T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2020/463 Esas
KARAR NO:2023/36
DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:30/12/2019
KARAR TARİHİ:31/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında gerçekleşen ticari ilişki çerçevesinde müvekkili şirket tarafından farklı tarihlerde birçok kez davalıya deniz yolu taşımacılığı hizmeti sunulduğunu, müvekkili şirket tarafından sunulan hizmetlere ilişkin olarak faturalar düzenlendiğini ve söz konusu bedellerin ödenmesi amacıyla davalı borçludan talepte bulunulduğunu, ancak söz konusu fatura bedellerinin davalı borçlu tarafından müvekkiline ödenmediğini, ... 11.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyası üzerinden taraflar arasındaki ticari ilişkiye ilişkin faturalara konu hizmet bedellerinin tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı borçlu tarafından takibe, haksız ve hukuka aykırı bir şekilde kötü niyetli olarak itirazda bulunulduğunu ve itiraz neticesinde takibin durduğunu, davalı borçlunun kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına, %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle haksız ve hukuka aykırı olan davada yer alam tüm taleplerin reddine, devamında takipte ve iş bu davada kötü niyetli olan davanın takip tutarının %20 sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın, ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 17/09/2020 tarih, ... esas ve...sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.
Davanın, tarafların aktif ve pasif dava ehliyetlerinin olup olmadığı, davacının demuraj ücreti alacağının doğup doğmadığı, demuraj ücretinin oluşmasında davalının kusuru olup olmadığı, davacının ödediğini iddia ettiği demuraj ücretini davalıdan istenip isteyemeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
... 11 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının incelemesinde; alacaklısının ...Taş. A.Ş. olduğu, borçlusunun .. Ltd. Şti. Olduğu, 23/10/2018 tarihinde 7.400,00.USD nin tahsili için takibe geçildiği ve ödeme emrinin borçluya 01/11/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 01/11/2018 tarihli itiraz dilekçeleri ile takibin durduğu, iş bu davanın 23/12/2020 tarihinde İİK Md. 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ..ve ... tarafından tanzim edilen 26/11/2021 tarihli raporda; Davacının kendi taşıyanına konteyner gecikme bedelini ödediğini ve konteyner gecikme alacağı talep hakkının doğduoğunu ve miktarı noktasında bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı, davalının alacağının dayandığı konteyner gecikme ücretinin varlığının ispat etmesi gerektiği, dosya kapsamında ne davalıya gönderilmesi gereken varış ihbar ve ne de demuraj tarifesi bulunmadığından, bunun yanı sıra faturalar üzerindeki demuraj bedellerine nasıl ulaşıldığı detaylarına yer verilmediğinden demuraj hesaplaması yapmanın mümkün olmadığı, ... Limanından celp edilen yazıda konişmentoya kayıtlı ... nolu konteynerin 19/05/2018 tarihinde ...adlı gemiden tahliye edildiği 11/07/2018 tarihinde kapıdan boş olarak giriş yaptığı anlaşılmakla birlikte konişmento ile taşınan ... nolu konteynerin gemiden hangi tarihte tahliye edildiği ve boş olarak taşıyana teslim edildiği tarihlerin dosya kapsamından tespit edilemediği belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi için dosya bilirkişi kurulu yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 28/04/2022 tarihli ek raporda;, aldırılan ek raporda özetle;Davacının demuraj bedeli üzerine bir ilave ücret/kar payı koymasının mümkün olmadığı, ... nolu konşimento tahtında yapılan ... nolu konteyner için rücu edebileceği demuraj tutarının 1.975,00 Usd olabileceği, ... nolu 28.04.2018 Tarihli Konşimento tahtında yapılan taşıma ve 4.610,00 Usd bedelli ... Nolu 15.08.2018 Tarihli Demuraj Faturası için demuraj hesaplaması ve değerlendirmesi yapılamadığı belirtilmiştir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, davaya konu faturalar, icra dosyası, konişmento, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde ;
Konteyner üzerinde tasarruf hakkı bulunan kişi, gönderilenin belli bir süre içinde konteyneri iade etmesini ister, çünkü konteyneri başka taşımalarda kullanacaktır. Bu sebeple konteynerin gönderilen tarafından iadesi için genellikle belli süreler kararlaştırılmakta, bu süreler için, artan oranlara göre ödemelerin yapılması istenmektedir Söz konusu ücret, dolu olarak gelen konteynerlerin gemiden tahliye edildiği gün ile içerisindeki eşyanın konteynerden boşaltıldığı güne kadar geçen süre, belli bir gün adedinden fazla ise taşıyana ödenen bir ücrettir Bu ödemelere de, gemilerin gecikmesi hâlinde ödenen "demoraj" teriminden türetilmiş olarak "konteyner demorajı" denilmektedir Bu istem, konteyner gecikme ücrcti yahut konteyner işgaliye ücreti olarak ifade edilebilir. Konteynerlerin iadesindeki gecikme sebebiyle bir bedel isteyebilecek kişi navlun sözleşmesine göre "taşıyan"dır. Söz konusu taşıyan taşıma işini fiilen yerine getirmiş olan kişidir.
Navlun sözleşmesinin tarafları taşıyan ve taşıtan olup TTK m.1200 gereğince navlun ücreti ile navlun teferruatı olarak nitelendirilen masrafların borçlusu taşıtandır. Konteyner gecikme ücreti navlunun teferruatı niteliğindedir. Yük gönderilen tarafından teslim alınmadığından TTK madde 1207 uyarınca konteynerların kararlaştırılan süreden sonra iade edilmemesi sebebiyle meydana gelen gecikme bedelinden taşıtan sorumlu olacaktır.
Davacının davalıdan navlun alacağının bulunduğundan bahisle ... 11. İcra dairesinin ... E. Sayılı dosyası ile 7400 USD alacak için davalı aleyhinde icra takibine giriştiği, davalının ise davacıya herhangi bir borcu bulunmadığına yönelik savunmalarda bulunduğu anlaşılmıştır.
Davaya konu ... nolu 28.04.2018 Tarihli Konşimento incelendiğinde; Gönderenin davadışı "...., alıcısının davalı "... Ltd. Şti." olan ... tarafından düzenlemiş olan konşimento ile ... nolu 1 adet 20 ... konteyner muhtevası güç kaynağı emtiasının ... gemisi ile Shekou limanından ... limanına taşındığı, davacının konişmentoda emtianın teslimi için müracaat edilecek firma olarak gösterildiği ,
... nolu 23.04.2018 Tarihli Ara Konşimento incelendiğinde ,göndereni davadışı "... Ltd. Şti." alıcısı davalı ... tarafından düzenlenmiş konişmento ile ... nolu 1 adet 40 feet konteyner muhtevası adaptör emtiasının ...adlı gemi ile ... limanından ... limanına taşındığı, davacının konişmentoda emtianın teslimi için müracaat edilecek firma olarak gösterildiği,
... nolu 23.04.2018 Tarihli Ana Konşimento incelendiğinde , göndereni davadışı ... alıcısı davacı ... Ltd. Şti. ...tarafından düzenlenen konişmento ile ... nolu 1 adet 40 ... standart konteyner muhtevası adaptör emtiasının ...adlı gemi ile Shekou limanından ... limanına taşındığı anlaşılmıştır.
Tarafların beyanları, e posta yazışmaları ve dosya içerisinde yer alan belgelerden davacı ile davalı arasında navlun sözleşmesinin kurulduğu, davacının ... nolu konteyner muhtevası adaptör emtiasının ... adlı gemi ile ... limanından ... limanına taşınması işini üstlendiği, davacının akdi taşıyan olduğu , davacının taşıma işini davadışı ... ye devrettiği, taşımanın davadışı fiili taşıyan ... tahtında gerçekleştirildiği, gönderilenin davalı olduğu anlaşıldığı, buna göre tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetlerinin bulunduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafından davalı adına 15.08.2018 tarihinde 4610,00 USD ve 18.07.2018 tarihinde 2.790,00 USD değerinde 2 adet demuraj konulu fatura tanzim edildiği, davacı tarafından fatura düzenlenmesinin alacağın varlığına ispata yeterli olmadığı , davacının demuraj bedelini fiili taşıyana ödediğini kanıtlaması gerektiği, ...A.S tarafından 15.08.2018 tarihinde ... konişmentoya bağlı ... nolu konteynenr için davacıya 3.762,00 USD demuraj faturası düzenlediği davacının da bunu cari hesaba istinaden ödediği anlaşılmakla davacının rücu ilişkisi içerisinde bunu davalıya yansıtabileceğinden 3762,00 USD için davacının haklılığına kanaat getirilmiş, davacı tarafından davalı adına ... nolu konişmentoya bağlı ... nolu konteyner için 2790,00 USD demuraj faturası düzenlenmesine karşın bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamada 1975,00 USD demuraj bedelinin hesaplandığı, cari hesaba istinaden söz konusu demuraj bedelinin de ödendiği anlaşılmakla 1975,00 USD yönünden de davacının haklılığına kanaat getirilmiş ve neticeten 3762,00 USD ve 1975,00 USD olmak üzere toplamda 5737,00 USD üzerinden davanın kabulüne fazlaya dair talebin reddine karar verilmiş, bilirkişi raporunda da değinildiği üzere dosya içerisinde demuraj hesaplamasının yapılabilmesi için demuraj tarifesinin icra takibinden önce davalıya iletildiğine dair herhangi bir delil bulunmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının Kısmen KABULÜ ile ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın 5.737,00 USD yönünden İPTALİ ile takibin 5.737,00USD üzerinden DEVAMINA,
-Davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Karar harcı olan 2.247,86.TL'den peşin alınan 724,87.TL'nin mahsubu ile bakiye 1.522,99.TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
3-Davacının peşin olarak yatırdığı 724,87.TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 2.032,45.TL'nin ( 44,40TL başvurma harcı, 188,05TL posta gideri ve 1.800,00.TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 1.575,69TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı yargı gider toplamı olan 500,00TL'nin ( 500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 112,40TL'sinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı için takdir edilen 9.200,00.TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ÖDENMESİNE,
7-Davalı tarafın Arabuluculuk görüşmelerine katılmadıkları anlaşılmakla, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-11 bendi uyarınca vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
8-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL nin Arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranı üzerinden hesaplanan 1.023,26.-TL sinin davalıdan, 296,74-TL sinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
9-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/01/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır