T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2017/174 Esas
KARAR NO: 2018/103
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/05/2017
KARAR TARİHİ: 12/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sigortalısına ait olan nohut cinsi emtianın Mersin Limanında Katar'a 20/01/2016 tarihli konişmento tahtında ... gemisi ile taşındığını, Dubai Jebelali aktarma limanında emtianın taşındığı konteynerin içten dışa doğru ezilmiş olduğunun gözlendiğini, bunun üzerine ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, inceleme neticesinde konteynerin altından sarı renkli ve ağır kokulu su damladığı, nohutların ise su alarak şiştiği ve çürüdüğü, konteynerin içten dışa doğru bombe yaptığının tespit edildiğini, gümüş nitrat testi neticesinde emtiadaki hasara deniz suyunun sebep olduğunun anlaşıldığı, hasara ilişkin olarak Mersin 1 Asliye Ticaret Mahkemesinin ...D İş sayılı dosyasında tespit raporu alındığını, söz konusu raporda emtianın tuzlu su sebebiyle ıslanarak hasarlandığının ispatlandığını, bir nolu davalının navlun faturası düzenlemiş olduğundan akdi taşıyan konumunda olduğunu, hasarın müvekkili sigorta şirketi tarafından her iki davalıya da ihbar edildiğini, müvekkilinin hasar nedeniyle sigortalısının zarar ve ziyanının tazmin ederek sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalıların TTK 'nun 1178.maddesi gereğince yük hasarından müteselsilen sorumlu bulunduklarını, ödenen hasar bedelinin davalılardan tahsili için İstanbul Anadolu 25 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalıların haksız şekilde borca itiraz etmeleri nedeniyle takibin durdurulduğunu ileri sürerek davalıların itirazlarının iptali ile takibin devamına, alacağın % 20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalılardan tahsil edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Lojistik Ltd vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşımaya aracılık etmesi nedeniyle kendisine husumet yöneltilemeyeceğini, süresi içerisinde hasar bildiriminin yapılmadığını, yük hasarının net olarak tespit edilemediğini, zira davacı tarafın sunmuş olduğu raporlar arasında çelişki olduğunu savunarak, davanın husumetten ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ...Line AS vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşımanın ... nolu konişmento tahtında yapıldığını, konişmentonun 26.maddesinde milletlerarası yetki şartının bulunduğunu, yetki klozunda konişmento tahtında yapılan taşımalardan kaynaklanacak uyuşmazlıklara İngiliz Yasalarının uygulanacağını ve Londra'daki İngiliz Yüksek Adalet Mahkemesinin yetkili olduğunun kabul edildiğini, bu nedenle davanın milletlerarası yetki şartı nedeniyle reddi gerektiğini, davacı sigorta şirketinin ... Tekstilin kanuni halefi olmasının hukuken mümkün olmadığını, sigorta poliçesinin taşıma başladıktan sonra düzenlendiğini, hasar ihbarının süresi içerisinde yapılmadığını, yükteki hasarın oluş şeklinin tespit edilemediğini, konişmentodaki rezervler uyarınca hasarın taşıyanın mesul olmadığı bir nedenden ileri geldiğinin kabulü gerektiğini ileri sürerek davanın yetkisizlik, husumet yokluğu ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Dava; gemi ile taşınan yükün hasarlanmasından dolayı davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen hasar bedelinin TTK 'nun 1472 ve devamı maddelerine göre davalılardan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davası olup, iki nolu davalı ...Line AS tarafından cevap süresi içerisinde milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş olduğundan öncelikle mahkememizin uyuşmazlığın çözümü açısından yetkili olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Taraflar vekillerinin ortak beyanlarına göre taşımanın 20/01/2016 tarihli ...nolu konişmento tahtında ... isimli gemi ile yapıldığı anlaşılmakta olup, konişmentonun 26.maddesinde işbu konişmentonun İngiliz Yasalarına tabi olarak yorumlanıp, buradan kaynaklanan uyuşmazlıkların Londra'daki İngiliz Yüksek Adalet Mahkemesinin yetkisine tabi olacağı hükmünün düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlıkların çözümünde yetkili kanunun tayininden önce çözümü gereken sorun açılan davada mahkemenin milletlerarası yetkisinin bulunup bulunmadığı hususuna ilişkin olduğundan (Aysel Çeliker/Bahadır Erdem, Milletlerarası Özel Hukuk, Sayfa 19) uygulanacak hukuktan önce yetki konusunun karara bağlanması gerekmektedir. MÖHUK 47.maddesinde yer itibari ile yetkinin münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılması mümkündür. Yetki şartı taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen sözleşmeye ayrı bir madde olarak konulabileceği gibi ayrı bir sözleşme olarak da düzenlenebilecektir. Anılan hükme göre yetki şartının geçerli olması için uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk Mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması ile uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğması gerekmektedir.
Eldeki dosyada yetki itirazında bulunan ...Line AS 'nin yabancı menşeli bir şirket olması, taşımanın yapıldığı geminin yabancı bayraklı olup, boşaltma limanının yurtdışında bulunması nedeniyle uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması nedeniyle konişmentoda yer alan yetki klozuna göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Londra Mahkemelerinde görülmesi gerektiği kanaatine varıldığından, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davalı ...Line vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile konişmentoda yer alan yetki klozunda ihtilaflar için Londra Mahkemeleri yetkili kılınmış olduğundan bu nedenle mahkememizin yetkisizliğine, dava dilekçesinin usulden reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç tarifesi uyarınca 35,90 TL karar harcının 950,60 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 914,70 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı ...Line A/S vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/03/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır