T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2017/158 Esas
KARAR NO: 2018/35
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 27/04/2017
KARAR TARİHİ: 12/02/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davadışı ...San ve Tic Ürünleri AŞ 'nin Çin'den satın aldığı emtiaların İzmir Limanına nakliyesinin davalı şirkete ait olan gemi ile gerçekleştirildiğini, ithal edilen ürünlerin... Sigorta tarafından nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalandığını, emtiaların İzmir Limanına ulaşmasından sonra tahliyesi sonrasında Menemen Serbest Bölge Müdürlüğü İzbaş Merkez Depolarına sevkedildikten sonra konteyner kapakları açıldığında 65 adet koli yükün ıslak ve hasarlı olduğunun tespit edilip, hasara ilişkin tutanak düzenlendiğini,... Sigorta tarafından söz konusu hasar nedeniyle sigortalı firmaya 11/07/2014 tarihinde 38.455,18 TL hasar bedeli ödendiğini, bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketi tarafından İstanbul .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında müvekkili şirket aleyhine rücu davası açıldığını, mahkemece yapılan yargılama neticesinde hasar bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkilinden tahsiline ilişkin olarak verilen kararın kesinleştiğini, hasardan fiili taşıyan konumundaki davalı şirketin sorumlu olduğunu, bu nedenle hasar bedelinin davalı şirket tarafından ödenmesi gerektiğini, müvekkilinin rücu davası açmak için gerekli tüm yasal yükümlülüklerini yerine getirdiğini ileri sürerek... Sigorta'ya ödenen 67.324,94 TL hasar bedelinin 1.970,15 TL tutarındaki onama harcı ile birlikte dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taşıma şartlarının yer aldığı konişmentonun 10.maddesinde taşıma sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yeri olarak Londra Mahkemelerinin, uygulanacak hukukun da İngiliz Hukuku olarak belirlendiğini, bu nedenle uyuşmazlığın Londra Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden mahkemenin yetkisiz olduğunu, dava konusu hasara ilişkin olarak TTK 'nun 1185.maddesine uygun şekilde hasar ihbarının yapılmadığını, iddia edilen hasarın taşımanın hangi aşamasında meydana geldiğinin de sunulan delillerden anlaşılamadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile söz konusu hasar bedelinden fiili taşıyan ve akdi taşıyanın müteselsilen sorumlu olması gerektiğini ileri sürerek davanın yetkisizlik ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Dava; gemi ile taşınan emtiada taşıma sırasında meydana gelen hasar nedeniyle davacı şirket tarafından İstanbul .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .. esas ve ..karar sayılı kesinleşmiş kararı uyarınca ödenen hasar bedelinin davalı taşıyıcıdan TTK nun 1472 ve 1178.maddeleri gereğince rücuen tahsili istemine ilişkin olup, davalı vekili tarafından cevap süresi içerisinde milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş olduğundan öncelikle yetki itirazının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Somut uyuşmazlıkta, davadışı ...San ve Tic Ürünleri Dış Tic AŞ 'nin Çin'den ithal etmiş olduğu iş eldiveni türü emtianın davalı şirkete ait olan ... isimli gemi ile davacı şirket tarafından düzenlenen ara konişmento ve ... tarafından düzenlenen asıl konişmento tahtında Çin'den İzmir Limanına taşındığı, taşımanın forwarder konumunda bulunan davalı şirket tarafından üstlenildiği, taşıma şartlarının yer aldığı konişmentonun 10.maddesindeki yetki klozu ile taşıma sözleşmesinin uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıklara İngiliz Hukukunun uygulanacağı, yetkili mahkemenin ise Londra Mahkemeleri olduğunun kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.
Yabancı unsuru taşıyan uyuşmazlıkların çözümünde yetkili kanunun tayininden önce çözümü gereken sorun açılan davada mahkemenin milletlerarası yetkisinin bulunup bulunmadığı hususuna ilişkin olduğundan (Aysel Çeliker/Bahadır Erdem, Milletlerarası Özel Hukuk, Sayfa 19) uygulanacak hukuktan önce yetki konusunun karara bağlanması gerekmektedir. MÖHUK 47.maddesinde yer itibari ile yetkinin münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılması mümkündür. Yetki şartı taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen sözleşmeye ayrı bir madde olarak konulabileceği gibi ayrı bir sözleşme olarak da düzenlenebilecektir. Anılan hükme göre yetki şartının geçerli olması için uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk Mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması ile uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğması gerekmektedir.
Eldeki dosyada somut uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması nedeniyle konişmentoda yer alan yetki şartına göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Londra Mahkemelerinde görülmesi gerektiği kanaatine varıldığından, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile konişmentoda yer alan yetki şartından dolayı uyuşmazlığın çözümünde Londra Mahkemeleri yetkili olduğundan dava dilekçesinin yetkisizlik nedeniyle reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç tarifesi uyarınca 35,90 TL karar harcının 1.181,85 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.145,95 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı taraf vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olan 25,00 TL posta giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davalı tarafa iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/02/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır