T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2015/368 Esas
KARAR NO:2023/358
DAVA:Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:08/07/2015
KARAR TARİHİ:03/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilinin... A.Ş.'den almış olduğu iş gereği Anadolu yakasında tedarik ettiği hafriyatı kendisine ait veya kiraladığı kamyonlar ile Yenikapı dolgu alanına taşımayı üstlendiğini, bu sebeple de davalı taşıyıcı ile bu kamyonların denizyolu ile taşınması için sözleşme imzalandığını, ancak davalının taahhütlerini yerine getirmediğini, 18/7/2013 tarihinde hiç bir bildirimde bulunmadan feribotları seferden çektiğini, bu nedenle başka bir firma ile anlaşmak zorunda kaldıklarını ve toplam zararlarının 1.600.000.-TL civarında olduğunu ve ayrıca davalı yana teminat olarak verilen çekin de bedelsiz olduğunu beyanla neticeten alacaklarının miktarı HMK 107 madde uyarınca karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu tam ve kesin olarak belirleninceye kadar şimdilik 20.000.TL maddi zarann dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, sözleşmede kararlaştırılan ve bedelsiz kalan 300.000.-TL İlk teminat çekinin iadesini, avukatlık ücreti ile yargılama giderlerinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve dosya İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı numarayı almıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının borca batık ve davalı müvekkilinin alacağını karşılamaya muktedir bir şirket olmadığını, davacının taşınmasını beklediği kamyonlardan dolayı zarar ziyan talebinde bulunduğunu, kendilerinin böyle bir sorumluluğunun olmadığını, sözleşmenin hiçbir yerinde açıkça veya zımnen kaç tane kamyonun taşınacağının taahhüt edilmediğini, ayrıca bir arabalı feribotun 22 hafriyat kamyonunu taşımasının da hayatın olağan akışına aykırı olduğu, sözleşmeyi ihlal edenin davacı olduğunu, davacının öteki taşıyıcılarla daha az kamyon taşıttırdığının kendi dava dilekçesi ile sabit olduğunu, buna rağmen zarar talebini onlara değil de kendilerine yöneltmesinin kötü niyetinin ve borcundan kaçmak için dava sürecine girdiğinin açık bir göstergesi olduğunu, davacının kullandığı kamyonlann maliyetini kendilerine yükleyerek açıkça bir haksız kazanç çabasına giriştiğini, ayrıca şayet davacı zarara uğrasa idi, bunun kendileri ile yeni taşıcılar arasındaki fark olması gerektiğini, davacının zarar bir yana bu anlaşma ile kar dahi ettiğini, diğer yandan taşıma işinin yapıldığı sürede davacının taşıma işini yapacak kamyonları tahsis edemediğinden Selimiye ve Muradiye gemilerinin işe geç başlamak durumunda kaldıklarını ve tahsis edilen kamyon sayısının azlığından dolayı günlük 8 seferin yapılamadığını, bunun davacı delilleri ile sabit olduğunu, davacının seferlerin iptal edildiği 01/07/2013 tarihi itibarıyla 3 gemi için en az günlük 66 adet kamyonu hazır ettiğini ispat etmesi gerektiğini, taşımaların davacının kendi kusuru nedeniyle yapılamadığını, kendilerinin 8 taşımadan daha az taşıma yapıları günler için bedel talep etme haklarının saklı olduğunu, kendilerine sözleşmeye ilişkin edimlerin, gereğine uygun şekilde yerine getirildiğini, bunun da taşımaya ilişkin sefer tutanaklarında açıkça görüldüğünü, davacının sözleşmeyi feshetmeden, bildirimde bulunmadan ve sonlandırmadan başka taşıyıcılar ile anlaştığını, davacının sözleşmeyi sorumsuzluk sözleşmesi gibi göstererek mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını beyanla neticeten İhtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden, aksi halde ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekilince İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası üzerinden dava konusu çek hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının 25/10/2013 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin talebinin kabulü ile davaya konu ... Bankası A.Ş. Bafra Şubesine ait, 01/11/2013 keşide tarihli, ... çek nolu 300.000,00 TL bedelli çek üzerine dava sonuna kadar geçerli olmak kaydıyla, taraflar arasında düzenlenmiş olan "Arabalı Feribot Taşıma Sözleşmesi"nin 3/15 maddesi gereğince teminat çeki olarak verildiği anlaşıldığından, takdiren teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/03/2014 tarih,... Esas, ...Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek davacı vekilinin talebi üzerine dosya mahkememize gönderilmiş ve yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememizce bilirkişi Mali Müşavir ..., Lojistik ve Taşıma Uzman... ile Yrd. Doç. Dr. ...'tan aldırılan bilirkişi raporunda özetle; Dosyanın mail yönden tetkikinde taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu ve bu ilişki kapsamında davacının kendi defterlerinde davalıya 30/7/2013 İtibarıyla 406.514.-TL BORÇLU olduğu, davacının tarafların aralarındaki sözleşme gereği davalıya verdiğini beyan ettiği... nolu Halkbanka alt 300,000.-TLlik teminat çeki ile ilgili olarak davacı defterlerinde herhangi bir kayda rastlanmamış ise de davalının zaten bu çeki almadığı yönünde bir itirazına rastlanmadığı, öte yandan dosyadaki taraf belge ve delillerinden davalı tarafın borca aykırılığının tespit edilemediği, davacı tarafın sefer başına 22 adet kamyon taşınacağı iddisının dosya kapsamında sabit olmadığı, bu nedenle bu sayıdaki araç üzerinden zarar hesap edilemeyeceği, taraflar arasında günde en az 8 sefer yapılacağı kararlaştırılmakla beraber bu sayıya ulaşılamadığı, ancak dosyadaki deliller kapsamında bu duruma davalı taşıyıcının sebep olduğuna dair bir bulgunun da dosyada yeralmadığı, taşımayı yapan feribotların Eskihisar-Topçular arası çalışmaya başladığının tarafların kabulünde olduğu, imzalanan sözleşmeye göre bu sebebin varlığı halinde davacının herhangi bir tazminat talep edemeyeceğinin belirlendiği belirtilmiştir.
Milas ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tanık ...'nin tanıklığı hususunda talimat yazılmış olup, Tanık ...beyanında; "Ben 2013-2014 yıllarında davacı şirkette ait taşeron Kambur harfiyat firmasında lojistik müdürü olarak çalıştım. Davacı şirket davalı şirket ile harfiyat kamyonlarının gemi ile taşınması için sözleşme imzaladı. Ancak davalı şirket işe başladıktan bir hafta on gün sonra gemilerini çekti. Bu nedenle davacı şirket harfiyat taşıma işini gerçekleştiremedi. Bu bir birbuçuk ay kadar devam etti. Daha sonra davacı şirket başka bir firma ile anlaşma sağladı" demiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları ile dosyaya yeni eklenen belgeler de göz önüne alınarak bilirkişi Mali Müşavir ..., Lojistik ve Taşıma Uzmanı ... ile Yrd. Doç. Dr. ...'tan ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, aldırılan bilirkişi raporunda özetle; davalının seferden çektiği feribotlar yerine istanbul ... ve ... gemilerini taşıma işine tahsis etmemesinin borcun gereği gibi İfa edilmediği şeklinde yorumlanabileceği, bu kanaatin takdirinin mahkemeye ait olduğu, ancak bu durumda tazminat talep edilebilmesi için, borcun ifa edilmemesi ile uygun illiyet bağı içinde olan fiilen gerçekleşmiş zararın ispatı gerektiği, dosya kapsamından bu hususun anlaşılamadığı, kök rapordaki diğer görüşlerinde bir değişiklik olmadığı belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda Taşıma Uzmanı Prof. Dr. ..., ... ile ...'dan yeni bir rapor aldırılmasına karar verilmiş , bilirkişi Taşıma Uzmanı Prof. Dr. ..., ...imzalı raporda özetle; Mevcut uyuşmazlıkta Eskihisar-Topçular arasında çalışma izni alan davalı tarafın sözleşmenin 3.14. maddesi uyarınca sözleşme konusu taşıma için kullandığı gemileri bu hatta kaydırma hakkına sahip olduğunun anlaşıldığı, sözleşmenin 3.14. maddede seferden çekilen gemiler yerine taşıma işinin İstanbul ... ve ...gemileri tarafından, bu gemilerin Avcılar-Bandırma tarifeli seferlerinin el verdiği ölçüde yapılacağı hükme bağlandığı, mahkemenin...ve ...gemilerinin sefer sayıları ve saatlerine ilişkin Ambarlı Liman Başkanlığı tarafından gönderilen belgeyi esas alarak, bu gemilerin tarifeli seferlerinin sözleşme konusu taşıma işinin yapılmasına imkan vermediği sonucuna varması halinde, davalı tarafın herhangi bir sözleşmeye aykırı davranışının bulunmadığı yorumu yapılabileceği, mahkemenin...ve... gemilerinin tarifeli seferlerinin, sözleşme konusu taşıma işinin yapılmasına engel olmadığı sonucuna varması durumunda ise bu gemileri sözleşme konusu taşıma işi için kullanmayan davalı sözleşmeye aykırı hareket etmiş olacağı, ancak bu ihtimalde dahi davacı tarafın talep edebileceği tazminat miktarı somut olayda ...ve ...gemilerinin tarifeli seferlerinin sözleşme konusu taşıma iştne ne ölçüde İmkan verdiği ile sınırlı olduğu, bu nedenle davacının 3 gemi, günlük 8 sefer ve sefer başı 22 kamyon üzerinden yapmış olduğu hesaplamanın hukuki bir temeli bulunmadığı, heyette bulunan sektör bilirkişileri dosya muhtevasında bulunan bilgi ve belgelerden davacının zararının 188.013,16 TL olduğu sonucuna vardığını, davacının teminat çekinin iadesi talebine ilişkin olarak ise 20.03.2016 tarihli bilirkişi raporunda yer alan mali inceleme sonucunda davacının, davalıya 486.514,00 TL borçlu olduğu tespit edildiğini, bu rapor dikkate alındığında davacı tarafın, davalıya sözleşmeden doğan borçlarını tamamen ifa etmediğinin anlaşıldığını, sözleşmenin 3.15. maddesi uyarınca davacı tarafından verilen teminat çekinin iadesi için davacının bütün borçlarını ifa etmesi gerektiğini, bu nedenle çekin iadesi için gerekli şartlar bulunmadığından davacının talebinin reddi gerektiği belirtilmiştir.
Sektör bilirkişisi ... tarafından sunulan ayrık raporda özetle; davalının seferleri durdurması tamamı ile anlaşmanın 3.14 maddesine dayanılarak yapıldığı, ilgili maddede belirtildiği üzere Davalının her 3 gemisini de , gerekli izinler alınarak Eskihisar - Topçular hattında çalışmaya başlatma hakkı olduğu, ve bu hususla ilgili olarak liman başkanlığından alınan 20.07.2013 tarihli izin yazısı dosyada mevcut olduğu, 20.07.2013 tarihi öncesi için ise; hesaplamada baz alman 22 kamyon taşıma zorunluluğu anlaşmada yeralan bir şart/madde olmayıp, başka bir geminin taşıma kapasitesi dikkate alındığı, bu nedenle taşıma kapasitesi olarak 22 adet kamyon sayısının dikkate alınması doğru olmadığı, anlaşmada günlük 8 sefer kaydı konulduğu ancak detay verilmediği, eksik sefer yapılmasının nedenlerine ilişkin ve seferlerde yeterli sayıda kamyonun davacı/taşıtan tarafından limanda yüklenmeye hazır edilmesine rağmen Davalı/taşıyan tarafından yüklenmediğine dair, ispatı teşkil edecek ilgili Liman başkanlığından alınmış evrak da dosyada olmadığı, 3.14 maddesine dayanılarak seferlerin Davalı tarafından durdurulduğu 20.07.2013 tarihi öncesi için Davacı/taşıtanın eksik sefer ve düşük taşıma iddialarını destekleyecek evrak muhteviyatı yetersiz görüldüğü, bu bölüm için davacının davalıdan bir zarar iddia etme durumunun sözleşme ve eksik evrak çerçevesinde mümkün olmadığı, ... ve... gemileriyle ilgili taraflar arasındaki sözleşmenin 3.14. maddesi şu şekildedir; sözleşme konusu taşıma işi için kullanıldığına dair herhangi bir emareye rastlanmadığı, davalı taraf da cevap dilekçesinde söz konusu gemilerin sözleşme konusu taşıma işi için kullanılmadığını kabul etmekte, ancak "... ve...gemilerinin hazır edilmesine imkan olmadığı bu gemilerin sefer listeleri ile sabittir" diyerek gemilerin taşıma işinde kullanılamamasmın nedeninin bu gemilerin Bandırma-Avcılar arasındaki seferleri olduğu, ve bu hususun sözleşmenin 3.14. maddesine uygun olduğunu iddia ettiğini, dava dosyasında yer alan Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ambarlı Liman Başkanlığı tarafından gönderilen yazıda, ... ve ...gemilerinin seferlerine ilişkin bu gemilerin Ambarlı Limanı'nda yanaştıkları ... A.Ş.'den bilgi istendiği, ancak söz konusu firmanın gemilere ait arşiv kayıtlarının bulunmadığı cevabını verdiği, söz konusu yazının devamında ise gemilerin işletmecileri tarafından sağlanan 01.07.2013-01.11.2013 tarihleri arasındaki sefer saatleri ve sayıları paylaşıldığı, söz konusu listede gemilerin yoğun şekilde sefer yaptığı görüldüğü, ancak bu seferlerin nereye yapıldığına dair herhangi bir bilgi bulunmadığı, sözleşmeye aykırılık olmayacağı için davacı tarafından bir zarar iddia etme durumunun mümkün olmadığı aksi durumda ise; Davalının ... ve ... gemileriyle Bandırma-Avcılar hattındaki tarifeli seferlerinin yoğunluğundan dolayı, sözleşme konusu taşımayı yapamadıklarını ispat edememeleri halinde, bir zarar hesabı yapılabileceğini, bu zarar hesabı yapılırken de sözleşmenin süresini düzenleyen 3.10. maddesinde belirtildiği gibi " taşıma işinin sözleşmenin kurulduğu 01.07.2013 tarihinden itibaren 2 ay süreyle devam edeceği ve tarafların herhangi bir itirazının bulunmaması durumunda bu sürenin 2 ay süreyle uzayacağı hüküm altına alındığı, yalnızca Bahariye, Muradiye ve Selimiye gemilerinin Kocaeli Liman Başkanlığı'ndaıı alınan izin ile Eskihisar/Topçular arasında tarifeli sefere başlama tarihi olan 30.07.2013 ile sözleşmesinin bitiş süresi 31.08.2013 tarihleri arasındaki tarihler dikkate alınması gerektiği, kesin bir zarar hesabının yapılabilmesi için de Davalı tarafından ... ve ... gemilerinin Bandırma-Avcılar hattındaki tarifeli sefer listesi(ispatıyla birlikte), gemilerin her birinin stabilite kitapçıkları , ..., ...cargo ..., ..., ... vs. gibi detaylı bilgiler ve yükleme ile ilgili evrakları, Davacı tarafından da taşıma işinde kullanılacak kamyonların boş ve dolu ağırlıkları, en ve boy ölçüleri vs. gibi detaylar dosyaya sunulmadığından, taraflarca dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin yeterli olmadığı belirtilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar uyarınca dosyanın ek rapor alınması hususunda bilirkişi Prof. Dr. ..., ... ile...'a tevdine karar verilmiş olup, Bilirkişi Prof. Dr. ... ile... tarafından sunulan ek raporda özetle; bahse konu davacı-davalı delillerinin tetkiki ve tüm dosya muhteviyatının dikkatle incelenmesi neticesinde ve denizcilik piyasasındaki hakim teamül de nazan dikkate alınmak sureti ile, takdir mahkemeye ait olmak üzere, davacının... zararının hesabının fiilen gerçekleşen gelirler ve giderler üzerinden mali bilirkişi tarafından hesaplanabileceği, dosyaya sunulan bilgi belgeler kapsamında davacının uğradığı kabul edilebilecek toplam kar kaybı zararı için hesap alternatifleri yapılarak sayın mahkemenin takdirine sunulduğu, Mahkemece Mali bilirkişinin hesap edeceği yönteme başvurulması halinde ise, Mali bilirkişinin l kamyon başına hesap edeceği kar kaybının 495 dolu kamyon ile çarpılarak davacının toplam zararının (37.318,05.-TL veya 39.293,10.-TL) ortaya çıkabileceği belirtilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından sunulan ayrık ek raporda ise özetle;... ve ... gemilerinin Bandırma-Avcılar hattındaki tarifeli seferlerini aksatmadan, sözleşme konusu edimi yerine getirmeye imkan olmadığı ve davalının sözleşmeye aykırı davranmadığı, bu nedenle bu iki geminin taşıma işine destek vermemesinden dolayı taşıtanın taşıyana karşı tazmin hakkı oluşmadığı belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları ile dosyaya eklenen evraklar neticesinde yeni heyetten rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi Uzakyol Kaptanı ..., MM ..., Taşıma Uzmanı Prof. Dr. ...ile ...'ten aldırılan raporda özetle; davacının... zararının heşabının fiilen gerçekleşen gelirler ve giderler üzerinden mali bilirkişi tarafından hesaplanabileceği kanaatine ulaşılmakla birlikte, dosyaya sunulan bilgi belgeler kapsamında davacının uğradığı kabul edilebilecek toplam kar kaybı zararı için hesap alternatifleri yapılarak sayın mahkemenin takdirine sunulduğu, mahkemece Mali bilirkişinin hesap edeceği yönteme başvurulması halinde ise, Mali bilirkişinin kamyon başına hesap edeceği kar kaybının 495 dolu kamyon ile çarpılarak davacının toplam zararının (37.318,05.-TL veya 39.293,10.-TL) ortaya çıkabileceği belirtilmiştir.
Davacı vekilince 29/09/2023 tarihli dilekçesi ile davanın ıslahı talep ettiği ancak eksik harcı tamamlamadığı görülmüştür.
Dava, taraflar arasında akdedilen taşıma sözleşmelerinin gereği gibi yerine getirilmemesi nedeniyle meydana gelen zararın tahsili isteğine ilişkindir.
Davacı vekili müvekkili ile davalı şirket arasında 01.07.2013 tarihinde akdedilen "Arabalı Feribot Taşıma Sözleşmesi" ile davalının tahsis ettiği arabalı feribotlar ile davacıya ait yük kamyonlarının Yenikapı- ...Dolgu Alanları arasında deniz yoluyla taşınması işini üstlendiğini, sözleşmeye göre taşıyıcının 24 saat içinde en az 8 sefer yapacağını, sözleşmede davalının sözleşme konusu iş için "...", "...", "..." isimli feribotları tahsis edeceğini, Eskihisar-Topçular hattı ile ilgili izinlerin alınması halinde bu gemiler yerine ... ve ... adlı gemileri sözleşme konusu taşıma işini yapabilmesi için Bandırma-Avcılar hattındaki tarifeli seferlerinin izin verdiği ölçüde bu işe tahsis edeceğinin taahhüt edildiğini, davalının 18.07.2013 günü hiçbir bildirimde bulunmadan feribotları seferden çektiğini, günlük vaat edilen en az seferin de altında kalındığını, eksik sefer ve az sayıda kamyon taşıması nedeniyle zarar meydana geldiğini, davalının sözleşmede taahhüt ettiği ... ve... isimli gemilerle dahi taşıma yapmadığını, yaklaşık 1.600.000 TL civarı bir zarar ortaya çıktığını belirterek zararın tazminini ve sözleşmenin 3.1 5 maddesi hükmüne göre teminat olarak taşıyıcıya verilen ... nolu Halkbankası'na ait 01.11.2013 ileri tarihli çekin iadesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özleşmenin hiçbir yerinde açıkça veya zımnen kaç tane kamyonun taşınacağının taahhüt edilmediğini, ayrıca bir arabalı feribotun 22 hafriyat kamyonunu taşımasının da hayatın olağan akışına aykırı olduğu, diğer yandan taşıma işinin yapıldığı sürede davacının taşıma işini yapacak kamyonları tahsis edemediğinden ... ve ... gemilerinin işe geç başlamak durumunda kaldıklarını ve tahsis edilen kamyon sayısının azlığından dolayı günlük 8 seferin yapılamadığı, taşımaların davacının kendi kusuru nedeniyle yapılamadığını ileri sürmüştür.
Buna göre taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının taraflar arasında akdedilen “arabalı feribot taşıma sözleşmesinden doğan yükümlülüklerin ihlal edip etmediği, davacının tazminat ve sözleşme kapsamında vermiş olduğu teminat çekinin iadesini talep edip edemeyeceği noktasındadır.
Taraflar arasındaki sözleşmenin "sözleşmenin konusu" başlıklı 2. maddesi uyarınca, davalı taraf, davacıya ait yük kamyonlarını Yenikapı-Maltepe güzergahında taşıma işini üstenmiştir. Davacı bu iş için fazla 3 adet feribot tahsis edecek (bkz. m. 3.1) ve taşıma ücreti gerçekleştirilen sefer başına ödenecektir (bkz. m. 3.5). Sözleşmenin 3.5. maddesinde gün içerisinde en az 8 sefer yapılacağı ve bu sefer sayının taşıtanın kusuru nedeniyle gerçekleşememesi durumunda, taşıyıcının feribot başına günlük 24.800 Tl. + KDV tutarında ücrete hak kazanacağı hükme bağlanmıştır. Sözleşmenin süresini düzenleyen 3.10. maddede ise taşıma işinin sözleşmenin kurulduğu 01.07.2013 tarihinden itibaren 2 ay süreyle devam edeceği ve tarafların herhangi bir itirazının bulunmaması durumunda bu sürenin 2 ay süreyle uzayacağı hüküm altına alınmıştır.
Davacı taraf, davalının sözleşme süresi sona ermemesine rağmen taşıma işinde kullanılan feribotları seferden çektiğini ve feribotların çalıştığı dönemde de sözleşmede kararlaştırılan sefer sayısının gerçekleştirilmediğini iddia etmektedir. Sözleşmenin 3.14. maddesi "Taşıyıcı işbu sözleşme konusu taşıma işinde hali hazırda gerekli izinler alındığında Eskihisar-Topçular hattında çalıştırılmak/kullanılmak üzere iktisap edilen arabalı feribotlarını da kullanacaktır. Eskihisar- Topçular hattı ile ilgili izinlerin alınması tarihinde taşıtanın taşıma işinde kullanılacak işbu feribotların çekilerek Eskihisar-Topçular hattına yönlendirileceğini, taşıyıcının bu halde bu gemiler yerine başka gemilerle sözleşme konusu taşımayı...ve... gemileriyle devam ettirebilmek için bütün imkanlarını seferber edecek bu iki gemi çalıştıkları Bandırma- Avcılar hattındaki tarifeli seferlerini aksatmadan bu taşıma İşine devam edeceklerdir. Bu husus taşıtanın bilgisi dahilinde olup bu durumun ortaya çıkması durumunda taşıma işine ... ve...gemileri mevcut tarifeli seferlerinin izin verdiği ölçüde bu işe tahsis edilmesinden dolayı taşıtan herhangi bir tazminat talep etmeyeceğini, taşıyıcı tüm yönleri ile ibra ettiğini kabul, beyan ve taahhüt eder” şeklindedir. Sözleşmenin "sözleşmenin ihlali ve feshi'' başlıklı 7. maddesinde de "işbu sözleşmenin herhangi hükmünün madde 3.14"deki hükümler saklı kalmak kaydı ile her iki tarafça geç, kısmen ya da tamamen yerine getirilmemesi halinde iş bu sözleşmeyi 1 hafta öncesinden yazılı bildirimde bulunmak kaydı ile tek taraflı olarak feshetme hakkın sahiptir...taşıyıcının feribotları Eskihisar hattına çekme hakkını sakil tuttuğunu ve bu halde taşıtan açısından tazminat yükü doğmayacağını taşıtan kabul, beyan ve taahhüt eder" denilerek, taşıyıcının 3.14. maddeden doğan feribotları Eskihisar hattına kaydırma hakkını kullanmasının sözleşmeye aykırılık olarak değerlendirilemeyeceği kararlaştırılmıştır. Bu hükümler dikkate alındığında tarafların, davalının Eskihisar-Topçular hattında çalışmak için izin alması durumunda, kamyon taşıma işinde kullandığı feribotları çekerek, Eskihisar-Topçular hattına kaydırabileceği yönünde anlaştıkları görülmektedir. ... Liman Başkanlığından gelen 13.03.2017 tarihli cevabi yazı ve ekleri dikkate alındığında, davalının sözleşme konusu taşıma işi için kullandığı ..., ... ve ...isimli gemilerin Eskişehir-Topçular hattında sefere başladığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, sözleşmenin 3.14. maddesi uyarınca Eskihisar-Topçular hattında çalışmak için gerekli izinleri alan davalının, davacının kamyonlarını taşıma için kullandığı yukarıda adı geçen gemileri seferden çekerek, bu hatta kaydırma hakkının bulunduğu anlaşılmaktır. Ancak 3.14. maddenin devamında davalının mevcut gemileri Eskihisar-Topçular hattında çalışmak amacıyla seferden çekmesi halinde, bu gemiler yerine ... ve... adlı gemiler ile taşıma işinin yapılabilmesi için gerekli çalışmaları yapacağı ve bu gemilerin Bandırma-Avcılar arasındaki tarifeli seferlerinin imkân tanıdığı ölçüde sözleşme konusu taşıma işinin bu gemiler aracılığıyla gerçekleştirileceği hüküm altına alınmıştır. Dosya kapsamından ... ve ...adlı gemilerin sözleşme konusu taşıma işi için kullanılmadığı anlaşılmakta olup anılan gemilerin 01.07.2013-01.11.2013 tarihleri arasındaki sefer saatleri ve sayılarına ilişkin kayıtlar dosyaya celpedilmiştir. Dosyaya sunulan 14/10/2020 tarihli bilirkişi raporuna ayrık görüş olarak sunulan raporda... ve ...gemilerinin tarifeli seferlerini aksatmadan sözleşme ediminin yerine getirilmesinin mümkün olmadığı belirtilmiş ise de 18/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda gemilerin tarifeli seferleri, gemilerin hızları, limanda ve seyirde geçirecekleri süreler değerlendirilerek tarifeli seferlerin sözleşme edimini yerine getirmeye imkan verdiği belirtilmiştir. Buna göre davalının tarifeli seferlerin imkan verdiği ölçüde ...ve... adlı gemileri ile taşıma yapılacağı yönündeki hükme aykırı ettiği, davacının bundan kaynaklı zararları talep edebileceği değerlendirilmiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde taşıma yapılan ...,...ve ... gemilerinin 22 kamyon taşıyabileceğini ancak davalı tarafça kapasitesinin altında taşıma yaptığını ileri sürerek bundan kaynaklı zararı da talep etmiş ise de 14/10/2020 tarihli bilirkişi raporunda söz konusu gemilerin taşıma kapasiteleri tespit edilmiş olup kapasiteye uygun taşıma yapılmış olduğu, davacının bu yönden talepte bulunamayacağı anlaşılmaktadır. Davacı vekili dava dilekçesinde yapılmayan taşımalar bakımından eksik taşınan her kamyon için 52,38 TL kamyon kirası ve bu kamyonlarla taşınmayan yük için 27,00 TL kar kaybı hesabı ile meydana gelen zararın tazmini talep etmiştir. 18/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda ... ve ... gemilerinin mevcut tarifeleri dikkate alınarak her iki geminin birlikte yapabileceği sefer tarifesine göre gemilerin seferde ortalama olarak 16 kamyon taşıdığı kabul edilerek , ...ve... gemilerinin taşıma yaptığı tarihe kadar, 8 sefer üzerinden 495 dolu ve 416 boş kamyon olmak üzere 911 kamyonun taşınabileceği belirtilmiş, 495 dolu kamyon için 37.318,05 TL zarar hesabı yapılmıştır. Davacı vekili 29/09/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini yükseltmiş ise de verilen süre içerisinde harcın tamamlanmadığı anlaşıldığından dava dilekçesinde talep edilen 20.000,00 TL yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, yine sözleşmeye konu edilen teminat çekinin iadesi talep edilmiş ise de söz konusu çekin ve bu iddiayı ispata yarar bilgi, belge ve delilin dosyaya sunulmadığı anlaşıldığından bu yöndeki talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 20.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Davacının teminat mektubu iadesi talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 5.464,80 TL den karar harcı olan 1.366,20 TL nin mahsubu ile fazla alınan 4.098,60 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacının peşin olarak yatırdığı 5.464,80 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı yargı gider toplamı olan 15.048,75 TL'nin ( 24,30 TL başvurma harcı, 774,45 TL posta gideri ve 14.250,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 940,54 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı yargı gider toplamı olan 50,00 TL'nin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 46,87 TL'sinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı için takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
8-Davalı vekili için takdir edilen 47.000,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
9-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/10/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır