edilecek bir tevdi mahalline boşaltılmasını talep ettiklerini, davacımn alacaklarının teminat altına alınabilmesi yönünden yargılama sonuna kadar yüklerin ihtiyaten haczini, iş bu ihtiyati hacze teminatsız karar verilmesini talep ettiklerini belirterek, ... İstanbul gemisiyle 20.09.2008 tarihinde ... Limanına gelen ve 1 noJu davalının ihbar adresi 2 no.lu davalının da alıcısı göründüğü .. no.lu konşimento tahtında ... numaralı konteynerle taşman yük ilgilileriniz borcu ve davacının demuraj ücret alacağının fazlaya ilişkin haklan saklı kalmak kaydıyla şimdilik toplam 12.845 EURO tutarının fatura tarihlerinden itibaren yabancı paraya bankalarca uygulanmakta olan en yüksek faizleriyle aynen bunun mümkün olmadığı takdirde yabancı paranın BK. Md. 83 gereği ödeme tarihindeki TL karşılığının yine fatura tarihleri itibariyle TL1 ye işleyecek en yüksek TL faiziyle birlikte kanuni rehin ve hapis hakkı tanınarak tahsilini, davacı zararının artmasının engellenmesi yönünden Mahkemece resen tayin edilecek bir tevdi mahalline yükün boşaltılmasına ve davacının konteynerin yükten arınmış şekilde iadesini* TTK. 1242 i l gereği yükün ihtiyaten haczini, ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davalılar tahmiline karar verilmesini arz ve talep ettikleri görülmüştür.
1 nolu davalı ...Tic. A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; Davalının 13.12.2007 tarihinde İflasın Ertelenmesi talebi ile ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin... E. Sayılı dosyasında tedbir kararının verildiğini, 09.09.2008 tarihinde ... Tîc. A.Ş/nin İİK 179 / a ve 179 / b maddeleri gereğince iflasın 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verildiğini, karar gereğince davalı aleyhine İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararının verilemeyeceğini, davalı aleyhine icrai işlem yapılamayacağını, davacının bu yönde tedbir taleplerinin reddini talep ettikleri görülmüştür.
2 nolu davalı ...Ş. cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesi ekinde davalıya tebliğ edilen ... no.lu konşimento ve temsil ettiği emtia, anılan belge içeriğinde de yazılı olduğu üzere ... referans no.lu belgeli akreditif ile ilgili olduğunu, bu ilişkide davaya konu emtianın ithalatçısının diğer davalı ... olduğunu, davalı bankanın ise sadece diğer davalı lehine akreditif açan banka konumunda olduğunu, anılan konşimentonun davalı banka emrine düzenlenmiş olmasının nedenin davalı bankanın bu emtianın ithalatçısı/alıcısı olması değil akreditif ilişkisinin bir sonucu olduğunu, akreditif işlemleri tahtında düzenlenen konşimentoların akreditifin tarafi olan banka emrine düzenlendiğini, banka tarafından da ithalatçıya ciro yoluyla devir edildiğini, davaya konu edilen konşimentonun davalı banka tarafından diğer davalıya ciro edildiğini, konşimento ve temsil ettiği emtia üzerindeki her türlü tasarruf hak ve yetkisinin de diğeı davalıya intikal ettiğini, ciro ve devir işleminden sonra davalı bankanın ilgili emtia Üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunabilmesinin hukuken mümkün olmadığım, huzurdaki davada davalı bankaya husumet 'yöneltilmiş olmasının olduğunu, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle davalı banka açısından reddini talep ettiklerini, davacının bugüne kadar davaya konu alacak iddiası hususunda davalı bankaya hiçbir talep yöneltmediğini, davacının iddia ettiği alacağı l yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, 13.08.2007 tarihinde müvekkili tarafından diğer davalıya ciro ile devredildiğinin anlaşıldığını, 13.08.2007 tarihi itibariyle davalı bankanın dava konusu emtiayla ilgisinin kalmadığını, davanın TK 1262. Maddesinde düzenlenen sürede açılmamışsa işbu davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ettiklerini belirterek, haksız ve mesnetsiz işbu davanın davalı banka açısından reddini, ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davacı tahmiline karar verilmesini arz ve talep ettikleri görülmüştür.
... 1. İflas Müdürlüğü' nün... tarihli cevabi yazısında, davacının 52.683,16 TL' lik alacak kaydı yaptırmış olup alacağının tamamının reddedildiği bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 06.05.2010 tarihli bilirkişi raporunun sonuç bölümünde, Dava dosyası incelendiğinde ... A.Ş. lehine sürestarya hakkının doğduğu, bu demuraj miktarının konteyner iadesinin 18.02.2010 tarihi baz alındığında 17,635 EURO veya genel denizcilik teamüllerine göre 2.620 EURO + 500 USD olarak hesaplanacağı, davacı yanın bahse konu konteynerin boşaltılması, nakliyesi, hamaliyesi, ardiye ücreti gibi ücretleri ödemiş olduğunu, bu alacağına karşılık yükün satış bedelinden elde edilen ücrete öncelik kazanacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen 27.10.2010 tarihli bilirkişi raporunda; Yabancılık unsuru bulunan uyuşmazlığa MÖHUK m. 24 f, I uyarınca konişmentoda belirlenen taşıyanın işyeri hukuku olan Türk Hukukunun uygulanacağı, 2 no.lu davalının eşyanın boşaltma limanına varma tarihinden önce konişmentodan doğan haklarını 1 no.lu davalıya devrettiği, dolayısıyla kendisine husumet yöneltilemeyeceği, Konteyner gecikme ücretine ilişkin tarifenin konişmentoda yer aldığı bu sebeple taşıyan sıfatına sahip davacı bakımından istenebileceği, tarifeye uygun olarak yapılan hesaplamada söz konusu ücretin 31,465 EURO olarak hesaplandığı, navlun sözleşmesinin, bu sözleşmeye taraf olmayan gönderilen bakımından üçüncü kişi lehine sözleşme olduğu ve üçüncü kişi gönderilenin konişmento ile borçlandırılmasının mümkün olmadığı, gönderilen sıfatına sahip olan 1 no.lu davalının konteyner gecikme ücreti dolayısıyla sorumlu tutulabilmesi için TTK m. 1069 uyarınca eşyanın gönderilen tarafından teslim alınmış olması ve konişmentoda söz konusu ücretin gönderilen tarafından ödeneceğine dair açık hüküm bulunması gerektiği ve bu iki şartın gerçekleşmesi gerektiği, konişmentonun arka yüzünde bulunan klozlardan 19 (3)(b)‘de ikinci şartın gerçekleştiği, ancak eşyanın gönderilen tarafından teslim alınmaması sebebiyle l nodu davalının söz konusu ücreti ödemekle yükümlü olmadığı, ancak TTK m. 1091 f 2 uyarınca gönderilenin eşyayı teslim almaması sebebiyle taşıyanın teslim alınmayan eşya üzerinde rehin hakkı bulunduğu ve TTK m, 1069, 1077 ve 1080’inci maddelerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, 24.11.2000 tarihli tasfiye tüzüğünün davacının alacağım öncelikle alma hakkının bulunduğu, davacının alacağının tamamını bu bedelden tahsil edememesi durumunda 6 numaralı kısımda belirtilen şartlar gerçekleşmediğinden dolayı 1 no.lu davalıya bakiye alacak için başvurma hakkinin olmadığı, sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen 08.03.2011 tarihli bilirkişi raporunun sonuç bölümünde, “Davalılardan ... ye demorajla ilgili bir talep yöneltilemeyeceği, davacı tarafından demorajın işletilmeye başlandığı tarih mahkemece 23.11.2007 sayılıp ve ihtarnamenin I numaralı davalıya tebliğ tarihi, ihtarnamenin gönderilme tarihi olan 13.02.2008 olarak kabul edildiğinde, nihayet toplam 2.415 EURO demuraja hükmedilebileceğini, demorajdan sonra talep edilebilecek tazminat bakımından ise, ihtarnamenin tebliğinden dava tarihine kadar geçen süre göz Önüne alınırsa 2.224 EURO tazminata hükmedilebileceğini, demoraj ve tazminat toplamda 4.639 EUROya hükmedilebileceği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler ...,... ve ... tarafından ... 51. Asliye Ticaret Mahkemesine düzenlenen ... tarihli ek raporun sonuç bölümünde, davalılardan ...' nin demoraj ile ilgili taleplerden davacının dosyaya mübrez faturaların incelenmesi sonucunda toplam 6.342 EURO demoraj ve tazminat talep edebileceği, 01.07.2008 - 21. 02.2008 tarihleri arasında düzenlenen toplam 8.015 Euro faturaların kesinleşip kesinleşmediği konusun mahkemenin takdirinde olduğu, yapılan işlemler sonucunda davacı yanın incelenen 2007 -2008 yılına ait kendi ticari defterlerinde davacı yanın davalı yandan 31.12.2008 tarihi itibariyle 21.498,58 TL alacağı olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler ..., ... ve ... tarafından düzenlenen 20.04.2018 tarihli bilirkişi raporunun sonuç bölümünde, davacının 21.10.2008 tarihi itibarıyla toplam fatura konusu ettiği 15.120 EURO bedelli demuraj alacağı için yaptığı 2.275 EURO tahsilat düşülerek 12.845,00 Euro demuraj bakiyesi alacağını dava konusu ettiği, davacı tarafın demuraj faturaları düzenlendiği 20.09.2007-21.10.2008 dönemleri gözetildiğinde, davacının fatura konusu edilebilir toplam demuraj alacağının 13.475 Euro hasplandığı ve 2.275 Euro ödeme miktarı düşüldüğünde, bakiye davacı alacağının 11.200,00 Euro hesaplandığı, bu miktarın dosya içeriği konişmento ve fatura dönemleri ile uyumlu olduğu, davacının bu alacağı için dava tarihinden itibaren EURO para birimine uygulanan kamu bankalarınca uygulanan en yüksek bir yıllık mevduat faizini ticari temerrüt faizi şeklinde talep edebileceği, davacı alacağının müflis davalı iflas masasına kaydedilebilir bir alacak olduğu, diğer davalı bankanın, mal üzerinde konişmentodan kaynaklı haklarının mal limana gelmeden önce davalı müflis şirkete geçmiş olduğu, banka açısından pasif husumet ehliyeti bulunmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 13.10.2009 tarihli kararı ile yük üzerine tedbir konulduğu ve bu kararın HMK' nun 397. maddesi gereğince kararın kesinleşmesine kadar devam edeceği anlaşılmıştır.
Yabancılık unsuru bulunan uyuşmazlığa MÖHUK m. 24 f, I uyarınca konişmentoda belirlenen taşıyanın işyeri hukuku olan Türk Hukukunun uygulanmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm delillerden, davanın konusunun demuraj alacağına ilişkin olduğu, mahkememizce alanında uzman bilirkişilerce tanzim olunan 20.04.2018 tarihli rapor içeriğine dosya kapsamı deliller ile uyumlu olması nedeniyle itibar olunduğu, davacı ... A.Ş.tarafından düzenlenmiş olan 03.09.2007 tarih ve .... nolu konişmentoya göre, yükleyici ... tarafından 1 kasa transformatör parçası malın alıcısı ... Tic. A.Ş. şirketine teslim edilmek üzere ... nolu 20’lik konteyner içerisine yüklenerek ... isimli gemiyle Teesport limanından İstanbul limanına gönderildiği, bu konişmentonun devamında ücretlerle alakalı bölümde; bir 20’ lik konteynerin gemiden boşaltılmasından itibaren boş konteynerin iadesine kadar, Pazar günleri ve tatillerde dahil 7 günlük ücretsiz süre (free time) belirlendiğinin görüldüğü, yani konteynerin teslim alınmasından itibaren 7 gün içerisinde iade edilmesi halinde herhangi bir ücret ödenmeyeceği, 7 günlük bu süreden sonra alıcının, 8.günden 14.güne kadar 15 Euro/gün, 15.günden 21.güne kadar 25 Euro/gün, 22.günden itibaren 35 Euro/gün demuraj ödemekle yükümlü olacağı, davacı ... Denizcilik tarafından davalı alıcı ... Tic. A.Ş. ne faks ile gönderilen 14.09.2007 tarihli ihbarnameye göre, ... nolu 20’lik konteyner içerisindeki 8 palet ... cinsi malının 16.09.2007 tarihinde ... limanına geleceğinin ihbar edilmiş olduğunun görüldüğü, bu şekilde 1 numaralı davalının demuraj ücretinden sorumlu olacağı, söz konusu konteynerin ..., İstanbul limanında 20.09.2007 tarihinde gemiden tahliye edildiği, davacı tarafından kesilen ilk demuraj faturası olan 07.11.2007 tarih ve 458993 sayılı 1.260 Euro tutarındaki faturada da başlangıç tarihinin 20.09.2007 olarak kabul edildiğinin tespit edildiği, davacının en son kesmiş olduğu 21.10.2008 tarih ve 178113 sayılı faturadan ise, 21.10.2008 tarihine kadar olan demuraj ücretinin talep edilmiş olduğunun anlaşıldığı, bu durum karşısında konteyner demurajının 20.09.2007 tarihinden itibaren 21.10.2008 tarihine kadar hesaplanması gerektiği, konişmentodaki kayda göre konteyner demurajı;
Dava konusu 1 adet 20’lik konteyner için 20,09.2007-26,09.2007 tarihleri arasındaki ilk 7 gün ücretsiz süre olup devamında, 27.09.2007- 03.10.2007 tarihleri arasındaki ilk 7 gün ödenecek demuraj, günlük 15 Euro üzerinden (7 gün x 15 Euro) 105 Euro, 04.10.2007- 10.10.2007 tarihleri arasındaki 7 gün için ödenecek demuraj günlük 25 Euro üzerinden (7 x 25 Euro) 175 Euro, 11.10.2007 tarihinden itibaren 21.10.2008 tarihleri arasındaki 377 gün için ödenecek demuraj günlük 35 Euro üzerinden (377 x 35 Euro) 13,195 Euro olmak üzere toplam demuraj alacağının; 13.475 Euro olarak hesaplanması gerekeceği, bu miktardan daha önce ödenen 2,275 Euro mahsup edildiğinde, davacının talep edebileceği demuraj alacağının 13.475 Euro -2.275 Euro = 11.200 Euro olduğu, davacı tarafından düzenlenen ticari faturaların akdi ilişkiye uygun ve ticari kayıtlara usulünce kaydedilmiş olduğu, davacının düzenlediği faturalara bakıldığında demuraj hesabının 20.09.2007 tarihinden itibaren 21.10.2008 tarihine kadar yani bir yıl, bir ay, bir gün üzerinden hesaplanmasının esas olduğu, zira varış ihbarının 16.09.2007 tarihi için Ambarlı limanı için yapılmasına karşın, mal Kumport limanına 20.09.2007 tarihinde iniş yapmış ve bu tarihten itibaren hesaplama yapılmasının yerinde olduğu, öte yandan, konişmento bilgileri ve demuraj talebi ile faturalar karşılaştırıldığında 15.120 Euro - 13.475 EURO= 1.645,00 EURO fark olduğunun belirlendiği, bu durumun da davacının düzenlediği faturaların konişmento ile uyumsuzluğuna işaret ettiği, faturalar ve demuraj hesap dönemleri baz alındığında dahi, davacı alacak bakiyesinin 11.200 Euro olarak hesaplandığı, dosyada mevcut bilirkişi raporları ile farklılık oluşması, demuraj hesabında sürenin ihtar ve ihbar ile tamamlanmış olduğu değerlendirmesinden kaynaklandığı anlaşılmakla 1 nolu müflis davalı ...Tic AŞ aleyhine açılan davanın kayıt kabul davası olarak kabulü ile 11.200 Euro alacağın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalı müflis şirketin İstanbul 1 İflas müdürlüğünün 2014/7 esas sayılı İflas dosyasındaki iflas masasına kayıt kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
2 no.lu davalının eşyanın boşaltma limanına varma tarihinden önce konişmentodan doğan haklarını 1 no.lu davalıya devrettiği, dolayısıyla kendisine husumet yöneltilemeyeceği kanaatine varılmakla hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1-2 nolu davalı ... aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-1 nolu müflis davalı ... Tic AŞ aleyhine açılan davanın kayıt kabul davası olarak kabulü ile 11.200 Euro alacağın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalı müflis şirketin ... 1 İflas müdürlüğünün .... esas sayılı İflas dosyasındaki iflas masasına kayıt kabulüne,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 343,30 TL den karar harcı olan 35,90 TL nin mahsubu ile fazla alınan 307,40 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 5.681,70 TL'nin (14,00 TL bakiye harç, 367,70 TL posta gideri ve 5.300,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 4.954,07 TL'sinin davalı MÜFLİS ...'den alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı için takdir edilen 2.180,00 TL ücreti vekaletin davalı MÜFLİS ...'den tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davalı için takdir edilen edilen 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır