T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2019/317 Esas
KARAR NO:2021/147
DAVA:Tazminat
DAVA TARİHİ:02/10/2019
KARAR TARİHİ:18/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalılar aleyhine, müvekkili ... Sigorta A.Ş.'ye borcundan dolayı ... İcra Müdürlüğü 2018/....Esas sayılı icra dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı ... Ltd. Şti İcra dosyasına 22.01.2019 tarihinde davalı ... A.Ş. icra dosyasına 24.01.2019 tarihinde ve davalı ... A.Ş. 30.01.2019 tarihinde yapmış olduğu haksız itirazında takibe ve yine müvekkile borcu bulunmadığı iddiasıyla icra takibine tarihinde itirazda buluduğunu, dilekçeye ek olarak sunulan evraklar neticesinde görüleceği üzere belge münderecatına ilişkin bir itiraz söz konusu olmayıp, ilgili evraklar ile müvekkilin alacağı aşikar olduğunu,. bu nedenle davalının borca itirazı hukuken mesnetsiz olduğunu, davalıların itiraz etmesi üzerine müvekkil ... Sigorta A.Ş. 03/05/2019 tarihinde dava şartı arabuluculuk başvurusu yaptığını, başvuru numarası 2019/... olan dosya da taraflar müzakerelerde anlaşma sağlayamadığını ve anlaşmama tutanağını imzalandığını, dava dışı sigortalı şeklinde düzenlendiğini, 28-08-2017/28-08-2018 vade ve ... numaralı nakliyat poliçesi ile müvekkil ... Sigorta A.Ş. bünyesinde teminat altında olduğunu, hasarın müvekkili şirketçe teminat altına alman ... San ve Tic A.Ş. ye ait olan emtiaların 10.12.2017 tarihinde davalı ... Ltd. Şti.'nin sorumluluğunda olan ... taşınması sırasında Türkiye' den Hindistan'a gönderilen makinenin ezilme, kırılma ve deformasyona maruz kalarak hasarlandığının anlaşıldığını, hasarın ihbar alan müvekkil sigorta şirketi ... Nolu hasar dosyasını oluşturduğunu ve ekspertiz çalışmalarını yürütmesi için Eksper ... ile anlaştığını, gerçekleştirilen ekspertiz çalışması sonucu 23-02-2018 tarih ve 2017-... nolu rapor ile hasarın toplam miktarı 11,628.99-TL olarak hesaplandığını, müvekkil tarafından, sigortalısının zararını tazmin etmek için, dava-dışı sigortalısı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye 11,628.99-TL ödediğini, işbu ödemeye dayanan rücu hakkı nedeniyle davalı/borçlular aleyhine başlatılan ilamsız icra takibi davalı ve takip borçlusu tarafından yapılan haksız itiraz nedeniyle durduğunu, haksız itirazın iptali için işbu dava açma zorunluluğu hasıl olduğunu, davalı taraf yasal evraklar, ekspertiz raporu ve banka ödemesi ile likit bir alacağa karşı kötüniyetli olarak borcu olmadığını yönünde itiraz ettiğini, müvekkilinin alacağının gecikmeye sebebiyet verdiğini, işbu kötüniyetli itiraz nedeniyle davalı aleyhine alacak değerinin 20%'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
1 nolu Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilinin de dilekçesinde ikrar ettiği üzere, dava konusu olan taşıma 2017 yılma ait olup, bundan doğan her türlü talep hakkı 2018 yılı itibari ile dolduğunu, işbu süre limiti, hak düşürücü süre niteliğinde olup, davacının işbu davayı süresinde ikame etmediği için sayın mahkemenizce davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, mevzuatta hasar ihbarı için öngörülen resmi süre içerisinde yapılmış herhangi bildirim bulunmadığını, deniz modu ile yapılan taşıma operasyonlarında herhangi bir hasar ve/veya zarar meydana gelmesi halinde, taşıyıcının sorumlu tutulabilmesi için, hak sahibinin bu hususu taşımacıya yazılı olarak kanun kayucu tarafından öngörülen bazı kesin süreler içerisinde bildirmesi gerektiğini, hak sahibi taraûdnan bu süreler içerisinde herhangi bir hasar/zarar bildirimi yapılmadığı taktirde, malın yüklendiği şekilde teslim edildiği karine kabul edildiğini, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğunu ispatlama yükümlülüğünde olup, iddia olunan hasarın ne şekilde meydana geldiğinin ve hangi hesaba ilişkin ödeme yapıldığının açıklattırılması gerektiğini, davacı vekilince ekspertiz raporuna ilişkin iddia edilen hiç bir husus gerçeği yansıtmadığını, belirterek davanın hak düşürücü süreden sonra ikame edildiğinin tespiti ile davanı reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2 nolu davalı ... vekili cevap dilekçesi özetle: müvekkil şirkete husumet yöneltilmesi hukuken mümkün olmadığını,. zira dava konusu olayda müvekkil şirket taşıyan veya donatan olmadığını, davanın müvekkil şirket yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davada davacı, sigortalısı ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ne ait emtianın diğer davalı ... Ltd. Şti'nin sorumluluğunda deniz taşıması ile Türkiye'den Hindistan'a taşındığını, bu taşıma sırasında taşınan makinenin ezilme, kınlma ve deformasyona maruz kalarak hasarlandığım iddia ettiğini, davacı ... taşımanın davalı ... Ltd. Şti'nin sorumluluğunda olduğunu açık ve net bir şekilde bizzat kendisi dava dilekçesinde belirtmiş olmasına rağmen müvekkil şirkete dava yönelttiğini, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, konteyner muhteviyatı emtiaların ne zaman, nasıl ve ne şekilde hasarlandığının belli olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
3 nolu davalı ... vekili 05.11.2019 tarihli cevap dilekçesi özetle : Müvekkil şirket ... ... A.Ş.'nin acentesi olmadığını, ... ... A.Ş.'den tamamen farklı tüzel kişiliği bulunduğunu, bu nedenle öncelikle husumet eksikliğinden müvekkil yönünden davanın reddini, zamanaşımı itirazı bulunduğunu, İşbu dava yasal süre içerisinde açılmadığını,. davacının iddia etmiş olduğu hasarın oluşup oluşmadığı, oluştuysa ne zaman ve hangi neden ile oluştuğunun belli olmadığını, davacının dosyaya sunmuş olduğu ekspertiz raporunda da bu hususta bir tespit bulunmadığını, oluştuğu iddia edilen zararın tarafımızdan kaynaklandığını gösterir bir belge olmadığından hasar nedeninin neden gerçekleştiği, hasarın taşımada yükün ambalajlamasını yapan gönderen veya boşaltma işlemini yapan alıcı sebebiyle de kaynaklanmış olabileceği açık olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davaya konu ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı İcra dosyası celp edilmiştir. İncelendiğinde; ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı İcra dosyasında yer alan 09.12.2018 tarihli takip talebinde; Alacaklının ... Sigorta A.Ş. borçluların ... Ltd. Şti., ... ... A.Ş. ve ...A.Ş. olduğu, takibe esas borcun 11.628,99 TL olduğu, borçluların borca ve borcun ferilerine itiraz ettiği görülmüştür.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; dosya münderecatından, dava dışı sigortalı satıcı ... San ve Tic A.Ş. firması tarafından Hindistan'da mukim ... (India) Ltd. firmasına satılan 29.08.2017 tarih ve ... sayılı İhracat Beyannamesi muhteviyatı toplam 8 kasa Laser Kesim Makinasımn içinde bulunduğu ... ve ... no'lu 2 adet 40' OT konteynerin Hindistan'ın ... limanına deniz yoluyla sevk edilmek üzere ilk olarak Gemlik limanında ... (Sefer no:48/E) isimli gemiye yüklendiği ve Gemlik Gümrük Müdürlüğü'nün ... sayılı Çıkış Bildirim formuna göre; 16.09.2017 tarihinde dava konusu eşyaların yurt dışı edildiği görüldüğü, Kıtalar arası konteyner taşımacılığında, yükleme limanında gemiye yüklenen bir konteyner varış güzergahı üzerindeki aktarma limanlarında gemiden indirilerek bir başka gemiye yüklenmekte ve bu şekilde en az 2 veya 3 gemi değiştirmek suretiyle varış limanına ulaştığını, dava konusu taşımada ise, fiili taşıyan ... Ltd. şirketi olduğundan bu firmanın internet sitesinde bulunan Gemlik - Nhava Sheva limanlan arasındaki ekli gemi programı incelenmiş ve buna göre; 11 Kasım 2020 tarihinde ... isimli gemiye yüklenen bir konteynerin 11 Kasım 2020 tarihinde Tekirdağ limanında liman sahasına indirildiği ve burada yaklaşık 12 gün bekledikten sonra 23 Kasım 2020 tarihinde ... isimli ana gemiye (mother vessel) aktarılarak Hindistan'm Mundra limanına doğru yola çıktığı, bu geminin 16 Aralık 2020 tarihinde Mundra limanına varışına müteakip ayru konteynerin bu gemiden de indirilerek liman sahasına alınacağı ve daha sonra 23 Aralık 2020 tarihinde bir ... * gemisine aktarılarak Nhava Sheva limanına gönderileceği ve nihayetinde bu feeder gemisinin de 26 Aralık 2020 tarihinde Nhava Sheva limanına varacağı ve sonuç olarak, Gemlik limanından Hindistan'ın Nhava Sheva limanına kadar olan bu deniz aşırı yolculuğun 46 gün süreceğinin planlandığı görüldüğü, ... şirketinin işbu gemi programına göre, Nhava Sheva limanından alıcının bulunduğu Mumbaİ'ye kadar olan mesafenin de karayoluyla yaklaşık 1.5-2 saatlik bir mesafede (46,6 km.) olduğu hususu da göz önüne alındığında, somut olayda 16.09.2017 tarihinde yurt dışı edilen dava konusu yükün Hindistan'ın Mumbai şehrinde bulunan alıcısına yaklaşık 46 gün sonra teslim edilmiş olması gerekeceği görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiş, dava konusu olayda 16.09.2017 tarihinde yurt dışı edilen yükün Hindistan'm Mumbai şehrinde bulunan alıcısına yaklaşık 46 gün sonra teslim edilmiş olması gerekeceği bildirilmiştir.
Davaya konu uyuşmazlık konuları,; Tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasardan davalıların sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti ile hak düşürücü süre ve yetki itirazları olduğu anlaşıldı.
Dosya münderecatından, dava dışı sigortalı satıcı ... San ve Tic A.Ş. firması tarafından Hindistan'da mukim ... (... ) Ltd. firmasına satılan 29.08.2017 tarih ve ... sayılı İhracat Beyannamesi muhteviyatı toplam 8 kasa Laser Kesim Makinasımn içinde bulunduğu ... ve ... no'lu 2 adet 40' OT konteynerin Hindistan'ın ... limanına deniz yoluyla sevk edilmek üzere ilk olarak Gemlik limanında ... A (Sefer no: ... ) isimli gemiye yüklendiği ve Gemlik Gümrük Müdürlüğü'nün ... sayılı Çıkış Bildirim formuna göre; 16.09.2017 tarihinde dava konusu eşyaların yurt dışı edildiği görülmüştür.
Türk Ticaret Kanunu'nun Navlun Sözleşmeleri başlığının Üçüncü Ayırım kısmında bulunan ınd. 1188 (1) 'de "Eşyanın zıyaı veya hasan ile geç tesliminden dolayı taşıyana karşı her türlü tazminat istem hakkı, bir yıl içinde yargı yoluna başvurulmadığı takdirde düşer." olarak belirtilmiştir.
Mahkememizce 10.09.2020 tarihli ara karar ile; TTK m.1188 uyarınca tespit olunacak hak düşürücü süre açısından dosyada malın teslimine ilişkin tutanak yahut başkaca belge bulunmadığından malın Hindistan'daki alıcısına muhtemel teslim tarihinin tespiti için bilirkişi raporu alnmıştır. Buna göre; somut olayda 16.09.2017 tarihinde yurt dışı edilen dava konusu yükün Hindistan'ın Mumbai şehrinde bulunan alıcısına yaklaşık 46 gün sonra teslim edilmiş olması gerekeceği görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiş, dava konusu olayda 16.09.2017 tarihinde yurt dışı edilen yükün Hindistan'm Mumbai şehrinde bulunan alıcısına yaklaşık 46 gün sonra teslim edilmiş olması gerekeceği bildirilmiştir.
Bilirkişi raporuna ilişkin davacı vekili yazılı beyan sunmuş olup buna göre, 46 günlük süreyi kabul etmedikleri, en erken 57 günde teslimin gerçekleşeceği belirtilmiş ise de, davacının beyanını nazara aldığımızda 13.11.2017 tarihinde gerçekleşecek teslimden sonra, takip tarihi olan 09/12/2018 tarihine kadar yine 1 yıllık hak düşürücü sürenin biteceği açıktır.
TTK nun 1188. Maddesinde "eşyanın zıyaı veya hasarı ile geç tesliminden dolayı taşıyana karşı her türlü tazminat istem hakkı bir yıl içinde yargı yoluna başvurulmadığı takdirde düşer ve bu süre eşyayı veya bir kısmını teslim ettiği veya eşya hiç teslim edilmemişse, onun teslim edilmesinin gerektiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Zıyaı ve hasarından ileri gelen zararın tazmini için taşıyana talep ve dava hakkına ilişkin bu süre niteliği itibariyle hak düşürücü süredir. " hükmünün yer aldığı, usul ve yasaya uygun alınmış bilirkişi raporuna göre, 16.09.2017 tarihinde yurt dışı edilen dava konusu yükün Hindistan'ın Mumbai şehrinde bulunan alıcısına yaklaşık 46 gün sonra teslim edilmiş olması gerekeceği, davaya konu takibin ise, 09/12/2018 tarihinde başlatıldığı anlaşılmakla davacının davasının hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın hak düşürücü süre nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 198,60 TL den karar harcı olan 59,30 TL nin mahsubu ile fazla alınan 139,30 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalılar vekilleri için takdir edilen 4.080,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine,
4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır