T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2019/91
KARAR NO: 2021/132
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/03/2019
KARAR TARİHİ: 15/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket tarafından ... numaralı Nakliyat Emtia Taşıma Sigorta Poliçesi ile sigortalanan ...n.ve Tic. A.Şye ait emtiaların Suudi Arabistan'dan Türkiye'ye nakliyesi işinin 1 nolu davalı tarafından üstlenildiğini, taşıma konusu emtianın ...ne 13/08/2016 tarihli, 7 nolu konşimento tahtında tam ve sağlam olarak yüklendiğini, geminin 06/09/2016 tarihinde ... Limanı'na ulaşmasını müteakip yapılan tahliye neticesinde taşıma konusu emtiada eksiklik meydana geldiğinin tespit edildiğini, söz konusu tespit ile ilgili olarak 08/09/2016 tarihli survey raporu düzenlendiğini, taşıma konusu emtiayı hasarsız olarak teslim almış olduğu sabit olan davalının taşıma sürecinde ve sorumluluğu altında meydana gelen hasardan sorumlu olduğunu, fatura ve yapılan tespitler gereğince 12.136,00 USD toplam zarar olarak tespit edilmiş olup, müvekkili şirket tarafından sigortalısına ödendiğini, sigortalısının zararını tazmin etmiş olan müvekkili şirketin TTK ve poliçe hükümleri gereğince halefiyet ve temlik esasına göre sigortalısının haklarını devraldığını dolayısı ile de TTK ilgili hükümleri gereğince davalılara rücu hakkı doğduğunu, fire payı oranına isabet eden tutarın tenzil edilmek suretiyle davalılardan 4.132,00 USD talep edildiğini, davalıların kötü niyetli olarak itiraz edilmiş olup, İİK'nın 79. md si gereği icra inkar tazminatına hükmedilmesini beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Sigorta'ya İZAFETEN ... ve Ticaret A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ve Ticaret A.Ş. hakkında ... şirketine izafeten ... A.Ş. ile birlikte ...sigorta şirketinin Türkiye temsilcisi gibi izafeten dava açılmış ise de müvekkili şirketin hiçbir kulüp Sigortacısının mümessili, temsilcisi ve/veya acentesi olmadığından davada bahsi geçen Sigorta şirketinin de acentası, temsilcisi kesinlikle olmadığını, böyle bir illiyet bağı olmadığından dava açılırken buna ilişkin bir belgede sunulamadığını, müvekkili şirket geminin yabancı sigortacısı ... ’e izafeten dava yöneltmekte ise de müvekkili şirketin yabancı sigorta şirketlerine yönelik ... yönlendirmesi ile zarar/ziyan ekspertizliği yapan muhabir firma olmadığını, davacı Sigortacı ... Sigorta A.Ş.’nin poliçe müşterisi ...nayi ve Ticaret A.Ş. tarafından talepte bulunularak müvekkili şirketten ...ndeki tahliye edilen yükünde gözetim ve analiz analiz raporu talep etmesi üzerine (Notify/Bildiren-Applicant/Başvuru Sahibi ...) 06-07-08 Eylül 2016 tarihlerinde incelemeler yapılarak detaylı analiz sonuçları hazırlandığını ve müşteri ... A.Ş.’ye sunulduğunu, bu hizmet karşılığında müşteriye fatura kesilerek verilen hizmetlerin ödemesinin alındığını, davacı ... şirketinin yanılgıya düşerek geminin donatanı ... ve ona izafeten ... A.Ş. tarafından gemi için yabancı sigortacıya yaptırılan poliçesinden tazmin için halefiyet hakkını kullanarak zararın rücusu için ... ’e izafeten müvekkiline husumet yönelterek hataya düştüğünü,
.... İcra Müdürlüğünden 2018/... esas numaralı dosyası üzerinden yapılan takipte borçlu olarak gemi donatanı şirketine izafeten ... A.Ş.’ye de ödeme emri düzenlendiğinden taraflarının ...ile hiçbir alakası olmadığı halde izafeten takip borçlusu sıfatında gösterildiğinden işbu davanın açıldığını beyanla müvekkilinin ... sigorta şirketinin mümessili, acentesi veya temsilcisi olmadığı için işbu davada taraf sıfatları bulunmadığından davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davanın ... İzafeten ... Şti. ye yöneltildiği, davacı vekilinin 25/06/2019 tarihli 1. Celsede davalının ... İzafeten ... A.Ş olduğunun belirtilmesi üzerine dava dilekçesinin ... AŞ ye tebliğ edildiği, ... AŞ vekili tarafından sunulan 11/07/2019 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; İşbu davanın sadece icra takibinde borçlu gösterilen tüzel kişilerle bağlı olduğunu, bu bağlamda ticari davalarda arabuluculuk dava şartı gereği takipte izafeten husumet yöneltilen ... ve Ticaret Anonim Şirketi katılmış ise de müvekkili ... A.Ş. katılmadığından işbu davanın gerek itirazın iptali talebine bağlı icra dosyasında müvekkili şirketin borçlu gösterilmemesi gerekse arabuluculuk dava şartı yerine getirilmediğinden dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiğini, İcra takibinde 2 numaralı borçlu olarak ...Sigorta'ya İzafeten ... ve Ticaret A.Ş. gösterildiğini ve arabuluculuk görüşmesinde bu şirketin açıkça husumet itirazı olduğunu, buna rağmen İzafeten ... ve Ticaret A.Ş.'ye açılan işbu davada taraf teşkilinin gerçekleştiğini ve davaya bu tüzel kişilik tarafından cevap verildiğini, İcra takibinde ödeme emrinin farklı adresteki diğer tüzel kişilik ... A.Ş.'ye tebliği ve sair hukuki işlemlerin yok sayılması bu aşamadan sonra imkansız olup izah ettikleri sebeplere bianen Müvekkili ... A.Ş.'nin işbu davada davalı sıfatı olmadığını, dava dosyasına sunulan delillerde 13.06.2016 tarihli Konşimento ve bu konşimentonun atıf yaptığı 26.05.2016 tarihli Çarter Partide yer alan tahkim klozu çerçevesinde somut olayın LONDRA şehrinde TAHKİM yolunu şart tuttuğunun açıkça görüldüğünü, bu bağlamda tacirlerin mahkemeyi sözleşme ile yetkili kıldığını, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemede açılacağına dair usul hükmüne aykırı hareket ettiğini, davacı ... şirketinin temlik alan sıfatıyla hareket etmiş olması bu durumu değiştirmediğini, temlik alan sıfatıyla davacı konşimentoyu ciro ile alıp bunu ibrazla yükü teslim almada kullandığı anda konşimentonun şartları ile bağlanmış olduğunu, tahkim şartının taşıyan ile yükleten arasında kararlaştırılmış olduğunu kendisinin 3. Şahıs durumunda bulunduğunu ve bu nedenle konşimentoda kararlaştırılan tahkim şartı ile bağlı tutulamayacağını iddia edemeyeceğini, bu sebeple geçerli tahkim şartı yerine getirilmeden açılan davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirket ... A.Ş. nin ... üyesi olan dünyadaki bir çok önemli deniz ticareti kapsamında gemi sigorta işlemlerini yürüten sigorta firmalarına talep üzerine hasar tespiti yapan Avarya Komiserliği hizmetini yürüttüğünü, müvekkilinin sigorta şirketi olmadığı gibi hiçbir sigorta şirketinin acentesi, temsilcisi, mümessili kesinlikle olmadığını beyanla davanın usulden, dava şartı yokluğundan, tahkim şartından, husumet zamanaşımı yönünden reddini talep etmiştir.
Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde acente olduğu iddiası ile husumet tevcihinde hataya düşülerek ...'a tebliğ edilmeye çalışılmış olup, hangi hallerde asile izafeten acenteye husumet tevcih edilebileceğinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 105'te sınırlı şekilde sayılmış olması sebebiyle müvekkiline izafeten acente olduğu iddiası ile ... aleyhine dava ikame edilebilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafından ticari davalar açısından dava şartı olan zorunlu arabuluculuk prosedürü usulüne uygun olarak tamamlanmamış olup, davanın öncelikle dava şartı eksikliği sebebiyle reddine karar verilmesini, davacının İcra Dosyasında da müvekkiline izafeten ...'a husumet yöneltildiğini ancak müvekkiline izafeten ... husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin asil olarak dahil olduğu bir icra takibine ilişkin olarak Müvekkilinin yokluğunda ve her halükarda husumet ehliyeti olmadığını beyan ettiğini, Navitransı tarafmış gibi göstererek, müvekkiline haber dahi verilmeksizin gerçekleştirilen arabuluculuk sürecinin hukuken yok hükmünde olduğunu ve bu haliyle de zorunlu arabuluculuk sürecinin usulünce tamamlanmamış olması nedeniyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, taşımaya konu olan konşimento ve çarter parti hükümleri nazara alındığında, uyuşmazlığın Londrada tahkim yargılamasıyla çözülmesi gerekmekte olup huzurdaki işbu uyuşmazlığın çözümünde görevli ve yetkili olmadığını beyanla İşbu uyuşmazlığın çözümünde yetkili mahkemelerin Tokyo-Japonya Mahkemeleri olduğunu, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla yük eksikliğinin ... limanında gerçekleştirilen tahliye akabinde vuku bulduğunun iddia edildiği nazara alındığında, mahkemenin her halükarda yetkisiz olduğunun açık olduğunu, davacı tarafın taşımaya konu her türlü talep ve dava hakkının düştüğünü, zamanaşımına uğradığını beyanla, zorunlu dava şartı arabuluculuk sürecinin usulünce tamamlanmamış olması nedeniyle dava şartı yokluğu nedeniyle, Konşimentonun atıf yaptığı Çarter Partide yer alan tahkim şartı uyarınca, müvekkilinin yerleşim yeri bakımından Tokyo/Japonya Mahkemelerinin yetkili olması nedeniyle mahkemenin yetkisizliği nedeniyle, İddia edilen yük eksikliğinin ...nde gerçekleştiğinin öne sürülmüş olması ve bu bakımdan Kocaeli Mahkemelerinin yetkili olması nedeniyle mahkemenin yetkisizliği nedeniyle, taşımaya konu her türlü talep ve dava hakkının hak düşümüne uğramış olması nedeniyle, konşimento uyarınca müvekkilinin sorumlu tutulamayacak olması nedeniyle, eksik tahliye edildiği miktarın fire oranının altında kalması nedeniyle ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya kapsamı itibariyle ... Şti ve ... A.Ş nin davalı ... şirketinin acentesi olduğuna dair belge ve kayıt bulunmadığından ... Şti. Ve ... A.Ş nin davalı ... 'ın acentesi olmadığı anlaşılmakla davalı ...'a yurtdışı tebligat işlemlerinin yapılmasına karar verilmiş, İstanbul Japon Başkonsolosluğu tarafından sunulan 04/05/2020 tarihli dilekçe ekinde yer alan belgelerin Türkçe tercümelerinden davalı ...'a tebligatın yapıldığı görülmekle taraf teşkili sağlanmıştır.
Davanın, deniz taşıması ile eksik mal teslimi nedeniyle sigortalıya ödenen sigorta tazminatının rücuen davalılarda tahsili için başlatılan icra takibinin itirazın iptali davası olduğu, uyuşmazlığın ise davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılıp açılmadığı, icra dairesinin yetkisi, taraf teşkilinin sağlanıp sağlanmadığı, tahkim itirazın yerinde olup olmadığı, davacı sigortalısına ait emtiaların eksik teslim edilip edilmediği, eksik mal teslimi nedeniyle davalıların kusur ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davacının halefiyete hak kazanıp kazamadığı ve zarar miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmış, her ne kadar ... ... vekili tarafından tahkim ve yetki itirazında bulunulmuş ise de, tahkim itirazının TTK 1237. Maddesi gereğince, mahkememiz ve icra dairesinin yetkisine ilişkin itirazın ise usulune uygun bir yetki itirazı bulunmadığından reddine karar verilmiştir.
Taraf vekillerince davaya ilişkin tüm delilleri, konişmento, nakliyat sigorta poliçe örneği, ödeme belgesi, hasar dosyası, navlun faturası dosyaya sunulmuştur.
.... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E.sayılı dosyasının dosyamız arasına alınmış, dosyanın incelenmesinde, davacı tarafından 10/04/2018 tarihinde icra takibine başlandığı, davalı borçlulara ödeme emrinin 18/04/2018 ve 31/05/2018 tarihlerinde tebliği akabinde davalı borçlular tarafından 24/04/2018 ve 06/06/2018 tarihlerinde itiraz dilekçesi sunulduğu, eldeki davanın ise 26/03/2019 tarihinde İİK 67. Maddesi gereği 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
TTK nun 1188. Maddesinde "eşyanın zıyaı veya hasarı ile geç tesliminden dolayı taşıyana karşı her türlü tazminat istem hakkı bir yıl içinde yargı yoluna başvurulmadığı takdirde düşer ve bu süre eşyayı veya bir kısmını teslim ettiği veya eşya hiç teslim edilmemişse, onun teslim edilmesinin gerektiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Zıyaı ve hasarından ileri gelen zararın tazmini için taşıyana talep ve dava hakkına ilişkin bu süre niteliği itibariyle hak düşürücü süredir. " hükmünün yer aldığı, dosyada mevcut ... ve Ticaret A.Ş. Tarafından düzenlenen 08/09/2016 tarihli ekspertiz raporuna göre, dava konusu emtianın 07/09/2016 tarihinde sigortalı ...n. Ve Tic AŞ. nin talebi ile ... ... Tesislerinde boşaltıldığı ve emtianın eksik olduğunun tespit edildiği, davacı ... tarafından sigortalısına 29/09/2016 tarihinde ödeme yapıldığı, icra takibinin ise 10/04/2018 tarihinde başlatıldığı görülmekle, 07/09/2016 hasar tespit tarihi veya davacı ... tarafından yapılan ödeme tarihinin esas alınması halinde dahi icra takip tarihi olan 10/04/2018 tarihi itibariyle hak düşürücü 1 yıllık sürenin geçtiği, hak düşürücü sürenin geçmesinden sonra icra takibi yapıldığı anlaşılmakla davacının davasının hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının hak düşürücü süre nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 315,63 TL den karar harcı olan 59,30 TL nin mahsubu ile fazla alınan 256,33 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı ... ... vekili için takdir edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır