T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2014/437
KARAR NO: 2021/182
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 05/10/2009
KARAR TARİHİ: 26/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının dünya yapında gemilere yakıt tedarik ettiğini, ... isimli geminin donatanı ve kiracısı olan Panama merkezli ... şirketi tarafından verilen sipariş ve taraflar arasında imzalanan yakıt tedarik anlaşması çerçevesinde bahse konu gemiye yakıt tedarik edildiğini, 05.10.2018 tarihinde 35 ton mazot (MGO) ve I ton yağlama yağı (Lube oil) tedarik edildiğini, bu siparişten kaynaklanan 26.625,00 USD fatura bedelinin ödenmediğini, aynı gemiye 24.10.2018 tarihinde ikinci kez 30 ton mazot (MGO) tedarik edildiğini, bu siparişten kaynaklanan 21.170,00 Usd fatura bedelinin de ödenmediğini, taraflar arasında imzalanan anlaşmanın 7.1 maddesine göre gecikilen her gün için %0,5 oranında cezai şart ödemesinin kabul edildiğini, toplam 50.085,40 Usd tutarında cezai şart tahakkuk ettiğini, bu çerçevede alacağın 97.880,40 Usd ye tekabül ettiğini, yakıt tedariklerinin gemi bağlama limanı dışında gerçekleşmiş olması nedeniyle kanuni rehin hakkı tesisi gerektiği beyanları ile 97.880,40 Usd alacağa dava tarihinden itibaren bankalar tarafından ABD dolarına uygulanan en yüksek ticari faiz dikkate alınarak hesaplanacak işlemiş faiz ile birlikte ödeme günündeki TCMB döviz efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının ödenmesine ve 97.880,40 Usd alacağın tahsilinin garanti altına alınabilmesini teminen ... isimli geminin ihtiyati tedbir kararı çerçevesinde seferden men edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İhtiyati tedbir kararının haksız olup kaldırılması gerektiğini, usulsüz vekaletnameye istinaden davanın reddi gerektiğini, yabancılık teminatı yatırılması gerektiğini, yakıt ikmallerinin Türkiye'de gerçekleşmediğinden mahkemenin yetkili olmadığını, alacakların gerçek muhatabının davanın yöneltildiği ... gemisi olduğunun kanıtlanması gerektiğini, yakıt tedarikinin ...'a yapıldığını, siparişin kendileri tarafından verilmediği ne de sözleşme yapıldığını, donatan ile davacı arasında yakıt tedariki yönünden bir ilişki doğmadığı sebeple pasif husumet ehliyetlerinin bulunmadığını yakıt tedariklerini 05.10.2018 ve 24.10.2018 tarihlerinde yapıldığını, donatana izafeten Serpene açılan davanın donatana karşı açılmış olduğu kabul edilmeyeceğinden davanın zaman aşımı süresi içinde açılmadığının ortaya çıkacağını, alacağın ... ile olan sözleşmeye dayandırıldığını, anılan sözleşmenin taraf olanları bağlayacağından alacağın muhatabının ... olacağını, cezai şartların da tarafları bağlayıcı olacağını, yakıt tedarikinden doğan alacağın nitelik açısından gemi alacaklısı hakkı vermediği beyanları ile davanın yetki, görev, aktif ve pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, donatanın ayni sorumlu olması olması durumunda zamanaşımı bakımından ve her halde esastan reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Dava yakıt alacağından kaynaklı alacak davası olarak Denizcilik İhtisas Mahkemesinde 2009/ ... E. Sayılı dosya numarası ile açılmış, yargılamaya ... Asliye Ticaret Mahkemesinde devam edilmiş, Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yetkileri Hakkındaki 6545 Sayılı Yasanın 45.Maddesi ile değişik 5235 Sayılı Yasanın 5.Maddesi gereğince Ticaret Mahkemelerinin yeniden yapılandırılmasına ilişkin HSYK'nın 26/08/2014 günlü ve .. sayılı kararı gereğince Ticaret Mahkemeleri 15/09/2014 tarihi itibariyle yeniden yapılandırılarak İstanbul 51 ve 52. Asliye Ticaret Mahkemelerine ait dosyaların birleşme nedeniyle Mahkememize devrine dair HSYK'nın 09/09/2014 günlü kararı ile yargılamaya Mahkememizin yukarıda belirtilen dosya numarası üzerinden devam edilmiştir.
Uyuşmazlığın davacının davalıdan yakıt tedarik sözleşmesi nedeniyle alacağının olup olmadığı noktasında toplandığı, dava konusu gemi ile ilgili seferden men yönünde tedbir kararı verilmesi talep edildiği, mahkememizce 09/10/2009 tarihinde tedbir kararı verildiği ve daha sonra teminat mektubu ibrazıyla tedbirin teminat mektubuna kaydırıldığı görülmekle işbu dava yönünden mahkememiz yetkili ve görevli olduğundan davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Taraf vekillerince davaya ilişkin tüm delilleri belge ve dayanaklarıyla birlikte dosyaya sunulmuştur.
Davalı ... gemisi işleteni ve kiracısı ... ya uzun bir süre tebligat yapılamaması nedeniyle Mahkememiz 19/10/2020 tarihli celsesinde, usul ekonomisi gözetilerek işleten-kiracı yönünden davanın tefrikine, dosyanın mahkememiz başka bir esasına kaydedilmesine karar verilmiştir.
25/02/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Yakıt ve yağ tedarik sözleşmesinin davacı ile ... ( ... ) arasında yapılmış olduğu, davalı donatan ile ... arasında bir gemi kira sözleşmesi bulunduğu, davaya konu alacağın gemi alacaklısı hakkı olarak değerlendirilemeyeceğinden davalı donatanın pasif husumet ehliyeti bulunmadığı, Yakıt ve Yağ tedariği için 2 fatura ile talep edilen bedeli alacak talebinin gemi işletme müteahhidi olan ...'a yönlendirilmesi gerektiği beyan edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm delillerden, uyuşmazlığın yakıt tedarik sözleşmesi uyarınca ödenmesi gereken meblağın ödenmemesine dayandığı, uyuşmazlığa konu olan geminin sicile kayıtlı malikinin ... olduğu, dosyada mevcut 01.01.2008 Tarihli Bimco Standart Gemi Sözleşmesinin davalı donatan ile ... arasında imzalandığı, sözleşmede, dava konusu ... isimli geminin satış durumu hariç; teknik işletmesi, ticari işletmesi (navlun), kiralaması, yakıt alımı, personel donatımı, kumanyasının, sigortasının işleten ... tarafından karşılanacağı, Anlaşmanın 14.2 maddesine göre işleten ...'un gemi donatanı davalı firmaya günlük 900,00 Usd olmak üzere her ayın beşini (5) geçmemek üzere ödeme yapacağının kararlaştırıldığı, bu kapsamda davalı donatanın, 01.01.2008 Tarihli Bimco Standart Gemi Sözleşmesi ile dava konusu gemiyi günlük 900,00 Usd kira karşılığında, satış hariç olmak üzere yakıt alımı dahil her türlü işletmesini dava dışı ...'a devrettiği, sözleşmenin 01/01/2008-31/12/2008 tarihleri arasındaki süreyi kapsadığı, dava konusu yakıt tedariklerinin kira sözleşmesi içinde kalan döneme ilişkin olduğu, çıplak gemi kirası sözleşmesinde geminin sicile kayıtlı malikinin, gemi üzerindeki zilyetliğini kiracıya devrettiği, üçüncü kişilere karşı 6762 sayılı TTK m. 946 f. 2 anlamında donatan sayılan kişinin kiracı olduğu, geminin yakıtının geminin zilyedi tarafından tedarik edileceği, dolayısıyla, sözleşme ilişkisi çerçevesinde borçlu sıfatının zilyet=kiracının üzerinde olduğu, yakıt tedarik sözleşmesi gereğince dava konusu bedele ilişkin davalı donatanın sorumluluğunun bulunmadığı kanaatiyle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-İhtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 1.982,10 TL den karar harcı olan 59,30 TL nin mahsubu ile fazla alınan 1.922,80 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
4-Davalı vekili için takdir edilen 17.897,90 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır