T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2019/14 Esas
KARAR NO:2022/558
DAVA:Menfi Tespit (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/04/2016
KARAR TARİHİ:29/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin ... isimli geminin donatanı olduğunu, geminin Türkiyeden transit olarak geçişi sırasında kumanya ihtiyacını karşılamak üzere dava dışı ... ile iletişime geçildiğini bu şirketin kumanyaya ilişkin fiyat teklifi gönderdiğini kumanyaların gemiye Kocaelinde verilmesinin akabinde tedarikçi firmanın faturalar düzenlendiğini ve fatura bedellerinin ödendiğini bu hususun kaptanın imzası ile kayıt altına alındığını , dolayısıyla müvekkilinin kumanyayı bu şirketten tedarik edip davalı ile aralarında herhangibir ticari yada sözleşmesel ilişki kurulmadığı halde davalının alacaklı sıfatı ile müvekkili hakkında icra takibi başlattığını ileri sürerek, müvekkilinin sözkonusu icra takibinin durdurulmasına davalının % 20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın zamanaşımına uğradığını takibin dayanağı olan faturalar üzerindeki mührün davacı geminin mührü olup ... Denizciliğinde faturalarda acente sıfatı ile yer aldığını müvekkili şirket ile ... Denizciliğin irtibata geçtiğini ve malların bu şirket tarafından gemiye götürüldüğünü davalının fatura bedellerinden sorumlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkememizin 15/04/2016 tarihli ara kararı uyarınca davacı tarafın ihtiyatı tedbir talebi İİK nun 72/3 maddesine uygun görülmekle talebin KABULÜNE, ilerde muhtemel zarar veya ziyana karşılık olarak taktir edilen %15 tutarında teminat yatırılması halinde, .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına konu alacak yönünden icra veznesine yatan paranın alacaklı davalıya ödenmemesi için ihtiyatı tedbir konulmasına, karar verilmiş ve davacı vekilince belirlenen teminat yatırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; Kumanya tedarik anlaşmasının taraflarının Davacı ile dava dışı ... olduğu, ...'in bu işin ifasını alt sözleşme yaparak Kamarine devrettiği, sipraiş konusu mal bedelinin kaptan tarafından peşinen dava dışı ...'e ödendiği, zira, Kaptan kasa hesabına 1.928,00 Usd slop chest bedii ve 3-892,69 Usd kumanya bedelinin peşin ödendiği kaydı dikkate alındığında, ... firmasının tüm bedelleri peşin olarak tahsil ettiği, ancak davalı ... firmasının ise ... firmasının 2013 yılında iflas etmiş olması nedeniyle kendi payına düşen bedeli tahsil edemediği, alacağın tahsili için kendi akidi dava dışı ...'e başvurması gerektiği, ,davacının davalıya karşı borcu olmadığı, tarafların ve dava dışı ...'in ticari defter ve kayıtlarının ve yine faturalar üzerindeki imzaların gemi kaptanına ait olup olmadığına ilişkin incelenmenin, heyetin uzmanlık alanı dışında olduğu belirtilmiştir.
Dava, davalı tarafından düzenlenen faturalarının davacıdan tahsili talepli olarak başlatılan icra takibi nedeni ile davacının borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir.
İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında ... Gemisi donatanına izafeten ... Denizcilik aleyhine ... Denizcilik adına düzenlenen 4 adet fatura bedelinin tahsili isteği ile icra takibi başlatıldığı, davacının bu faturalar nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ettiği görülmektedir.
Davacı taraf ... isimli geminin donatanı olduğunu, geminin Türkiyeden transit olarak geçişi sırasında kumanya ihtiyacını karşılamak üzere dava dışı ... ile iletişime geçildiğini bu şirketin kumanyaya ilişkin fiyat teklifi gönderdiğini kumanyaların gemiye Kocaelinde verilmesinin akabinde tedarikçi firmanın faturalar düzenlendiğini ve fatura bedellerinin ödendiğini, bu hususun kaptanın imzası ile kayıt altına alındığını , dolayısıyla kumanyayı bu şirketten tedarik edip bedelinin ödendiğini, adına fatura düzenlenen ... Denizcilik ve davalı ile aralarında herhangibir ticari ya da sözleşmesel ilişki kurulmadığını ileri sürmektedir. Davalı taraf ise ürünlerin ... Denizcilik tarafından sipariş edildiğini, ürünlerin gemiye teslim edildiğini, faturalarda geminin mührünün bulunduğunu, ... Denizcilik in ... in alt acentesi olduğunu fatura bedellerinin ödenmediğini savunmuştur.
Davalı tarafından dava konusu gemiye/acentesi sıfatıyla ... Denizcilik adına 4 adet fatura düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu faturalar 29.09.Z012 tarihli olup; 804429, ..., ... ve ... noludur. ... nolu fatura 575,91 Usd bedelle kuru kumanya için, ... nolu fatura 532,85 Usd bedelle slopchest ve kumanya için, ... nolu fatura 118,00 Usd bedelle beyanname masrafı için, .... nolu fatura ise 2.081,77 Usd bedelle kumanya ve slopchest için düzenlenmiştir. 4 adet fatura toplam bedeli 3.308,53 Usd'dir. Bu faturalardan ... ve ... nolu faturalar üzerinde Kaptan imza ve kaşesinin bulunduğu görülmektedir.
... tarafından dava konusu gemiye/donatanına düzenlenen 29.09.2012 tarihli; ..., ... ve ... nolu 3 adet faturanın dosyaya sunulduğu görülmektedir. Bu faturalardan ... ve ... nolu 2 adedi 1.928,00 Usd toplam bedel ile slop ehest (gemide içecek ve sigara vb malzemenin bulunduğu ve personele ücreti karşılığında satış yapılan depo) ikmali olduğu, ... nolu faturanın ise taze sebze meyve için 960,22 Usd bedelle düzenlenmiş olduğu, ... nolu fatura üzerindeki 960,22 Usd bedelin altına elle yapılan ilave ile; 593,30 Usd ve 2.769,69 Usd toplanmış ve 4.325,21 Usd bedele ulaşılmış, bu bedele %10 indirim uygulanarak 3.892,69 Usd bedele ulaşıldığı, faturalar üzerine el yazısı ile "paid in cash by master; Kaptan tarafından peşin ödenmiştir" notunun düşüldüğü, faturalar üzerinde gemi kaşesi bulunmadığı, dosyaya sunulmuş olan kaptan kasa raporunda: 01.10.2012 tarihli 2 adet kayıt bulunduğu, bunlardan birinin 3.892,69 Usd bedelli kumanya tedariki diğerinin 1.928,00 Usd bedelli slop ehest kayıtları olduğu, kayda geçirilen toplam bedelin 5.820,69 Usd olduğu görülmüştür.
Bilirkişi raporunda dosyaya sunulmayan 593,30 Usd ve 2.769,69 Usd bedelli faturaların ... tarafından mı yoksa ... tarafından mı düzenlendiği belli olmamakla birlikte, 593,30 Usd + 2.769,69 Usd = 3.362,99 Usd bedelin ... tarafından talep edilen 4 adet fatura toplam bedeli olan 3.308,53 Usd ile çok yakın olduğu, ... ve ... tarafından temin edilen kumanya ve slop chest malzemelerinin ise birbirleriyle tutmadığı, farklı ürünler olduğu, bu kapsamda kumanya ikmalinin ... aracılığıyla ... tarafından birlikte yapılmış olduğu kanaati oluştuğu, Kaptan kasa hesabına 1.928,00 Usd slop chest bedeli ve 3.892,69 Usd kumanya bedelinin peşin ödendiği kaydı dikkate alındığında, ... firmasının tüm bedelleri peşin olarak tahsil ettiği, ancak davalı ... firmasının, ... firmasının 2013 yılında iflas etmiş olması nedeniyle kendi payına düşen bedeli tahsil edemediği alacağın tahsili için dava dışı ... e başvurması gerektiği, davacının davacıya borçluğu olmadığı belirtilmiştir.
Dosyaya sunulan faturalar, mail yazışmaları, gümrük beyannameleri, kaptan kasa raporu ile tarafların beyanlarından faturalara konu kumanya siparişinin dava dışı ... e verildiği, anlaşmaya uygun olarak sipariş konusu ürünlerin davacı tarafa teslim edildiği anlaşılmaktadır. Davacı taraf dava konusu fatura bedellerinin dava dışı ... e ödendiğini ileri sürerek kaptan kasa hesabı ve " kaptan tarafından nakit ödenmiştir" kaydı bulunan ... faturalarına dayanmıştır. Davaya konu mal ve hizmetin verilmiş olduğu sabit olup, eldeki davada ödeme yapıldığını ispat yükü davacı taraftadır. Dosyaya sunulan mail yazışmaları ekindeki sipariş listesi, dava dışı ... ve davalı tarafın düzenlediği faturalar incelendiğinde, faturalarda belirtilen ürünlerin uyumlu olmadığı, sadece ... tarafından düzenlenen ve siparişlerin bir kısmını içeren faturalarda nakit ödendiği ibaresinin bulunduğu, bunun dışındaki faturalara ilişkin ise ödeme konusunda bir delilin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Kaptan kasa hesabında da belirtilen ödemelerin bu ürünlere ilişkin olduğuna dair bir kayıt da bulunmamaktadır. Kaldı ki davacı adına tek taraflı olarak düzenlenen gemi nakit hesabı ve faturayı düzenleyenin kabulünü içermeyen "nakit ödendi" ibaresi de fatura bedelinin ödendiğinin kabulü için yeterli değildir. Davacı tarafından ödemeye ilişkin dekont vb. başkaca belge sunulmamıştır. Mahkememizce adına fatura düzenlenen dava dışı ... Denizcilik in ticari defterlerinin incelenmesi hususunda verilen ara kararların gereği taraf vekillerince yerine getirilmemiş, davacı vekilinin dava dışı şirketin defterlerinin incelenmesine gerek bulunmadığı yönünde beyanda bulunduğu görülmüştür. Buna göre dava konusu faturalara konu kumanyanın gemiye teslim edilmesine rağmen, fatura bedellerine ilişkin ödeme yapıldığı davacı tarafça usulüne uygun delillerle ispatlanamadığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 114,55 TL den karar harcı olan 80,70 TL nin mahsubu ile fazla alınan 33,85 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı yargı gider toplamı olan 1.850,00 TL'nin ( 50,00 TL posta gideri ve 1.800,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekili için takdir edilen 6.707,30 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/09/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır