T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO : 2017/412
KARAR NO : 2019/395
DAVA: Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/11/2016
KARAR TARİHİ : 03/10/2019
MAHKEMEMİZİN 24/07/2018 TARİH 2018/274 ESAS, 2018/422 KARAR SAYILI
BİRLEŞME KARARINA KONU DOSYASI BU DOSYADAN TEFRİK EDİLMİŞTİR.
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...-... adlı şahıs firmasının "No ... , ..., ... , ... /Çin Halk Cumhuriyeti" adresinde faaliyet gösteren "... Co.Ltd."adlı şirketten, 19/08/2016 tarih ve ... sayılı faturada yazılı 13.860 USD/FOB karşılığı satın aldığı 10 Palet, 360 Rulo 11.600 kg/net, 12.960 kg/brüt ağırlığındaki "..." cinsi ticari eşyanın, davalı şirketin acenteliğini yaptığı "... Co.Ltd."tarafından ... nolu konteynere yüklenip, 25/08/2016 tarih ve ... nolu konşimentoya (yük senedi) bağlanmak suretiyle .../Chına limamından ... -... adlı gemi ile İstanbul ... Limanına gönderildiğini, eşyanın gümrük işlemlerinin yapılması için müvekkilinin, ordinoyu verdiğini, iş bu ticari eşyayı ithal etmek isteyen müvekkilinin ... adlı şahıs firmasının, ... Gümrük Müdürlüğünde serbest dolaşıma gireş beyannamesini tescil ettirdiğini, ithalat beyannamesinin gümrük idaresince onaylanmasından sonra içinde dava konusu eşyaların bulunduğu ... nolu konteynerin "Liman Konteyner Tespit Sahası'nda görevli gümnük muayene mumurunca yapılan fiziki muayenesinde beyan edilen 10 palet, 360 rulo, 12.960 kg/brüt ağırlığındaki "..."cinsi eşyaların sadece 1 kap 992 kg.ağırlığında olduğu, ayrıca beyan harici 340 kap 11.228 kg ağırlığında "fayans"cinsi eşyaların bulunduğu tespit edilmiş ve bu durum 13/10/2016 tarihli tutanağa bağlanarak gümrük idaresine sunulduğunu, boşaltma limanında geçerli mevzuat hükümlerine göre; "Taşınan mallar, eşyanın kendilerine teslimi zorunlu makamlara veya üçüncü kişilere teslim edildiği ana kadar taşıyanın hakimiyetinde sayılır"dendiği, dolayısıyla eşyaların zarara uğramasından ya da eksik çıkmasından doğun sorumluluğun davalı şirkete ait olduğunu, taşıma işlemlerini yapan firmanın acentesi olan davalı taşıyıcı firmanın, gümrük idaresince yapılan fiziki muayene soncunda konteynerde çıkmayan ve eksik olduğu tespit edilen 11.968 kg/brüt ağırlığındaki "..."cinsi eşya bedeli olarak ödenen 12.799,11 ABD Dolarının banka transfer/havale tarihinden itibaren; tahliye, terminal ve navlun bedeli olarak davalı taşıyıcı firmaya ödenen 969,63 ABD Doların 27/09/2016 tarihinden itibaren; gümrük düzeltme ve yurtdışı yükleme masrafı olarak davalı taşıyıcı firmaya ödenen 374 ABD Dolarının 30/09/2016 tarihinden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkili şirkete verilmesini, ayrıca yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve iddia etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu nakliyenin deniz nakliyesi olduğunu, deniz nakliyesinden kaynaklanan ihtilafların halline gerek İstanbul ve gerekse İstanbul Anadolu Adliyesi yargı çevresi açısından yetkili ve görevli mahkeme ... Asliye Ticaret Mahkemesi olup, mahkemenin iş bu davayı görmeye yetkili ve görevli olmadığını, öncelikle davanın yetki ve görev yönünden reddi gerektiğini, ayrıca esas yönünden haksız açılan davanın tümüyle reddine karar verilmesini, masraflar ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesi talep ve savunmuştur.
... Asliye Ticaret Mahkemesi' nde yapılan yargılama neticesinde 07.04.2017 tarih, ... E. ... Karar sayılı kararı ile davanın görev yönünden reddi ile dosyanın ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş olup, kararın kesinleşmesi neticesinde, dosya mahkememize gönderilerek ... esasına kaydı yapılmıştır.
Taraf vekillerince davaya ilişkin delilleri, konişmento dosyaya sunulmuş, ... Gümrük Müdürlüğü, ... Liman Başkanlığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığı ve ... Ağır Ceza Mahkemesi'ne yazılan müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır.
27/08/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı tarafından ithalat yapılmak üzere satın alınan emtianın FOB-Çin teslim alınarak davalı ile taşımasının organize edildiğini, taşınan yükün bir adet 20'lik konteyner içeriği wtam konteyner yükü" teşkil ettiği ve konteyner yüklemesinin dalı tarafından üstlenildiğinin sabit olmadığını, Yük FOB Satın alındığı için; davalının bu bilgi ile taşımaya aldığı yükün denetleme görevi de olmadığını; EX-W olsaydı ve bu bilgi taşıyana verilseydi ancak taşıyanın yükü kontrol etmesi gerektiğinin değerlendirilebileceğini, davalı tarafından taşıması üstlenilen konteynerden çıkmadığı iddia olunan 9 kap strech film emtiası bakımından davacının emtia bedelini talep etmekte haklı olmadığını, davalının akdi taşıyan sıfatı ile taşıma bedeli için aldığı ödemelerle taşıma süreci organize ettiğinin değerlendirildiğini, davacının teslim edilmeyen 9 palet eşya üzerinden uğradığı toplam zararın 14.142,74 USD hesaplanmakta olup; davacının talep ettiği miktarın ise 14.112,43 USD olduğunu beyan etmişlerdir.
01/11/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; KÖK raporda varılan sonuç ve kanaatlerin gerek davalı ... firması bakımından FİİLİ TAŞIYAN sıfatı gereği ve gerekse davalı ... firması açısından somut olaya uygun olduğunu, davalıların somut olayda taşınan yük bakımından konteyner içeriğini denetleme yükümlülüğü ve konteyner içeriği yükün yükleme-istiflemesine nezaret etme yükümlülüğünden söz edilemeyeceğini, konteyner içi yüklemede eksik ve yanlıştan dava dışı ihracatçının sorumlu tutulması gerektiğini beyan etmişlerdir.
08/05/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Asıl davada, davacının zararının eksik yükleme kaynaklı olduğunun değerlendirildiğini, kök ve ek raporlara göre davacının bu zararının tazminini davalıdan talep edemeyeceğini, birleşen davada davacı talebinin demuraj alacağına İlişkin olduğu ve davacının dava dışı ... firmasına 19.418 USD demuraj ödemesi yapmış ise de; bu ödemenin somut olayda kullanılan konteynerlerle ilgili olarak fiili taşıyana -konteyner tedarikçisine ödeme şeklinde yapılıp yapılmadığının tam olarak tespit edilemediğini, birleşen dava davacısı ... Ltd. Şti. ticari defter kayıt ve belgelerinin lehine delil olarak kullanılmaya elverişli olduğunu, birleşen davada davalı ... - ( ... )'in ise ticari defter kayıt ve belgelerinin lehine delil olarak kullanılmaya elverişli olmadığını, esasen birleşen davada davacının alacak talebinin imha için beklemede demuraj oluşmasından kaynaklı 19.418,00 USD demurajın davalı-karşı davacı taşıyıcı ticari kayıtlarında sabit olduğunu, Asıl davada dava talebin ise 14.112,43 USD miktarında kısmi zayi- eksiklik kaynaklı olduğunu, birleşen davada davacı ... Ltd. Şti.'nin ticari kayıtlarına yansıyan 19.418,00 USD demuraj ödemesinin, asıl fiili taşıyana ödenmiş olup olmadığı hususunda gerçeklik araştırmasının sayın mahkemenin takdirinde olacağını belirtmişlerdir.
Mahkememizin ... E. Sayılı dosyasının mahkememizin işbu dosyası ile arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu ve 2017/412 esas sayılı dosya da verilecek kararın bu dosyayı da etkileyeceği anlaşıldığından mahkememizin işbu dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizin 03/10/2019 tarihli celsesi ara kararında birleşen davada yargılama faaliyetine devam edilecek olması nedeniyle usul ekonomisi gereği birleşen ... E.sayılı dosyasının işbu dosyadan tefriki ile Mahkememiz ... esasına kaydedilmesine karar verilmiştir.
Davalı tarafından 09.10.2018 tarihli dilekçe ile milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş ise de, dava dilekçesi davalıya 08.12.2016 tarihinde tebliğ edildiğinden süresinde olmayan yetki itirazına itibar edilmemiş, dosya esastan incelenmiştir.
Tüm dosya kapsamı itibariyle, davacı ...-ÇİN'den satın alınan toplam 10 palet strech film mal için 13.860 USD FOB teslim şekline göre mal bedeli ödediğini, 1 paletin sağlam, 9 paletin ise fayans emtiası olarak yanlış gelmesi, yani 10 palet emtianın taşıma senedi-konişmento bilgilerine uygun bir şekilde konteynerden çıkmaması nedeniyle 12.7999,11 USD eşya bedeli zarara uğradığını iddia etmekte, eşya bedeli ile birlikte eksik çıkan eşyaya tekabül eden terminal ve navlun bedeli ile gümrük düzeltme masrafı ile yurtdışı yükleme masrafından oluşan zararının davalıdan tazmini talep etmektedir. Dava konusu taşımaya ilişkin 25.08.2016 tarihli ... numaralı konişmentoda yükleyen satıcı ... Co. Ltd., alıcı ... AŞ. emrine, malı ithal eden davacı, varma limanı Ambarlı olarak görünmektedir. Konişmentonun açıklamalar kısmında, "yükleten yükler + sayar + mühürler " FCL -tam konteyner yükü, ... - said to contain- yani beyana göre konteyner içeriği bildirimi kayıtları yer almaktadır. Konişmentoda yer alan kayıtlara göre davacı tam konteyner yükü emtiayı FOB teslim şekli ile kapalı konteyner içinde satın almış olup, satıcı ... Co. Ltd. Firması tarafından FOB teslim şekli ile konteyner, mühürlü ve kapalı yüklü bir şekilde akti taşıyan SINITIC firmasına teslim edilmiştir. Varma yerine ulaşıp konteyner açıldığında içinden bir kısım yükün eksik çıktığı tespit edilmiş ise de, konişmentoda açıkça "shipper's load & count & seal 10 pallet 1 x 20 FCL-FULL CONTAINER LOAD" kayıtlarının yer aldığı, bu kayıtların eksik yükleme yapıldığını gösterdiği, konteynere strech film yerine fayans yüklendiğini taşıyanın görmesinin mümkün olmadığı, çünkü, FOB satış teslim şeklinde, konteynerın yüklü-kapalı ve mühürlü bir şekilde taşıyana teslim edildiği ve taşındığı, konişmento hükümlerine göre taşıyanın içerik kontrol etmesi şartının da bulunmadığı dikkate alındığında, dosya kapsamında mevcut bilirkişi raporları doğrultusunda davacının davasının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 883,77 TL den karar harcı olan 44,40 TL nin mahsubu ile fazla alınan 839,37 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı vekili için takdir edilen 5.232,50 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı herhangi bir yargılama gideri yapmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/10/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır