T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2019/19 Esas
KARAR NO: 2021/272
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/02/2018
KARAR TARİHİ: 15/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesine özetle; müvekkili şirkete ait ürünlerin ... Limanından (Tayland) İzmir Limanına taşınması hususunda davalı ile anlaştıklarını, anlaşmaya binaen 14.948,50 USD'nin davalı yan hesabına havale edildiğini, müvekkili şirket eait yüklerin taşınmasını takiben davalı yan tarafından temin edilen 10 adet konteynerın, eksiksiz ve hasarsız olarak davalı yana teslim edildiği, ancak 29/03/2017 tarihli 10 adet Konteyner El Değiştirme Makbuzu ve Hasar Makbuzu düzenlendiğini, davalının ürünleri davalı tarafın müvekkili şirkete ait yükün taşınması için temin edilen teminat bedeli olarak 10.000,00 USD alındığını, 10 adet konteynerın hasarsız olarak teslim alınmasına rağmen teminat bedelinin iade edilmediği, tarafımızca iletilen tüm yazılı ve sözlü taleplere rağmen teminat bedeli olan 10.000,00 USD'nin müvekkil şirkete iade edilmemesi üzerine davalı ... Noterliğinin 28/12/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderilmesine rağmen bedelin ödenmemesi üzerine icra takibi başlatıldığı, ancak davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğinden bahisle itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesine özetle; müvekkili firmanın davaya konu uyuşmazlık bakımından Taylandda yerleşik ... ... Co. Ltd. İsimli firmanın davacıya ... Ticaret AŞ'ye gönderiği güneş paneli emtiasının ... Tayland limanından İzmir limanına taşınması işlerinin organize edilmesinden sorumlu Forwarder olarak hareket ettiği, bu kapsamda müvekkili firmanın ... isimli taşıma şirketi ile anlaşarak 10 adet konteynerın ... isimli konteyner gemileri vasıtasıyla İzmir limanına taşınması işlerini organize ettiği, ... belge numaralı deniz yolu ile taşıma senedi ve bu kapsamda ara konişmento da emtianın göndericisi ... ve alıcısı davacı firma adına düzenlendiği, anılan taşıma işlerinin organizasyonu kapsamında liman hizmetleri, liman içi hizmetleri geçici kabul ve ordino karşılığında 4.948,50 USD bedel ödeneceği hususunda davacı firma ili anlaşıldığı, ek olarak davacı firma tarafından söz konusu taşıma kapsamında müvekkili firmanın uğrayabileceği her türlü zararın güvencesini teşkil etmek üzere 10.000,00 USD teminat ödemesinde bulunduğu, bu gelişmeliri takiben davacı tarafça anılan güvence bedelin iadesi için müvekkili firma aleyhine haksız icra takibi başlatıldığını, davaya konu uyuşmazlığın deniz ticaretine ilişkin ihtilaflardan olması sebebiyle Mahkemenizin görevli olmadığı, İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin görevli olduğundan bahisle öncelikle davanın görev nedeniyle usulden ve kabul görmediği takdirde de esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 16/10/2018 tarih, 2018/... Esas, 2018/... Karar sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.
Dava, taraflar arasında deniz taşıma sözleşmesine istinaden ödendiği sabit olunna 10.000 USD bedelin hangi amaçla ödendiği, konteyner teminat bedeli olarak ödenip ödenmediği, taşıma sözleşmesine teminen ödenip ödenmediği, ödenen meblağın iadesi şartlarının olşup oluşmadığ, dava konusu miktarın ne maksatla ödendiği hususunun ispatı bakımından ispat yükünün hangi taraf üzerinde bulundğu noktalarında topladığı anlaşılmıştır.
... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Alacaklı ... San. Ve Tic. A.Ş. tarafından borçlu ... Ltd. Şti. Aleyhine 12/01/2018 tarihinde toplam 10.000,00.USD (37.969,00TL)'nin tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, borçluya ödeme emrinin 18/01/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 24/01/2018 tarihli itirazı ile takibin durduğu, iş bu davanın 12/02/2018 tarihinde İİK md 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Yargılama esnasında davalıya ait ticari kayıtların celbi sonrasında davalının ticaret kaydının terkin edildiği anlaşılmakla, davacı vekiline 03/12/2019 tarihli celse ara kararı ile şirketin ihyası hususunda yetki ve süre verilmiştir. Davacı vekilince ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/... E sayılı dosyası tahtında ihya davasının açıldığı ve mahkemesince 089/12/2020 tarihli 2019/... E 2020/... K sayılı ilam ile davalı şirketin ihyası ile ...'in tasfiye memuru olarak görevinin devamına karar verildiği bu ilamın ise 28/01/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Davalı şirket yetkilisi olarak görevlendirilen ...'in merniste kayıtlı görünen adres bilgileri doğrultusunda Guanco Başkonsolosluğu'na yazılan müzekkere cevabından tasfiye memuru ...'in son olarak Türkiye'de bulunduğu anlaşılmakla, ...'in merniste kayıtlı Türkiye ikamet adresine gönderilen tebligat ile dosya kapsamında taraf teşkili sağlanmıştır.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 30/09/2019 tarihli raporda, Davalının dava konusu taşımada taşıma işleri komisyoncusu olarak hareket ettiği, iadesi talep edilen dava konusu ödemenin taşımadan kaynaklanan olası zararların teminatı olarak yapıldığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı; ancak bu ödemenin hangi zararlara teminat teşkil ettiğinin taraflar arasında ihtilaflı olduğu ve dosya kapsamından tespit edilemediği, davalı davacının kusuru sebebiyle uğramış olduğu herhangi bir zararı dosya kapsamında ispatiayamamış olduğundan teminat amaçlı ödemenin iadesinin gerektiğine ilişkin görüş ve tespitlerinin bildirmişlerdir.
Dosyaya sunulan fiili deniz taşıyanı Ever... tarafından düzenlenen ciro edilemez konşimentoda, gönderen olarak dava dışı ... , gönderilen olarak davalı firma yer almaktadır. 10 adet 40 feet konteynerde 280 palet güneş paneli emtiasının ... Limanından, izmir limanına... ve ... isimli gemiler ile taşındığı görülmektedir. ... tarafından düzenlenen ... Numaralı 06/02/2017 Tarihli Konşimentoda gönderen olarak ... ... Co. Ltd., gönderilen olarak davacı firma yer almaktadır. 10 adet 40 feet konteynerde 280 palet güneş paneli emtiasının ... Limanından, İzmir limanına ... ve ... isimli gemiler ile taşındığı görülmektedir.
Dosyaya ... Numaralı 14.03.2017 Tarihli Fatura sunulmuş olmakla fatura içeriği incilendiğinde, göndereninin ... ... Co. Ltd. olduğu 10 adet konteynerin ... limanından, İzmir Limanına yapılan deniz taşıması; liman hizmetleri, liman İçi hizmetler, geçici kabul ve ordino konulu olarak, davalı tarafından, davacı firmaya 4.948,50 Usd bedelle düzenlendiği görülmektedir. Yine dosyada bulunan 23.03.2013 Tarihli Dekont incelendiğinde ise 23.03.2017 tarihinde, Davacı firma tarafından, davalı firmaya 14.948,50 USD bedelin ödendiği görülmektedir.
... Limited tarafından düzenlenen konişmentoda yükleten olarak dava dışı ... ... Co. Ltd., gönderilen ve ihbar adresi olarak davacı "..." kayıtlı olup konişmento taşıyan sıfatıyla ... Lmited tarafından imzalanmıştır. Davalı "... Lojistik" bu konişmentoda teslim yeri acentesi olarak kayıtlıdır. Dava dışı ... tarafından taşıyan sıfatıyla düzenlenen ve imzalanan ... nolu deniz yük sendeinde yükleten olarak ... Shipping Limited, gönderilen ve ihbar adresi olarak davalı "... Lojistik" kayıtlıdır. Her iki denizde taşıma senedi de dava konusu 10 konteynerin Tayland'dan İzmir'e taşınmasına ilişkindir. Davalı ... tarafından düzenlenen ... nolu faturadan dava konusu taşımaya ilişkin liman hizmetleri, liman içi hizmetler, geçici kabul ve ordino işlemleri ile 4.949,50 USD'nin davalı aleyhine taahhuk ettirildiği anlaşılmaktadır. Konteynerlere ilişkin dosyaya sunulan gümrük belgelerinde de davalı ... Lojistiğin beyan sahibi olarak kayıtlı olduğu görülmektedir. Taraflar arasındaki ilişkiye dair dosyada herhangi başka bir delil yer almamakla birlikte, anılan belgelerden davalı ...'in dava konusu taşımada taşıyan sıfatıyla hareket etmediği, taşımanın gerçekleşmetirilmesini sağladığı ve dolayısıyla taşıma İşleri komisyoncusu sıfatına sahip olduğu anlaşılmaktadır. Dosyadaki denizde taşıma senetleri dikkate alındığında taşımanın öncelikle ... Limited tarafından üstlenildiği ve fiilen ... tarafından gerçekleştirildiği tespit edilmektedir.
Dosyaya ibraz edilen 10 adet "Konteyner El Değiştirme ve Hasar Makbuzu" na göre, 10 adet konteyner 29.03.2017 tarihinde hasarsız ve tam olarak ... Lojistik firmasına teslim edildiği ve bu teslime ait 14.12.2017 tarihli e-posta yazışmalarının da dosyada mevcut olduğu görülmektedir.
Davacı firma tarafından, davalı firmaya düzenlenen taahhütname ile 31.12.2017 tarihine kadar; gelecek olan malların yüklendiği konteynerlerin serbest süre içerisinde boşaltılacağı, serbest sürenin geçmesi durumunda demuraj bedelinin davalı tarafından belirlenecek olan demuraj tarifesine göre peşin olarak ödeneceği, konteynerin filen boşaltılıp depoya teslim edileceği süreye ait demurajın döviz olarak ödeneceği, teslim edilememesi veya geç teslim halinde her türlü hukuki ve cezai sorumluluğun davacıya ait olduğu, konteynerde hasar oluşması durumunda hasardan kaynaklanan zararın ilk talepte derhal ödeneceği taahhüt edilmiştir.
Dosyada mevcut ... Noterliği 21/11/2017 Tarihli ... Numaralı Beyanname -Taahhütname belgesini göre; dava konusu güneş enerji panelleri sahibinin ... olduğu, malların davacı firmaya ... numaralı konşimento ile gönderilmiş olduğu, davacı şirketin nakliye edilen malların, göndericinin siparişi ile uymadığını beyan ve tasdik ettiği, bu ihlalin ...' e zarar verdiği, ... veya temsilcisinin veya vekilinin ... aleyhine herhangi bir dava açması durumunda dava ile ilgili ortaya çıkacak herhangi bir ücretle alakalı tüm zararlardan sorumlu olacakları davalı firma tarafından kabul edilmiş, mahkeme tarafından teminat veya tazminat kararının verilmesi durumunda ödemenin 30 gün içerisinde gerçekleştirileceği davalı firma tarafından taahhüt edilmiş olduğu görülmektedir.
Bu kapsamda dava konusu uyuşmazlığın sebebini oluşturan 10.000 USD tutarındaki ödenmenin hangi olası zarara teminat oluşturduğuna dair herhangi bir delil dosyada bulunmamaktadır. Davacının iddia ettiği üzere bu ödemenin konteynerlerin uğrayacağı olası zararlara ilişkin olduğunu kanıtlayacak herhangi bir delil söz konusu olmadığı gibi, konteynerlerin zarara uğramadan iade edildiği Konteyner El Değiştirme ve Hasar Makbuzları ve 14.12.2017 tarihli elektronik posta yazışmalarından anlaşılmaktadır. Öte yandan davalının iddia ettiği üzere davacının kusuru sonucunda dava dışı ...'in uğradığı herhangi bir zarar için anılan şirkete ödeme yapmak zorunda kaldığına veya kalacağına ilişkin olarak ... .Noterliği tarafından tasdik olunan 21.11.2017 tarihli ... "Beyanname - Taahhütname" dışında (bu beyannameden konteyner dahilindeki eşyanın sipariş ile uymamasının ...'e ne şekilde zarar verdiği, zarar verip vermediği, davalının bu zarardan sorumlu olup olmadığı, davacının bu zararın gerçekleşmesinde kusurunun bulunup bulunmadığı anlaşılamamaktadır) dosyaya herhangi bir delil sunulmamıştır.
Yukarıda açıklanan duruma göre, dava konusu 10.000 USD tutarındaki ödemenin teminat amaçlı yapıldığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamakla birlikte hangi olası zararların teminatı olduğu, bu zararların doğmuş olup olmadığı taraflarca kanıtlanamamaktadır. Ödemenin teminat amaçlı yapıldığı sabit olduğundan ve bu teminatın davalı tarafta kalmasına gerekçe teşkil edecek zarar ortaya konulamadığından ödemenin iadesi gerektiği sonucuna varılmakla davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile, ... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı icra takip dosyasına yönelik itirazın İPTALİNE, takibin 10.000,00USD asıl alacak bakımından devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının USD de ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Takdiren asıl alacağın % 20 oranına isabet eden 7.593,00.TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Karar harcı olan 2.593,66.TL'den peşin alınan 462,91.TL'nin mahsubu ile bakiye 2.130,75.TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (504,01TL ilk harç 282,80TL posta ücreti ve 2.700,00.TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam) 3.486,381TL'nin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı vekili için takdir edilen 5.695,35.TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,
5-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/06/2021
Katip ...
Hakim ...
e-imzalıdır