T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2016/236 Esas
KARAR NO: 2019/141
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 19/03/2010
KARAR TARİHİ: 20/03/2019
Davacı vekili tarafından mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... arabalı vapurunun ... – ... seferini tüm seyir cihazları faal vaziyette sürdürürken ... iskelesine 1 mil mesafe kala saat 06:00 sularında yoğun sise girdiğini, vapur kaptanının seyir hızını emniyetli hıza düşürterek, makinelerini manevra pozisyonuna getirdiğini, bu sırada radardan davalı donatana ait ... gemisinin kendilerine doğru yaklaşmakta olduğunun fark edildiğini, ... gemisinin yapılan telsiz çağrılarına yanıt vermediğini, bunun üzerine müvekkili donatana ait ... arabalı vapurunun sancak alabanda manevra ile sağa dönmeye çalıştığını, yapılan manevranın başarısız kalması yüzünden ... arabalı vapurunun sancak omuzluğu ile davalı donatana ait ... gemisinin iskele baş kasara hizasından iki geminin birbirine çarparak, denizde çatışma meydana geldiğini, çatışma nedeniyle ... arabalı vapurunda taşınmakta olan araçlarda da hasar meydana geldiğini, çatışmanın meydana gelmesinde davalı donatana ait ... gemisinin Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğü'ne aykırı seyretmesi ve 6,7,8,19 ve 35 nolu tüzük maddelerini ihlal etmesi nedeniyle tam kusurlu olduğunu, çatışmadan sonra davalı donatana ait ... gemisinin durmayıp, rotasını ve hızını değiştirmeden seyrini sürdürdüğünü, durumu ... İstasyonu'na telsiz ile bildirdiklerini, ... Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası için hazırlanan bilirkişi raporuna göre davalı donatana ait ... gemisine % 90 kusur izafe edildiğini, müvekkiline ait ... arabalı vapurunda meydana gelen hasarın 595.000 USD olduğunu ileri sürerek, bilirkişi raporundaki kusur oranında göre 535.500 USD hasar bedelinin davalı donatandan tahsilini, ... IMO numaralı ... gemisinin üzerinde gemi alacaklısı hakkı ve kanuni rehin hakkı tanınmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... gemisinin olay anında ... nden aldığı benzin akaryakıt yükünü ... İstasyonuna boşaltmak üzere seferde olduğunu, olay günü saat 05:52 sularında davacı donatana ait ... arabalı vapurunun kendilerine tehlikeli bir şekilde yaklaşmakta olduğunu gördüklerini, telsizle ve gemi düdüğü ile ... arabalı vapuruna uyarı yapıldığını, ancak ... arabalı vapurunun çarpmayı önleyici hiçbir kaçınma manevrası yapmadığını, dava konusu çatışma kazasında davacı donatana ait ... arabalı vapurunun % 80 oranında kusurlu olduğunu, müvekkiline ait ... gemisinin ise kusurunun ise ancak % 20 olduğunu, gemi çatışmasının "kısıtlı görüş koşullarında" meydana geldiğini, olayın irdelenmesi sırasında Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğünün 19 ve izleyen maddelerinin uygulanması gerektiğini belirterek davanın reddini, tüm yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; çatma hukuki nedenine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, davanın açıldığı ... ATM tarafından yapılan yargılama sonunda davacıya ait arabalı vapurda çatma nedeniyle ortaya çıkan 221.784,86 TL kazanç kaybı, 118.680,00 TL tamir bedeli, 1.360,00 TL sörvey masrafı ve 1.372,75 TL enspektör ücretinden oluşan toplam 343.197,61 TL'nin davacının % 50 kusur oranına isabet eden kısmı indirilmek suretiyle neticede 171.598,80 TL zararın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, kabul edilen alacak ile sınırlı olmak kaydıyla karşı tarafa ait ... isimli gemi üzerine davacı yararına kanuni rehin hakkı tanınmasına karar verilmiştir.
İşbu kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ... Hukuk Dairesi tarafından, "davalı tarafın, çatma olayından sonra davacının aynı hatta kendisine ait başka teknelerle taşıma yapmaya devam edip etmediği ve tekne kiralama yoluyla, iddia edilen zararın azaltılıp azaltılmadığı yönündeki savunması üzerinde durularak bu hususun kararda tartışılmadığı, bu durumda varsa bu yöndeki taraf delilleri de değerlendirilerek sonuca gidilmesi gerektiğinden bahisle taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi ile açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına bozulmasına" karar verilmiştir.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun görülen bozma ilamına uyuldukta sonra devam eden yargılama aşamasında bozma ilamından sonra dosyaya celp ve ibraz edilen bilgi ve belgeler ile tarafların beyanları değerlendirilerek olaydan sonra davacının aynı hatta kendisine ait başka tekneler ile yada tekne kiralamak suretiyle taşımaya devam edip etmediğinin ispatlanıp ispatlanamadığı, çatma hadisesine karışan davacıya ait vapurun tamirde kaldığı süre içerisinde davacının gelir kaybının ne kadar olduğu konusunda rapor alınması cihetine gidilmiştir.
12/01/2018 tarihli 1.bilirkişi kurulu raporunda; davacıya ait vapurun çatma nedeniyle 11 gün atıl bir şekilde tamirde kaldığı, bu süre içerisinde geminin sabit günlük giderinin 6.544,94 TL olarak hesap edildiği, bu tutarın davacının net kaybını oluşturduğu, daha önce alınan raporlarda davacının kar kaybının ... hattı için günlük ortalama 20.162,26 TL olarak tespit edildiği, kar kaybı hesabı yapılırken geminin sabit giderlerinin yapılacağı farzedilerek bir kayıp hesaplama yönteminin tercih edildiği, ancak davacı başka bir gemi kiralama yoluna gitti ise hem sabit giderlere katlanmak hem de kiralayacağı geminin kira ücretini ödemek zorunda kalacağı, aradaki farkın 20.162,26 TL - 6.544,94 TL = 13.617,32 TL olup, o tarihte benzer bir geminin en az 13.617,32 TL günlük kira bedeli üzerinden kiralanabileceği düşünüldüğünden bu sebeple davacının günlük 20.162,26 TL kar kaybının olabileceğinin hesaplandığı, ayrıca uyuşmazlık konusu geminin muadilinin piyasadan kiralanmasının pek mümkün olmadığı, davacının gecikme olmaksızın geminin tamirine başladığı, bu tip bir gemi kiralama yoluna gitse dahi böyle bir gemiyi bulmasının ve hattın bulunduğu bölgeye getirmesinin çok uzun zaman alacağı, kaldı ki geminin özel sınıf olması nedeniyle kiracıların kısa süreliğine kiralanacak gemi için yüksek kira ücretleri isteyeceği, davacının çatma sonucunda ... vapurunun sefer yapmamasından dolayı aynı hatta çalışan diğer gemilerin personelleri ve gemileri daha yoğun çalışmak zorunda kaldığı yönündeki iddialarını ispata yarayacak somut verilerin dosyada mevcut olmadığı, bu türden bir kar kaybının hesaplanabilmesi için 2007 ve 2008 yıllarında aynı hatta çalışan gemilerin jurnallerinin tümü, her iki yanaşma iskelesindeki kayıtların tümü ile bu yıllara ait tüm muhasebe kayıtlarının sunularak 2007 yılı ile 2008 yılları arasında tamirde geçen süreler ile davacının enflasyondan arındırılmış reel kaybının ne olduğunun finans analizi yapacak bilirkişiler aracılığıyla değerlendirilebileceği belirtilmiş olup, 14/05/2018 tarihli ek raporda da, aynı görüş ve kanaat tekrarlanmıştır.
Davacının 2008 yılına ait yasal ticari defter kayıtları ile çatmanın meydana geldiği 22/03/2008 tarihinden önceki ve sonraki üç aylık dönemler olmak üzere altı aylık dönemle ilgili aynı güzergahta yapılan vapur sefer sayılarını içeren tabloların incelenmesi sonucu düzenlenen 15/01/2019 tarihli 2.bilirkişi raporunda; davacının işletmesinde olan ... vapurunun çatma sebebiyle 11 gün süre ile işletilememesi nedeniyle kar kaybı olabileceği gözüksede, davacı tarafından çatma nedeniyle taşımalarda meydana gelecek aksaklıkların veya talebin karşılanması amacıyla aynı niteliklerde herhangi bir vapurun kiralandığına ilişkin bir bilgi ve belgenin dosyada yer almadığı, yine taşıma taleplerinin vapur yetersizliği nedeniyle iptal edildiğine, taşıma talebinin Körfez karayolu ile taşındığına veya deniz taşıması yapan başka kişi ve kuruluşlarca yapıldığına ilişkin herhangi bir tespitin bulunmadığı, Nisan ayından itibaren taşıma hizmetinin 13 adet vapur ile sağlandığı ve bu kapsamda 13 vapur ile Nisan 2008 'de 5360 sefer, Mayıs 2008 'de 5912 sefer, Haziran 2008 'de de 6486 seferin gerçekleştirildiği, talebe bağlı olarak önceki dönemlere göre sefer sayılarında artış olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde davacının herhangi bir kaybının olduğundan bahsetmenin mümkün olmadığı, mahkemece kar kaybı olduğuna hükmedilmesi halinde davaya konu ... arabalı vapurunun çatmadan kaynaklanan hasar nedeniyle 11 gün süre işletilememesinden dolayı kar kaybının 219.911,33 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.
Yargıtay bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılama neticesinde, davacının işlettiği ... isimli arabalı vapur ile davalının donatanı olduğu ... gemisi arasında 22/03/2008 tarihinde müşterek kusurlu çatışma hadisesinin meydana geldiği, ... vapurunun çatmadan sonra hemen tamire alınarak hasarın giderilmesinin 11 gün sürdüğü, bu kapsamda davacının 118.680,00 TL tamir masrafı, 1.360,00 TL sörvey masrafı ve 1.372,75 TL enspektör ücreti ödemesinin olduğu, çatmanın meydana gelmesinde tarafların % 50 oranında eşit oranda kusurlu oldukları bozma ilamından önce alınan raporlar ve bozma kapsamına göre sabit hale gelmiş olup, 07/04/2015 tarihli bozma ilamında ... vapurunun tamirde kaldığı süre içerisinde davacının aynı hatta kendisine ait başka teknelerle taşıma yapmaya devam edip etmediği, tekne kiralama yoluyla iddia edilen zararın azaltılıp azaltılmadığı yönündeki davalı savunması üzerinde durulup, bu kapsamda taraf delilleri değerlendirilerek sonuca gidilmesi gerektiğinin belirtildiği, bu durumda taraflararasındaki uyuşmazlık konusunun davacının tamir masraflarının dışında gelir kaybından kaynaklanan zararının olup olmadığı ile gelir kaybının hesabına ilişkin olduğu, ... gemisinin özel tipte sonradan dizayn edilen arabalı vapur olduğu, muadilinin piyasada bulunması ve kiralanmasının pek mümkün olmadığı, davacının bu tip bir gemiyi kiralama yoluna gitse dahi geminin özel sınıf olması nedeniyle bulunmasının ve hattın bulunduğu bölgeye getirilmesinin uzun zaman alacağı gibi kısa süreliğine kiralanacak gemi için çok yüksek kira ücretlerinin isteneceği 11/01/2018 tarihli bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir.
Çatma hadisesinin meydana geldiği 222/03/2008 tarihinden önceki ve sonraki 3 aylık dönemlerden oluşan 6 aylık dönemle ilgili davacının aynı güzergahta yaptığı sefer sayılarına ilişkin bilgilerden Ocak 2008 'de 13 adet vapur ile toplam 4915 adet, Şubat 2008 'de 28 günde 4495 adet (iki ay arasındaki azalışın Şubat ayının 28 gün çekmesinden kaynaklanarak), sonraki her ayda çatmanın vuku bulduğu Mart ayı da dahil olmak üzere aylık sefer sayılarında herhangi bir azalmanın olmadığı, aksine sürekli artışlar meydana geldiğinin görüldüğü, davacının çatmadan sonra taşımalarda meydana gelebilecek aksaklıkların veya talebin karşılanması amacıyla aynı niteliklerde başka bir vapur kiraladığına ilişkin dosya bilgi ve belge sunulmadığı, buna göre ... vapurunun tamirde kaldığı süre içerisinde tüm taşımanın geri kalan 12 adet vapur ile sağlandığı, vapur yetersizliği nedeniyle seferlerin iptal edildiğine yada taşıma talebinin Körfez karayolu ile veya deniz taşıması yapan başka bir kişi yada kuruluşlarca yapıldığının da ispatlanamadığı, öte yandan davacının ticari defter kayıtlarına göre çatmanın meydana geldiği Mart ayı dahil Ocak 2008 - Haziran 2008 arasındaki dönemde davacının hasılatında sürekli artışlar olduğu, bütün bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, ... vapurunun çatmadan sonra tamirde kaldığı 11 günlük sürede davacının gemi kiralama yoluna gitmediği, işletmesindeki 12 vapur ile taşıma hizmetini sürdürdüğü, bu sürede herhangi bir kar kaybının olmadığı anlaşıldığından, kar kaybı talebinde bulunamayacağı kanaatine varılmakla, çatmaya karışan ... vapurunda meydana gelen hasarın giderilmesi için davacı tarafından sarfedilen 118.680,00 TL tamir bedeli, 1.360,00 TL sörvey masrafı ve 1.362,75 TL enspektör ücretinden oluşan toplam 121.412,75 TL'den davalının % 50 kusur oranına isabet eden 60.706,37 TL 'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, kar kaybına ilişkin fazlaya ilişkin talebin reddine, 6762 sayılı TTK 'nun 1236.maddesine göre kabul edilen alacak ile sınırlı olmak üzere Türk bayraklı ... IMO nolu ... isimli gemi üzerine davacı lehine kanuni rehin hakkı tanınmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 60.706,37 TL 'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-6762 sayılı TTK 'nun 1236.maddesine göre kabul edilen alacak ile sınırlı olmak üzere Türk bayraklı ... IMO nolu ... isimli gemi üzerine davacı lehine kanuni rehin hakkı tanınmasına,
3-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harç tarifesi uyarınca 4.146,85 karar harcının peşin alınan 12.127,10TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 7.980,25.-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
4.146,85-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 7.027,70 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 44.382,16 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6--Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 17,15 TL başvurma harcı, 307,90 TL posta gideri,15.200 bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 15.525,10 TL yargılama giderinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 1.147,23 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazla giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Taraf vekillerince yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde avansı yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili dairesinden temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/03/2019
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır