T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2016/201 Esas
KARAR NO:2019/207
DAVA:Tazminat
DAVA TARİHİ:03/12/2014
KARAR TARİHİ:25/04/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesin özetle;müvekkili firmanın Çin'den A4 Kağıt ithal etmek üzere ... CO. LTD. ünvanlı şirket ile anlaştığını, anlaşma gereği malın bedelinin %30'u peşin, diğer kısmı ise malların Kumport Limanına ulaşması koşulu ile ödeneceğinin kararlaştırıldığını, malların taşınması Türkiye'ye getirilmesi işlemleri için davalı ile anlaştıklarını, davalı şirketin gönderdiği konşimento, ordinon ihbarı ve maillerinde teslim alınan mal bilgisi ile yükleminin yapıldığı ve malların limana ulaştığı bilgisini davacıya ilettiğini, davalı firmaya taşıma işlemleri için 10.267,69 USD karşılığı olarak 21.741,7 TL ödeme yapıldığını, ayrıca malları için 11.280,00 UBR karşılığı 23.800,00 TL ödeme yapıldığını, davalı firmanın malları gemiye yüklerken dolu olduğu her türlü kayıtlarından anlaşılan malların yerine çuval taşıması ve konşimento ve maillerde karton kutu taşıdığının beyanı kötü t-niyetle hareket edildiğinin ve mali sorumluluğunun yanı sıra cezai sorumluluğununda doğduğunu, taşıyıcının malları taşıma sırasında ve boşaltma safhalarında tedbirli bir taşıyanın göstereceği dikkat ve ihtimamı göstermek ile sorumlu olduğunu ancak gerekli özenin gösterilmediğini, bu nedenlerden dolayı fazlaya hakları saklı kalmak kaydıyla taşıma ücreti olarak 21.541,70 TL ve zararlarının tazmini için şimdilik 23.800,00 TL olmak üzere toplam 45.541,70 TL bedelin davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin de valıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın fiili taşımayı yapan ... Co. Ltd'e izafeten ... A.Ş'ne ihbarını talep ettiklerini, davalı müvekkilin taşıyan olmayıp taşıyanın varma yerindeki acentesi olduğunu ve husumet itirazlarının olduğunu, bu davayı görmeye Uluslararası Yetki bakımından mahkemenin yetkili olmadığını, taşımanın tabi bulunduğu konşimentoda uluslararası münhasır yetki şartının olduğunu, taşımanın konteyner taşıması olduğunu, davanın esası bakımından tamamen haksız ve yersiz olup reddini gerektiğini, mühürlü konteyner içeriğine ilişkin taşıtanın/yükletenin beyanlarının doğruluğunu kontrol etmeye imkan bulunmadığı için konşimentoya, yükletenin beyanları doğrultusunda düzenlendiği hakkında şerh konulduğunu, taşıtan/ yükleten ... Co. Ltd yükü usulüne uygun olarak yüklemekle sorumlu olduğunu, aksi taktirde yanlış beyanlarından dolayı sorumlu olacağını, kapalı kaplarda yapılan taşımada kabın içerisindeki yükün bilinmediğini, taşıyanın nezaret görevini yerine getirmediğinden bahisle sorumlu tutulamayacağını, akdi taşılan ... LTD ve onun varma erindeki acentesi olan davalı müvekkilinin kusurunun olmadığını, koytenlerler yükleme limanından mühürlü olarak teslim alındığını ve mühürlü olarak varma limanına tahliye edildiğini belirterek davanın fiili taşıyan ... (...) Co. Ltd şirketine izafeten acentesi ... A.Ş'ne ihbarı talebinin kabulüne, taşıtanını yüklediği, istiflediği, saydığı ve kapatarak mühürlediği konteyner içindeki ürünlerin niteliğini bilmeyen ve bilebilecek durumda bulunmayan, olayda hiçbir kusuru olmayan akdi taşılan ve akdi taşıyanın varma yerindeki acentesi olan davalı müvekkili yönünden tümüyle haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, masraflar ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya mahkememize ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı 23/03/2015 tarihli görevsizlik kararı ile gönderildiği, mahkememiz esasına kaydının yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan inceleme sonucunda dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporunda; dava konusu taşımaya ilişkin 10.267,69 USD karşılığı olan 21.741,70 TL ücretin hangi faturalar karşılığında talep edildiğinin anlaşılamadığı, zarar bedelinin tam olarak tespitinin dosyadaki belgelerle mümkün olmadığı, Davalı ... LTD ŞTİ'nin taşıyanın yükümlülüklerini haiz olması sebebiyle pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, ihbar edilen ... Co LTd'nin "fiili taşıyan" sıfatını haiz olduğu ve dolayısıyla işbu dava kapsamında pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, TTK m 105/f.1&2 kapsamında acente ... Co Ltd'e izafeten husumet yöneltilemeyeceği, dosyadaki mevcut delillerle dava konusu zarara ilişkin kanunen geçerli bir hasar bildiriminde tespitinde bulunulduğunun ispatlanamadığı ve dolayısıyla TTK m 1185 f/,4 tahtında davalı ... LTD ŞTİ'nin zarardan sorumlu olmadığına dair adi karineden yararlanabileceği, emtiadaki eksikliğin davalı ... LTD ŞTİ'nin tedbirli bir taşıyan olarak kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermediği gerekçesiyle denizyolu taşımacılığı esnasında kusuruna binaen meydana geldiği hususunun dosyadaki mevcut delillerle ispatlanamadığı ve dolayısıyla zarardan sorumlu tutulamayacağı, taşıyan ile davacı ... Ltd Şti arasında geçerli ve bağlayıcı bir yetki anlaşmasının var olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
İhbar olunan vekilinin 02/03/2015 tarihli beyan ve itirazlarını içerir dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşıma ile ilgili olarak hiçbir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, yetki yönünden itirazlarının bulunduğunu, Hong Kong Özel Yönetim Bölgesi Mahkemelerinin yetkili olduğunu, acente konumundaki müvekkili şirkete davanın ihbarının mümkün olmadığını, davanın ihbarını kabul etmediklerini, davalı tarafın husumet itirazının yerinde olduğunu, husumet ehliyeti olmayan davalı şirketin davayı ihbar etmesinin hukuken mümkün olmadığını, konteyneri yükleyen ve mühürleyerek kapatanın taşıtanın kendisi olduğunu, eşyanın müvekkili şirkete teslim edilmesinden önce yapılan işlemlerden dolayı müovekkili şirketin kusuru ve sorumluluğunun olmadığını, davanın ... LTD aleyhine ikame edilmesi gerektiğini, müvekkilinin acente sıfatıyla üzerine düşen tüm yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini belirterek davanın görev ve yetki yönünden reddine, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan inceleme sonucunda dosyaya ibraz edilen 19/11/2018 tarihli bilirkişi raporunda; konteynerin aksi yönde bir delile rastlanılamadığı için davacı firmaya emtiayı satan daa dışı ... Co LTD firması tarafından yüklenerek, mühürlendiği mühürleri tahliye limanında sağlam olduklarının tespit edildiği, konişmentoların davacı tarafından verilen yükleme talimatı kapsamında düzenlendiği, alt taşıyan ve asıl taşıyan firmaların bu belirtilen emtia bilgileri çerçevesinde konişmento düzenledikleri, konişmentoların üzerinde zaten bu durumun ..., ... kayıtları ile belirtildiği, konteynerde emtiada meydana gelen hasarın/ eksikliğin yükleten/emtiayı satan firmanın sorumluluk alanında gerçekleştiği, davalının bu hasardan sorumlu tutulamayacağı, davacının ticari defter kayıtlarında davacının davadışı ... Co. Ltd unvanlı şirketten 20.615,63 TL karşılığında 9.480,00 USD alacaklı olarak gözüktüğü, davacı tarafından inceleme sırasında dekontu sunulan 1.800 USD ödemenin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Her ne kadar davacı taraf bilirkişi raporuna itiraz ederek yeni bir heyetten bilirkişi raporu alınması yönünde talepte bulunmuşsa da dosya içerisindeki her 2 raporun aynı doğrultuda görüş bildirmesi ve raporların mahkemece de hükme ve denetime elverişli ve makul kabul edilerek benimsenmesi karşısında 3. bir rapor alınması yoluna gidilmemiştir.
Dava; deniz yolu ile yapılan taşımada satın alım sözleşmesi ile satın alınan maldan farklı bir malın ve anlaşılan malın da eksik olarak alıcıya teslim edilmesi nedeniye oluşan zararların tazmini talepli alacak davası olup; Uyuşmazlığın; davalının husumet ehliyetinin bulunp bulunmadığı, mahkememizin yetkisi ve davalının oluşan zarar ve navlun ücretinin tazmininden sorumlu olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
İlk etapta mahkememizin yetkisine yönelik itirazın karara bağlanması gerekmekle; her ne kadar davalı vekilince milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş ise de; Yargıtay ... HD.' nin ... esas, ... karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere, Türkiye'de kurulu bir şirket olan davalının Türk yargısı önünde kendisini daha iyi savunacak durumda iken uyuşmazlığın yabancı bir mahkemede görülmesini ileri sürmesi MK 2 maddesine aykırı görüldüğünden yetki itirazının reddi gerekmiştir.
Dava konusu emtiaların taşınmasına dayanak ...(...) ...(...)... konşimento ve tercümesi incelendiğinde; gönderenin ... Co. Ltd, alıcının ... Dış Ticaret Limited Şirketi, yükleme limanının ... Limanı, boşaltma limanının İstanbul ... olduğu; taşınan eşyanın 1504 koli A-4 Kağıt olduğu, "Yükleyici tarafından yüklenmiş, sayılmış ve mühürlenmiştir" kaydının bulunduğu, taşıyanın ... Forw. , konteyner numarasının ... ..., konteyner mühür numarasının ... olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca dosyaya sunulan ... numaralı konşimento kayıtlarının ise; yükleten ... ., gönderilen ... Ltd. Şti. taşıyan ... konteyner numarasının ... ..., konteyner mühür numarasının ... olduğu, "Yükleyici tarafından yüklenmiş, sayılmış ve mühürlenmiştir" kaydının bulunduğu, yükleme limanının ... Limanı, boşaltma limanının İstanbul ... olduğu anlaşılmıştır. Bu kayıt ve bilgilere göre davalının taşıma komisyoncusu olarak davacının FOB olarak satın aldığı emtianın taşıma işini üstlendiği, davacının ise konşimentoya yazılacak emtia ile ilgili bilgileri verdiği anlaşılmaktadır. Davalı ise taşıma işini ... Logistic firmasına vererek ... gemisi ile İstanbula taşıtmıştır.
Dava konusu emtialar yukarıdaki bilgilere göre; ... Ltd tarafından ... numaralı konteynera yüklenmiş ... mühür numarası ile mühürlenmiş olup yükleme istif sayım ve mühürleme işleminin malların satın alındığı ... Co. Ltd tarafından yapıldığı mahkemece de kabul edilmiştir. Emtiaların İstanbul'a gelmesinin akabinde mühür sağlam olarak davacı tarafça teslim alınmış mühür davacı tarafça açılmıştır. Dosyada davacı tarafça mührün bozulduğu yahut konteynerda herhangi bir delik ya da hasar bulunduğuna dair bir iddia da bulunulmamış ve bu yönde herhangi bir delil de sunulmamıştır. Ayrıca davacı tarafça beyan edildiği üzere Pekin Büyükelçiliği cevabında emtiaların satın alındığı; ... firmasının kara listede olduğu da bildirilmiştir.
Tüm bu açıklamaların sonucunda davalı ve ihbar olunan tarafından taşınan emtiaların mühürlü bir konteyner içerisinde teslim alınarak mühür bozulmadan davacıya teslim edilmesi ve konteyner yükleme ve mühürleme işleminin ise dava dışı gönderen firma tarafından yapılması ve dahi Pekin Büyükelçiliği cevabı da gözetilerek maldaki eksiklik ve/veya farklılığın davalı sorumluluk alanı içerisinde gerçekleşmediğinin kabulü ile davalıların zarardan sorumlu olmamaları nedeniyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 777,75 TL den karar harcı olan 44,40 TL nin mahsubu ile fazla alınan 733,35 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı yargı gider toplamı olan 59,10 TL posta giderinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekili için takdir edilen 5.359,38 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/04/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır