T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2018/381 Esas
KARAR NO: 2023/322
DAVA: Tazminat (Çatmadan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/10/2018
KARAR TARİHİ: 06/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;...Ltd. Şti isimli acenteye bağlı olarak faaliyet gösteren, kaptanının davalı...olduğu donatanının diğer davalı ... Ltd olduğu ... IMO numaralı, Malta bayraklı,...isimli ticaret gemisi; 07.04.2018 tarihinde İstanbul Boğazı'ndan geçişi esnasında hakimiyetini kaybederek boğaz kenarında bulunan, Anadolu ...Körfez Cad. No:.. Beykoz/ İstanbul açık adresli müvekkili ...Gıda İşletme Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine (...Balık Restuarant) ait restuaranta çarpmak suretiyle müvekkilinin taşınmazında oluşan hasarın tamiri ile birlikte kaza sebebiyle hasar gören restaurantta ticari kazanç kaybına istinaden maddi zarar verdiğini, kazanın akabinde müvekkili restuaranta ait iskele ağır darbe aldığını ve yine restuarant duvarından içeriye kadar devam eden çatlak oluştuğunu ve bu çatlak nedeniyle vip odasının tamamı kullanılamayacak hale geldiğini, 14.06.2018 tarihinde ise müvekkili şirket restuarantına ait iskelenin altı tamamen çöktüğünü ve müvekkili şirketçe can ve mal güvenliğinin sağlanabilmesi için acil müdahale etme zorunda kalındığını, kaza nedeniyle Beykoz ... Asliye Ceza Mahkemesi ... esas sayılı dosya ile gemi yetkilileri aleyhinde yargılama devam etmekte olup, İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi ...esas sayılı dosya ile deniz raporu da alındığını, oluşan zararın tespiti için İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... d.iş dosyasıyla delil tespiti yapıldığını ve 05.06.2018 tarihli bilirkişi raporuyla resturantta oluşan zarar 405.000,00-TL olduğu tespit edildiğini, buna istinaden İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi ... d.iş dosyası ile davalı gemi üzerine 405.000,00-TL değerinde ihtiyati haciz kararı verildiğini, işbu karar doğrultusunda İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosya ile esas takibe geçildiğini, bilirkişi raporu ile de sabit olan işbu maddi zararın tüm davalılardan kaza tarihinden (07.04.2018) itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile tarafımıza ödenmesini talep etmek zarureti hasıl olduğunu, müvekkili şirketin yaklaşık 10 yıldır İstanbul Boğaz kenarında hizmet veren, üst düzey müşterilerce tercih edilen İstanbulun en lüks balık restaurantlarından biri olduğunu, dava konusuna sebep işbu kaza neticesinde, müvekkili restaurant-şirket, iskelede ve bina içinde (VİP odasında) oluşan hasardan dolayı tam kapasite çalışamadığını ve bunun sonucunda da ticari kazanç kaybı yaşadığını, müvekkili restaurant 400 kişi kapasiteli olup, bunun 135 kişilik kısmı iskele, 15 kişilik kısmı ise vip odası oluşturduğunu, kaza sebebiyle müvekkilinin toplamda 150 kişi kapasiteli Vip odası ve iskeleyi kullanamadığını, müvekkili şirketin günlük cirosu ise hafta içi ve hafta sonu ve hava şartlarına göre değiştiği dikkate alınarak 38.000,00 ile 65.000,00 -TL arasında değişiklik gösterdiğini, bu durumda, 150 kişide müvekkili şirketin günlük kazancı 14.250,00 ile 24.375,00-TL arasında değişiklik göstermekte olup, işbu kaza neticesinde kullanılamayan 150 kişilik alan dikkate alındığında müvekkili şirket uhtesinde kazadan sebep günlük 14.250,00 ile 24.375,00-TL civarında kazanç kaybı oluştuğunu, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... d.iş dosyasında alınan bilirkişi raporu uyarınca iskele ve vip odasının onarım süresinin 3 ay olduğu, bitişik...Yalısının onarım süresini ise 35 ay süreceği belirtildiğini, ayrıca...yalısı, tadilata girmiş olduğundan taraflarına ihtarname göndererek tadilatın başladığını ve tadilat sürecinde oluşabilicek olumsuz durumlar karşısında müvekkili şirketin gerekli önlemleri alması yönünde ihtarda bulunulduğunu, müvekkili restuarantın iskele onarım süresince ( 3 ay) 150 kişilik yerin kullanılamayacağı gerçeği karşısında %100 ticari kayıp oluştuğunu, aynı şekilde bitişik yalının 35 aylık onarım süresi boyunca ise %70 kapasiteyle çalışacak ve bu alanlarda %30 civarında ticari kayıp olacağı kabul edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin gerek iskelenin tadilat süresinde gerek ise de komşu yalının tadilat süresi içerisinde söz konusu iskeleyi ve vip odasını kullanamayacak ve maddi zararı devam edeceğini, iskelenin onarım süresi olan 3 aylık dönem içerisinde %100, yalının onarım süresi boyunca ise %30luk kısmı, yani 45 kişilik alanı kullanılamayacağını, ... Yalısının malikleri tarafından keşide edilen Üsküdar... Noterliğinin ... yevmiye nolu 17.04.2018 tarihli ihtarnamesinde, yalının onarım süresi boyunca iskelenin kullanımın engellenmesi talep edildiğini, toplam kazanç kaybının (14.250,00 ile 24.375,00-TL) X 90 (3 aylık onarım) =: 1.282.500,00 ile 2.193.750,00-TL (%100 kayıp), Bitişik Yalı Onarımında Oluşan Kazanç Kaybının (14.250,00 ile 24.375,00-TL) X 960 (32 aylık kalan onarım)=13.680.000,00 ile 13.400.000,00-TL, 4.104.000,00 ile 7.020.000,00-TL (%30'luk kayıp ile) olduğunu beyanla davanın kabulü ile müvekkili şirketin uğramış olduğu fazlaya ve ticari temerrüt faiz ile karşılanamayan munzam zarara ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 455.000,00-TL maddi tazminatın (hasar ve kazanç kaybı) tüm davalılardan kaza tarihi olan 7.4.2018 den itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, öncelikle ileride telafisi imkansız zararların doğumunun engellenebilmesi için davalıların menkul ve gayrimenkul mal varlıklarının tespiti ile üzerine ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ...Gıda, mahkemenin ... d. iş sayılı dosyası ile ... isimli gemi üzerinde 20.06.2018 tarihinde ihtiyati haciz kararı verildiğini, kararın 26.06.2018'de yazılması ve davacı ...Gıda tarafından tebellüğ edilmesi üzerine, davacı taraf 26.06.2018 günü İstanbul ... İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile ihliyati haciz kararını İstanbul Liman Başkanlığı ve Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne icra dairesi tarafından düzenlenen müzekkereler yoluyla ulaştırmak suretiyle uygulatabilmek için icra takip dosyası açmışsa da, davacı larafın ihtiyati haciz kararının uygulanması konusuhndaki talepleri usul eksiklikleri sebebiyle yerine getirilemediğini, gerek İstanbul Liman Başkahlığına gerekse Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne gönderilen müzekkerelere adı geçen kurumlarca olumsuz cevap verildiğini, ihtiyati haciz kararı usulüne uygun olarak ve yasada gösterilen kesin süreler içinde tatbik edilemediğini, restaurantta meydana gelen hasar iddiası ile 405.000 TL talep edildiğini, davacı taraf bu iddiasını mahkemenin ... d.iş sayılı dosyasında verilen bilirkişi raporuna istinaden ileri sürdüğünü, ancak adı geçen dosyaya sunulan bilirkişi raporuna hasar tespiti ve miktarırım yüksekliği yönünden itiraz edildiğini, restaurantta geçici bir kapasite sorunu bulunduğu varsayılsa bile bu sorun müvekkiline kazanç kaybına dayalı tazminat talebi olarak yansıtılamayacağını, ...Restoran Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit Alanında bulunması sebebiyle 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve 3194 sayılı İmar Kanunu'na tabi olup Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit alanında bulunmasına rağmen burada bahsi geçen yasal düzenlemelere aykırı şekilde inşa edilen Restoran, özellikle kazanç kaybına dayanak olarak gösterilen iskele/rıhtım ve VİP odası ile birlikte ruhsatsız yapı statüsünde olduğunu, adı geçen restoran hakkında 18.06.2018 tarihli İstanbul 6 Nolu Koruma Kurulu kararıyla suç duyurusunda bulunulmasına karar verildiğini, hal böyleyken restaurantın zaten haksız ve hukuka aykırı şekilde işletilen başta iskelesi/rıhtım olmak üzere çeşilli bölümlerinde meydana gelen zarar iddiası ile kazanç kaybına dayalı tazminat iddiasında bulunulamayacağını, restaront hukuk düzenince hukuka aykırı ve ruhsatsız olması nedeniyle “ekonomik değer” olarak kabul edilemeyeceğini, Anadolu Yakası ... Dairesi Başkanlığı tarafından düzenlenen ecrimisil ihbarnamelerinden de görüleceği üzerce, sit alanı olarak kabul edilen alanda restoran tarafından inşa edilen başta rıhtım/iskele olmak üzere işyeri amacına tahsis edilmiş tüm yapılar hukuka aykırı şekilde ve izinsiz inşa edildiğini, Milli Emlak Dairesi Başkanlığı da davacı restorana defalarca ecrimisil tazminatı tahakkuk ettirdiğini, davacıda bu tazminatları, ...d.iş dosyasından kısmen anlaşılabildiği üzere ödediğini, dolgu tecavüzünde bulunmadığını yahut restoranın hukuka uygun olarak rıhtıma/iskeleye ve işyeri olarak kullanıma özgülenmiş diğer yapılara sahip olduğuna yönelik bir savunmada bulunmadığını, davacı taraf hukuka aykırı alacak iddiasını ticari temerrüt faizi ile birlikle talep ettiğini, ancak davaya konu olayda ticari bir ilişki söz konusu olmadığını, ticari temerrüt faizinin uygulanması için gerekli koşullar oluşmadığını, davaya konu 07.04.2018 tarihli olaydan dolayı müvekkili gemi kaptanına ve diğer müvekkili şirketlere kusur atfedilemeyeceğini, müvekkili gemi kaptanı meydana gelebiledek teknik bir arıza karşısında yapılabilecek en doğru eylemi yaptığını ve ortaya çıkabilecek büyük çevre felaketleri başta olmak üzere daha büyük zarar ve kayıpların önüne geçtiğini, başta donatan olmak üzere müvekkillerinin teknik olarak meydana gelen aksaklıktan ötürü bir kusurları bulunmadığını beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; ...bayraklı ... IMO nolu Vitasprit gemisinin İstanbul Boğazını geçişi sırasında ...Yalısına çarpmasının etkisi ile davacı ...Gıda İşletme Turizm İnşaat ve Tic. Ltd. Şirketinin işlettiği ...Restaurant ile restaurantın önündeki teras bölümünde ortaya çıkan zarar ile kazanç kaybının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
...gemisinin ...Yalısına çarpmasından dolayı donatanının sorumluluğunun sınırlandırılması talebiyle mahkememizin... Esas sayılı dosyasında fon tesisi davası açılmış olup, nitelikleri farklı olduğundan eldeki davanın fon tesisi davası ile birleştirilmesi cihetine gidilmemiştir. ... Esas sayılı davanın sonucunda; "Donatanın fon tesisi talebinin kabulü ile Malta bayraklı ...IMO nolu ... gemisinin 07/04/2018 tarihinde İstanbul Boğazında tarihi ...Yalısına çarpması nedeniyle meydana gelen zararlardan dolayı sorumluluğunun 22.377.596,00 SDR karşılığı 187.432.506,34 TL ve bu tutarın olay tarihinden karar tarihine kadar işleyen 18.671.358,71 TL yasal faizinden oluşan toplam 206.103.865,05 TL ile sınırlandırılmasına (fon tesisine)" dair verilen karar henüz kesinleşmemiştir.
Mahkememiz dosyasına sunulan 31/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; ... gemisinin kıyıya çarpmasında davalı gemi kaptanının geminin sevk ve idaresindeki kusurunun etkili olduğu, gemi donatanın TTK m. 1062 hükmü gereğince ve kusurlu gemi kaptanının TBK m. 49 vd. hükümleri gereğince sorumlu olduğu, bu bağlamda davacının, gelir getirici özelliğe sahip bulunan malvarlığı değerinin zarara uğraması sebebiyle kâr kaybına uğramış ise onun da tazminini talep edebileceği; bu bağlamda bina ve iskelenin tekrar eski haline getirilebilmesi için ihtiyaç duyulacak süre içerisinde kâr kaybı söz konusu olacak ise onun da tazmin edilmesi gerektiği; bu hususun yukarıda açıklanan temel ilkeler çerçevesinde uzmanlarca açıklığa kavuşturulmasının isabetli olacağı; donatanın ve kaptanın kast veya pervasızca hareketi söz konusu olmadığından sorumluluklarını 1976 Londra Konvansiyonu hükümleri uyarınca sınırlandırabilecekleri, 1976 Londra Konvansiyonu uyarınca aynı olaydan doğup donatana ve gemi adamlarına karşı ileri sürülen tazminat taleplerinin tamamı bakımından sorumluluğun üst sınırının Konvansiyonun 6. maddesine göre belirlenmesi gerektiği ve yukarıda (İnceleme ve Değerlendirme kısmının 8. maddesinde) belirtilen sınırlı sorumluluğa ilişkin esasların mahkemenin takdirine sunulması gerektiği, fon tesisi talebi Sayın Mahkeme'nin... E. sayılı dava dosyası kapsamında görüldüğü ve huzurdaki davanın açılmasına sebebiyet veren zarar da aynı olaydan doğduğu dikkate alınarak, huzurdaki davaya konu taleplerin de anılan dava dosyası kapsamında değerlendirilmesinin isabetli olacağı kanaatine varılmıştır.
01/11/2021 tarihli bilirkişi raporunda; Dava konusu ...Balık Restaurantın yerinde yapılan tespit ve ölçümlerde Fen Birikişi, kroki de görüldüğü gibi Beykoz İlçesi, Anadolu Hisarı Mahallesi, ...ada,...nolu parsel üzerindeki ...Balık Restaurantı ... Bakanlığı,...Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18.08.2010 tarih, 2849 Sayılı Kararı kapsamında kalmayıp, ancak... ada, ... nolu parsel önünde bulunan tescilsiz Devlet Hüküm ve Tasarrufu altındaki denizden dolgu krokide sarı renkle boyalı 76,50 metrekarelik iskele ve yeşil renkle boyalı restaurant binasının saçağı olan 4,50 metrdekarelik kısmı yıkım kararın kapsamında olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.
29/02/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda; ... gemisinin kıyıya çarpmasında davalı gemi kaptanının geminin sevk ve idaresindeki kusurunun etkili olduğu, davacının, gelir getirici özelliğe sahip bulunan malvarlığı değerinin zarara uğraması sebebiyle kâr kaybına uğramış ise onun da tazminini talep edebileceği; bu bağlamda bina ve iskelenin tekrar eski haline getirilebilmesi için ihtiyaç duyulacak süre içerisinde kâr kaybı söz konusu olacak ise onun da tazmin edilmesi gerektiği; bu hususun uzmanlarca açıklığa kavuşturulmasının isabetli olacağı belirtilmiştir.
09/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Dosya konusu binada ve İstanbul Boğazına cepheli iskelede oluşan hasarın tamamının bitişik yan komşu parseldeki ...Yalısına ...IMO numaralı ... Bayraklı, ... isimli kuru yük gemisinin 07.04.2018 tarihinde çarpması sonucu meydana geldiği, hasarın toplam 370.000,00 TL bedel ile giderilebileceği, iskele üzerinde bulunup da gemi çarpması nedeniyle yitirilen, zarar gören eşyalar ile dekorasyon malzemelerinin ve bunların maddi değerinin; 35.000 TL olacağı, iskele tamirinin ne kadar sürede sonuçlanacağı hususu, zemin etüt çalışması, proje hazırlanması, gerekli izinlerin alınması ve Boğaziçi İmar Müdürlüğünce onaylanması iş ve işlemlerinin 30 gün, tadilat inşaat işlerinin yaklaşık 60 gün, böylece toplam sürenin 3 ay olacağı, komşu ...Yalısındaki onarım ve tadilat işlemlerinin tamamlanarak hasarının toplam 35 ayda (2 yıl * 9 ay ) giderilebileceği, davacının 2018 yılı Nisan ayının 30 gününde de faaliyetine devam ettiği ve ana faaliyeti kapsamında müşterilerine mal ve hizmet satışının kesintisiz olarak devam ettiği, kazanın meydana geldiği 7 Nisan 2018 tarihinde ve sonrasında da faaliyetinde bir aksama olmadığı, kaza öncesindeki gibi aynen devam ettiği, davacının kaza nedeniyle faaliyetin durduğu yönündeki iddiasının yerinde olmadığı, kaza tarihi olan 7 Nisan 2018 tarihinde elde edilen 28.578,48 TL hasılatın, kaza tarihinden önceki gün olan 6 Nisana göre 15.501,64 TL azaldığı (44.080,12 -28.578,48), kazadan bir sonraki gün olan 8 Nisanda elde hasılatın kazadan önceki güne 7.010,33 TL (44.080,12 -37.069,79) azaldığı, işletmenin, kaza tarihinden 2 gün sonraki tarih olan 09.04.2018 tarihinde satış hasılatının, 49.632,22 TL olarak gerçekleştiği ve kazadan önceki güne göre 5.552,1 TL artış (49.632,22 - 44.080,12 TL) gösterdiği, kazanın meydana geldiği nisan ayında elde edilen toplam net hasılatın 1.144.953,04 TL olduğu, bu hasılatın Nisan ayının 30 gününde elde edilen hasılat olduğu ve günlük ortalama hasılatın kdv hariç 38.165,10 TL (1.144.953,04 TL /30 gün) kdv dahil 41.540,82 TL (1.246.224,74 TL / 30 gün) olarak gerçekleştiği, gerçekleşen bu değerin, davacının dava dilekçesinde yer verdiği günlük ortalama 38.000 -65.000'TL ciro rakamı arasında olduğu, kazanın meydana geldiği 2018 yılının gerçekleşen işletme sonuçlarına göre her 100 TL tutanındaki satışın 77 TL maliyet, 23 TL ise kâr barındırdığı, hülasa, kazanın meydana geldiği tarih olan 07.04.2018 tarihinde ve sonrasında davacıya ait işletmenin faaliyetlerinin kesintisiz devam ettiği, iletmenin kaza tarihi olan 07.04.2018 tarihinde ve sonraki gün olan 08.04.2018 tarihindeki 2 günde, kaza tarihinden önceki güne göre kısmi bir hasılat kaybı yaşadığı, hasılat kaybının yaklaşık 23.000 TL civarında olduğu, 09.04.2018 tarihi ve sonrasında işletmenin normal hasılat rakamlarına ulaştığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Dava dosyasında gemi donatanının sorumluluğu TTK'nun 1062.maddesine, gemi kaptanının sorumluluğun TTK'nun 1089.maddesine, geminin kulüp sigortacısı olan sigorta şirketinin sorumluluğu ise sigorta poliçesi hükümlerine dayanmaktadır. TTK'nun 1062.maddesinde, donatanın gemi adamlarının, zorunlu danışman, kılavuzun veya isteye bağlı kılavuzunun görevini yerine getirirken işledikleri kusur sonucu üçüncü kişilere verdikleri zararlardan sorumlu olduğu düzenlenmiştir. TTK'nun 1089.maddesinde de, kaptanın kusuru ile yol açtığı zararlardan özellikle görevlerini yapmamasından doğacak zararlardan herkese karşı sorumlu olduğu kabul edilmiştir. Dosyaya sunulan sigorta poliçesi ile davalı ...Kulüp Sigorta Şirketinin olaya sebebiyet veren ... nolu Malta Bayraklı ...gemisinin malik mesuliyet sigortacısı olduğu ve olay tarihi itibariyle sigorta poliçesinin geçerli olduğu görülmektedir.
Dava konusu gemi kazası nedeniyle gemi adamları hakkında Beykoz ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında açılan dava halen derdest olup dosyaya sunulan bilirkişi raporunda, kazanın geminin demirlerinin denize atılması manevrasında geç kalınmış olması sebebiyle meydana geldiği, olayda kaptanın asli kusurlu, gemi başmühendisinin de tali kusurlu olduğu belirtilmiştir. Gemi donatanının ve kaptanın ortaya çıkan zarardan sorumlu tutulabilmesi ancak kaptan ve diğer gemi adamlarının görevlerini yerine getirirken kusurlu olmaları ve bu kusur ile ortaya çıkan zarar arasında nedensellik bağının bulunması koşuluna bağlıdır. Ceza davası henüz karara çıkmamış olmakla birlikte, ceza mahkemesi tarafından alınan bilirkişi raporlarında olayın gemi kaptanının ve gemi başmühendisinin kusuru ile meydana geldiği, davacının işlettiği restaurant ile restaurant önündeki iskele bölümündeki hasarın bu kusurlu eylemin sonucunda meydana geldiği sonucuna varılmıştır. Bu tespitler ışığında, ...gemisinin çarpması sonucu ortaya çıkan ve hukuken korunan zarar kalemlerinden dolayı davalı donatan ile gemi kaptanı sorumludur. Ayrıca geminin clup sigortacısı olan davalı sigorta şirketi de sigorta poliçesi hükümlerine göre zararı tazmin etmekle yükümlüdür.
Davacı şirketin işlettiği restaurantın Beykoz ilçesi Anadolu Hisarı Mah. ... pafta... ada... parselde kayıtlı olduğu celp edilen tapu kaydından anlaşılmaktadır. Söz konusu parselin önüne inşa edilen 76.5 metrekare sahalı iskele ise tapuya kayıtlı değildir. Söz konusu iskele alanının kiralanması konusunda yapılan başvuru Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 18/06/2019 tarihli ...sayılı kararı ile red edilmiştir. Koruma Kurulunun bahse konu kararında, bu yerin devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunduğu 22/07/1783 onanlı 1.1000 ölçekli Boğaziçi Öngörünüm Uygulama İmar Planında gözükmediği ve alanın bu tarihten sonra yapıldığının anlaşıldığı, 3621 sayılı Kıyı Kanununun dolgu alanlarını düzenleyen 7.maddesi ve kıyıda yapılabilecek yapıları tanımlayan 6.maddesi dışında kaldığından bahisle kiralama talebinin uygun bulunmadığının belirtilmiş olduğu görülmektedir. Aynı bölge kurulu tarafından alınan 18/08/2010 tarihli karar ile de, söz konusu dolgu alanının aykırılıklardan arındırılmasına, arındırılmanın yerine getirilmemesi halinde ilgililere işlem yapılmasına karar verilmiştir. Kurul kararı yerine getirilmediğinden dolayı 18/04/2018 tarihinde aykırı uygulamayı yapanlar hakkında 2863 sayılı yasanın 65.maddesi gereğince suç duyurusunda bulunulması istenilerek, söz konusu parselde 2863 sayılı yasanın 16.maddesi doğrultusunda belediyece işlem yapılmasına karar verilmiştir. ... Belediyesi Başkanlığı Boğaziçi İmar Müdürlüğünün bu konuya ilişkin 26/11/2019 tarihli cevabi yazısında, söz konusu yerdeki aykırılıkların devam ettiği, 15/10/2019 tarihinde yıkım kararının uygulanması için ilgili yere tekraren gidildiği, ancak nüfus ve eşya yönünden işgal olması sebebiyle yıkım yapılamadığı bildirilmiştir.
Davalılar vekili davaya cevaplarında, imar müdürlüğünden gelen yapı tadil tutanakları, korumu kurulunun aldığı yıkım işlemine dair karar nedeniyle davacı tarafın haksız olarak işgal ettiği sit alanındaki tüm eylemlerinin hukuka aykırı oluşu ve hukuken korunmaya değer menfaatinin bulunmayışı nedeniyle hasar ve kar kaybına ilişkin tazminat taleplerinin reddi gerektiğini savunmuştur.
Davacı şirketin 28/05/2008 tarihinde imzalanan kira sözleşmesi ile ...Restaurant ile önündeki iskele bölümünü kullandığı, taşınmazın mülkiyetinin 2018 yılında el değiştirmesi nedeniyle yeni malik... Ltd. Şirketi ile 18/06/2019 tarihinde yeni bir kira sözleşmesinin imzalandığı, sunulan kira sözleşmesinden anlaşılmaktadır. Hasarın tespiti amacıyla yerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen İstanbul ...ATM'nin ... d.iş sayılı raporunda,... gemisinin Boğaz geçişi sırasında çarpmasının etkisi ile ...Restaurant ismi ile işletilen binanın su basmanı kısmında ve bina içinde duvar zemin birleşim yerlerinde hasar meydana geldiği, bu hasarların giderim maliyetinin 50.000 TL olduğu, iskele bölümündeki zarar bakımından ise deniz dibi zemin etüdü yapılması ve tadilat projesinin hazırlanması gerektiği, bu işlerin maliyetinin 20.000 TL olduğu, iskele tadilatı için ise zemin bölümünde döşeme kaplaması dahil 300.000 TL harcama yapılması gerektiği, iskele üzerinde bulunup gemi çarpması nedeniyle zayi olan ve zarar gören eşyalar ile dekorasyon malzemelerinin değerinin de 35.000 TL olarak tespit edildiği belirtilmiştir.
Dava dosyasına sunulan 10/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda da, tespit raporuna benzer bir şekilde, restaurant binasındaki hasar için 50.000 TL, iskele bölümündeki hasar bakımındanda 320.000 TL zarar hesabı yapılmıştır. Yine söz konusu raporda zarar gören eşyalar ile dekorasyon malzemesinin maddi değeri 35.000 TL olarak saptanmıştır.
Davacının gemi kazasından kaynaklanan zararının tazmin edilebilmesi hukuk zemininde korunan bir hakkın yada menfaatin zarar görmüş olması koşuluna bağlıdır. O halde davacı şirketin kiralamak suretiyle yasal olarak kullandığı Beykoz ilçesi Anadolu Hisarı Mah. ... pafta... ada... parsel üzerinde bulunan ...Restaurant'ın bina bölümünde meydana gelen zararının davalılar tarafından karşılanması gerekmektedir. Buna bağlı olarak dolaylı zararlar kapsamında restorant binasındaki zararın neden olduğu kar kaybını talep etme hakkı bulunmaktadır.
Davacı tüm bunların yanı sıra, restaurant binasının önünde bulunan 76.5 metrekare yüzölçümündeki dolgu alanı üzerine kurulu iskelede meydana gelen zararının da tazminini talep etmektedir. Toplanan delillere göre, iskelenin bulunduğu dolgu alanının korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli...Yalısı'nın bitişiğinde olması, Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit Alanı Öngörünüm Bölgesinde yer alması ve ayrıca bu dolgu alanının 22/07/1983 tarihli 1.1000 ölçekli Boğaziçi öngörünüm uygulama planında kıyı kenar çizgisinin içerisinde kalmasından dolayı Kültür ve Turizm Bakanlığı İstanbul Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 18/08/2010 tarihli ve... nolu kararı ile yıkımına/ arındırılmasına karar verildiği saptanmıştır. Dolayısıyla iskelenin bulunduğu alan imara aykırı kaçak yapı statüsündedir. Bu alanın yasal hale getirilmesi söz konusu olamayacağından ekonomik değerinin olduğunu kabul etmek mümkün değildir. Açıklanan nedenlerle ...restorantın önünde bulunan kaçak iskele alanındaki hasarın tazminin istenemeyeceği değerlendirilmiştir. Şu halde tazmini mümkün olan zarar restaurant binası ve bu alanla ilgili kar kaybı ile sınırlı olacaktır. İstanbul ... ATM'nin ... D.iş sayılı tespit raporu ile yargılama aşamasında alınan 10/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda benzer şekilde restaurant binasının su basmanı kısmında ve bina içinde zemin birleşim yerlerinde hasarın meydana geldiği, bu kısımlarda yapılacak onarımlar ile diğer yapılacak tadilat ve onarım işlerinin malzeme, yenileme işlerinin toplam maliyetinin 50.000 TL olarak belirlenmiştir. Yine gemi çatması nedeniyle yitirilen- zarar gören eşyalar ile dekorasyon malzemelerinin maddi değeri de 35.000 TL olarak saptanmış olduğundan, bina ve eşya zararı için istenebilecek toplam zarar miktarı 85.000 TL'dir.10/02/2023 tarihli raporda, davacı şirketin mal ve hizmet satış listeleri üzerinden kar kaybına ilişkin değerlendirmelerde kazanın meydana geldiği tarih ve sonrasında davacıya ait işletmenin faaliyetinin kesintisiz devam ettiği, olay günü olan 07/04/2018 tarihi ile sonraki tarihte kaza öncesi güne göre kısmi bir hasılat kaybı yaşandığı, hasılat kaybının yaklaşık 23.000 TL civarında olduğu, ancak 09/04/2018 tarihi ve sonrasında normal hasılat rakamlarına ulaşıldığı, buna göre iki günlük süre için işletmenin kar kaybının 5.290 TL olarak tespit edilmiş olduğundan, benimsenen bilirkişi raporuna göre davacının isteyebileceği kar kaybı zararının 5.290 TL olduğu sonucuna varılmıştır.
Yapılan yargılama sonunda yukarıda açıklanan nedenlerle; davalıların donatanı, kaptanı ve...sigortacısı olduğu ...IMO numaralı Malta Bayraklı ... isimli kuru yük gemisinin 07.04.2018 tarihinde İstanbul Boğazını geçişi sırasında ...Yalısına çarpmasının etkisiyle davacının işletiminde bulunan Beykoz ilçesi Anadolu Hisarı Mah. ... pafta... ada ... parselde kayıtlı ...Restorant'ın bina kısmı ile bina önündeki 76.5 metrekare yüzölçümünde dolgu alanı üzerine kurulu iskelede hasar meydana geldiği, restorantın bina kısmındaki tadilat ve onarım işlerinin malzemeli yenileme maliyeti olan 50.000 TL ile kazanın etkisiyle yitirilen- zarar gören eşyalar ile dekorasyon malzemelerinin maddi değeri olan 35.000 TL'den oluşan toplam 85. 000 TL zarar bakımından davalıların birlikte sorumlu oldukları, binadaki hasar nedeniyle ortaya çıkan 5.290 TL tutarındaki hasılat(kar) kaybı tutarınıda dolaylı zararlar kapsamında davalılardan tahsili gerektiği, olay sırasında hasar gören iskele bölümü ise Kültür ve Turizm Bakanlığı İstanbul Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun yıkım kararına rağmen davacı tarafından kaçak olarak kullanıldığından bu kısım yönünden davacının hukuken korunan bir menfaatinin bulunmadığı, bu nedenle iskele bölümündeki zararın tahsilinin istenemeyeceği kanaatine varıldığından, bu kanaat ışığında davanın kısmen kabulü ile 90.290,00 TL'nin (50. 000 TL + 35. 000 TL+ 5.290 TL= 90.290,00TL) 07/04/2018 olan olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bilikten davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 90.290,00 TL'nin 07/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bilikten davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2- Peşin alınan 7.770,27 TL harçtan, karar harcı olan 6.167,70 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 1.602,57 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
7.770,27 -TL peşin harcın davalılardan alınıp davacıya verilmesine,
3-Davacı taraf vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin olunan 14.446,40 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davalılar vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/3 maddesi gereğince tayin olunan 14.446,40 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 35,90 TL başvurma harcı, 762,10 TL posta gideri, 31.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 31.798,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 6.309,98.- TL'sinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
6- Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olan 200,00 TL posta giderinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 39,68 TL'sinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/09/2023
Başkan.
¸e-imzalıdır
Üye .
¸e-imzalıdır
Üye .
¸e-imzalıdır
Katip .
¸e-imzalıdır