T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(... İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2018/320 Esas
KARAR NO:2021/435
DAVA:Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ:11/09/2018
KARAR TARİHİ:10/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sigortalı ... ... San ve Tic A.Ş.'nin Katar'da yerleşik ... isimli firmaya, proje işi için 26.07.2017 tarih ... no'lu fatura muhteviyatı olarak ... olarak satıp ihraç ettiği 2 makara yüksek gerilim kablosu emtiasının, davacı tarafından nakliyat emtia sigorta poliçesiyle sigortalandığını, emtianın Türkiye'den Katar'a kadar nakliyesi hususunda sigortalı ile davalı ... ... ve Dış Tic Ltd Şti arasında taşıma sözleşmesi akdedildiğini, nakliye planı dahilinde konu eşyalar ... Limanı'nda ...-1 nolu konteynere yüklenip sabitlenmesini ve gümrük çıkış işlerini müteakip ... ... Limanına deniz yolu ile taşınmak üzere 03.08.2018 tarihli ... no'lu konişimentoya kayıtlı olarak ... ... isimli gemiye yüklendiğini, başka gemilere aktarılmak suretiyle sevk edildiğini, en son nakliye gemisi ... isimli geminin ... ... Limanına varışını müteakip yapılan tahliye sırasında sigortalı emtianın yüklü bulunduğu konteyner üzerindeki her 2 makaranın da konteynerden ayrılarak/koparak gemi ambarına düştüğünü, ağır hasarlandığını, hasarlanan eşyanın yüksek gerilim kablosu olması sebebiyle alıcı tarafından teslim alınmadığını, bulunduğu yerde onarımı veya değerlendirilmesinin de mümkün olmadığını, yeniden Türkiye'ye getirildiğini, oluşan sigortalı zararının 143.164,50 USD olarak hesaplandığını, bu miktarın 50.000,00 USD'si 07.05.2018 tarihinde 93.164,50 USD kısmı 20.07.2018 tarihinde davacı tarafından sigortalıya ödendiğini, davacını sigortalı ... A.Ş.'ye halef olduğunu, davalı ... Lojistik Taş ve Dış Tic Ltd Şti'nin akdi taşıyan sıfatıyla davalının ... .... oluşan zarardan fiili taşıyan sıfatıyla, davalı ... ... A.Ş.'nin davalı ... ... Dış Tic. Ltd. Şirketinin sorumluluk sigortacısı sıfatıyla oluşan zarardan müteselsilen sorumlu olduğunu beyanla fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 143.164,50 USD zarar ile bu zararın 50.000,00 USD kısmı için 07.05.2018, 93.164,50 USD kısmı için 20.07.2018 sigorta tazminatı ödeme tarihlerinden itibaren 3095 sayılı yasa 4/a madde gereğince işletilecek faizi ile tahsiline, vekaelt ücreti ve yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... ... ve Dış Tic Ltd Şti vekili cevap dilekçesinde özetle: ... limanında konteynerin gemiden tahliyesi sırasında, taşıtan/yükleten tarafından yapılan yükün konteynerden kayarak gemi ambarına düştüğünü, geminin 11.09.2017 tarihinde ... Limanı'na ulaştığını, 12.09.2017 günü yükü teslim almaya yetkili liman işletmesinin ...-1 no'lu konteyneri vinç ile gemiden tahliyesi sırasında makara halindeki kabloları konteynere bağlayan halatlarının kopması üzerine 2 makara yüksek gerilim kablosu platform konteynerden kayarak gemi ambarına düştüğünü, ... A.Ş.'nin taşıtan ve yükleten, davacı ise ... A.Ş'nin nakliyat emtia sigortacısı olduğunu, davacı ... A.Ş'ne yaptığı ödemenin rücuen tahsili için davalılar aleyhine bu davayı açtığını, konteynerin yüklemesi/istifi ve yükün koteynere bağlanarak sabitlenmesi davacının halef olduğu taşıtan/yükleten ... A.Ş tarafından yapıldığını, taşıyanların taşıtan/yükleten ... A.Ş tarafından yapılan istif ve sabitlemeden kaynaklanan hasarlardan sorumlu olmadığını, davacının zararına dayanak gösterdiği 09.07.2018 tarihli rapor kazadan 10 ay sonra, taşınan emtia görülmeden eşya üzerinde inceleme yapılmadan eşyanın ne miktarının hasarlı olduğu belirlenmeden taşıtan ve davacı tarafın hukuki görüşlerine göre düzenlendiğini, 1.071 mt ve net 35.530 kg ağırlığındaki kablonunu ne kadarının hasarlı olduğuna dair hiçbir rapor ve objektif belirlemenin olmadığını, kazanın eşya taşıyanın hakimiyetinde bulunduğu bir sürede meydana gelmediğini, hasara neden olan kazanın varma limanında meydana geldiğini, varış limanındaki tahliyenin davalı tarafından taahhüt edilmediğini, davacı sigorta şirketi sigortalısı olan taşıtana/yükletene lütuf ödeme yaptığını, lütuf ödemesine ilişkin tutarı taşıyandan talep edemeyeceğini, davacının yasal ve akdi sorumluluk sınırlarını aşan talebinin yasaya ve anlaşmaya aykırı olması nedeniyle geçersiz olduğunu, davacının süresinde ihbarda bulunmadığını beyanla haksız davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı ... ... ve Dış Tic. Ltd. Şirketinin ... nolu Nakliyat Aracısı/Komisyoncusu Yasal Sorumluluk Sigortası Poliçesi tahtında sorumluluk sigortacısı olduğunu, müvekkilinin sigortalısı ... Şirketi ile davacı ... Şirketinin dava dışı sigortalısı ... Tesisleri San ve Tic. A.Ş arasında ... tarafından dava dışı ...'e satılan iki makara yüksek gerilim kablosu emtiasının Türkiye'den Katar'A taşınmasına ilişkin olarak Nakliye Anlaşması tanzim edildiğini, bunun üzerine sigortalı ... Taşımacılık, taşımanın fiilen gerçekleştirilmesi için 2.davalı ... ... A.S ile anlaştığını, dava konusu iki makara kablo emtiasının, ... Limanından Katar’ın ... Limanına taşınmak üzere davacı tarafın sigortalısı ... adına ... ... Firması tarafından, ... ... firması nezaretinde bir adet ... numaralı konteynere yüklendiğini ve sabitlendiğini, ardından söz konusu konteynerin, ... numaralı konişmento tahtında ... ... isimli gemiye yüklendiğini, daha sonra başka gemilere aktarılmak suretiyle davalı ... .... şirketi tarafından Katar’a taşındığını, ancak söz konusu konteynerin 12 Eylül 2017 tarihinde... Limanı’nda ... isimli ... firması tarafından gemiden tahliye edilmesi sırasında konteyner üzerindeki her iki makara da konteynerden ayrılarak/koparak gemi ambarına düştüğünü ve hasara uğradığını, dava konusu emtia, bulunduğu yerde onarımının veya değerlendirilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle, Türkiye’ye geri getirildiğini, davacının aktif husumet ehliyetine haiz olmadığını, davacı tarafın dava dilekçesinde, sigortalısı olduğunu iddia ettiği ...’ya yaptığı ödemeye ilişkin olarak yeterli açıklama ve gerekçelendirme mevcut olmadığını, davacı ... Sigorta’nın, dava konusu olayın sigorta teminatı kapsamında olduğunu ispat etmesi, poliçe uyarınca ödeme yaptığını ve halefiyet kazandığını ortaya koyması gerektiğini, davacının üzerine düşen ispat yükünü yerine getirmediğini, Nakliyat Emtea Abonman Sigorta Poliçesi ve ilgili zeyilnameler tahtında dava konusu olay, davacı sigorta şirketi tarafından sigorta teminatı kapsamına alınmadığını, dava konusu taşımada varış ülkesi değil, kalkış ülkesi Türkiye olduğunu, davacının sigorta teminatı altına alınmayan bir rizikoya ilişkin olarak sigortalısına ödeme yaptığını, bu nedenle yapılan ödemenin, hatır ödemesi teşkil ettiğini, CIF satışlarda, sigorta ettiren gönderen/satıcı olmakla birlikte, satıcının malı taşıyıcıya teslim ettiği anda hasar ve yarar alıcıya geçtiğini, bu bağlamda, uyuşmazlık konusu emtianın taşıyıcıya teslim edilmesiyle birlikte, hasar ve yarar alıcıya geçtiğinden, davacının sigortalısı ...’nun herhangi bir menfaati kalmadığını, davacının iddialarına ilişkin olarak herhangi bir somut delil ibraz etmediğini, zararın nasıl meydana geldiğini kanıtlayamadığını, tahliye limanındaki boşaltma işlemi müvekkilinin sigortalısı tarafından üstlenilmediğinden ... Taşımacılık'ın ve dolayısıyla müvekkilinin meydana gelen hasar sebebiyle hiçbir sorumluluğunun olmadığını, Milaha Liman Hizmetleri'nin raporunda belirtildiği üzere emtiadaki zarar yükleme, istif ve emniyet altına almadaki kusur sebebiyle meydana geldiyse, bu zarardan bahsi geçen işlemleri Nakliye Anlaşması ile üstlenmiş bulunan ... sorumlu olduğunu, emtianın taşıma esnasında hasara uğradığına ilişkin ispat yükü davacı ... Sigorta üzerinde olduğunu, davacı tarafın taleplerine dayanak olarak dosyaya ibraz etmiş olduğu ve ... ... Ltd. Şti. tarafından tanzim edilen ekspertiz raporunun, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m. 2/m hükmünde düzenlenenin aksine, bağımsız bir eksper tarafından tanzim edilmediğini, müvekkilinden talep edilen tazminat miktarı hukuka aykırı şekilde hesaplanmış olup fahiş nitelikte olduğunu, müvekkilinin zarara uğrayan emtianın gayri safî ağırlığının her bir kilogramı için 2 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutarla sınırlı olarak sorumlu olacağından, müvekkilinin sınırlı olduğu miktar 76.672 Özel Çekme Hakkı ile sınırlı olduğunu beyanla davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Kendi adına asaleten ... ...'ye izafeten ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ... A.Ş'nin hem kendi adına “asaleten” hem de ... ...' e “izafeten” dava edildiğini, müvekkili ... ... A.Ş'nin Türkiye'de gemi acentesi ve gemi acenteliği hizmetleri kapsamında merkezi ... Danimarka' da bulunan ... ... isimli firmanın Türkiye Genel Acentesi olduğunu, ... ...'nin sigortalıya karşı taşıyan sıfatı yoksa, ... ...'n in ve ... ... A.Ş'nin de sigortalı ile akdi ve hukuki ilişkisi olmayacağını, ... ... A.Ş ile sigortalı arasında bir aracılık ve acentelik ilişkisinden söz edilemeyeceğini, bu durumda sigortalıya herhangi bir aracılık ya da acentelik hizmeti vermemiş, hatta sigortalı ile akdi ya da hukuki hiçbir münasebeti olmamış acente ... ... A.Ş'ye fiili taşıyan olduğu iddia edilen ... ...S 'e izafeten dava açılmasının mümkün olmayacağını, dava konusu yüklerin Türkiye' ye taşımış yükler değil Türkiye'den taşınmış ihracat yükleri olduğunu, akabinde dava konusu yüklerin henüz gemiye yüklenmeden önce davacı sigorta şirketi tarafından Nakliyat Emtea Abonman Sigorta Sözleşmesi Sertifikası düzenlendiği ve dava konusu yüklerin kamyonla ... Limanından ... Limanına yapılacak taşıma için sigortalandığını, dava konusu yüklerin ... Limanından değil ... bulunan ... Limanından gemiye yüklendiğini, davacının sigorta poliçesi dava konusu taşımayı kapsamadığını, eğer davacı yan poliçedeki bu yöndeki düzenlemelere rağmen sigortalısına bir ödeme yapmış ise bu ödeme ex-gratia yani hatır ödemesi olacağını, ex-gratia ödemelerinin rücu mümkün olmadığını, ... ... A/S ile ... ... A.Ş' nin davacının sigartalısına karşı Taşıyan sıfatı bulunmadığını, ...'nin davacının sigortalısına karşı fiili taşıyan sıfatı bulunmadığını, dava konusu taşımanın son bacağı olan Umman Salalah Limanından tahliye limanı olan .../... ... Limanına yapıln taşımada yüklerin ... ... A/S'nin maliki, kiracısı, işleteni, donatanı olmadığı “...” isimli gemi ile fillen taşındığından ve bu gemiden tahliye edilirken hasarlandığı iddia edildiğinden, yüklerin bu son bacakta ... ...'nin filli hakimiyetinde de olmadığını, iddia edilen hasarın, eşya ... ... A/S 'in fiili hakimiyetinde olmadığı bir aşamada meydana geldiğinden sigortalıya karşı ... ...nin fiili taşıyan sıfatı bulunmadığını, yapılan tespitlerde sigortalının sorumluluğunda sigortalı tarafından yapılmış olan yüklerin konteyner üzerine yerleştirilmesi (stowing) ve konteyner üzerine yerleştirilen bu yüklerin yine sigortalının sorumluluğunda konteynere bağlanarak emniyete alınması (lashing) ameliyelerinin hatalı ya da yeterli olmadığını gösterdiğini, yük hasarına ilişkin davalarda taşıyanların ve fiili taşıyanların ödemesi lazım gelen tazminatın toplamı yükün hasarlandığı yerdeki miktarı ile sınırlı olduğunu, hasarlandığı iddia edilen dava konusu yüklerin Katar'dan Türkiye'ye geri getirme ücretleri ile muhtemel tahliye limanında oluşan sair ücretlerin sigorta kapsamında rücu mümkün olmadığını, dava konusu yüklerin Türkiye'den Katar'a taşınması ücreti 7150 USD iken, sigorta eksperinin bu yüklerin geri getilmesi hususunda tespit etmiş olduğu 25.000 USD meblağ fahiş olduğunu, TTK m. 1185 uyarınca hasar ihbar edilmediği gibi her iki tarafın iştiraki ile mahkemelerce iddia edilen hasar tespit ettirilmediğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile yükte bir hasar olduğunu varsayılması halinde dahi böyle bir hasar için taşıyanlara ve fiili taşıyanlara sorumluluklarını sınırlandırma hakkı getirildiğini, buna göre hangi hesaplama metodunda çıkan sonuç daha yüksek ise, taşıyanların ve fiili taşıyanların sorumlulukları hasarlanan parça veya ünite başına 666,67 Özel Çekme Hakkı (SDR) veya hasarlanan parçaların ağırlıklarının her bir kilogramı için 2 Özel Çekme Hakkı (SDR) ile sınırlı olduğunu, taşımaya ilişkin konişmentolar ve sair evraklar incelendiğinde, dava konusu hasarlandığı iddia edilen 2 adet yükün toplam gayrisafi ağırlığı 38.336 Kg olduğunu, Kg üzerinden sorumluluk sınırı hesaplandığında tasıyanın ve fiili taşıyanın sorumluluk sınırı 38.336 KG x 2 SRD - 76.672 SDR olduğunu, 6102 sayılı TTK 105/2 maddesi acentelere müvekkilleri adına yani müvekkillerine izafeten dava açabileceğini ve kendisine de aynı sıfatla yani acentesi sıfatı ile yani izafeten dava açılabileceğini hükmettiğini, acente olan müvekkili ... ... A.Ş'nin kendi adına asaleten dava edilmesi mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile, aksine kanaatin hasıl olması halinde dahi muhtemel aleyhe hükümlerin doğrudan doğruya ... hakkında kurulması gerektiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Konusunda uzman bilirkişi kurulundan alınan 22/03/2021 tarihli kök raporda özetle; Dava dışı sigortalı firma tarafından malın alıcısı ... muavin kayıtlarının 120.201.0000 nolu Müşteriler hesabında takip edildiği, huzurdaki davaya konu sigortalı firma tarafından ...-... adıma tanzim edilen 26.07.2017 tarih ... nolu 221,704,50 USD bedelli faturanın dava dışı alıcı firma hesabına borç kaydedildiği, 26.07.2017 tarihinde davacı sigorta firmasının hesabının takip edildiği 136.1000001 nolu ... Sigorla A.Ş hesabına “hasarlı kablo” açıklaması ile fatura bedeli 221.704,50 USD'nin borç, alıcı ... firmasının hesabına alacak kaydeldiği, Sigortalı firmanın ürün bedelini dava dışı alıcı ... firmasından tahsilatına ilişkin herhangi bir yevmiye kaydına rastlanılmadığı, dava dışı sigortalı firmanın; 07.11.2017 tarihinde ise ... nolu 221.704,50 USD bedelli aynı üründen tekrar fatura tanzim ettiği tespit edildiği, sigortalı firmanın alıcı firmaya aynı miktar ve fiyatta 01.11.2017 tarih ...)... seri nolu 221.704,50 USD bedelli fatura ile tekrar fatura tanzim ettiği, dava dışı sigortalı firmanın 26.07.2017 tarih ... seri nolu fatura ile satışı gerçekleştirilen ve hasarlandığı belirtilen emtianın, dava dışı sigortalı firma tarafından davacı ... Sigorta A.Ş'nin 01.03.2017 tarihinde düzenlenen “Nakliyat Emtia Blok Abonman Sigortası Poliçesi” ile .../0 nolu poliçe kapsamında sigortalandığı, davacı, oluşan sigortalı zararının 143 164,50 USD olarak hesaplandığını ve bu miktarın 50.000,00 USD'sinin 07.05.2018 tarihinde, 93.164,50 USD kısmının ise 20.07.2018 tarihinde davacı tarafından sigortalıya ödendiğini beyan ettiği, dava dışı sigortalı firmanın yasal kayıtlarında, davacı sigorta şirketin muavin kayıtlarının 136.100001 nolu ... Sigorta A.Ş nolu hesapta takip edildiği, 07.05.2017 tarihinde alıcı firma adına tanzim edilen hasarlandığı belirtilen mallara ait fatura bedeli 221.704,50 USD'nin davacı sigorta firmasının hesabına borç kaydedildiği, sigorta firmasından 07.05.2018 tarihinde tahsil edilen 50,000 USD'nin ve 20.07.2018 tarihinde tahsil edilen 93.164,50 USD'nin davacı sigorta firmasına alacak kaydedildiği tespit edildiği, ekspertiz raporlarından hasarın gemiye yüklenmesi sırasında kablo bobinlerini taşıyan çelik halatların kopması sonucu meydana geldiği anlaşıldığı, hasar tutarının hesaplanmasında dosyada mevcut olan ... firmasının verdiği 09.07.2018 tarihli ekspertiz raporu kullanılabildiği, konteynerler yüklendikleri yerden ... kreynin twistlockları konteynerin twistlock yuvalarına girip kilitlendikten sonra satha paralel olarak kaldırılarak yüklendiği yerden çıkarılarak gemiden tahliye edileceği, tamamen satha paralel olarak (düz olarak) kaldırılan sözü geçen konteynerde, tahliyeden önce ve tüm yük bağlantılarının sağlam ve gergin olduğu görülen kablo makaralarının konteynere bağlantılarının tahliye limanında tutulan kaza raporunda izah edildiği gibi, yükün aniden hafifçe hareket etmesiyle (cargo abruptly move slightiy) bağlama materyallerinin kesilmesi ve bölünmesi olasılık dışı olarak gözüktüğünü, burada bu yükteki bağlanlıların kesilmesi ve parçalanması hafif değil ancak ağır ve sert bir temas ve yüksek bir dengesizlik sonucu kopma noktasına gelebileceği, eğer yük bağlantıları hafif bir hareketle kopma noktasına gelecek kadar zayıf olsalardı, bu yük, Katarın ... Limanı'na gelmeden önce 2 ayrı limanda aktarma yapılmış, gemilerden boşaltılıp diğer gemilere yüklenmiş olduğunu, aynı olay bu aktarma limanlarında da meydana gelebileceğini, ayrıca gemilerin bu limanlar arasında seyirleri esnasında doğal olarak girebilecekleri ağır denizli/dalgalı havalarda yalpalara düşmeleriyle de oluşacak sarsıntılardan makaraların bağlantı halatlarında kopmalar oluşabileceğini, meydana gelen kazanın konteynerin, ... ...taki tahliyesi esnasında meydana gelen liman amelesi veya kreyn operatörünün hatası (Stewedor hatası) sonucu oluşan denge bozukluğundan olduğu, bazı masrafların “Güncel olduğu şekliyle yükleme sonrası netleşeceği ve konteyner başına ibareleriyle (navlun ve laşhing) bildirildiğinden, makaraların iki ayrı 40'FR lik konteynere mi yoksa tek 40'FR lik konteynere mi yükleneceği tam olarak belirtilmediğinden ve dosyalarda bu masrafları gösteren herhangi bir fatura, makbuz ödeme belgesi ve taşıma konşimentosu vb. belgelere rastlanılmadığından yeterli ve hassas bir açıklama yapılması için gereken kanaat oluşmadığı, davaya konu taşımada da olduğu gibi uygulamada deniz yolu ile yük taşıma sözleşmesi ile taşınması taahhüdü üzerine alınan yükün, bizzat taşıyanın maliki veya işleteni olduğu bir gemi ile taşınması şart olmadığı gibi, yükleme limanından varma limanına kadar tek bir gemi ile taşınması da zorunlu olmadığı, dolayısıyla kırkambar niteliğindeki bir navlun sözleşme ile taşınması taahhüt edilen yükün, aktarma sureti ile farklı gemilere yüklenmesi ve bu surette taşıma borcunun ifası mümkün olduğu, böyle bir durumda, taşıtan her bir aktarma limanında taşımanın yapılacağı gemi maliki ve/veya taşıyanla ayrı ayrı navlun sözleşmesi yapmamışsa taşıtanın yükleme limanındaki taşıyanla yaptığı sözleşme tek bir navlun sözleşmesi olarak kabul edileceği ve sonraki aktarmaların, akdi taşıyanın taşıtan ile yaptığı navlun sözleşmesi uyarınca yük tasıma borcunun ifasına yönelik fiiller olarak değerlendirilmesi gerekeceği, dolayısıyla akdi taşıyanın taşıma borcunun ifası için akdettiği bu diğer sözleşmeler ise, her ne kadar ayrı ayrı (asıl) navlun sözleşmesi niteliğinde dahi olsa, akdi taşıyanın taşıma borcunun ifasına hizmet ettiği,davaya konu yükün İ...'ndan İspanya'nın ... Limanı'na taşınmasını gerçekleştirmiş olmakla, fiili taşıyan sıfatını haiz olduğunun değerlendirildiği, diğer taraftan dosyada mevcut ve davaya konu yükün taşınmasına yönelik konişmentolar üzerinde yapılan incelemelerde gerek taşıyanının davalı ... Lojistik'in göründüğü ... numaralı konişmentolarda gerekse gerekse taşıyanınım davalı ... Line olarak göründüğü ... numaralı konişmebtoda Yükleme Limanları Türkiye - İzmit/Yanmca; boşaltma limanları ise .../... Limanı göründüğü, özellikle davalı ... Line açısından da taşıma taahhüdünün, davalı ... ... beyanının aksine, bu limanlar arasında olduğunun kabulünün gerekeceği, tabir diğerle her iki davalının da yükün bu limanlar arasında taşınmasını taahbül ettiğinin kabulünün gerekeceği, yük hasarının taşımanın hangi aşamasında gerçekleştiğine yönelik olarak, emtiadaki hasarın ... ... Port'taki tahliyesi esnasında meydana geldiği yönündeki tespitten hareketle, bahse konu hasarın yükler henüz gönderilene teslim edilmemişken ve gemide iken gerçekleştiği anlaşıldığı, taşıyanın sorumluluğunun da bu an dikkate alınmak suretiyle tespiti gerekeceği, taşıyan eşyayı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar iyi halde bulundurmakla yükümlü olduğu, davaya konu yükteki hasarın yükün ... ... Port'taki tahliyesi esnasında meydana gelen liman amelesi veya kreyn operatörünün hatası sonucu oluşan denge bozukluğundan olduğu, taşıyan yükün zıyaı veya hasarından sorumluluğu koli ve unite başına 666,67 Özel Çekme Hakkı veya zıya ya da hasara uğrayan eşyanın gayri safi ağırlığınm her iki kilogramı için iki özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlandırıldığı, deniz ticaretindeki büyük risk ve buna bağlı olarak söz konusu faaliyet alanını müteşebbisleri için cazip kılmak düşüncesine dayanan bahse konu sınırlı sorumluluk ilkesinin uygulanması da ayrıca eşyanın cins ve değerinin konşimentoya yazılmamış olması şartına bağlandığı, taşıyan, fiili taşıyan ve bunların adamları tarafından ödenecek tazminatın toplamı, bu Kanunda öngörülen sorumluluk sınırlarını da aşamayacağı, eşyanın cins ve değerinden sadece birinin denizde taşıma senedinde yazılı olması halinde sorumluluk sınırlı olacağı, davada da konişmentoda sadece emtianın cinsinin yazılmış olması ve fakat ayrıca değerinin bulunmaması sebebiyle sorumluluğun sınırsız olduğundan bahsedilemeyeceği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazları üzerine düzenlenen 14/07/2021 tarihli ek raporda özetle; Konteynerin dengesinin bozulduğu ve meydana gelen ani sarsıntı ve denge bozukluğu nedeniyle makaraların bağlantılarına binen aşırı yüklenmeden dolayı, bağlantıların kopmasına ve makaraların düşmesine neden olduğu konusundaki kanaatimizde ısrar ettikleri, kaza hakkında kanaate varıldığı, tahliye kreyninin twist lock'ları konteyner twist lock yuvalarına oturtulup kilitlendikten sonra kreyn tarafından satha paralel ve dengede olarak kaldırılarak gemiden tahliye edileceği, tel halatlardan başka yüke bağlantı yapılan bez halat sapanların 10 ton kaldırma kapasiteli çift kat tatbik edildiğinde 20 ton kapasiteli turuncu renk halat sapanlar olduğu ve makaralara çift kat tatbik edilerek bağlantıların yapıldığı görüldüğü, dosya verilerine göre liman otoritesince Bağımsız bir ekspertiz sörveyörüne kaza hakkında rapor tutmasına izin verilmediğinin anlaşıldığı, dünya genelinde limanlarda olan bu tür kazalarda ücreti, ekspertizi isteyen tarafın ödediği iki tarafı da temsil etmeyen bağımsız sörveyörler kaza, vb durumlarda araştırmalarını yaparak bağımsız olarak raporlarını verileceği, bu bağımsız sörvey tespiti kaza sonrası yapılmadığı dolayısıyla limanda tahliye işlemini yapan firmanın da (Hamad Port Milaha Stewedoring) kaza hakkında tuttuğu raporda kendi hatasını belirtmesini beklemek soru işareti olduğu, kazanın olduğu ... isimli gemi kaptanının bu kaza konusunda tuttuğu herhangi bir rapora ve bu kazadan sorumlu tuttuğu kişilere karşı verdiği protesto mektuplarına da rastlanılmadığı, gemisinin ambarında olan ve başka konteynerlerinde hasarlanmasına yol açan böyle önemli bir kazada gemi kaptanının imzasının olduğu bir kaptan raporunun dava dosyasında bulunmaması, kaptanın bu kazadan dolayı kimleri sorumlu tuttuğunu öğrenmek ve karar vermek açısından önemli olduğu, kaza gemi ambarında olmuş konteyner, gemi küpeştesini aşarak sahile geçmediğinden gemi hakimiyeti altında olduğu, böyle durumlarda gemi kaptanı kendi raporunu hazırlayarak, sigorta sörveyörüne de (P&I) kaza hakkında sörvey yaptırarak, durumu tespit ettirmesi ve ilgili yerlere ihbarları yapması gerektiği, davaya konu zararın konteynerde meydana gelen hafifçe hareketlenmeden değil, konteyner twist dock yuvalarındaki, twist locklardan birinin yerinden çıkarak konteynerde meydana gelen ani denge bozulması ile makara bağlantılarına binen aşırı yüklenmeden ve yükün gemi ambarı içinde iken kazanın meydana gelmesi, gemi küpeştesini aşarak sahile geçmediğinden kaynaklandığı ve yükün gemi hakimiyetinde olduğu, davalıların sorumluluğunun TTK 1186.madde uyarınca eşyanın brüt ağırlığı olan 38.335 kg. ile 2 Özel Çekme Hakkı'nın çarpımı neticesinde 76.672 Özel Çekme Hakkı olacağı anlaşıldığı, bu tespit ve değerlendirmelere bağlı olarak 1 SDR'nin, dava tarihi (11.09.2018) itibari ile 9.0105 TL, olay tarihi (12.09.2017) itibariyle 4.9954 TL olduğu dikkate alındığında, davalıların sorumluluklarının sınırının dava tarihin esas alınması halinde 76.672 X 9.0105 - 690.853 TL olduğu, olay tarihinin esas alınması halinde ise 76.672 X 4.9954 - 383.007 TL olduğu hususunda görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Dava; nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalanan malda meydana gelen hasar nedeniyle sigortalıya ödenen hasar bedelinin TTK'nın 1472.maddesinde düzenlenen halefiyet hükümlerine göre davalılara rücü edilmesi istemine ilişkindir
Dosyaya sunulan belge ve bilgilerden; davacının sigortalısı ... ... Sanayi ve Tic A.ş. tarafından iki makara yüksek gerilim kablosunun ... firmasına CİF teslim şartıyla satıldığı, emtianın taşıma rizikolarına karşı davacı sigorta şirketi tarafından 01.03.2017 tarihli nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalandığı, eşyanın Türkiye'den Katara deniz yolu ile taşınması konusunda sigortalı ile davalı ... taşımacılık şirketi arasında 26.07.2017 tarihli nakliye sözleşmesinin akdedildiği, yükün ... limanında ... ...-1 numaralı ... tipi konteynera yüklenip, sabitlendikten sonra gümrük çıkış işlemlerine müteakip Katar'ın ... Limanına taşınmak üzere 03.08.2018 tarihli ... 17-... nolu konişimento tahtında ... Vatan gemisine yüklendiği, yükün ... limanından İspanyanın ... limanına M/V ... ... gemisi ile, buradan Umman Sallalah limanına ikinci aktarma olarak ... ... ... isimli gemi ile, ... ... limanından Katarın ... limanına üçüncü ve son aktarma olarak M/V ... isimli gemi ile taşındığı, varma limanındaki tahliye işlemleri sırasında makaraların konteyner üzerinden gemi ambarına düşerek hasarlandığı, söz konusu hasar nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... firmasına 07.05.2018 tarihinde 50.000,00 USD 20.07.2018 tarihinde 93.164,50 USD olmak üzere toplam 143.164,50 USD sigorta tazminatının ödendiği, yapılan ödemenin 25.000,00 USD sinin hasarlı emtianın Türkiyeye geri gönderilmesi için sarf edilecek nakliye giderlerine ilişkin olduğu, anlaşılmıştır.
Davalı taraflarca sigorta poliçesindeki sigorta teminatının yabancı ülkelerden Türkiyeye yapılacak taşımalara ilişkin olduğu, bu nedenle dava konusu taşımanın sigorta teminatı kapsamına girmediği ileri sürülmüş ise de, poliçenin ikinci sayfasında taşıma güzergahına ilişkin olarak " Tüm Dünya Ülkeleri / İthalat / İhracat " ifadesi yer aldığından sigorta teminatının yurt dışından Türkiye'ye yapılacak taşımaların yanı sıra Türkiye'den gönderilecek yüklere ilişkin taşımaları da kapsadığından dava konusu rizikonun sigorta teminatı kapsamında olduğu değerlendirilmiştir. Aksi kabul edilse dahi, davacı sigorta şirketi sigorta tazminatını ödedikten sonra sigortalı ... Kablonun düzenlemiş olduğu 19.07.2018 tarihli ibraname ile davacının yaptığı ödeme tutarınca sigortalısının dava ve takip haklarını temlik almış olduğundan TBK'nın 183.maddesine göre temlik alan sıfatıyla işbu dava bakımından aktif husumet ehliyetinin bulunduğu kabul edilmiştir.
Sigortalı ... ile davalı ... arasından düzenlenen 26.07.2017 tarihli nakliye sözleşmesi ile ... tarafından dava konusu yükün Katar'a taşınması üstlenilmiş olduğundan işbu sözleşme gereğince davalı ...'un aktif taşıyan konumunda olduğu, diğer davalı ... ... A/S 'nin acentesi ... ... A.Ş'nin ise yükün taşınması konusunda ... numaralı NON - ... düzenleyip taşımanında bu taşıma senedi tahtında fiilen gerçekleştirildiği anlaşıldığından, ... A/S'nin TTK'nın 1191.maddesine göre taşıma ilişkisinde fiili taşıyan sıfatını kazandığı, ... ... A/S taşımaya gemi acentesi olarak aracılık etmiş olmakla TTK'nın 105.maddesine göre acenteye doğrudan husumet yöneltilemeyeceğinden bu davalının işbu davada pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı kabul edilmiştir.
Taşınan mala ilişkin mal faturası ile gümrük beyannamesinde malın CIF teslim şartı ile mal mukabili olarak satıldığı belirli olup, CIF satımlarda kural olarak mal bedelinin peşin alındığı, yükün gemiye alınmasından itibaren her türlü hasar ve yararın alıcıya geçtiği kabul edilmektedir. Ancak mal bedeli henüz tahsil edilmeden yük ziya veya hasara uğradığında, satıcının taşıyana başvurma ve sigorta tazminatını talep etme hakkı bulunmaktadır. Eldeki dosyada, davacının ticari defterlerinin Muhasip bilirkişi marifetiyle incelenmesi sonucunda; davacının, alıcı adına düzenlediği 26.07.2017 tarihli 221.704,50 USD bedelli faturanın alıcı firma adına borç olarak kayıt edildiği, buna karşın fatura bedelinin tahsil edildiğine ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı, davacının alıcı adına 07.11.2017 tarihli 221.704,50 USD bedelli ikinci bir fatura düzenlediği tespit edilmiştir. Alıcı ...'nin ... kabloya hitaben düzenlediği 31.10.2017 tarihli belgede, kargonun hasarlanması sebebiyle gönderilen malzemeyi kabul etmedikleri, aradaki akit uyarınca gerekli aksiyonların alınarak makaraların yenisinin gönderilmesinin istendiği, belirlidir. Sigortalı ... vekilinin 27.06.2019 tarihli dilekçe ekinde dosyaya sunduğu ...'un ... ... gemisiyle yapılan taşımaya ilişkin 08.11.2017 tarihli navlun faturası, konteyner sabitleme hizmetine ilişkin ...'nın düzenlediği 01.11.2017 tarihli fatura ile ... Gümrük Müdürlüğünün 01.07.2019 tarihli cevabi yazısı ekinde gönderilen gümrük beyannamesinden ,... kablonun ... ... gemisi ile 221.704,50 USD bedelli yükü ... / Katar'a CIF teslim şartıyla ihraç ettiği anlaşılmaktadır. Bu durumda ... dava konusu taşınan mala ilişkin 26.07.2017 tarihli mal faturasını ticari defterlerine kayıt etmiş olmakla birlikte mal bedelini tahsil ettiğine dair ticari defterlerde herhangi bir kaydın bulunmadığı, hasarlanan malın eş değerinin 03.11.2017 tarihli gümrük beyannamesi ile yapılan gümrük işlemlerinden sonra alıcıya gönderildiği ispatlanmış olduğundan, davacının hasarlanan mala ilişkin 221.704,50 USD fatura bedeli tutarınca zarara uğradığı saptanmış olduğundan, sigorta şirketinin bu zararın karşılanması için sigortalısına yaptığı ödeme tutarınca halifiyet hakkının doğduğu, bu nedenle işbu davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Davalı ... ... vekili tarafından dava konusu hasarın ... gemisinde meydana geldiğinin müvekkilinin bu geminin maliki, kiracısı ve işleticisi olmadığından müvekkili ... ... karşı husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürmüş ise de, gerek ... düzenlediği konişimento, gerekse ... ... tarafından ... ... adına düzenlenen taşınma senedinde yükleme limanı İzmit / Yarımca, boşaltma limanı olarak .../Katar/ Hawat limanı gösterilmiş olduğundan, her iki davalınında ...- ... Limanı arası yapılacak taşımayı üstlendikleri, yolculuk sırasında ara limanlarda yapılan aktarma nedeniyle yükün başka bir gemi ile tahliye limanına ulaştırılmasının ... ...'nın fiili taşıyan sıfatını ortadan kaldırmayacağı değerlendirilmiştir.
TTK'nın 1185/1.maddesinde, yükteki ziya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şartı getirilerek, ziya veya hasar haricen belli değilse bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren 3 gün içerisinde yapılması gerekmektedir. Aksi durum yani ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmemiş olması yük hasarının taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiğine ilişkin taşıyan lehine karine oluşturacaktır. Dava konusu olayda iddia edilen hasar yükün gemiden tahliyesi sırasında ve yük henüz gemiden çıkarılmadan kaptanın gözü önünde meydana geldiğinden, yükle ilgili bakımından TTK'nın 1185.maddesine göre ayrıca bir ihbar şartının aranmasına gerek bulunmamaktadır.
Dava dosyasında çözümlenmesi gereken asıl uyuşmazlık konusu, yük hasarının nasıl ve hangi tarafın kusuruyla meydana geldiğine ilişkindir. Davalı taraf, hasarın emtianın konteyner içerisine istiflenmesi ve sabitlemesinin hatalı şekilde yapılmasından kaynaklandığını ileri sürerek bu iddiasını tahliye limanında Minaha Liman hizmetlerinin düzenlediği 12.09.2017 tarihli olay raporuna dayandırmaktadır. Sözkonusu raporda, her iki kablo makarasını konteynera tutturmakta tamamen paslanmış halat kablolarının kullanıldığı, dolayısıyla kabloyu sabitlemekte kullanılan malzemenin yetersiz olduğu, bu durumu gemiden tahliye sırasında kargonun konteyner içerisinde hareket etmesine yol açtığı, değerlendirilerek hasarın hatalı istif ve sabitlenmeden kaynaklandığı belirtilmektedir. Dosyaya sunulan belgelerden taşıma konusu iki adet kablo makarasının ... yani üstü ve yanları açık konteynera yüklendiği, emtianın yüklenmesi ve sabitleme işlemlerinin Uluslararası bağımsız bir kuruluş olan ... gözetim ve gemi bakım survey hizmetleri ltd.şti. tarafından yapıldığı, bu firmaların iki ayrı ... düzenledikleri tespit edilmiştir.
Sözkonusu survey raporları, Lasing sertifikaları ile hasarlı emtialara ilişkin fotoğrafların değerlendirildiği bilirkişi raporunda, brüt ağırlıkları 38.336 KG olan iki adet yüksek gerilim kablo makaralarının ... konteyner üzerine emniyetli bir şekilde bağlandıkları makaraların konteynera bağlanmasında kullanılan halat sapanlarında turuncu renkte olduğu, çift kat olarak tatbik edildiğinden 20 ton çalışma yükü değerlerine sahip oldukları, sabitlemede kullanılan bağlantı tellerinin ve kayışlarının gergin ve sağlam oldukları, daha önce iki aktarma limanında tahliye ve yükleme işlemi görmüş olmalarına rağmen tellerde ve kayışlarda herhangi bir gevşeklik ve boşalmanın gözlenmediği, ... ... limanında tahliye öncesi çekilen fotoğrafların incelenmesinden, sabitlemede kullanılan bağlantı tellerinin ve kayışlarının gergin ve sağlam oldukları, daha önce iki aktarma limanında tahliye ve yükleme işlemi görmüş olmalarına rağmen tellerde ve kayışlarda herhangi bir gevşeklik ve boşalmanın görülmediği, dosyadaki verilerden tahliyenin ... vinçleri ile yapıldığının anlaşıldığı, yüksek gerilim kablosu sarılı makaraların ... tipi konteynerlardan tahliyesinin "... Yuvası " denilen yuvalara ... ... ... Girip kilitlenerek konteyner satha paralel olarak kaldırılmak suretiyle gemiden tahliyesinin sağlandığı, dava konusu olayda ise sathaparalel olarak yüklenip tahliye edilen konteyner da herhangi bir denge bozukluğu olmadığı takdirde üzerindeki bağlı yükün bağlantıları kopararak düşmesinin çok zor bir olasılık olduğu, olaydan sonra çekilen fotoğraflar dikkatlice incelendiğinde Twistlocklardan üç tanesi yerinde kilitli olarak dururken bir tanesinin yerinden çıkarak konteynerın dengesini bozduğu, bunun etkisi ile konteynerın aniden yatmasından dolayı meydana gelen sarsıntı ve denge bozukluğunun makaralar üzerinde ki bağlantılara aniden binen aşırı yüklenme dolayısıyla bağlantıların kopmasına ve makaraların düşmesine neden olduğu, dolayısıyla makaraların tahliye sırasında konteyner üzerinden düşmesinin sebebinin liman tahliye ameliyesinin hataları sonucu ... tam olarak yuvasına oturtulmamasından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Her ne kadar tahliye limanında ... Liman hizmetleri tarafından tanzim edilen raporda konteyner üzerine yerleştirilen yüklerin ağırlık dengesinin sağlıklı olmadığı emtianın emniyet altına alınması için zayıf ve yetersiz halat malzemesini kullandığı bu durumun emtianın hareket etmesine yol açtığı belirtilerek hasarın nedeni Lasing işlemlerinde ki yetersizlik olarak gösterilmiş olsa da, bağımsız denetim kunruluşları ... Uluslararası gözetim ve gemi bakım survey hizmetleri limited şirketi firmaları tarafından düzenlenen, iki ayrı pre-loading survey raporu ve lasing sertifikaları ile bilirkişi raporlarında makaraların konteyner üzerine emniyetli bir şekilde bağlandıkları, bağlamada kullanılan halat sapanlarının yüke uygun olup çift kat olarak tatbik edildiği, tahliye limanında bağlantı halatlarında herhangi bir boşalma ve gevşeklik olmadığının yüke ait fotoğraflardan tespit edildiğinin belirtilmesi karşısında, tahliyeyi gerçekleştiren liman idaresinin kendisinin de sorumluluğuna giderilebilecek bir konuda düzenlemiş olduğu rapora itibar edilemeyeceği değerlendirilmiştir.
Sonuçta hasarın nedenine ilişkin olarak, taşıma konusu emtianın gemiye alınmadan önce konteynerlara istiflenmesi ve sabitlenmesi ile ilgili işlemleri denetleyen gözetim firmaları ... Uluslararası gözetim limited şirketinin düzenlemiş oldukları sertifikalar, konteynera yükleme yapıldıktan sonra çekilen fotoğraflar, yük ... limanına ulaştıktan sonra tahliye sırasında meydana gelen hasarla ilgili fotoğraflar ile teknik bilirkişilerin tüm bu verileri ayrıntısıyla değerlendirilerek düzenledikleri rapordan yola çıkıldığında, yükün konteynera sabitlenmesinde herhangi bir eksiklik ya da hatanın bulunmadığı, tahliye işlemi sırasında konteyner Twistlock yuvalarındaki Twistlocklardan birinin yerinden çıkarak konteynerda meydana gelen ani denge bozulması ile makara bağlantılarına binen aşırı yüklenmeden dolayı makaların konteyner üzerinden gemi ambarlarına düşmesi sonucunda hasarlandığı, buna göre hasara tahliye işlemini yapan kırayın operatörünün hatasının yol açtığı, olayın meydana geldiği sırada yük henüz gemi küpeştesini aşmamış olduğundan, hasarın yük taşıyıcının hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana geldiği, kanaatine varılmıştır.
TTK'nın 1178.Maddesine göre taşıyan eşyanın ziya veya hasarından yahut geç tesliminden doğan zararlardan ziya, hasar veya teslimdeki gecikme eşya taşıyanın hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana geldiği takdirde taşıyan bundan sorumludur. Somut olayda, hasar tahliye işlemi sırasında meydana geldiğinden, tahliyenin taşıyıcı tarafından mı yoksa gönderilen tarafından mı yerine getirilmesi gereken bir işlem olduğu tespit edilmelidir. TTK'nın 1167.maddesine göre; sözleşme, boşaltma limanı düzeltmeleri bunlar yok ise yerel tehamül ile aksi öngörülmüş olmadıkça eşyanın gemiden çıkarılması giderleri, dolayısıyla da tahliye işlemi taşıyana ait bir yükümlülüktür. Anılan hüküm gereğince, aksi yönde bir düzenleme bulunmadığı takdirde yükün gemiden boşaltılması işlemi taşıyana aittir. Somut olayda sigortalı ... ile akdi taşıyan ... arasında düzenlenen sözleşme ile konişmentolar da tahliye işlemlerinin taşıtan yada gönderilen tarafından yerine getirileceğine dair açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu durumda TTK m.1167' ye göre tahliye işleminin taşıyıcının sorumluluğunda olduğu kabul edilmelidir. Davalı ... vekilinin dilekçelerde, tahliye işlemlerini gerçekleştirenlerin alıcının çalışanı olduğunu ileri sürülerek, buna kanıt olarak ... firması tarafından düzenlenen 30.12.2017 tarihli faturayı dosyaya ibraz etmiştir. Ancak faturada belirtilen gemi ..., kalkış tarihi 07.11.2017, varış tarihi 03.12.2017 konişimento numarasının da ... olması nedeniyle faturanın dava konusu taşımaya ait olmadığı tespit edilmiştir.Dolayısıyla sunulan bu belgeler ile tahliye işleminin gönderilene ait bir yükümlülük olduğunu göstermediğinden neticede, tahliye işleminden ve tahliye sırasında meydana gelen hasardan taşıyıcının sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
Dava dilekçesinde hasarlı malın Türkiyeye geri getirildiği, ileri sürülerek hasar bedeli ile birlikte malın Türkiyeye geri getirilme masrafları konusunda sigortalıya ödenen bedelin tahsili talep edilmiş isede davacı vekili 08.09.2021 tarihli duruşmada alıcının hasarlı malı kabul etmediğinden malın ... Limanında müsadere edildiğini beyan etmiştir. Bu durumda malın Türkiyeye getirilmesi sözkonusu olmadığından bu yönde bir zararında oluşmadığı anlaşılmıştır.
Ekspertiz raporunda hasarlı emtia için 103.540,00 USD sovtaj bedeli tespit edilerek, 25.000,00 USD Türkiyeye geri getirilme masrafıyla birlikte sigortalıya 143.164,50 USD ödeme yapılması gerektiği, belirlenmiştir. Bilirkişi kurulunda yer alan Metalurji mühendisinin hazırladığı ek raporda, ekspertiz raporunda belirlenen sovtaj değerinin kadri marufunda olduğu yönünde kanaat bildirildiğinden, 221.704,50 USD olan mal bedelinden 103.540,00 USD sovtaj değeri mahsup edildiğinde yükteki gerçek hasar bedelinin 118.164,50 USD olduğu tespit edilmiştir.
TTK'nın 1186.maddesinde taşıyanın sorumluluğunun sınırlandırılabileceği kabul edilmiş olup sorumluluğun sınırlandırılması eşyanın miktarı ile değerinin konişimento veya taşıma senedine yazılmamış olması şartına bağlıdır. Eldeki dosyada, gerek ... düzenlediği taşıma sözleşmesi ve konişimentoda gerekse ... nın düzenlediği konişimentoda yükün değerine ilişkin herhangi bir kayıt olmadığından davalı taşıyanların sorumluluğunun sınırlandırılmasına yasal bir engel bulunmamaktadır. TTK'nın 1187.maddesinde kabul edilen sorumluluğunun sınırlandırılmasını ortadan kaldıracak herhangi bir durumda sözkonusu olmadığından her iki davalı açısından sınırlı sorumluluk hükümlerinin uygulanabileceği kabul edilmiştir. Taşıma belgelerine göre yükün brüt ağırlığı 38.335,00 KG olmakla TTK 1186. Maddesi birinci fıkrasında ön görülen iki özel çekme hakkının çarpımı neticesinde taşıyanların sorumluluğu 76.672 özel çekme hakkıyla sınırlı olacaktır. Karar tarihinde geçerli olan özel çekme hakkı 1.41203 ABD dolarına tekabül ettiğinden, hüküm altına alınacak sınırlı sorumluluk miktarı 76.672 ÖÇH x 1.41203 = 108.263,16 USD olarak hesaplanmıştır. Bunu göre davalıların TTK m.1186/f.1'e göre saptanan sınırlı sorumluluk miktarı 108.263,16 USD'dir.
Yapılan bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde; davacı sigorta şirketi tarafından nakliye sigorta poliçesi ile sigortalanan ... A.Ş.'nin satıp ihraç ettiği iki makara yüksek gerilim kablosu türü emtianın ... limanından katarın Katar'ın .../Hamat limanına gemiyle taşınmasının davalı ... lojistik tarafından üstlenildiği, taşımanın fiilen diğer davalı ... tarafından yerine getirildiği, davalı ... Sigortanın ise davalı ... Lojistik şirketinin sorumluluk sigortacısı olduğu, yükün boşaltma limanında gemiden vinç yardımı ile tahliyesi sırasında konteyner üzerinden gemi ambarına düşerek hasarlandığı, dolayısıyla hasarın tahliye ameliyesinde ki hatalı uygulamadan kaynaklandığı, tahliye işlemi taşıyanın sorumluluğunda gerçekleştiğinden davalı taşıyanların TTK'nın 1178 ve 1191/1-4.maddeleri gereğince hasardan müteselsilen sorumlu oldukları, davalı ...'un sorumluluk sigortacısı olan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin de hasar bedelini tazmin etme sorumluluğunun doğduğu, TTK'nın 1186.maddesinde düzenlenen taşıyanın sorumluluğunun sınırlandırılmasına ilişkin koşullar mevcut olduğundan taşıyanların sorumluluğunun sınırlandırılabileceği, TTK m.1186/1'e göre tespit edilen sınırlı sorumluluk miktarının 108.263,16 USD olduğu, davalılar ..., ... ... ile ... sigortanın bu tutardan müteselsilen sorumlu oldukları, davalı ... A.Ş.ise fiili taşıyanın acentesi olduğundan TTK'nın 105.maddesi gereğince bu şirkete karşı asaleten dava yöneltilemeyeceği, kanaatine varılmış olduğundan bu kanaat ışığında, davalı ... ... A.Ş., karşı asaleten açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalılar hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile 108.263,16 USD'nin karar tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince işleyecek dolar faizi ile birlikte davalılar ... ... Limited Şirketi , ... ... ve ... Sigorta Anonim Şirketi 'nden müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davalı ... ... A.Ş., karşı asaleten açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Diğer davalılar ... ... Limited Şirketi , ... ... ve ... Sigorta Anonim Şirketi hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile 108.263,16 USD'nin karar tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince işleyecek dolar faizi ile birlikte bu davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince tayin olunan 48.598,50 TL karar harcından 15.818,47 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 32.780,03 TL harcın davalılardan (... ... A.Ş dışındaki davalılardan) tahsili ile Hazineye irad kaydına,
4-Davacı taraf vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin olunan 52.622,02 TL vekalet ücretinin davalılardan (... ... A.Ş dışındaki davalılardan) tahsili ile davacıya verilmesine,
5- Davalı ... ... A.Ş vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6- Davalılar ... ... Limited Şirketi ve ... Sigorta Anonim Şirketi vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 24.504,54 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 35,90 TL başvurma harcı, 584,60 TL posta gideri, 24.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 24.620,50 TL yargılama giderinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 18.618,39 TL'sinin davalılardan (... ... A.Ş dışındaki davalılardan) alınarak davacıya ödenmesine,
8- Davalı ... ... Limited Şirketi tarafından yapılan yargılama gideri olan 60,00 TL posta giderinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 14,62 TL'sinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
9- Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/11/2021
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır