T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2018/271 Esas
KARAR NO: 2021/104
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/08/2017
KARAR TARİHİ: 02/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili; davalının müvekkiline havayolu taşıma hizmeti verdiğini, müvekkilinin de davalıya deniz yoluyla taşıma hizmeti verdiğini, ancak davalının müvekkilinin alacağını dikkate almadan icra takibi başlattığını, itiraz üzerine açılan davanın kabulüne karar verilmişse de, temyiz incelemesi sonucu mahkemenin takas-mahsup değerlendirmesi yapmamış olması nedeniyle hükmün bozulduğunu,bozma sonrası mahkemenin müvekkilinin alacaklı olduğunu dikkate alarak davayı reddettiğini, müvekkilinin deniz taşıma işinden kaynaklanan bu bakiye alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibinin ise davalının haksız itirazı ile durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davacıya verdiği hizmetin bedelini almak üzere başlattığı yasal işlemlerde hatalı bilirkişi raporları ve hatalı yargı kararları akabinde müvekkilinin mağdur edildiğini, davacı bu fırsattan istifade etmek suretiyle alacak davasını açtığını, tüm alacak kalemlerinin her koşulda BK ve TTK uyarınca zamanaşımına uğradığını, buna ilişkin olarak gerekli defter ve cari hesap" "incelenmelerinin yapılması gerektiğini, nitekim davacının talep ettiği bedele ilişkin ticari ilişki oluşmadığını, ayrıca icra takibine konu olabilecek güncel bir alacağın bulunmadığını, müvekkili şirketin merkezinin İskenderun olduğunu beyanla, öncelikle yetki ve görev itirazlarının kabulü ile davanın reddine, davacının % 20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 19/04/2018 tarih, 2017/... esas ve 2018/... sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.
Dava, taraflar arasındaki taşıma ilişkisinden kaynaklanan ve ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/... Esas ve 2017/... Karar sayılı kararı ile kabul edilmiş olduğu belirtilen alacağın tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup; uyuşmazlığın davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılıp açılmadığı ve davacının talebe konu alacağının bulunup bulunmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... A.Ş. aleyhine 21/06/2017 tarihinde işlemiş faiz dahil toplam 20.606,06.USD (72.803,26.TL)'nin tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, borçluya ödeme emrinin 25/07/2017 tarihinde tebliği üzerine borçlunun 25/07/2017 tarihli itirazı ile takibin durduğu, itiraz dilekçesi ile durma kararının davacı alacaklıya tebliğ edilmediği buna göre de iş bu davanın 22/08/2017 tarihinde İİK md 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... , ... ve ... tarafından tanzim edilen 12/06/2019 tarihli raporda, incelenen davacı şirkete ait 2009, 210 ve 2011 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usulüne uygun ve süresinde yaptırılmış olduğu, ancak yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yapılmadığı, davacı şirketin ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıyıp taşımadığına dair nihai kararın Sayın Mahkemeye ait olduğu, Dosya içerisinde konişmento, 21.04.2011 tarihli dilekçesinde belirtilen hazırlık mektubu (NOR) Olgular tutanağı (SOF) gibi belgelerin dosyada mevcut olmadığı, taşıma ilişkisini ve sürastarya ücretinin varlığını ve miktarını ortaya koyacak bu belgelerin dosyaya ibraz edilmesi halinde yeniden değerlendirme yapılabileceği, Sayın Mahkeme, aksi kanaatte ise, 19.8.20009 tarihli email yazışmalarındaki talimatın amacının, yükü doğru kişiye vermek ile ilgili olup, sadece yanlış kişiye yükün tesliminden doğacak sorumluluğu aldığını gösterir nitelikte olduğu, dosyadaki mevcut belgeler kapsamında sürastarya ücreti /demuraj alacağının kabul edildiği anlamında olamayacağı ve ayrıca e-mail yazışmaların içeriği itibariyle 29.07.2009 tarihli sefer bağlantı özetinde gösterilen taşıma ile ilgisinin ispat edilmesi gerektiği, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise, Davacı yanın ticari defterleri, Yargıtay Bozma Kararının değerlendirilmesi neticesinde; Davalı yanın iddia ettiği karşı alacağı düşüldükten sonra davacı yanın icra takip tarihi itibariyle kalan alacağının 18.043,40 USD olduğuna ilişkin görüş ve tespitlerine yer vermişlerdir.
Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 10/12/2019 tarihli raporda, Dosyadaki mevcut belgelere göre kök raporda yer bulan görüşlerini aynen muhafaza ettiklerini, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise, Davacı yanın ticari defterleri, Davalı yanın iddia ettiği karşı alacağı düşüldükten sonra davacı yanın icra takip tarihi itibariyle kalan alacağının 18.043,40 USD olduğu, Dava dosyasına celp edilen üç (3) Kamu Bankasına ait mevduat faiz oranlarının 2017, 2018 ve 2019 yıllarını kapsadığı, Davacı şirket tarafından İhtarnamenin 11.05.2010 tarihinde düzenlenmesinden dolayı ihtarname tarihi İle icra takibi arasındaki üç (3) Kamu Bankasına ait mevduat faiz oranlarının dava dosyasına celp edilmesi ile faiz hesaplamasının yapılabileceği şeklinde görüş ve tespitlerine yer vermişlerdir.
Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 08/01/2021 tarihli raporda, Davalı Şirket'in dava dışı taşıtan ... 'nın adına hareket ettiği ve demuraj ücretinden dava dışı Taşıtan ... 'nın sorumlu olduğu, taraflar arasında doğrudan bir akdi ilişkinin kurulmamış olduğu, ancak Davalı Şirket'in, demuraj ücretinden sorumlu tutulabileceği tek belgenin taşıma nedeniyle doğan tüm sorumluluğu üzerinde aldığını bildirdiği yukandakı e-mail olduğu, bu elektronik yazışmaya bağlı kalınarak Nihai takdir Sayın Mahkeme" ye ait olmak üzere Davalı Şirket'in demuraj ücretinden doğan sorumluluğunun kabulü halinde, Davalı Şirket, bu ücreti dava dışı ... 'dan rücuen talep hakkına haiz olacağı, Davacı yanın davaya konu alacak miktan olan 18.043,40 USD'ye temerrüt tarihi olan 25.05.2010 tarihi ile icra takip tarihi olan 13.07.2017 tarihleri arasında Kamu Bankalarınca USD mevduat hesaplarına uygulanan faiz oranlan tespit edilmiş olup, Davacı şirketin, davalı yanı temerrüde düşürdüğü tarih ile icra takip tarihi olan 13.07.2017 tarihi arasında talep edebileceği işlemiş faiz miktarının 4.992,29 USD olarak hesaplandığı, Davacı şirketin icra takip tarihi olan 13.07.2017 tarihi itibariyle davalı ... A.Ş.'den 18.043,40 USD asıl alacak, 4.992,29 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 23.035,69 USD alacağının bulunduğu, Ancak; Davacı yanın icra takibinde 18.043,40 USD asıl alacak, 2.562,66 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 20.606,06 USD alacak talep etmesinden dolayı davacı yanın talebe bağlılık ilkesi gereğince davalı yandan 18.043,40 USD asıl alacak, 2.562,66 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 20.606,06 USD talep edebileceğine ilişkin görüş ve tespitlerine yer vermişlerdir.
... Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/... Esas sayılı dosyası incelenmek üzere dosya arasına alınmış olup, dosya ve mahkeme kararı incelendiğinde; Mahkemesince Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda eldeki dosya davacısı ... AŞ nin eldeki davaya konu talebi bakımından, mahkememiz dosya davalısı ... AŞ den 30/01/2011 tarihi itibarı ile 27.557,92 TL alacaklı olduğu kabul edilerek takas-mahsup kapsamında davanın reddine karar verildiği ve bu kararın yasa yoluna başvurulmaksızın 15/06/2019 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davalı vekilince uyuşmazlık bakımından zamanaşımı defisinde bulunulmuş olmakla birlikte, esasen davaya konu alacak taraflar arasındaki 10/08/2009 tarihli navlun sözleşmesinden kaynaklanmakla 6762 sayılı TTK 1262 maddesi uyarınca 1 yıllık zamanaşımı süresine tabii ise de, BK 156/2 maddesi gereği, " Borç bir senetle ikrar edilmiş veya bir mahkeme ya da hakem kararına bağlanmış ise, yeni süre her zaman on yıldır." düzenlemesi kapsamında, ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/... Esas ve 2017/... Karar sayılı kararı ile kabul edilen talep bakımından icra takip tarihi olan 21/06/2017 tarihi itibarı ile alacak talebinin zamanaşımına uğramadığı mahkemece kabul edilmiş davalının zamanaşımı defi yerinde görülmeyerek yargılamanın esasına geçilmiştir.
Davaya konu alacak, 29/07/2009 tarihli sefer bağlantı özeti ve davalı beyanına göre, 10/08/2009 tarihli konşimento tahtında gerçekleşen davalının taşıtan sıfatını haiz olduğu sac plakaların ... 'tan Cezayir'e ... gemisi ile taşınmasından kaynaklanan bekleme alacağıdır. Dosya içerisinde esasen sürastarya ücretinden kimin sorumlu olduğuna ilişkin bir delil yahut kayıt bulunmamaktadır. Emtiaların davalıya teslim edildiği de uyuşmazlık konusu değildir zira davalı vekilince bu hususa itiraz edilmemiştir.
... gemisinin Yükleme limanına varışta sunduğu 02/08/2009 saat 16:00 tarihli hazırlık mektubu ile yükleme limanı "port statement" adlı belgeler dosyaya sunulmuştur. "Port statement "adlı belgeye göre yükleme için müsaade edilen süre 5 gün olup geminin 3 gün 21 saat 30 dakikada yüklemesi sebebi ile Yükleme limanında herhangi bir demuraj oluşmadığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Cezayir Algers limanı 22 nolu rıhtımda ... Aslan gemisinin tahliyesi ile ilgili ( SOF) olgular/olaylar tutanağı dosyaya sunulmuştur. Bu belgeye göre gemi 14/08/2009 günü saat 03:00 da limana varmıştır. Geminin liman varışı ile ilgili ayrıca bir hazırlık mektubu dosyaya sunulmamıştır. Gemi 20/08/2009 günü saat 11:05 de limana yanaşmıştır. 26/08/2009 günü saat 11:05 de ise gemi tahliyesini tamamlamış gözükmektedir.Bu belgenin altındaki imzalar silik olmakla birlikte, acente ve gemi kaptanının olduğu bölümde birer imza bulunmakta ancak alıcı kısmında bir imza bulunmamaktadır. Davacının dava dosyasına sunduğu e posta yazışmalarında;
Davalı yetkilisi davacı yetkilisine Gönderdiği 19 Ağustos 2009 1:54 PM de gönderdiği mailde "... bey , Malzeme Ambara boşaltıldıktan sonra free time ımızı belirtirseniz sevinirim," demiş,
-Davacı yetkilisi ise bu maile 4 dakika soma 01:58 de cevap vererek " ... Bey Serbest süre 12 gündür " şeklinde cevap vermiştir.
-Davalı yetkilisi davacı yetkilisine yukarıdaki mesajı takiben 3 dakika sonra 14:01 de "... abicim çok teşekkür ederim ,Bütün sorumluluğu üzerime alıyorum , malzemeyi release edebilirsiniz." şeklinde cevap vermiştir. Maillerden de açıkça görüleceği üzere Malzeme Ambara boşaltıldıktan sonra Serbest süre 12 gün olarak belirlenmiştir.
Davacı vekili yukarıdaki belgelere ilave olarak dosyaya daha önce sunduğu maillere ilave bir mail daha sunmuştur. Bu mail davalının çalışanı olduğu anlaşılan ... tarafından , Dava ile ilişkisi anlaşılamayan dava dışı 3. kişi ... adlı kişiye gönderilmiş ve mail gerek davacı gerekse davalı çalışanlarına bilgi olarak da gönderilmiştir. Bu mesajda" Günaydın ... Hanım, bildiğin gibi gemi 14/08/2009 da Alger e varmış ve 26/08/2009 saat 11.05 de tahliyeyi bitirmiştir. Ekte armatörden gelen tüm belgeler mevcuttur ve 9 günlük bir demoraj doğmuştur. Ekte ... Denizciliğin demoraj faturası da mevcuttur. Cezayirdeki alıcı demoraj ücretini ödemeyi kabul etmemiştir. Sizden ricam bu ücreti Transteknoya veya ... adına ... denizciliğe acilen ödemeniz ve ödeme dekontunu tarafımıza mail ile yollamanız Transteknonun iletişim bilgileri aşağıdadır," denilmektedir.
Davaya konu konişmentonun sağ üst köşesinde, davacı ... A.Ş. 'nin ismi bulunmaktadır. Ancak alt tarafta carrier/taşıyan olarak ... Denizcilik kayıt edilmiştir. Dolayısıyla taşımada fiili taşıyan sıfatı ... Denizcilik'e aittir. Davacının, fiili taşıyan adına taşımayı dava dışı ...'ya karşı üstlenmiş olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla davacının akdi taşıyan sıfatını haiz olduğu kabul edilmiştir.
Konşimentoda Yükleten/Taşıtan dava dışı Intra firması olarak kayıtlıdır. Intra aynı zamanda dava konusu taşımada taraflar arasında gönderilen e postalarda da referans gösterilen firmadır. Dava dosyasına sunulan Recap'in de bu taşıma ile ilgili olduğu anlaşılmaktadır. Ancak Konişmentoda, Davalı Şirketin sürastarya nedeniyle sorumlu tutulabileceği herhangi bir kayıt yer almamaktadır. Ancak dosyaya celp edilen ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/... Esas sayılı dosyasında, davalının 27/06/2011 dilekçesinde, davalı vekili açıkça taraflar arasındaki taşıma ilişkisini ortaya koymaktadır.
Davalı vekili cevaba cevap dilekçesinde aynen "....Davalı tarafın takas/mahsup talebine dayanak olan taşıma; ... A.Ş. (Taşıyan) ile ... A.Ş.'nin brokerliği ile dava dışı ... A.Ş. (Taşıtan) arasında gerçekleştirilmiştir.Taşıma sözleşmesinin koşullarına ilişkin olarak taraflar arasında ilk olarak mail ortamında karşılıklı RECAP'lar, nihayetinde ise ... A.Ş. ile ... ... A.Ş. arasında 10/08/2009 tarihli taşıma Sözleşmesi düzenlenmiştir. Taşımayı gerçekleştiren gemi (... ) boşaltma limanı olan Alger 'e sorunsuz olarak ulaşmış, ancak gemi öngörülen boşaltma süresini aşarak sürastarya'ya girmiştir. "Davalı ..., sürastarva (demurrage) ücretini öncelikle alıcı Cezayir Hükümetinden talep etmiş ise de ödenmemesi üzerine bu defa mal sahibi ... A.Ş. 'ye yönelmiş ve hukuki süreç başlatmıştır..." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Gerek davacının açıklamaları gerekse ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/... Esas saydı dosyasının celbi ile görülen evrak belge ve bilgiler karşısında davalının geminin sürastaryaya girmesi üzerine kendisinin yazılı talimatı gelmedikçe davacıya malların gemiden boşaltılmaması talimatı verdiği,_ardından attığı e posta ile malların boşaltılmasını, tüm sorumluluğu kendi üzerine aldığını bildirdiği anlaşılmaktadır. Bu tespitler karşısında, davalı şirket'in dava dışı taşıtan ...'nın adına hareket ettiği dosya içerisinde sabittir. Davalı Şirketin, demuraj ücretinden sorumlu tutulabileceği tek belge, taşıma nedeniyle doğan tüm sorumluluğu üzerinde aldığını bildirdiği ve Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 2016/988 Esas ve 2016/5040 Karar sayılı ilamında da belirttiği e postadır. Buna göre; Davacı vekili 27/12/2019 tarihli dilekçesinde geminin boşaltma limanına 14/08/2009 cuma günü yanaştığını ve sözleşmedeki loading sshex şartına bağlı olarak cuma, cumartesi ve pazar beklenerek pazartesi 17/08/2009 saat 08:00 itibariyle yük boşaltma süresinin başladığını, boşaltmayla ilgili sözleşmede kararlaştırılan 2 günlük süre geçince geminin 19/08/2009 itibariyle sürastaryaya girdiğini, boşaltmanın 26/08/2009 saat 23:05 te tamamlandığını, boşaltmadaki sürastarya süresinin 7 gün 15 saat 5 dakika olduğunu , böylelikle toplam sürastarya süresinin 9 gün 12 saat 5 dakika olduğunu belirtmektedir. Demuraj bedelinin ise Toplam 23.758,68 USD olduğunu ileri sürmektedir. .
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/... Esas sayılı dosyasında davacı ...'nun düzenlediği 23.458,33USD lik ( 29.07.2009 tarihli recap gereği ... gemisi demuraj davacı vekili sürastarya hesabını Boşaltmanın 26/08/2009 saat 23:05 te tamamlandığını ileri sürerek yapmıştır oysa gerek dosyaya sunulan mail gerekse SOF'ta (Olgular/olaylar tutanağı) Boşaltmanın 11.05 de sona erdiği kayıtlıdır. Gemi boşaltma limanına 14/08/2009 cuma günü ulaşmıştır ve sözleşmedeki loading sshex şartına bağlı olarak cuma, cumartesi ve pazar beklenerek pazartesi 17/08/2009 saat 08:00 itibariyle hazırlık mektubu kabul edilmiştir. ... sözleşmesine göre (... ta yazılı olmayan hususlarda ... ün geçerli oılacağı kayıt edilmiştir.) Starya süresi, ... de "berth is not avaliable on the vessel's arrival at or off the port" kaydı ile sadece geminin yanaşacağı rıhtımın başka bir gemi tarafından işgal edilmiş olması durumunda, bekleme bölgesinde başlamaktadır. Rıhtımın boş olduğu ancak diğer nedenlerden dolayı (hava, akıntı, gelgit, vb.) ulaşamaz olması durumunda, zaman sayımının başlamayacağı ve kaybedilen zamanın donatanın sorumluluğuna olacağı düzenlenmiştir. Davaya konu olayda ... ta buna ilişkin bir kayıt olmadığına göre boşaltmayla ilgili sözleşmede kararlaştırılan 2 günlük süre geçince geminin 19/08/2009 itibariyle sürastaryaya girdiği, boşaltmanın 26/08/2009 saat 11:05 te tamamlandığı, boşaltmadaki sürastarya süresinin 7 gün 3 saat 5 dakika olduğu dikkate alınarak toplam sürastarya süresi ;Yüklemede geçen 1 gün 21 saat 30 dakika + Tahliyede geçen 7 gün 3 saat 5 dakika = 9 gün 35 dakika olarak kabul edilmiştir. Demuraj bedelinin ise bilirkişilerce hesap edildiği üzere sonuçta toplam 22.560,76 USD'ye tekabül ettiği kanaatine ulaşılmıştır.
Bu kapsamda anılan ... Asliye Ticaret Mahkemesinin kesinleşen 2016/... Esas ve 2017/... Karar sayılı kararı ile davacı alacağının varlığı kabul edilmekle ve yukarıda açıklanan nedenlerle de ;davacı yanın icra takibinde 18.043,40 USD asıl alacak, 2.562,66 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 20.606,06 USD alacak talep etmesinden dolayı davacı yanın talebe bağlılık ilkesi gereğince davalı yandan 18.043,40 USD asıl alacak, 2.562,66 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 20.606,06 USD alacak talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile,... İcra müdürlüğünün 2017/... Esas sayılı icra takip dosyasına yönelik itirazın İPTALİNE, takibin 18.043,40USD asıl alacak ile 2.562,66USD işlemiş faiz bakımından DEVAMINA,
-Asıl alacağın icra takip tarihinden itibarin 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının USD de ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Karar harcı olan 4.973,19.TL'den peşin alınan 1.243,30.TL'nin mahsubu ile bakiye 3.729,89. TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (1.279,30TL ilk harç 95,50.TL posta ücreti ve 4.200,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam)5.574,80.TL'nin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı vekili için takdir edilen 10.264,43.TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,
6-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/03/2021
Katip ...
Hakim ...