T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2018/523 Esas
KARAR NO:2020/74
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:27/12/2018
KARAR TARİHİ:05/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafın taşıyan müvekkili ... A/Ş vasıtası ile ... numaralı konişmento tahtında ... numaralı 1 adet 40'lık REEFER tip konteyner muhteviyatı yükünü Hindistan'ın Cochin Limanından Gemlik Limanı' na denizyolu ile taşıttığını, bu taşımalarda davalı yanın ithalatçı ve taşımaya ilişkin konişmentoya göre yük alıcısı konumunda olduğunu, davalının ithalatçısı ve yük alıcısı olduğu ... numaralı konişmento tahtında taşınan 1 adet 40 'lık reefer konteynerin yükleme limanı olan Hindistan' in Cochin Limanı' nda 11.07.2017 tarihinde gemiye yüklendiğini ve 28.08.2017 tarihinde Gemlik ... Limanı' nda gemiden tahliye edildiğini, davalının ... numaralı konişmento tahtında taşman emtiaları tahliye limanı olan Gemlik Limanı' na ulaşmadan önce davalıya bir örneği delil listelerinde sunulan "..." yani "Varış İhbarnamesi" gönderildiği ve davalının yükünün 28.08.2017 tarihinde Gemlik Limanı' na ulaşacağının ihbar edildiğini, tahliye limanındaki konteyner muhteviyatı yükün konteynerden boşaltılması için serbest ve ücretsiz sürenin (starya süresi) 3 gün olduğunu, davalının 3 günlük serbest ve ücretsiz süre (starya süresi) içinde bu yükünü konteynerden boşaltması aksi halde günlük değişken oranlara demuraj ücretlerinin uygulanacağı belirtilerek tahliye limanında uygulanan demuraj tarifesi bildirildiğini, bu bilgiler ışığında müvekkili taşıyanın dava konusu edilen konteyneri, davalı tarafından bu yüklerin tahliye limanı olan Gemlik ... Limanı' na 28.08.2017 tarihinde varmasını ve gemiden tahliye edilmesini müteakip davalıya verilen 0-3 günlük serbest ve ücretsiz sürenin sonu olan 31.08.2017 tarihi ile bu konteynerin boş olarak müvekkiline iade edildiği 16.11.2017 tarihleri arasında 78 gün davalı tarafından fuzuli işgal edildiğini, bu tarihler arasında davalı aleyhine demuraj ücreti işletildiğini, müvekkilin konteyneri tahliye limanına varmasını müteakip, davalıya verilen 3 günlük serbest ve ücretsiz sürenin sonu ile bu konteynerin boş olarak müvekkile iade edildiği 16.11.2017 tarihleri arasında 78 gün davalı tarafından fuzuli işgal edilmiş olduğundan bahisle yapılan ödemeler düşüldükten sonra bakiye kalan faturaya bağlı 10.579,77 USD tutarında bakiye demuraj alacağının ödenmediğini belirterek davanın kabulüne, davalının haksız olarak ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, davalının işbu takibe haksız olarak itiraz ettiğinden bahisle davalı aleyhine %20' den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, asıl alacaklarına 3095 s. Yasanın 4/a maddesi uyarınca faiz işletilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili firma ile davacı arasında Hindistan Gochin Limanı ile Gemlik ... Limanı arasında bir yük taşıma işlemi gerçekleştiğini, taşınan malların müvekkili tarafından varış limanından teslim alındığını ve yaşanan gecikme nedeniyle doğan tüm borçları o sırada ödendiğini, malın teslim alınabilmesi için evrakların tamamlanması ve tüm ödemelerin yapılmış olması zorunlu olduğu için müvekkilin hiçbir borcu kalmadan malın teslim alındığını, malın tesliminin ardından davacı tarafça müvekkiline bazı nedenler altında bir borç hesabı çıkarıldığını ve bunların müvekkili tarafından ödendiğini, sonrasında ise davacı tarafın bir miktar daha borç olduğu iddiası ile icra takibi başlattığını ve bu takibe taraflarınca itiraz edildiğini, dava dilekçesinde müvekkiline varış ihbarnamesi gönderildiğini ve starya süresinin burada belirtildiğini, müvekkili ile davacı arasında böyle bir sözleşme bulunmadığı için bu talebin yerinde olmadığını, bir an için starya ücretinin taraflarınca kabul edildiğini düşünsek bile belirlenen miktarın fahiş olduğunu, davacı tarafın 16.060 USD demuraj ücreti belirlemişse de bu miktar oldukça fazla olup müvekkili tarafından bilinse kabul edilmeyecek bir miktar olduğunu, kaldı ki dava dilekçesinde 16.04.2018 tarihli faturanın müvekkiline gönderildiğinin iddia edildiğini, müvekkilin böyle bir faturayı hiçbir zaman almadığını, yapılan ödemelerin bu faturaya dayanılarak yapılmış ödemeler olmadığı, faturanın ne şekilde ve kime teslim edildiğinin taraflarınca bilinmediğini, bu sebeple de faturaya itiraz edilmediğini, söz konusu demuraj ücretinden takiple beraber haberdar olunduğunu ve itiraz edildiğini belirterek davanın reddine, vekalet ücreti ile yargılama masraflarının davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetinin bulunduğu, mali inceleme neticesinde; davacı şirketin TTK. Hükümleri uyarınca tuttuğu ve kayıt altına almış olduğu ticari defterlerinde, davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den icra takip tarihi olan 27.04.2018 tarihi itibariyle demuraj faturası bakiyesinden kaynaklı olarak 10.579,72 USD (16.060,00 USD - 5.480,28 USD) alacağının bulunduğu kanaatine varılmış ise de ticari defterlerde kayıtlı 16.060 USD lik faturanın alacağın varlığını esas teşkil eden hukuki sebebine uygun olmadığı, alacağın hukuki sebebi incelendiğinde alacak aslının 14.600 USD olduğu, dolayısıyla yapılan 5.480.28 USD ödemenin mahsubu ile bakiye 9.179.72 USD' den davalı şirketin sorumlu olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Dava; deniz taşıma ilişkisine dayalı olarak düzenlenen demuraj faturasından bakiye alacağın ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, TTK’nın “Deniz Ticareti” başlıklı beşinci kitabı kapsamında yer almaktadır.
Mahkememizce yapılan yargılama, dosya kapsamı deliller ile uyumlu olması nedeniyle içeriğine itibar edilen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı deliller birlikte incelenip değerlendirildiğinde, konteynerlerin iadesindeki gecikme sebebiyle bedel isteyebilecek kişinin, navlun sözleşmesi uyarınca taşıyan olduğu, konişmento tahtında taşımayı gerçekleştiren davacı ...' nın aktif husumet ehliyeti olduğu, navlun sözleşmesinin taraflarının taşıyan ve taşıtan olduğu, TTK madde 1207 uyarınca navlun ücreti ile genel olarak navlun teferruatı olarak nitelendirilen masrafların borçlusunun ise taşıtan olduğu, gönderilenin sorumlu tutulabilmesi için ise, iki koşulun bir arada gerçekleşmesine bağlı olduğu, gönderilenin sorumlu olabilmesi için, konşimento veya konşimentonun atıf yaptığı navlun sözleşmesinde gönderilenin anılan borçlardan sorumlu olacağı ilkesine yer verilmesi ve yükün gönderilen tarafından teslim alınması gerekli olduğu, dava dosyasında mübrez belgelerden davalının gönderilen sıfatı ile yasal başvurularını yaptığı ve yükü teslim aldığı anlaşılmakla davalının konteyner gecikme bedelinden sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Somut olayda, varış ihbarında ekinde, konteyner demuraj tarifesinin yer aldığı, yine bilirkişi heyetine göre, bu tarifelerin düzenli olarak davacının internet sayfasında da yayınlandığı, davacının, davalıya gönderdiği konteyner gecikme ücretinin/ demuraj tarifesinin piyasa rayiçlerine uygun olduğunun ifade edildiği görülmektedir.
Davalının sorumluluğun miktarı açısından yapılan değerlendirmede, serbest sürenin 30.08.2017 tarihinde sona erdiği,
31.08.2017 ile 09.09.2017 arası 10 gün X 100 USD = 1.000 USD
10.09.2017 ile 16.11.2017 arası 67 gün X 200 USD = 13.400 USD (bilirkişi raporunda 68 gün olarak hesaplanarak maddi hata yapılmıştır.)
Toplam 14.400 USD konteyner gecikme ücreti alacağı hesap edildiği, mali inceleme neticesinde; davacı şirketin TTK. Hükümleri uyarınca tuttuğu ve kayıt altına almış olduğu ticari defterlerinde, davalı ... inş. San. ve Tic. A.Ş.'den icra takip tarihi olan 27.04.2018 tarihi itibariyle demuraj faturası bakiyesinden kaynaklı olarak 10.579,72 USD (16.060,00 USD - 5.480,28 USD) alacağının bulunduğu kanaatine varılmış ise de ticari defterlerde kayıtlı 16.060 USD lik faturanın alacağın varlığını esas teşkil eden hukuki sebebine uygun olmadığı, alacağın hukuki sebebi incelendiğinde alacak aslının 14.400 USD olduğu, dolayısıyla yapılan 5.480,28 USD ödemenin mahsubu ile bakiye 8.919,72 USD' den davalının sorumlu olduğu kanaatine varıldığından takibin kısmen iptaline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile ... İcra Dairesi' nin ... esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın KISMEN İPTALİ ile takibin 8.919,72 USD'üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Kabul edilen asıl alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si olan 7.299,89 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar harcı olan 2.498,03 TL'den peşin alınan 957,58 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.540,45 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacının peşin olarak yatırdığı 957,58 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı yargı gider toplamı olan 2.712,90 TL'nin (35,90 TL başvurma harcı, 127,00 TL posta gideri ve 2.550,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 2.287,23 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı için takdir edilen 5.485,35 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı vekili için takdir edilen 3.400,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
8-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/03/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır