T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2016/225 Esas
KARAR NO:2019/90
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:13/05/2016
KARAR TARİHİ:26/02/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ... Tersanesi'nin ana faaliyet konusu olarak uluslararası ölçekte Türk ve yabancı bayraklı gemilerin inşası, bakım-onarımı ve benzeri hizmetleri sunan Yalova merkezli Türkiye Cumhuriyeti'nin önemli bir tersanesi olduğunu, davalılardan donatan/malik ... Ltd. şirketinin maliki ve davalılardan ... SA'nın gemi İşleteni/yöneticisi olduğu Bahama Adaları bayraklı ... isimli gemiye yapılacak işlere ilişkin birim fiyatlar üzerinden teklif sunulduğunu, bunun kabulü üzerine müvekkili şirketçe 11-17 Haziran 2015 tarihleri arasında gemiye havuzlama da dahil olmak üzere bakım/onarım hizmeti verildiğini, müvekkilinin gemi üzerindeki bakım/onarım işlerinin bitmesini müteakiben tamamlama raporu ve fatura düzenlendiğini, davalılar tarafından da gemi üzerinde yapılan işler ve ödeme planının kabul ve taahhüt edildiğini, Tamamlama Raporu'ndan başka ayrıca davalılar tarafından Ödeme Garanti Mektubu imzalandığını, burada da ödeme planının kabul ve taahhüt edildiğini, Ödeme Garanti Mektubu'nda vadesinde ödenmeyen taksitler için yüzde iki (%2) faiz ile ihtilaf vukuunda İstanbul Mahkemelerinin yetkisinin kabul ve taahhüt edildiğini, Tamamlama Raporu ve Ödeme Garanti Mektubundaki ödeme planına istinaden ilk ödeme taksiti olarak 44.790 ABD Dolarının (10 ABD Doları banka masrafı kesilerek) müvekkiline ödendiğini ve geminin tersaneden ayrıldığını, ödeme planında taahhüt edilen ikinci ve son taksidin vadesi gelmesi üzerine davalılarla irtibata geçildiğini, ödeme taahhüdü verilmesine rağmen ödemelerin gerçekleştirilmediğini, müvekkilinin alacaklarına istinaden ... gemisi için İtalya'nın Savona Limanında ihtiyaten haciz işlemlerine başlandığını ve müvekkili tarafından İtalya'daki avukatlara 3.224 Euro ödeme yapıldığını, Savona/İtalya Mahkemesi'nin müvekkilinin bakiye anapara fatura alacağı dahil faiz ve sair kalem alacaklarının karşılanması amacıyla geminin ihtiyaten haczine ve seferden men'ine karar verdiğini ve bu durumun işbu davanın açıldığı tarih itibariyle devam etmekte olduğunu, yaptıkları araştırma neticesinde, geminin acentesinin ... Ltd. Şti. olduğunun görüldüğünü, bu sebeple huzurdaki davanın davalılara izafeten gemi acentesi ... Denizcilik'e TTK md. 105 hükmü ve sair mevzuat çerçevesinde yönlendirildiğini, yoksa gemi acentesi şirketin kendi adına işbu alacaktan tüzel kişilik bağlamında sorumluluğunun bulunmadığını belirterek Savona/İtalya Mahkemesi'nin ilgili ihtiyati haciz/seferden men dosyasına sunulmak üzere mahkeme nezdinde işbu davanın davalılar ... Ltd ile ... Sa'ya karşı açılmış olduğu hususunda kendilerine derkenar verilmesini, müvekkili şirketin bakiye anapara alacağı 83.200 ABD Doları ve taraflarca anlaşılan ödemeye ilişkin vade tarihlerinden itibaren işleyecek %2 aylık faizi ile dava açıldığı tarih itibariyle Savona/İtalya'da geminin ihtiyati haczi/seferden meni için sarf edilen 3.224 Euro masrafın (83.200 ABD Doları + 3.224 Euro) faizi ile birlikte davalı taraflardan tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
2 numaralı Davalı vekili 19.07.2016 kayıt tarihli cevap dilekçesinde özetle; Usule ilişkin olarak husumet itirazında bulunduğunu ve müvekkili ile davacı arasında ... gemisinin bakım onarımına ilişkin herhangi bir sözleşme imzalanmadığını, dolayısıyla müvekkilinin tarafı olmadığı bir sözleşmeden kaynaklanan bir borçtan dolayı sorumlu tutulabilmesinin olanaksız olması nedeniyle müvekkilinin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, müvekkilinin aynı zamanda davacı tarafından dosyaya sunulan Ödeme Garantisi Mektubu ve Tamamlama Raporunda da herhangi bir kaşe ya da imzasının bulunmadığını, bu yönüyle de davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacı tarafından dosyaya sunulmuş 02.10.2015 tarihli e postada da açıkça müvekkilinin donatanı temsilen hareket ettiğinin görüldüğünü, davacı tarafından İtalya'da geminin ihtiyati haczi için alınmış olan kararın sadece 1 numaralı davalıya karşı alındığını, bunun bile davacının muhatabının geminin donatanı 1 numaralı davacı olduğunu ispatladığını, Milletlerarası yetki itirazlarının bulunduğunu, 1 numaralı davalı donatan firma temsilcisinin ve kaptanın imzaladığı Ödeme Garanti Mektubu ile Tamamlama Raporu'nun da tehdit altında imzalandığını, tersane sahipleri tarafından açık bir biçimde geminin kaptanı ve yetkilisi tarafından Ödeme Garanti Mektubu ile Tamamlama Raporunun imzalanmaması halinde geminin limandan ayrılmasına müsaade verilmeyeceğinin belirtilmiş olmasının bile başlı başına söz konusu sözleşmelerin 1 nolu davalının temsilcisi ve geminin kaptanı tarafından da korkutma etkisiyle imzalandığını gösterdiğini, dolayısıyla onların bile bu sözleşmeler ile bağlı olmadığı açıkken geminin sadece işleteni olan ve bahse konu sözleşmelerde imzası bulunmayan müvekkilinin hiçbir koşulda bu sözleşmelerle bağlı olmayacağının izahtan vareste bulunduğunu, ilk takside dair 44.800 USD tutarında ödemenin de tamamen geminin serbest bırakılması amacıyla, yani belirtilen korkutmanın etkisi ile yapıldığını, davacı tarafından İtalya'da geminin ihtiyati haczi için sarf ettiğini iddia ettiği 3.224 Euro masrafın da, işbu ihtiyati haciz kararının müvekkiline karşı değil 1 numaralı davalı donatan aleyhine alındığından, müvekkilinden bu masrafların talep edilmesinin hukuken mümkün bulunmadığını belirterek davanın usulden milletlerarası yetki itirazları bakımından reddine; davacı iddialarının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce aldırılan 26.11.2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; tamir masraflarından ve İtalya'nın Savona Limanında gmeinin ihtiyaten haczi için davacının aldığı avukatlık hizmetinin bedelinden her iki davalının da sroumlu tutulacağı sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
İstanbul Liman Başkanlığının yazı cevabında dava konusu gemiye ... Gemi Acentalığının acentelik hizmeti verdiği bildirilmekle 1 numaralı davalının acentesinin ... Gemi Acenteliği olarak kabulüne karar verilmiş, ancak acente tarafından davaya cevap ve savunmaların sunulmadığı anlaşılmıştır.
Her ne kadar 2 nolu davalı gemi işleteni ... Sa vekili tarafından milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş ise de; MÖHUK'un 40. maddesi uyarınca Türk Mahkemelerinin milletlerarası yetkisini, iç hukukun yer itibariyle yetki kuralları tayin edeceği, 6100 sayılı HMK'nın sözleşmeden doğan davalarda yetki başlıklı 10'ncu maddesine göre sözleşmeden doğan davaların, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceğinin ifade edilmesi ile edimin karakteristik ifa yerinin de Türkiye olması karşısında HMK md 10, 17, 7, MÖHUK 24/4 maddeleri karşısında itirazın reddine karar vermek karar vermek gerekmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm deliller ile dosya kapsamı deliller ile uyumlu olması nedeniyle içeriğine itibar edilen bilirkişi raporu birlikte incelenip değerlendirildiğinde, açılan davanın alacak davası olduğu ve ... gemisine yapılan bakım-onarım işleri karşılığında ödenmeyen bakiye ana para alacağı ile geminin İtalya'nın Savona Limanı'nda geminin ihtiyaten haczi için alınan avukatlık ücretinin talep olunduğu, ... isimli geminin havuza alınarak yapılacak muhtelif işleri için davacı tersane tarafından düzenlenmiş olan ... - Dökme Yük Gemisi ... 2015 Tahmini Kuru Havuz Birim Fiyatları" başlıklı listede, ... gemisinin 11.06.2015 tarihinde havuza alınacağı, listede belirtilen ve fiyatlandırılmış olan işlerinin yapılıp tamamlanmasından sonra 15.06.2015 tarihinde havuzdan indirileceği, demirleme yerinde beklediği 4 gün ile birlikte toplam onarım süresinin 9 gün olacağı, uygulanan indirim sonrasında tersane teklif bedelinin 133.258,00 Usd olarak belirlendiğinin görüldüğü, tersane teklifinin karşı tarafça kabul edilmiş olduğu hususunun, teklifin üzerindeki gemi kaşesi ve imzadan anlaşıldığı, geminin işlerinin tamamlanmasına müteakip, tersane tarafından 2.nolu davalıya 23.06.2015 tarihli ve ... nolu fatura düzenlendiği, fatura tutarının 128.00,00 Usd olup, faturanın açıklama kısmında "... Gemisinin Kuru Havuz ve Tamir İşleri" kaydının bulunduğu, işin tamamlanmasından sonra Gemi Donatanı olan 1 nolu davalı ile davacı tersane arasında "Completıon Report/Tamamlama Raporu" düzenlenmiş olduğu, raporda "Mevzu bahis geminin havuzlama ve onarım işlerinin yanı sıra yapılacak işler listesinin, miktarının ve ücretlerinin karşılıklı olarak kabul edildiğini ve ekteki Proforma Faturasınına buna ilişkin imzaların atıldığım, bunların tamamlanıp kabul edildiğini işbu belgeyle onaylarız. Yaptığımız anlaşmaya göre ödemelerin aşağıdaki şekilde yapılmasına karşılıklı olarak onay verildiğini ve buna göre imzaların atıldığını ve bu ödemelerin zamanında ödeneceği işbu belgeye tasdik olunur" hususlarının yazılı olduğu ve tamamlama raporunun gemi kaşesi ile kaşelenip imzalandığı ve ayrıca armatör ile tersane temsilcileri tarafından imzalanmış olduğunun da görüldüğü, gemi donatanı ile tersane arasında "Payment Guarantee Letter/Ödeme Garantisi Mektubu" düzenlendiği, bu mektubun da aynı şekilde, gemi kaşesi ile kaşelenip imzalandığı ve ayrıca Armatör ile Tersane Temsilcileri tarafından imzalanmış olduğunun görüldüğü, mektubun içeriğine bakıldığında, 1 nolu davalı gemi donatanının sözkonusu geminin 11.06.015 ve 17.06.2015 tarihleri arasında davacı tersanesinde tamir edildiği ve kuru havuza alındığı, herhangi bir gecikme ve itiraz olmaksızın tersanede kaldığı süre içinde testlerinin yapılarak onaylandığı, her iki davalının da toplam 128.000.00 USD bedelli faturayı peşinen kabul ettiklerini teyid ettikleri, toplam fatura tutarını belirtilen taksitler halinde ödemeyi gayri kabili rücu olarak teyit ve taahhüt ettikleri, taksitlerden herhangi birinin vade tarihinde ödenmemesi durumunda beher ay için yüzde 2 oranında faiz ödemeyi ve kalan ödemenin tamamının kendiliğinden muacceliyet kesbedeceğini kabul ettikleri, belirtilen ödemenin yapılmaması durumunda Tersanenin gemiye veya mülkiyet ve yönetimleri altında olan kardeş gemilere ihtiyati haciz, alıkoyma (hapis) hakkı, el koyma veya hapsetme haklarına sahip olduğunu teyid ettiklerinin görüldüğü,
nitekim ilk taksit bedeli olan 44.800,00 USD'nin davacının banka hesabına banka havalesi yoluyla ödenmiş olduğu, her ne kadar 2 nolu davalı gemi işleteni, 1 nolu davalı Donatan firma temsilcisinin ve kaptanın imzaladığı Ödeme Garanti Mektubu ile Tamamlama Raporunun tehdit altında ve korkutma etkisi ile imzalandığını; zira bunların imzalanmaması halinde geminin limandan ayrılmasına müsaade verilemeyeceğinin tersane sahipleri tarafından açık bir biçimde belirtildiğini öne sürmekte ise de; geminin havuzlanma ve tamir bedelinden dolayı her iki davalının da birlikte borç altına girmiş oldukları, geminin işleteni olan 2 numaralı davalı geminin maliki olmamakla birlikte, kendine ait olmayan bir gemiyi işleten olarak donatan sayıldığı, tamir sözleşmesini sadece gemi maliki yapmış olsa dahi, 2 numaralı davalının kaptanın yaptığı onaylama işlemine icazet verdiği ve işlemin tehdit altında yapıldığını gösteren bir bulgunun dosyada mevcut olmadığı anlaşılmakla davacının ... gemisine yapıtığı bakım-onarım işleri karşılığında ödenmeyen bakiye ana para alacağı olan 83.200 Usd ile geminin İtalya'nın Savona Limanında ihtiyaten haczi için alınan avukatlık hizmetinin bedeli olan 3.224 Euro' nun davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KABULÜ ile 44.800 USD'nin 17/08/2015 tarihinden, 38.400 USD'nin 17/10/2015 tarihinden itibaren aylık %2 faizi ile birlikte geminin ihtiyati haczi için sarf edilen 3.224 EURO'nun dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar harcı olan 17.557,78 TL'den peşin alınan 4.389,45 TL'nin mahsubu ile bakiye 13.168,33 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (4.422,95 TL ilk harç 264,50 TL posta ücreti ve 2.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam) 7.387,45 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı vekili için takdir edilen 21.371,86 TL vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,
6-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı ve 2 nolu davalının yüzüne karşı 1 nolu davalının yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/02/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır