T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2017/299 Esas
KARAR NO:2018/405
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:08/08/2016
KARAR TARİHİ:25/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili, deniz yolu ile taşınan davalıya ait emtiaya, .... Sulh Ceza Hakimliği'nin ...D.iş sayılı dosyasında alınan karar gereği varış limanında el konulması üzerine boşaltma yapılamadığını, bu nedenle konteynerin teslim edilemediğini ve konteyner sahibi ... firması tarafından kendilerine demuraj ücreti olarak 2 adet fatura olarak toplamda 20.736 USD yansıtıldığını ve bedellerin kendileri tarafından ödendiğini, davalının sorumlu olduğunu belirterek tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Zamanaşımı definde bulunmuş ve demuraj ücretinin davalı tarafından ödeneceğine dair herhangi bir anlaşma bulunmadığını, taşınan eşyaya el konulması yönünde verilen kararın dava konusu emtianın satıcı şirketce hatalı yükleme nedenine dayalı beyanname dışı olduğunun tespit edilmesi nedeniyle verildiğini, demuraj ücretine yol açan olayda kendileri açısından herhangi bir kusurlu davranış bulunmaması nedeniyle davanın reddini savunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 28/02/2017 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi' nce yapılan inceleme neticesinde 06/07/2017 tarih, 2017/384 esas, 2017/377 karar sayılı kararı ile " Demuraj alacağının muacceliyeti işlediği her günü kapsar ve sürenin bitiminden itibaren demuraj alacağının muaccel olduğunun kabul gerekir. Yani demurajın başladığı gün değil, boşaltmada gecikilen her günün bitiminde işlemiş demuraj süresini kapsayacak şekilde demuraj alacağının muaccel olduğunun kabulü gerekir. Aksi durumda demuraj alacağının başladığı gün zamanaşımının işlemeye başladığı kabul edilirse, henüz doğmamış, muaccel olmamış bir alacağın zamanaşımına uğraması gibi bir sonuçla karşılaşılacağından , böyle bir yorumun yasa hükmüne uymadığı, boşaltma yapılmadıkça işleyen demuraj alacağına ilişkin zamanaşımı başlangıç süresinin ilk günden başlatılması suretiyle davanın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle ilk derece mahkemesince verilen karar, HMK'nun 353/1-a-4 maddesi kapsamında diğer dava şartlarına aykırılık kapsamında değerlendirilmek suretiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın yeniden görülmek ve davalının zamanaşımı defiinin bu esaslara göre değerlendirilmek üzere karar veren mahkemeye iadesi gerektiği" belirtİLEREK davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; HMK'nın 353(1) a-4 maddesi gereğince mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı 28/02/2017 tarihli hükmünün kaldırılmasına karar verilmiş olup dosya mahkememize iade edilerek yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememizce 31/08/2018 havale tarihli bilirkişiler ..., ... ile Dr. Öğr. Üyesi ..' den aldırılan bilirkişi raporunda özetle; Davalı merkez adresinde yapılan yerinde defter incelemesinde, davacı yanın defter kayıtlanna göre davalının davacıya borcunun bulunmadığı, davalı tarafın mahkeme kaleminde yapılan defter incelemesinde, davalının defter kayıtlarınaa göre davacıya borcu bulunmadığı, davalının tutmakla yükümlü olduğu envanter defterini usulüne uygun tutmadığı, bu nedenle HMK 222 hükümlerine göre kendi kayıtlarının lehine kanıt niteliği değerlendirmesinin mahkemenin takdirine bırakılması gerektiği, davacının fiili taşıyan ...’a yaptığı konteyner gecikme ücretinin doğumuna konteynerin Davalı tarafından zamanında iade edilmemesinin sebebiyet verdiği, davalı kusuru olmadığını da beyan etse de, konteyner gecikme ücretinin işlemesini engelleyen mücbir sebebin dosyada bilgi belgelere göre oluşmadığı, konteyner gecikme ücretini dava-dışı fiili taşıyan Maesrk Line’a ödeyen davacının navlun sözleşmesi çerçevesinde kendisine karşı taşıtan sıfatına sahip ve eşyanın teslimini isteyen davalıya rücu etmesinin yerinde olduğu belirtilmiştir.
Zamanaşımı süresinin dolup dolmadığı açısından yapılan değerlendirmede, Yüksek Mahkeme kararında da belirtildiği üzere, demuraj alacağının muacceliyetinin işlediği her günü kapsayacağı ve sürenin bitiminden itibaren demuraj alacağının muaccel olduğunun kabul edilmesinin gerekeceği, boşaltmada gecikilen her günün bitiminde işlemiş demuraj süresini kapsayacak şekilde demuraj alacağının muaccel olduğunun kabulü gerekeceği, dava konusu olayda boşaltmanın gerçekleşmediği, bunun yanı sıra konteynere Sulh Ceza Hakimliğince el konulduğu, fiili taşıyan tarafından talep olunan son fatura tarihinin dahi 03-05-2016 tarihli olup davanın 08.08.2016 tarihinde açılmış olması nedeniyle zamanaşımı itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan tüm delillerden, davanın konusunu demuraj alacağı oluşturduğu, davacı tarafından davalıya taşımacılık hizmeti verildiği, davalıya ait malların taşındığı ... sayılı konteynere 23.05.2015 tarihinde .... Sulh Ceza Hakimliğince el konulması nedeniyle konteynerin boşaltılamadığı, bu nedenle konteynerin bekletilmesinden doğan demuraj bedeli olarak dava dışı fiili taşıyan ... A.Ş. tarafından 2016 yılı Mayıs ayında iki adet 20.736 USD karşılığı 62.208 TL talep edildiği, söz konusu iki faturanın tahsili için davanı açıldığı, dosya kapsamı deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı ile dava-dışı .... Ltd. arasında satış ilişkinin bulunduğu ve davalının alıcı sıfatına sahip olduğu, davacının taşıma işini fiilen kendisi yerine getirmediği ve uyuşmazlığa konu olan eşyanın ... tarafından taşındığı, dava-dışı ...' ın davalıya karşı fiili taşıyan sıfatına sahip olduğu, ... konişmentosu uyarınca eşyayı teslim almaya yetkili olan kişinin davacı olduğu, davacının, konteyner demorajı tarifesini de içeren yük teslim formunu davalı adına düzenlediği ve eşyayı gümrükten çekmeye davalının yetkili kılındığı, konteynerlerin iadesindeki gecikme sebebiyle bir bedel isteyebilecek kişi, navlun sözleşmesi uyarınca fiili taşıyan olacağı, uyuşmazlık bakımından bu kişinin dava-dışı ... olduğu, davacının demuraj bedelini ...’a ödediği, davacının bu ödemeyi yaptıktan sonra kendisine karşı taşıtan sıfatına sahip olan davalıya rücu ettiği dolayısıyla aktif husumet ehliyetinin olduğu, uyuşmazlıkta konişmento üzerinde konteyner gecikme ücreti tarifesi yer almadığı, ancak davacı tarafından davalı adına düzenlenen ordino, yük teslim formunda konteyner gecikme ücreti tarifesine yer verildiği, dolayısıyla yük teslim formunda yer alan tarifenin uyuşmazlık bakımından uygulama alanı bulduğu, dava konusu olayda, Sulh Ceza Hakimliğinin 23/04/2015 tarihinde ...D.iş numaralı kararı ile konteynere ve içindeki emtiaya beraber el konulmasına karar verildiği, her ne kadar davalı satış sözleşmesinin diğer tarafı olan satıcının kusurlu olduğunu kendisinin kusurlu olmadığını iddia etse de bu durumun konteyner gecikme ücretinin taşıyan lehine işlemesini engelleyen bir mücbir sebep olmayacağı, satıcının kusurunun bulunduğunun iddia edilmesi konteyner gecikme ücretinin taşıyan lehine işlemesinin önünde bir engel teşkil etmeyeceği, davalının konteyneri satın almak veya kiralamak istediğini belirtmesi açısından da konteynerin mülkiyetinin ... firmasına ait olup, davacı şirketin bu konuda her hangi bir yetkisi bulunamayacağı, 27-05-2016 tarih ve ... numaralı, demuraj süresi 17/03/2015 ile 05/04/2015 arası esas alınmış faturada talep edilen demuraj bedeli 14.886 USD, 03-05-2016 tarih ve ... numaralı, demuraj süresi 06/04/2015 ile 23/02/2016 arası esas alınmış faturada talep edilen demuraj bedeli 5.850 USD olduğu, bu meblağların ... tarafından indirim uygulanarak yansıtıldığı görülmekle davacının davasının kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KABÜLÜ ile 20.736 USD 'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar harcı olan 4.262,88 TL'den peşin alınan 1.062,36 TL'nin mahsubu ile bakiye 3.200,52 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (1.095,86 TL ilk harç, 178,50 TL posta ücreti ve 2.250,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam)3.524,36 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davacı vekili için takdir edilen 7.214,54 TL ücreti vekaletin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/10/2018
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır