T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2018/163
KARAR NO: 2021/69
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/05/2018
KARAR TARİHİ: 15/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete %25 hisse ile sigortalı bulunan"... " (ısıtıcı kazan) un İtalya'nın Marghera Limanından Türkmenistan Akhal Velayet vilayetine sevki sırasında hasarlandığını, sigortalının talebi üzerine hasarın nasıl gerçekleştiği ve hasar miktarının belirlenmesi için eksper raporu hazırlatıldığını, eksper raporunda sigortalı emtianın gemiden tahliyesi sırasında hasarlandığı, taşıma işinin davalı ... Hiz. Ltd.Şti tarafından organize edildiği, hasarın emtiayı taşıyan vinç kancasının emtiaya çarpması neticesinde oluştuğu, hasarlı emtianın tamir tutarının 46.094,40 USD olduğu, poliçe özel şartı gereği 5.000,00 USD muafiyet uygulanacağı, muafiyet düşüldükten sonra ödenmesi gereken sigorta tazminatının 41.094,40 USD olduğunun mütalaa edildiğini, taşımanın deniz ayağı öncesi sigortalı emtianın gemiye yüklenilmesi sırasında bağımsız ekspertiz tarafından sigortalı emtiaların gemiye yüklenmesi aşamasının gözetildiğini, gözetime ilişkin bir Survey raporu tanzim edildiğini, tanzim edilen raporda hasarlı olarak yüklenen emtiaların tespit edildiğini, genel olarak emtiaların durumlarına ilişkin tespitler yapıldığını, söz konusu raporda ... numaralı konteynırda taşınan emtianın gemiye yüklendiği sıradaki durumuna ilişkin herhangi bir olumsuz görüş bildirilmediğini, bu nedenle sigortalı emtianın gemiye hasarsız bir şekilde yüklendiğinin anlaşıldığını, bu iki rapor birlikte değerlendirildiğinde sigortalı emtianın gemiye sağlam bir şekilde yüklendiği ve indirme limanına kadar sağlam bir şekilde taşındığını, hasarlı ürün incelendiğinde ise hasarın emtiayı taşıyan vinç kancasının emtiaya çarpması neticesinde oluştuğunun anlaşıldığını; eksper raporu doğrultusunda, müvekkili şirketin 41.094,40 USD olarak belirlenen sigorta tazminatından %25 hissesi oranında dava dışı sigortalısına toplam 10.273,60 USD sigorta tazminatı ödendiğini, bu ödeme ile de müvekkili şirketin TTK 1472. madde uyarınca sigortalının haklarına halef olduğunu ve zarara/hasara yol açanlara rücu hakkı doğduğunu; müvekkili şirketin rücuen tazminat alacağının sağlanması amacıyla sigortalı emtiaların taşıma işini organize eden davalıya rücu başvurusunda bulunulduğunu fakat bir sonuç alınamadığını, müvekkili sigorta şirketinin rücuen tazminat alacağına ilişkin başkaca bir imkân kalmadığından, rücuen tazminat alacağının sağlanması amacıyla iş bu davayı açmak zaruretinin hâsıl olduğunu beyan etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Somut olayda davacının sigortalısı tarafından müvekkili şirkete hiçbir hasar ihbarı yapılmadığını, şu halde gönderilenin eşyayı sağlam durumda teslim aldığı karinesi geçerli olduğunu, davacının bu karinenin aksini somut deliller ile ispat etmesi gerektiğini, ancak davacı tarafından sunulan deliller incelendiğinde teslimden yaklaşık 1 yıl sonra yapılan ve yukarıda belirtildiği gibi somut tespitler yerine tahmin ve yorumlar içeren ekspertiz raporunun bu karinenin aksini ispat edecek kuvvette bir delil olarak dikkate alınamayacağını, bu yönden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafından dosyaya sunulan ve eşyanın tesliminden yaklaşık 1 yıl sonra yapılan ekspertiz raporunda, iddia edilen hasarın vinç kancası çarpması sonucunda meydana geldiğinin belirtildiğini, ancak davacı tarafça yaptırılan ekspertiz raporundaki bu herhangi bir delile dayanmayan, sadece tahmine dayalı tespit dışında dosyada emtiaya taşıyıcının sorumluluğu esnasında vinç kancası çarptığına dair hiçbir somut delil bulunmadığını, ayrıca teslimden 1 yıl sonra yapılan ekspertiz raporunun kesinlikle dikkate alınamayacağını, 1 yıl boyunca ekspertiz yapılmayan eşyanın bu süre içerisinde beklediği depoda hasara uğramış olması ihtimalinin deniz taşıması sırasında hasara uğramış olması ihtimalinden çok daha yüksek olduğunu, zaten 1 yıl sonra yapılan ekspertiz incelemesinde kesin bulgulardan değil, sigorta şirketi lehine sübjektif yorumlardan bahsedildiğini, rapordaki bu sübjektif yorumların taşıyıcı aleyhine delil olarak dikkate alınmasının mümkün olamayacağını, TTK'nın 1186. maddesinde taşıyıcının sorumluluğunun koli veya ünite başına 666,67 SDR veya zıyaa ya da hasara uğrayan eşyanın gayri safi ağırlığının her bir kilogramı için 2 (iki) SDR ile sınırlı olduğunun düzenlendiğini, taşıyıcının sorumlu olduğu iddiasını kabul etmedikleri ihtirazı kaydıyla, somut olayda davacı tarafından sunulan belgelerden emtianın brüt ağırlığının anlaşılamadığını, bu durumda TTK 1186 gereği ünite başına 667,67 SDR tutarındaki sınırlı sorumluluk tutarının dikkate alınması gerektiğini, haklı çıkması halinde ise davacının 667.67 SDR'yi aşan taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davanın, davacıya % 25 hisse sigortalı emtianın taşıma işini organize eden davalının sorumluluğunda hasarlanması nedeniyle sigortalısına ödediği tazminatın TTK 1472 maddesi gereği davalıdan rücuen tahsili amacıyla yapılan takibe itirazın İİK nun 67.maddesi gereğince iptaline ilişkin olduğu, uyuşmazlığın ise davanın hak düşürücü sürede açılıp açılmadığı, ihbarın süresinde yapılıp yapılmadığı, hasarın taşımanın hangi aşamasında oluştuğu ve sınırlı sorumluluk hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağı, davacı ... şirketi tarafından sigortalısına yapılan ödemenin kadri maruf olup olmadığı ve hasarın teminat kapsamında kalıp kalmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmış, taraf vekillerince davaya ilişkin tüm delilleri, konişmento, nakliyat sigorta poliçe örneği, ödeme belgesi, hasar dosyası, navlun faturası dosyaya sunulmuştur.
... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.sayılı icra dosyası, dosyamız arasına alınmış, icra dosyasının incelenmesinde, takibe itiraz ile davanın İİK 67 maddesi gereği yasal süresi içinde açıldığı görülmüş, ekspertiz raporuna göre taşıma konusu emtianın teslim tarihinin 23.05.2016 ve icra takip tarihinin 09.05.2017 olduğu dikkate alındığında TTK 1188. Madde gereğince davanın hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
24/12/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ...'nın dava dışı sigortalısının haklarına TTK m. 1472 hükmü uyarınca kanunen halef olduğu, hasarın TTK m. 1185/1 'e uygun şekilde taşıyana ihbar edildiğine yahut TTK m. 1185/2 ye uygun olarak tarafların katılımıyla mahkemece inceleme yapıldığına dair bir belge ya da bilgi bulunmadığından TTK m. 1185/4 uyarınca ispat yükünün yer değiştirdiğini, Kurulda bulunan uzman bilirkişinin teknik değerlendirmeleri çerçevesinde dava konusu yük hasarının ne şekilde meydana geldiğinin dosyadaki bilgi ve belgeler çerçevesinde tespitinin mümkün olmadığını, bu nedenle üzerine düşen ispat yükünü yerine getiremeyen davacının davalı taşıyandan bir talepte bulunamayacağı, dosyada bulunan eksper raporunda varılan sonuçların TTK m. 1185/1 uyarınca taşıyan lehine oluşan karineyi çürüttüğü sonucuna varacak olunursa davalı taşıyanın sorumlu tutulabileceği zarar miktarının kurullarında bulunan uzman bilirkişi tarafından 10.282,60 USD olarak hesaplandığı, TTK m. 1186/1 uyarınca, taşıyanın sorumluluğunun hangi sınır daha yüksek ise o sınırın uygulanması kaydıyla koli veya ünite başına 666,67 ÖÇH veya zıyaa uğrayan eşyanın br ağırlığının kilogramı başına 2 ÖÇH ile sınırlı olduğu, hangi sınırın daha yüksek olduğunun belirlenebilmesi için eşyanın ağırlığı dikkate alınarak hesaplama yapılabilmesi; bunun içinde hasara uğrayan eşyanın ağırlığının tespit edilmesinin gerektiği, dosya içeriğindeki belgelerden bu tespitin yapılamadığı beyan edilmiştir.
13/01/2021 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; Dosya üzerinde yeniden yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda, ilk raporda vardıkları sonucun değiştirilmesini gerektiren bir hususun olmadığı beyan edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı itibariyle, dava dışı Kawasaki ... Ltd. tarafından dava dışı Türkmengazı Devlet teşebbüsü adına düzenlenmiş olan 05.04.2016 tarihli fatura, aynı tarihli çeki listesi ve "..." gemisi kaptanı tarafından düzenlenmiş olan 07.04.2016 tarihli konişmentonun incelenmesinden; İtalya'dan Türkmenistan'a taşınan dava konusu emtianın, dava dışı Kawasaki şirketi ile dava dışı sigortalı Rönesans şirketinin oluşturduğu konsorsiyum ile Türkmengazı Devlet Teşebbüsü arasında akdedilen sözleşme uyarınca Türkmengazı inşaat sahasında kullanılmak üzere Türkmenistan'a gönderildiği, davalı tarafından dava konusu taşıma işini üstlenilmediği savunmasında bulunulmadığı, bu çerçevede davalının dava konusu taşıma bakımından taşıyıcı sıfatına haiz olduğu, bu nedenle davalının pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, dosya kapsamı itibariyle, dava dışı sigortalı Rönesans şirketinin dava konusu yük üzerinde sigortalanabilir menfaati bulunduğu ve davacının, sigorta himayesi kapsamındaki rizikonun gerçekleşmesi sonucunda, geçerli bir sigorta sözleşmesine dayanarak ödemesi gereken sigorta tazminatını 04/05/2017 tarihinde ödediği, dolayısıyla dava dışı sigortalısının haklarına TTK m. 1472 uyarınca halef olduğu görülmekle, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.
TTK m. 1185/1’e göre, zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır. Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir. Hükmün ikinci fıkrası uyarınca eşyanın incelenmesi tarafların katılımıyla mahkeme veya yetkili makam ya da bu husus için resmen atanmış uzmanlar tarafından yapılmışsa bildirime gerek yoktur. Dosyada mevcut dava dışı Heavindpro Ltd. tarafından davalı ...'a hitaben düzenlenmiş olan ve davalının "hasarlı malla ilgili ihtarı aldığı" beyanını içeren belgede bir tarih yer almadığından, Kanunda belirtildiği şekilde hasar ihbarının 3 gün içinde yapılıp yapılmadığı denetlenemediğinden, bu belge TTK m. 1185/1. Madde gereği geçerli bir hasar ihbarı olarak değerlendirilmemiş, dosya içeriğinde hasarın TTK. 1185/1. maddesine uygun şekilde taşıyana ihbar edildiğine veya TTK. 1185/2. maddeye uygun olarak tarafların katılımıyla mahkemece inceleme yapıldığına dair bir belge ya da bilgi bulunmadığından, bu durumda TTK m. 1185/4 hükmü gereğince, taşıyanın eşyayı deniz taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği, eşyada bir zıya veya hasar meydana gelmiş ise, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten kaynaklanmış olacağının kabul edileceği, ancak bu karinelerin aksinin ispat edilebileceği, hükme esas alınan kök ve ek bilirkişi raporu doğrultusunda dava konusu hasarının nasıl meydana geldiğinin ve taşıyıcıya atfı mümkün bir kusur sonucunda oluşup oluşmadığının ispatlanamadığı kanaatiyle davanın reddine karar verilmiş, davacının davalıya karşı icra takibi başlatmada kötüniyetli olduğunun ispatlanamadığı görülmekle davalının kötüniyet tazminatı talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının REDDİNE,
Koşulları oluşmadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 540,96 TL den karar harcı olan 59,30 TL nin mahsubu ile fazla alınan 481,66 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı yargı gider toplamı olan 41,00 TL'nin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekili için takdir edilen 6.326,61 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/02/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır