T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2019/228 Esas
KARAR NO: 2021/95
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/07/2019
KARAR TARİHİ: 01/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı tarafından verilen talimat ve onay doğrultusunda davalıya ait yüklerin ... Limanından ... Limanına taşınması için ... no.lu konşimento ile yüklerin müvekkili tarafından taşındığını, taşıma bedeli olarak davalı adına 980 Euro bedelli ... no.lu navlun faturası tanzim edildiğini, müvekkili tarafından davalıya varış limanında ihbarda bulunulduğunu, yüklerin varış limanında davalının gümrük gümrükçüsü tarafından konteynerlerin liman sahası götürülerek boşaltıldığını, boşaltmadan sonra konteynerlerin limana teslim edilmediğini, davalının kendi kusuru nedeniyle konteynerlerin geç tesliminden dolayı demuraj oluştuğunu, oluşan demuraj nedeniyle ... tarafından müvekkili adına 24.05.2017 tarih, ... no.lu 1.983 USD bedelli, ... tarafından 20.06.2017 tarih, ... no.lu 270 USD tutarlı ve 30.06.2017 tarih, ... no.lu ve 720 USD tutarlı faturalar tanzim edildiğini, müvekkili adına tanzim edilen demuraj faturalarının müvekkili tarafından ödendiğini ve yapılan ödemeler ve masraflar için davalı adına 01.08.2017 tarihli 2.320 USD ve 01.08.2017 tarihli 2.385 USD bedelli faturalar tanzim edildiğini, davalı adına tanzim edilen faturaların davalı tarafından ödenmemesi nedeniyle, davalı borçlu aleyhine, ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ...E.nolu dosyası üzerinden takip yapıldığını, yapılan takibe davalı tarafından itiraz edildiğini takibin durduğunu, alacağın tahsili için huzurdaki itirazın iptali davasını açtıklarını, davalarının kabulü ile ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... E.nolu dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline, icra takibinin talep edilen miktar ve ticari avans faizi oranı üzerinden devamına, davalının, alacağın %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davaya konu konteynerlerin liman içi boşaltmasının, sahaya nakiliyesinin, ambara boşaltılması ve boş konteynerlerin teslim edilmesinin ... A.Ş, tarafından yapılması konusunda ilgili firma ile anlaşıldığını, davaya konu konteynerler için ... tarafından davacı ... Nakliyata yansıtılan demuraj faturalarının toplamının 2.973 USD olmasına rağmen, davacı ... tarafından müvekkiline yansıtılan demuraj faturalarının toplamının 4.705 USD olduğunu, müvekkilinin kusurlu olduğunun kabul edilmesi halinde, geç teslim nedeniyle uğrayacağı zararın maksimum 2.973 USD olabileceğinin belirtildiğini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacının haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Uyuşmazlığın, dava ve takip konusu demuraj ücretinden davalının sorumlu olup olmadığı ve borç miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmış, taraf vekillerince tüm delilleri dosyaya sunulmuştur.
... 2. İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları dosyamız arasına alınmış, dosyanın incelenmesinde; alacaklı ...Tic. A.Ş tarafından borçlu ...Tic. A.Ş. Aleyhine 14/02/2018 tarihinde ... 21. İcra Dairesinin ...E. Sayılı icra dosyasında 4.705,00 USD nin tahsili için ilamsız icra takibi yapıldığı, davalı borçlunun yetki itirazı üzerine dosyanın ... 2. İcra Dairesine gönderilerek ... Esas sayılı dosyasına kaydedildiği, borçluya ödeme emrinin 23/05/2018 tarihinde tebliği üzerine borçlunun 24/05/2018 tarihli itirazı ile takibin durduğu, iş bu davanın İİK md 67. Uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememiz tarafından belirlenen heyetin hazırladığı 12/11/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle;Tarafların yasal ticari defter kayıtları ve bakiyeleri karşılaştırıldığında, 14.02.2018 takip tarihi itibariyle hesap hareket ve bakiyeleri arasında 4.705 USD farklılık olduğu, bu farklılığın, davacı tarafından davalı adına tanzim edilen fakat davalı ...'ın hesaplarında yer almayan 01.08.2017 tarihli 2.320 USD ve yine 01.08.2017 tarihli 2.385 USD tutarlı faturalardan kaynaklandığı, davacı ...Ş, kendisine ... ve ... tarafından yansıtılan toplam tutarı 2.973 USD olan Demuraj faturalarını, davalı ...'a 4.705 USD olarak yansıttığı, fazladan yansıtılan 1.732 USD tutar için dava dilekçesinde ödemeler ve masraflar ibaresinin kullanıldığı, ödemeler kısmı, ... ve ... ye yapılan ödemeler olarak anlaşıldığı, masraflar ibaresi için dosyaya herhangi bir belge ve bilgi sunulmadığı, davalının 2.973,00 Usd demuraj bedelinden sorumlu olduğu, bu bedelin deniz taşıyanlarına ödenmiş olduğu görüş ve kanaatlerinin bildirildiği görülmüştür.
Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 07/01/2021 tarihli raporda; Tarafların yasal ticari defter kayıtlan ve bakiyeleri karşılaştırıldığı, 14.02.2018 takip tarihi itibariyle hesap hareket ve bakiyeleri arasında 4.705 USD farklılık olduğu, bu farklılığını, davacı tarafından davalı adına tanzim edilen fakat davalı Kayaplas'ın hesaplarında yer almayan 01.08.2017 tarihli 2.320 USD ve yine 01.08.2017 tarihli 2.385 USD tutarlı faturalardan kaynaklandığı, davacı ...Ş, kendisine ... ve ... tarafından yansıtılan toplam tutarı 2.973 USD olan demuraj faturalarını, davalı ...'a 4.705 USD olarak yansıttığı, ayrıntılarıyla açıklanan nedenlerle, fazla ilişkin 1.732 USD tutarın davalı yana yansıtılmasının mümkün görünmediği, konteynerlerin taşıtana boş olarak tesliminden sorumlu olanın, davalı ... A.Ş. olduğu, bu bağlamda başkalarının hatalarına karşı kusursuz sorumlu olduğu, bu halde demuraj ücretinden kurtulma adına başkalarının hatalarının öne sürülemeyeceği, davalının demuraj ücreti yönünden davacı yanın asıl hak sahiplerine ödemiş olduğu tutardan sorumlu tutulabileceği, bu halde davacı talebinin 2.973,00 USD tutarla sınırlı olması gerektiği görüş ve kanaatlerinin bildirildiği görülmüştür.
TTK. 1200 md. gereğince navlun ile birlikte navlun sözleşmesinden doğan tüm borçların borçlusu kural olarak taşıtandır. Dava konusu talep konteynerin iade edilmemesinden kaynaklanan gecikme parası, gün başına konteyner kullanım ücreti yani konteyner demurajına dayanmaktadır. Uygulamada "konteyner demurajı" olarak adlandırılan ücret, sözleşme ile kararlaştırılan sürede veya bir süre kararlaştırılmamışsa boşaltılıp iade edilmesi beklenebilecek makul bir sürede konteynerin boşaltılıp iade edilmemesi halinde ödenmesi kararlaştırılan konteyner işgaliye bedelidir. Söz konusu ücret, dolu olarak gelen konteynerlerin gemiden tahliye edildiği gün ile içerisindeki eşyanın konteynerden boşaltıldığı güne kadar geçen süre, belli bir gün adedinden fazla ise taşıyana ödenen bir ücrettir. Bu ödemelere de, gemilerin gecikmesi hâlinde ödenen "demuraj" teriminden türetilmiş olarak "konteyner demurajı" denilmektedir. Bu istem, konteyner gecikme ücreti yahut konteyner işgaliye ücreti olarak ifade edilebilir. Konteyner demurajı, navlun sözleşmesi veya konişmentoda konteyner demurajı ödeneceğine dair bir kayıt bulunması koşuluyla taşıyan tarafından talep edilebilir. Asıl - alt navlun sözleşmelerinin söz konusu olması halinde konteyner alt taşıyan değil de asıl taşıyan tarafından tahsis edilmişse alt taşıtanın kendisine tahsis edilen konteyneri asıl taşıtana tahsis ettiği kabul edilmelidir. Konteyner, taşıma sonunda boşaltılıp iade edilmesi makul olarak beklenebilecek bir süre için tahsis edilir ve tahsis edilenin, boşaltılıp iade edilmesi makul olarak beklenebilecek tahsis süresinde konteyneri iade etmekle yükümlü olduğu kabul edilmelidir. Konteynerin tahsis süresinin sonuna kadar iade edilmemesi halinde iade yükümlülüğünün ihlalinden söz edilir ve tahsis eden bu sebeple uğradığı zararın tazminini talep edebilir. Dava konusu uyuşmazlıkta taşıma işinin fiilen dava dışı ... ve ... şirketleri tarafından yerine getirildiği, fiili taşıyanlar tarafından gecikme ücretinin alt navlun sözleşmesinin taşıtanı davacıdan talep edildiği ve davacının da bu meblağı ödediği bu meblağı ödeyen davacının ödediği gecikme ücretini asıl navlun sözleşmesinin tarafı olan davalıdan talep ettiği görülmekle davacının aktif husumetinin bulunduğu, asıl navlun sözleşmesi bakımından sözleşmenin tarafı taşıma işini organize eden ve demuraj ücretini asıl hak sahibine ödediği tespit edilen davacı şirket olduğu, davalının ise gönderilen olduğu görülmekle davalının pasif husumet ehliyetinin bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı itibariyle, davalının alıcısı olduğu 2 deniz taşıması yapıldığı, bunlardan ilki olan, ... tarihli ... nolu ara konşimento ve ... nolu ana konşimento tahtında ... adlı gemi ile ... Limanından, ... Limanına ... nolu 1 adet 40 feet konteyner ile fiili deniz taşıyanı ... Denizcilik olan bu taşıma için dava dışı fiili taşıyan ... şirketi tarafından, davacıya dosyada mevcut fatura ile 1.983,00 Usd demuraj bedeli yansıtıldığı, ... Liman Başkanlığı tarafından dosyaya sunulan cevabi yazı ekinde yer alan konteyner takip fişinden konteynerin 21.04.2017 tarihinde tahliye edildiği ve 28.04.2017 tarihinde limandan çıktığı, davalı tarafa varış ihbarı yapıldığı, dava dışı ... şirketi tarafından dosyaya celp edilen konteyner takip fişinden ise konteynerin 28.04.2017 tarihinde depoya vardığı ve 18.05.2017 tarihinde depodan çıktığı, tahliye tarihinin 21.04.2017, dönüş tarihinin ise 18.05.2017 tarihi olduğu dikkate alındığında toplam sürenin 27 Gün olduğu, ikinci taşımanın ise 12.05.2017 tarihli ... nolu ara konşimento ve ... nolu ana konşimento tahtında ... adlı gemi ile ... Limanından, ... Limanına ...ve ... nolu 2 adet 40 feet konteyner ile fiili deniz taşıyanı ... tarafından gerçekleştirildiği, bu taşıma için ... şirketi tarafından, davacıya dosyada mevcut faturalar ile 720,00 Usd ve 270,00 Usd olmak üzere toplam 990,00 Usd demuraj bedeli yansıtıldığı, ... Liman Başkanlığı tarafından dosyaya sunulan cevabi yazı ekinde yer alan konteyner takip fişinden konteynerlerin 25.05.2017 tarihinde tahliye edildiği ve 30.05.2017 tarihinde limandan çıktığı, davalı tarafa varış ihbarı yapıldığı, dava dışı ... şirketi tarafından dosyaya celp edilen konteyner takip fişinden ise konteynerin 30.05.2017 tarihinde depoya vardığı ve 07.06.2017 tarihinde depodan çıktığı, tahliye tarihinin 25.05.2017, dönüş tarihinin ise 07.06.2017 tarihi olduğu dikkate alındığında toplam sürenin 13 Gün olduğu, fiili deniz taşıyanı ... ve ... tarafından davacıya toplamda 2.973,00 Usd demuraj faturası yansıtıldığı ve davacı tarafından bu bedelin fiili deniz taşıyanlarına ödendiği, dolayısıyla davacıya ... ve ... tarafından yansıtılan toplam tutarı 2.973 USD olan Demuraj faturalarını, davalı ...'a 4.705 USD olarak yansıttığı, fazladan yansıtılan 1.732 USD tutar için dava dilekçesinde gider ve masraflar ibaresini kullanılmış ise de, bu masraflar için dosyaya herhangi bir belge ve bilgi sunmadığı, konteyner demuraj bedeli konteynerin iade edilmemesinden kaynaklanan bir gecikme bedeli olmakla birlikte, konteyner demurajının ödenmesinde ilgilisinin (taşıtan veya gönderilen) kusurunun bulunup bulunmadığının kural olarak dikkate alınmadığı, bu nedenle, konteynerın geç teslim edilmesi sebebiyle konteynerin iade edilememesi halinde davacının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği, geç teslimin davacı ile ilgili bir işlemden kaynaklanmadığı,
dikkate alındığında davalının sadece 2.973 Usd demuraj faturasından sorumlu olacağı kanaati ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, alacağın faturaya dayalı olması nedeni ile alacak likit kabul edilerek davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiş, davalı tarafından kötüniyet tazminatı talep edilmiş ise de reddedilen kısım yönünden davacının icra takibi yapmakta kötüniyetli olduğunun ispat edilememesi nedeniyle kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile davalının ... 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına yaptığı itirazın KISMEN İPTALİNE, takibin 2973 USD asıl alacak üzerinden devamına fazlaya ilişkin talebin reddine, kabul edilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 4/a maddesi gereğince faiz uygulanmasına,
Davacının icra inkar tazminatının kabulü ile kabul edilen asıl alacağın %20 'sine tekabül eden 2.265, 31 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Koşulları oluşmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Karar harcı olan 1.157,58 TL'den peşin alınan 455,59 TL'nin mahsubu ile bakiye701,99 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacının peşin olarak yatırdığı 455,59 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 3.066,40 TL'nin (44,40 TL başvurma harcı, 222,00 TL posta gideri ve 2.800,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 1.947,85 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı yargı gider toplamı olan 826,65 TL'nin ( 26,65TL posta gideri ve 800,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 525,10 TL'sinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı için takdir edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı vekili için takdir edilen 4.080,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
8-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL nin Arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranı üzerinden hesaplanan 838,49-TL sinin davalıdan, 481,50-TL sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/03/2021
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı