T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2016/187 Esas
KARAR NO:2018/400
DAVA:Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:18/04/2016
KARAR TARİHİ:23/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin taşıyan sıfatıyla davalı şirkete ait yükü kendisi ile yapılan taşıma sözleşmesi uyarınca ... Limanından ... tarihinde yükleyerek .../ ... Limanı’na taşıdığını ve yükü ihtiva eden 3 adet konteyneri liman sahasına kapalı ve mühürlü olarak ... tarihinde gemiden tahliye ettiğini, ... numaralı konişmentoda belirtildiği üzere, söz konusu deniz taşıma işinde davacı şirkete ait ‘...’ numaralı 3 adet konteynerin kullanıldığını, taşıma konusu yüklere ilişkin varış ihbarlarının düzenlendiğini ve yüklerin tahliye edildiğini, bugüne dek söz konusu yüklerin teslim alınmadığını, yüklerin konişmentolarda öngörülen süre içerisinde gönderilen tarafından teslim alınmaması nedeniyle, davacı şirket tarafından yapılan bütün iyiniyetli girişimlerin sonuçsuz kaldığını, aradan geçen yaklaşık 11 aylık süre zarfında yükün teslim alınmadığını, konteynerlerin tahliye edilmediğini, konteynerlerin tahliye edilmemesi üzerine davacı taşıyan şirket çalışanı tarafından, davalıya müteaddit defa ihtar yapıldığını ve bilgi istendiğini, ancak aradan geçen bunca süre zarfında davalının mevzubahis süreçten haberdar olduğunu belirtmesine rağmen herhangi bir ödeme yapmadığını ve görüşmelerden herhangi bir netice alınamadığını, sonuç olarak davacı şirket tarafından deniz nakliyatı işinde kullanılan üç adet konteynerin ... Liman sahasında dolu olarak bekletildiğini, davacının söz konusu konteynerleri deniz nakliyatı işinde kullanmaktan mahrum kaldığını, uyuşmazlığın konusunun, davacı şirkete ait ve taraflar arasındaki navlun sözleşmesi uyarınca deniz nakliyatında kullanılan konteynerlerin konişmentolarda öngörülen on günlük süre içerisinde (free time) iade edilmemesi sebebiyle oluşan demuraj alacağı talebine ilişkin olduğunu, konişmentolar incelendiğinde konteynerlerin on günlük süre sonunda iade edilmemesi halinde, günlük olarak belirli bir ücretin ödeneceği yönünde hükmün bulunduğunu, TTK m, 1207 hükmünün "Gönderilen, eşyanın teslimini isteme hakkını kullanmazsa, taşıtan navlun sözleşmesi gereği navlunu ve diğer alacakları taşıyana ödemekle yükümlüdür. " şeklinde düzenlendiğini, somut uyuşmazlık bakımından navlun sözleşmesinin taraflarının taşıyan olarak davacı şirket ile taşıtan olarak davalının bulunduğunu, navlun sözleşmesi nedeniyle oluşan navlun ücreti ile genel olarak navlun teferruatı olarak nitelendirilen masrafların borçlusunun yine taşıtan olduğunu, zira gönderilenin yükü teslim almaması nedeniyle, TTK m. 1203 vd. uyarınca davalı taşıtanın oluşan demuraj alacağından doğrudan sorumlu olduğunu, bunun yanında konişmentoda yer alan hükümler uyarınca, her biri ... olan konteyner bedellerinin de davacıya ödenmesi gerektiğini, bu bedelden de taşıtanın sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı şirkete ait konteynerleri navlun sözleşmesinin tarafı olan davalının kusuruyla tahliye edilmemesi nedeniyle oluşan demuraj ücretine mahsuben şimdilik 41.400,- USD ve 3 konteyner için 12.000,-USD olmak üzere toplam 53.400,- USD’nin dava tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun' un 4/a fıkrası uyarınca hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletil meşine karar verilmesini talep ederek iş bu davayı açmıştır.
Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap verilmeyip delil ibraz etmemiştir.
Mahkememizce aldırılan 26/01/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; İncelenen mali kayıtlar sonucunda davalı şirketin, 26.02.2016 tarihi itibariyle 30.960,- USD borçlu olduğu, borcun 14.08.2015-22,10.2015 ve 22.01.2016 tarihli 3 adet “demuraj”fatura bedellerinden kaynaklandığı, anılan bakiyenin 26.02.2016 tarihinde şüpheli alacaklara aktarıldığı, 18.04.2016 tarihli demuraj faturası nedeniyle aynı tarihte 10.440,- USD borç kaydedildiği, dolayısıyla davalı şirketin dava tarihi itibariyle Şüpheli Alacaklar hesabında 30.960,- USD, Alıcılar hesabında 10.440,- USD olmak üzere toplam 41.400,- USD borçlu olduğu kayıtlarda görüldüğü, davacı firmanın, konteyner demuraj talebini yapabilmesi için gereken şartlardan biri olan, konşimento veya varış ihbarında kaydedilmesi gerekli , borçlandırılan taraf olan gönderilen veya taşıtan firmanın taşıma sözleşmesi kuruluş aşamasında veya emtianın varış limanına ulaşmadan önce konteynerin geri tesliminde belirtilen serbest sürenin aşılması durumunda ödenmesi gerekli tazminat hesaplaması için kullanılacak olan konteyner demuraj tarifesi ile ilgili kayıtlara rastlanılmadığı, davalı firmanın, davacı tarafından dava dosyasına sunulan elektronik posta yazışmalarında sorumluluğunu gösterecek bir delil bulunmadığı gibi, davacının yazışma yaptığı kişinin hangi firma adına hareket ettiğinin de tespit edilemediği, ikinci maddede belirtilen hususun yerine getirilmemesi sebebiyle, davacının, davalı firmadan demuraj talep edemeyeceği belirtilmiştir.
Mahkememizce aldırılan 25/06/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dosya üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan sebeplerle, dava konusu taşımaya ilişkin konişmento kayıtlarına göre davalının taşıtan sıfatına sahip olduğu, konteyner demurajına ilişkin konişmentoda yer alan kayıt gereğince davalının konteyner demuraj alacağının borçlusu olduğu, TTK m.1207 gereğince de gönderilen yükü teslim alma hakkını kullanmamış olduğundan herhalde davalı taşıtanın demuraj ücretini ödemekle yükümlü olduğu, demuraj ücretinin konişmentoda yer alan kayda göre hesaplanması gerekip hu hesap yapıldığında dava konusu 3 adet konteyner için işlemiş olan demuraj alacağının 20.400 USD olduğu belirtilmiştir.
Davacı tarafın iddiaları, sunulan deliller, inceleme sonrası dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına göre davacı şirket tarafından davalıya ait emtiaların taşınmasına ilişkin hizmet verdiği ve konteynerlerin geç teslimi nedeni ile oluşan demuraj bedelinin ödenmediğinden dolayı mahkememize alacak davası açıldığı, konteyner demurajının konteynerin sözleşme ile kararlaştırılan sürede ya da boşaltılıp iade edilmesi beklenebilecek makul bir sürede boşaltılıp iade edilmemesi dolayısıyla ödenen konteyner işgaliye bedeli olduğu, dava konusu taşımaya ilişkin dosyaya sunulan ... nolu konişmentosu incelendiğinde, taşıtanın ... Ltd. Şti., gönderilenin ve ihbar adresinin “...”, gemi adının “...”, yükleme limanının ..., boşaltma limanının ..., taşıma konusu eşyanın ..., ... vc ... numaralı konteynerler muhteviyatı banyo malzemesi olduğu, yüklemenin 16.04.2015 tarihinde gerçekleştiği kayıtlı olup, konişmentonun taşıyan sıfatıyla davacı Medkon tarafından düzenlendiği, konişmentoda yer alan kayıtlara göre "geminin yanaşma gününden itibaren hafta sonları ve tatil günleri de dahil olmak üzere 10 takvim günü ücretsiz zamandır. II. Günden 30. Güne kadar beher gün için 40 feetlik konteyner için günlük 20 USD ödenecektir. 31. Günden konteynerin boş olarak iade edildiği güne kadar 40 feetlik konteyner için gün başına 40 USD ödenecektir. Yükleten tarafından boşaltma limanında boşaltmadan itibaren 90 gün için konteynerlerin gönderilen tarafından kabul edilmemesi halinde konteynerler ve diğer ortaya çıkmış tüm masraf ve giderler için (eğer varsa boşaltma giderleri navlun ve demoraj gibi) için yükleten tarafından 40 feetlik konteyner için 4000 USD bedel ikame değeri olarak ödenecektir.” ifadelerinin yer aldığı, konişmentoda yer alan demuraj kaydı dikkate alındığında, dava konusu 3 adet ...’lik kooteynerin herbiri için 90 güne kadar belirtilen hesaplama usulüne göre demuraj ücreti işletileceği, 90. günün aşılması ve konteynerlerin halen iade edilmemiş olması halinde konteyner başına 4000 USD ikame değer ödenmesi gerektiği ve konteynerlerin gönderilen tarafından kabul edilmemesi halinde anılan demuraj ve konteyner bedeli ödemesinden yükleten/ taşıtanın sorumlu olacağı hususunda anlaşıldığının görüldüğü, “...” gemisinin 16.04.2015 tarihli yükleme listesinden dava konusu ..., ... ve ... numaralı konteynerlerin gemiye yüklendiğinin anlaşıldığı, dava konusu taşımada boşaltma limanı acentesi olarak hareket ettiği anlaşılan dava dışı ... tarafından düzenlenen 20.04.2015 tarihli “.../ Varış İhbarnamesi” başlıklı belgelerden dava konusu konteynerlerin varış limanı olan ...’a ulaşmış olduğunun dava dışı gönderilen ...’e aynı tarihte bildirildiğinin anlaşıldığı, navlun sözleşmesinden doğan tüm borçların asıl borçlusunun sözleşmenin tarafı olan taşıtan olduğu, gönderilen tarafından yükü teslim hakkı kazanılıp konişmento veya navlun sözleşmesi uyarınca navlun ve diğer alacaklardan gönderilenin sorumlu olduğuna ilişkin hüküm bulunmadıkça gönderilenin konteyner demuraj ücretinden sorumlu olmayacağı gibi, yük gönderilen tarafından teslim alınmadıkça taşıtanın konteyner demuraj alacağından sorumlu kalmaya devam edeceği, varma limanında gönderilenin eşyanın teslimini talep hakkını kullanmadığının görüldüğü, kaldı ki dava konusu taşımaya ilişkin konişmento üzerinde yer alan kayıtta konteynerin iade edilmemesinden kaynaklanan demuraj alacağından yükleten/taşıtanın sorumlu olacağının belirtildiği, dosyaya sunulan belgelere göre konteynerin gemiye 16.04.2015 tarihinde yüklenmiş ve davacının davalıya gönderdiği elektronik postalarda konteyner demurajının 20.04.2015 tarihinde başlatıldığı, varış ihbarnamesinde de boşaltma tarihi 20.04.2015 olarak bildirildiğinden, bu tarih itibariyle konşimento kayıtlarına göre her bir konteyner için 90 günlük demuraj ücreti ve bu süreyi aşan kısım için ancak konteyner bedelinin talep edilebileceği, bu halde 40... Konteyner başına demoraj hesabının; 20.04.2015 - 29.04.2015=10 gün serbest süre; 30.04.2015 -19.05.2015-20 gün x 20 USD = 400 USD; 20.05.2015 - 18.07.2015 60 gün x 40 USD = 2.400 USD, 40 ... Konteyner başına demoraj tutan = 2.800 USD, her bir konteyner için konteyner bedeli= 4.000 USD, her bir konteyner için talep edilebilecek miktar = 2,800 USD+ 4 .000 USD=6.800 USD, dava konusu 3 adet 40 Feet HC Konteyner için davacının talep edilebileceği miktar konşimento kayıtlarına göre 6.800 USD x3 = 20.400 USD olduğu anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile 20.400,-USD'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar harcı olan 3.962,10 TL'den peşin alınan 2.609,33 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.352,80 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacının peşin olarak yatırdığı 2.609,33 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 3.150,00 TL'nin (29,20 TL bakiye harç, 120,80 TL posta gideri ve 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 1.552,20 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı için takdir edilen 6.730,10 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/10/2018
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır