T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2020/440
KARAR NO: 2022/217
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/12/2020
KARAR TARİHİ: 14/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında müvekkili şirketin davalıya kesilen faturalarda yer alan 10.360-USD tutarında alacakları kapsamında taraflarınca .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. sayılı dosyasından icra takibine geçildiğini, kötü niyetli hareket edip likit borcunu inkâr eden davalı aleyhine huzurdaki işbu davayı açtıklarını, müvekkilinin alacağının likit olup vaki itirazın iyiniyet ve dürüstlük kuralları hilafına, süre kazanmaya, borcun tahsilini sürüncemede bırakmaya yönelik olduğunu beyanla itirazının iptaline, takibin devamına, davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın dava dilekçesinde; dava dosyasına ek olarak koymuş olduğu faturalara dayanarak müvekkilinden 10.874,09 USD tutarında alacağı bulunduğunu, müvekkilinin dava konusu takibe itirazının haksız olduğu yönündeki taleplerinin hukuki mesnetten yoksun olup, davanın reddi gerektiğini, takibe konu yapılan 9 adet fatura alacağından bahisle alacak talebi olduğu iddiasıyla müvekkili hakkında 10.360,00 USD asıl alacak, 514,09 USD işlemiş faiz ile birlikte 10.874,09 USD ile ilamsız icra takibi başlatılmış ise de müvekkilinin böyle bir borcu bulunmadığını, bahse konu 2018 ve 2019 yıllarını kapsayan muhtelif sayıda fatura alacağı gösterilmesi ile alacak oluşturulmasının haksız olup borca itiraz eden müvekkilinin iddia edilen faturalar ve başka bir sebeple davacı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafın yapmış olduğu icra takibini ve iş bu davayı tek taraflı olarak düzenlemiş olduğu faturalara dayandırdığını, davacının ibraz ettiği faturanın açık fatura olup tek taraflı düzenlenmiş bir belge olduğundan tek başına satım ilişkisinin ispata yeterli olmadığını, Yargıtayın yerleşik içtihatlarına göre de iddiasını ispat etmiş sayılamayacağını beyanla; davanın reddine ve davacının %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Dava, taraflar arasındaki deniz taşıma ilişkisinden kaynaklanan demuraj alacağının tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun;Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetlerinin olup olmadığı, varsa yetki itirazı, emtianın gümrükten çekilip çekilmediği, çekilmiş ise ne kadar süre sonra çekildiğinin ve varsa Demuraj süresi ile taşıma dolayısı ile gerçekten demuraj ücreti ödenip ödenmediği, ödenmiş ise yapılan ödemenin rayice uygun olarak yapılıp yapılmadığı hususunda toplandığı görülmüştür.
....İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; 21/07/2020 tarihinde icra takibine başlandığı, ödeme emrinin davalı borçluya 17/08/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 31/08/2020 tarihli(Covid 19 pandemisi kapsamında alınan tedbirler nedeni ile yasal süreler durmuş olduğundan süresi içerisinde kabul edilen) borca itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu ve eldeki davanın da 08/12/2020 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
24/02/2022 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; İncelenen davacı şirkete ait 2018 ve 2019 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğunu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığını ve davacı şirketin 2018 ve 2019 yılı ticari defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2018 ve 2019 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, incelenen davalı şirkete ait 2018 ve 2019 yılı Ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olduğunu ve davalı şirketin 2018 ve 2019 yılı ticari defterlerini TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davalı şirketin 2018 ve 2019 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, davacı ... Ltd. Şti.'nin düzenlediği dokuz adet demuraj faturalarından kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 21.07.2020 tarihi itibariyle davalı ...'den 10.360,00 USD alacağının bulunduğunu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturalardan 15.11.2018 tarihli ... no'lu 1.960,00 USD bedelli, 30.11.2018 tarihli ... no'lu 980,00 USD bedelli ve 07.12.2018 tarihli ... no'lu 700,00 USD bedelli faturaları ticari defterleri de kayıt altına aldığını, davalı şirketin 31.12.2018 tarihinde 19.520,66 TL tutarında “BEYANEN ÖDEME” açıklaması ile davacı yanın cari hesabının borç sütununa ekleme yaparak ticari defterlerinde kayıt altına aldığı görülmekte olup, yapılan bu fiktif kaydın hangi amaçla yapıldığı açıklanmasının gerektiğini, davalı yanın 3.640,00 USD karşılığı 19.520,66 TL tutarının davacı yanın cari hesabının borç sütununa eklememesi gerektiğini, davalı yanın ödeme dekontlarını ibraz etmesi gerektiğini, davalı şirketin dava ve icra takibine konu olan toplamı 6.720,00 USD bedelindeki altı adet faturayı da kendi ticari defterlerinde kayıt altına almamasından kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 21.07.2020 tarihi itibariyle davacı yana herhangi bir borcunun bulunmadığını, dava ve icra takibine konu olan demurajdan kaynaklı alacak ile ilgili olarak dava dışı ... A.Ş. tarafından 01.10.2018 tarihinde ... nolu 1.535,30 USD bedelli “Navlun-İSPS Güvenlik Ücreti-Liman Güvenlik Ücreti-Dokumantasyon Ücreti-Liman çi Hizmetler-Geçici Kabul-THC” açıklamalı ve 16.09.2019 tarihinde ... nolu 10.800,00 USD bedelli “Demuraj ve İşgaliye” açıklamalı ve 01.10.2018 tarihli e-faturanın davacı şirket ünvanına düzenlenmiş olduğunu, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaya karşılık olarak kabul etmediği tutar kadar 16.10.2019 tarihli ... nolu 4.800,00 USD bedelli “Demuraj Ücreti İadesi” açıklamalı faturayı dava dışı ... A.Ş.'ye düzenlediğini ve ticari defterlerinde kayıt altına aldığını, davacı şirketin asıl taşımayı yapan dava dışı ... A.Ş.'ye cari hesaba istinaden ödemeler yaptığını, davalı ...'in icra takip tarihi olan 21.07.2020 tarihi itibariyle temerrüde düşürüldüğünü, dosyaya sunulan belgelere göre davacının akdi taşıyan davalının ise taşıtan sıfatına haiz olduklarını dolayısı ile tarafların aktif ve pasif dava ehliyetlerinin bulunduğunu, davacının demuraj alacağının 14.910 USD olarak hesap edildiğini, bununla birlikte davacı talebi ile sınırlı olduğuna göre davacının 10.874,09 USD demuraj talebinin mahkemenin takdirinde olmak üzere uygun bulunduğunu, tarafların icra inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin değerlendirilmesinin mahkemenin takdirinde olduğunu beyan etmişlerdir.
Dosyaya sunulan belgelere ve taraf vekillerinin beyanlarına göre davacı ile davalı arasında bir taşıma ilişkisi kurulduğu davacının akdi taşıyan, dava dışı ... firmasının fiili taşıyan , davalının ise taşıtan olduğu anlaşılmıştır. ... nolu Konteynerin hareketleri ile ilgili sunulan dava dışı fiili taşıyanın konteyner hareketlerini gösteren tablosunda; konteynerin 09/10/2018 tarihinde Kumport limanına getirildiği kayıtlıdır. Yine aynı tabloda konteynerin boş olarak iadesinin ise 30/05/2019 tarihinde yapıldığı kayıt edilmiştir. ... Gümrük Müdürlüğü'nün mahkememiz müzekkeresine gönderdiği cevabında dava konusu yükle ilgili ... nolu Beyanname 01/10/2018 tarihlidir.
Davalının 01/10/2018 tarihinde dava konusu taşımada kullanılan ( ... ) 20 feet'lik GP (DV) konteyner için davacıya hem konteynerlerde oluşacak zarar için hem de geç tesliminden doğabilecek demuraj için taahhütname verdiği , davalı yetkilisinin 01/10/2018 tarihinde yük teslim belgesini (ordino) davacıdan teslim aldığı anlaşılmaktadır. Dava konusu taşımaya ait dosyaya sunulan ... nolu ara konişmentoda demuraj tarifesi kayıtlı değildir. Bununla birlikte davalının davacıya imzalı ve kaşeli olarak sunduğu demuraj taahhütnamesi adlı fotokopi belgede 21 günlük serbest süre ve kalan günler 20 feet lik DV konteyner için 70 USD olarak kayıt altına alınmıştır. Davacı vekili dava dosyasına ayrıca bir varış ihbarnamesi sunmuştur. Bu ihbarnamede ise 20 DV konteyner için 7 gün serbest süre ,8 -13. Gün arası 30 USD 13. Günden 18. Güne kadar 50 USD ve 21. Günden sonraki her gün için 90 USD kayıtlıdır. Bu belgede 01/10/2018 tarihlidir ancak bu belgenin davalıya teslim edildiğine ilişkin dosya kapsamında herhangi bir delil bulunmamaktadır. Bu nedenle bilirkişilerce de yapılan hesaplamada bu belge esas alınmamış, davalının davacıya imzalı ve kaşeli olarak sunduğu demuraj taahhütnamesi adlı belge esas alınarak hesaplama yapıldığı belirtilmiştir.
Davacı Demuraj hesabını varış ihbarnamesinde gösterilen tarifeye göre 01/10/2018 tarihinde başlatmış ve 19/04/2021 tarihinde bitirmiştir. Buna göre 21 gün serbest süre ve sonrasında 221 gün ve günlük 90 USD üzerinden 221 gün x 90 USD — 19.890 USD demuraj hesap etmiştir.
Yükün varışı ile ilgili olarak Fiili taşıyanın konteyner hareketlerini gösteren tablo dikkate alındığında ise; konteynerin 09/10/2018 tarihinde ... limanına getirildiği kabul edilmeli ve 21 günlük serbest sürenin 29/10/2018 tarihinde dolduğu 30/10/2018 tarihinden 30/05/2019 tarihine kadar geçen sürenin ise 213 gün olduğunun kabul edilmesi gerekecektir. Bu durumda davalının davacıya imzalı ve kaşeli olarak sunduğu demuraj taahhütnamesi adlı davacı delili olan fotokopi belgede 21 günlük serbest süre ve kalan günler 20 feet lik DV konteyner için 70 USD olarak kayıt altına alındığına göre; davacının davalıdan talep edebileceği Demuraj tutarı 213 Gün x 70 USD - 14.910 USD ile sınırlı olup konteynerin hasarlı teslim edildiğine dair de bir kayıt olmadığına göre davacının davalıdan talep edebileceği miktar 14.910 USD olarak bilirkişilerce hesap edilmiştir. Davacı talebi ise bu miktarın altında kalmaktadır.
Muhasip bilirkişi tarafından yapılan inceleme neticesinde; davacı şirketin dava ve icra takibine konu ettiği dokuz adet faturayı ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davalı yanın dava ve icra takibine konu olan fatura bedellerini ödediğine dair inceleme esnasında herhangi bir belge ibraz etmediği, davalı şirketin dava ve icra takibine konu olan faturalardan 15/11/2018 tarihli ... no'lu 1.960,00 USD bedelli, 30/11/2018 tarihli ... no'lu 980,00 USD bedelli ve 07/12/2018 tarihli ... no'lu 700,00 USD bedelli faturaları ticari deftrelerinde kayıt altına aldığı ve davalı şirketin 31/12/2018 tarihinde 19.520,66 TL tutarında “BEYANEN ÖDEME” açıklaması ile davacı hesabının borç sütununa ekleme yaparak ticari defterlerinde kayıt altına aldığının görüldüğü ancak bu kayda ilişkin bir belge ibraz edilmediği yine davalı şirketin dava ve icra takibine konu olan toplamı 6.720,00 USD bedelindeki faturaları ticari defterlerinde kayıt altına almadığı ve tarafına düzenlenen faturalara itiraz ettiğine dair dava dosyasına herhangi bir belge de ibraz etmediği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturalara karşılık olarak ... Bankası aracılığıyla dava dışı ... A.Ş.'ye çek ve havale göndererek faturalara istinaden ödediği ve yaptığı ödemeleri de ticari defterlerinde kayıt ettiği, davacı şirketin TTK. Hükümleri uyarınca tuttuğu ve kayıt altına almış olduğu ticari defterlerinde, Davacı yanın icra takibine konu olan faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 21/07/2020 tarihi itibariyle davalı yandan 10.360,00 USD alacağının bulunduğu tespit edilmiştir.
Bu tespitlere göre, davalı vekilince her ne kadar rapora itiraz dilekçesi ilemüvekkiline demuraj tarifesinin bildirilmediği itirazında bulunulmuşsa da, rapordaki hesaplamaya da esas alınan davalı taahhütnamesi dikkate alındığında davalı vekilinin savunması mahkemece yerinde görülmemiştir. Davacı tarafça icra takibi ile, icra takip tarihine kadar işleyen faiz olarak 514,09 USD faiz talep edilmişse de dosya kapsamından davalının takip öncesi temerrüde düşürüldüğüne ilişkin dosya kapsamında delil bulunmadığından bu talep yerinde görülmemiştir.
Dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ....İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra takip dosyasına yönelik İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, Takibin 10.360,00 USD asıl alacak bakımından DEVAMINA, asıl alacağa icra takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca USD faizi uygulanmasına,
-Takdiren asıl alacağın %20 oranı üzerinden hesap edilen 14.227,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
2-Karar harcı olan 4.859,29 TL'den peşin alınan 1.086,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 3.772,39 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacının peşin olarak yatırdığı 1.086,90 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 2.687,40 TL'nin (54,40 TL başvurma harcı, 233,00 TL posta gideri ve 2.400,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 2.556,75 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı için takdir edilen 10.047,67 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davalı vekili için takdir edilen 3.529,92 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL nin Arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranı üzerinden hesaplanan 1.257,59 TL sinin davalıdan, 62,41 TL sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair,Taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır