T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2016/150 Esas
KARAR NO:2018/221
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ:14/08/2009
KARAR TARİHİ:29/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, müvekkilinin donatanı olduğu ... isimli gemiyle ... 'in ... Limanı'ndan . .... Limanı'na .. nolu konişmentoya tabi olarak taşınan konteynere havi yükün gemiden tahliye edildiğini, davalı şirketin yüke ilişkin ordinoyu 3.9.2008 tarihinde teslim aldığını, demuraj ücretine tabi olmayan ilk yedi günlük süre sonunda oluşan demurajın bir kısmını da ödediğini, ancak bu ödemeler sonrasında yükün bulunduğu konteynerin tahliye edilmemesi nedeniyle demuraj ücretinin oluşmaya devam ettiğini, davalı şirketin ordinoyu teslim almasına rağmen konteyneri tahliye etmemesi nedeniyle 362 günlük demuraj alacağının bulunduğunu ileri sürerek toplam 13.610,00 USD'lik demuraj alacağından fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak koşuluyla şimdilik 2.000,00 USD 'nin karşılığı Türk Lirası bedelinin en yüksek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davaya cevap vermeyip, duruşmalara iştirak etmemiştir.
Mahkemece yapılan yargılama neticesinde, ... esas, ... karar sayılı kararı ile dosya içerisinde yer alan belgelerden davacının taşıyan davalının ise gönderilen olduğu, demuraj ücretinin sorumlusu taşıtan olmakla birlikte gönderilenin sorumlu tutulabilmesi için gönderilenin malı teslim alması ve taşıma sözleşmesinde buna ilişkin sorumluluğun kararlaştırılmış olmasının gerektiği, somut olayda konişmentoda demuraj ücretine ilişkin kaydın bulunmadığı, navlun sözleşmesinin ve emtianın alımına ilişkin bir faturanın da ibraz edilmediği, TTK'nın 1110. maddesi gereğince davacı ve davalı arasındaki ilişkiye konişmento hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, bir kısım demuraj ücretinin davalı tarafından ödendiği belirtilmiş ise de buna ilişkin dekontun ibraz edilmediği, davalının taşınan malı teslim almadığı, davacı defter kayıtlarında yer alan 629.12 TL tutarlı ödemenin liman masrafı mı demuraj ücreti mi olduğunun belirlenemediği, taraflar arasında demuraj ücretine ilişkin mutabakatın da ispatlanamadığı, davacı tarafından ordinonun teslim edilmiş olmasının da davalının alacak nedeniyle sorumluluğunun doğmasına yeterli olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Yargıtay .... Hukuk Dairesi' nin 27.02.2015 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile "mahkemece taraf defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılması ve davalının isticvap edilmesine yönelik olarak, dava dilekçesinin tebliğ edildiği davalı adresine meşruhatlı davetiye gönderilmiş ancak, söz konusu davetiye yukarıda açıklanan Tebligat Kanunu ve bu Kanun uyarınca çıkartılan yönetmelik hükümlerine aykırı olarak komşu imzası alınmadan tebliğ edilmiştir. Mahkemece bu tebligat geçerli sayılarak davalı defter ve belgeleri incelenmeden ve dava konusu hususta davalının isticvabı yoluna gidilmeden hüküm tesis edilmiştir. Bununla birlikte davacı tarafından sunulan teslim ordinosu, faturalar, defter kayıtları, gümrük beyannameleri, taşınan malların davalıya tesliminin gerçekleştiğine dair kuvvetli delil teşkil etmektedir. Yüke ilişkin konişmentoda demuraj ücretine ilişkin kayıt bulunmasa bile demuraj ücretinin emsaller gözetilerek hakkaniyete uygun biçimde tayinine de engel bulunmamaktadır. O halde mahkemece; usule uygun meşruhatlı davetiye ile davalıdan defter ve belgelerinin ibrazının istenmesi ve davalının sunulan belgeler uyarınca isticvap edilmesi sonrasında alınacak ek bilirkişi raporu veya oluşturulacak yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle bir hüküm tesisi gerekirken eksik inceleme ve yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirdiğinden" bahisle bozulmuş ve dosya mahkememize gönderilerek mahkememizin ... esasına kaydı yapılmıştır.
Bozmadan sonra mahkememizce aldırılan 06.04.2017 tarihli bilirkişi raporunda, davalı şirketin 2009 yılı ticari defterlerinin davalı lehine delil vasfırun bulunduğu, Davalı şirket kayıtlarında fatura kaydının yer almadığı, davacı tarafa 7,224,75 TL tutarında 1 adet çek tesliminin yapıldığı, davacının, konteyner hat işleticisi olarak uyguladığı demuraj tarifesi dikkate alınarak yapılan hesaplamada Davacının belirtilen tarihler arasında demurai alacağının 36.010 USD olarak hesaplandığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Dava; demuraj ücretinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir. Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuş, bozma kapsamında mahkememizce alanında uzman bilirkişilerden alınan rapor içeriğine itibar olunmuştur. Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm delillerden, davalı şirketin incelemeye yalnızca 2009 yılı ticari defterlerini ibraz ettiği, 2009 yılı ticari defterlerin davalı lehine delil vasfının bulunduğu, davalı şirket kayıtlarında fatura kaydının yer almadığı, davacı tarafa 7.224,75 TL tutarında çek tesliminin yapıldığının tespit edildiği, incelenen davalı şirket 2009 yılı cari hesap kayıtlarına göre davalının davacıdan dava tarihi itibariyle 7.224,75 TL tutarında alacaklı olduğunun tespit edildiği, davacı vekilinin, müvekkili şirketin demuraj bedeli olarak; tahliye ve ihbar sonrasında ilk 7 gün ücret almadığı, devam eden 8. Gün ve 14. Arasında günlük 10,00 USD, sonraki 15.gün - 30.gün arasında günlük 20,00 USD, 31. Günden itibaren de günlük 40,00 USD aldığı, taraflar arasında yapılan sözleşmeler ve konşimentolarda bu bedeller üzerinden mutabakat sağlandığı, davalı şirketçe de bu bedeller karşılığı müvekkili şirkete ödeme yaptığı, davanın açıldığı gün itibari ile 13.610,00 USD demuraj alacaklarının olduğunu belirttiği, teknik bilirkişi heyetince demuraj tarifelerinin, her hat taşıyıcı için, her ayrı hat için farklılık arz edeceğini, bu nedenle emsal oluşturacak değerlerin bazen farklılık gösterebileceğini ifade etmekle davacı firmanın o dönemde uyguladığı konteyner demuraj tarifesine ulaşılmış olup, konteyner hat işleticisi olarak uyguladığı demuraj tarifesi dikkate alınmış, bu hususa da mahkememizce itibar olunmuştur. Buna göre;
ilk 7 Gün: ücretsiz
8-14 günler: 10 USD
15-30 GÜN: 20 USD
31 GÜN +: 40 USD
Demuraj dönem başlangıç: 18-08-2008
Demuraj dönem bitiş: 23-02-2011 olarak kabul etmekle;
18-08-2008 den 24-08-2008 e kadar :ücretsiz
25-08-2008 den 31-08-2008 e kadar: 7 Gün x USD 10= USD 70
01-09-2008 den 15-09-2008 e kadar: 15 Gün x USD 20= USD 300
16-09-2008 den 23-02-2011 e kadar: 891 Gün X USD 40= USD 35.640
olarak hesaplandığı anlaşılmakla; davacının dava dilekçesindeki talep miktarı da göz önüne alınarak davacının davasının kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KABULÜ ile 2.000,- USD demuraj alacağının dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası uyarınca devlet bankalarının USD ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar harcı olan 202,73 TL'den peşin alınan 39,10 TL'nin mahsubu ile bakiye 163,63 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan (57,20 TL ilk harç, 260,00 TL posta ücreti ve 1.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam) 2.017,20 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davacı vekili için takdir edilen 2.180,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren yasal süresi içeresinde Yargıtay ilgili dairesinden temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/05/2018
Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır