T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2020/73 Esas
KARAR NO: 2022/425
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/07/2018
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin faaliyet konusunu; gemi raspa, boya, taşlama, iskele kurma ve temizlik işleri oluşturmakta olduğunu, Müvekkili şirket bu kapsamda, davalı şirketin bakım onarımını üstelendiği tamir gemilerindeki temizlik ile ilgili her türlü iş ve işlemin yapılması konusunda davalı şirket ile anlaştığını, Müvekkili şirketin, davalı şirketin bakım ve onarımını üstlendiği gemilerdeki temizlik işlerini malzemeli olarak yaptığını ve söz konusu gemilerin iskele kurulumuna da yardımcı olduğunu, Müvekkkili şirketin vermiş olduğu mal ve hizmetin karşılığında; 01.11.2013 tarihli ...55 no.lu, 06.08.2013 tarihli ...25 no.lu, 02.08.2013 tarihli ...23 no.lu, 05.08.2013 tarihli ...24 no.lu, 06.08.2013 tarihli ...26 no.lu, 06.08.2013 tarihli ...27 no.lu, 19.08.2013 tarihli ...28 no.lu, 22.08.2013 tarihli ...29 no.lu, 22.08.2013 tarihli ...30 no.lu, 18.09.2013 tarihli ...36 no.lu, 17.09.2013 tarihli ...35 no.lu, 06.09.2013 tarihli ...34 no.lu, 02.09.2013 tarihli ...33 no.lu, 30.09.2013 tarihli ...40 no.lu, 30.09.2013 tarihli ...41 no.lu, 03.10.2013 tarihli ...44 no.lu, 03.10.2013 tarihli ...43 no.lu, 04.10.2013 tarihli ...45 no.lu, 04.10.2013 tarihli ...46 no.lu, 04.10.2013 tarihli ...47 no.lu, 07.10.2013 tarihli ...49 no.lu, 14.10.2013 tarihli ...50 no.lu, 22.10.2013 tarihli ...52 no.lu, 21.10.2013 tarihli ...51 no.lu, 04.10.2013 tarihli ...48 no.lu, 01.11.2013 tarihli ...56 no.lu, 01.11.2013 tarihli ...57 no.lu, 09.11.2013 tarihli ...58 no.lu, 09.11.2013 tarihli ...59 no.lu, 15.11.2013 tarihli ...60 no.lu, 15.11.2013 tarihli ...62 no.lu, 28.11.2013 tarihli ...65 no.lu, 28.11.2013 tarihli ...66 no.lu, 28.11.2013 tarihli ...67 no.lu, 28.11.2013 tarihli ...69 no.lu, 28.11.2013 tarihli ...68 no.lu, 14.12.2013 tarihli, ...76 no.lu faturaları tanzim ederek davalı şirkete teslim ettiğini, Davalı şirketin, taraflar arasındaki ticari ilişkiden ve yukarıda belirtilen faturalardan kaynaklanan borcunu ödememesi üzerine müvekkili şirketin, davalı şirket aleyhinde ... İcra Müdürlüğü 2018/... E. sayılı dosyasıyla icra takibi başlattığı ve borçlu şirket tarafından borca haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, Davalı şirket tarafından; Müvekkili şirket ile 2012-47 numaralı İdari Sözleşmenin imzalandığını, bu sözleşmenin Fiyatlandırma ve Ücret başlıklı IV. Maddesinde Müvekkile davalı şirket tarafından yapılacak hak ediş ödemesinin, yüklenici müvekkili şirketin vergi borcu ve SGK prim borçlarının bulunmaması koşuluna bağlandığını, ödeme emrinde belirtilen faturaların tamamının hak ediş faturaları olduğunu, bu hak ediş faturalarının ödenmesi için alacağın muaccel hale gelmesi gerektiğini, borcun muaccel hale gelmesi için de Müvekkkili ... Denizcilik tarafından, davalı şirkete SGK'ya ve Vergi Dairesi'ne borcu olmadığına ilişkin temiz kağıdı getirilmesi gerektiğini, kendilerine bu şekilde getirilen bir temiz kağıdı olmadığından muacceliyet şartının gerçekleşmediğini ve muaccel hale gelen bir alacak bulunmadı belirtilmiş olup borçlu şirket tarafından bu sebeplerle ödeme emrine itiraz edildiğini beyanla ... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davacı arasında 2012-47 numaralı İdari Sözleşmenin Fiyatlandırma ve Ücret Başlıklı IV.maddesinde yüklenici ... Denizcilik'e müvekkili şirket ... ... tarafından hak ediş ödeme yapılmasının, yükleninin Vergi borcu ve SGK prim borçlarının bulunmaması koşuluna bağlandığını, müvekkili şirkete gönderilen ödeme emrinde alacak dayanağı olarak belirtilen faturaların tamamı hak ediş faturaları olduğunu, bu faturaların ödenebilmesi için borcun muaccel hale gelmesinin gerektiğini, bordcun muaccel hale gelebilmesi için de ... Denizciliğin müvekkili şirkete SGK'ya ve Vergi Dairesin'ne borcu olmadığına ilişkin temiz kağıdı getirilmesi gerektiğini,müvekkili şirkete davacı tarafından gönderilen ödeme emrinde veya ekinde davacı ... Denizcilik'in SGK'ya ve Vergi Dairesi'ne borcu olmadığına ilişkin herhangi yazılı resmi belgenin bulunmadığını, davacı tarafın sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerinin yerine getirmediğini, davacı şirket tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerine ilişkin maaş bordroları ile SGk aylık prim ödeme makbuzlarının müvekkili şirketin mali işler müdürlüğüne teslim edilmediğini belirterek davacnın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın, İMahkememiz 18/04/2019 tarih ve 2015/... Esas 2019/... sayılı karşı görevsizlik kararının, ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 04/02/2020 tarih ve 2019/... Esas 2020/... Karar sayılı ilamıyla kaldırılarak ve Mahkememiz görev yeri olarak belirlenerek açıldığı anlaşılmıştır.
Dava, davacı tarafın davalı tarafından bakım ve onarımını üstlendiği gemilerdeki temizlik işlerini yaptığı ve gemilere iskele kurulumuna yardımcı olduğu iddiası doğrultusunda, davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce "İş Güvenliği Sözleşmesi" ve "İdari Sözleşmesi" asıllarındaki ... Denizcilik-...'ye atfen atılı imzaların ...'ye ait olup olmadığının tespiti için dosya Adli Tıp Uzmanı Grafolog ... 'a tevdi edilmiştir. Bilirkişi tarafından tanzim edilen 18/08/2021 tarihli raporda; Tetkik konusu 10.01.2012 tarihli îlke Denizcilik (...) ile ... arasında düzenlenmiş görünen üç sayfalık "İş Güvenliği Sözleşmesi" aslı ve "İdari Sözleşmesi" aslındaki ... Denizcilik-...'ye atfen atılı İmzaların ...nin eli ürünü olduğuna ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmiştir.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 01/06/2022 tarihli raporda, Davacı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi için dosyanın tarafıma tevdii edildiği tarihten, rapor düzenleme tarihine kadar davacı şirket vekili Av. ... (GSM ... ) ile telefonda iletişime geçilmiş olup, Av. ... müvekkili şirketin ticari defterlerinin yangında zayii olmasından dolayı ticari defterlerini ibraz etmeyeceklerini beyan etmiştir. Bu nedenlerle davacı şirketin ticari defterlerinin incelenemediği, İncelenen davalı şirkete ait 2012, 2013, 2014, 2015, 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olduğu ve davalı şirketin 2012, 2013, 2014, 2015, 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerini TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davalı şirketin 2012, 2013, 2014, 2015, 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalı şirketin inceleme esnasında 2016 yılı ticari defterlerini ibraz etmediği, Davacı yanın dava ve icra takibine konu ettiği faturaların tamamının davalı ...'nin ticari defterlerinde kayıt altına alındığı, Davalı ...'nin tarafına düzenlenen faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 30.01.2018 tarihi itibariyle davacı ... Denizcilik-...'ye 123.706,47 TL cari hesap borcunun bulunduğu, Taraflar arasındaki Sözleşme'nin 4. maddesi uyarınca davacının çalışanlarına ait sosyal güvenlik prim bordrolarının ve bunların ödeme makbuzlarının birer kopyasım davalıya verme yükümlülüğüne aykırı davrandığı, nitekim Sosyal Güvelik Kurumu'ndan gelen yazılardan davacımn sosyal güvenlik prim borçlarının bulunduğu, bu kapsamda davacınm sözleşmeden kaynaklanan ifadan/ödemeden kaçınma hakkını kullanmasının şartlarının oluştuğu ve davalının icra takibine itirazının haklı olduğuna ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
Huzurdaki uyuşmazlık bir itirazın iptali davasına dayanmakta olup davacı ..., .... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. sayılı dosyası nezdinde, davalıya kestiği 2013 yılının muhtelif tarihlerinde düzenlenen faturalara dayalı olarak 30.01.2018 tarihinde icra takibi başlatmıştır. Takibe konu asıl alacak 123.706,47 TL olup, davalı 08.02.2018 tarihli dilekçesi ile takibe/borca itiraz etmiştir. Davalının itiraz gerekçesi, taraflar arasındaki sözleşmeye göre borcun muaccel olabilmesi için gerekli olan Sosyal Güvenlik Kurumu ve vergi dairesine borcu olmadığına ilişkin belgeleri davacının sunmadığıdır. Davalının süresi İçerisinde yapılan itirazı nedeniyle takip durmuştur.
Davacı vekili 02.07. 2018 tarihli itirazın iptali talepli dava dilekçesinde davalı/borçlunun takibe itiraz dilekçesinde bahsettiği sözleşmedeki imzanın müvekkiline ait olmadığını iddia etmiş/imzaya itiraz etmiş ise de Sayın Mahkeme'nin görevlendirmesi üzerine Dr. ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda taraflar arasındaki bilâ tarihli İdari Sözleşme başlıklı sözleşme ile 10.01.2012 tarihli İş Güvenliği Sözleşmesi başlıklı sözleşmede davacı ...'ye atfen atılan imzaların davacımn el ürünü olduğu kanaatine varılmıştır.
Taraflar arasındaki 2012-47 numaralı İdari Sözleşme ("Sözleşme") başlıklı sözleşme incelendiğinde Sözleşme'nin 2. maddesinden sözleşmenin konusunun davalı ... A.Ş.'nin onarımım üstlendiği gemilerdeki temizlik işlerinin yüklenici sıfatıyla davacı ... tarafından yapılmasının talep edilmesi ve tarafların münferit işlerin bedeli konusunda mutabık kalmaları durumunda işlerin hangi koşullarda ifa edileceğine ilişkin şartların belirlenmesi olduğu anlaşılmaktadır. Bu bağlamda söz konusu Sözleşme'nin tarafların ileride meydana getirecekleri münferit sözleşmelerin temelini oluşturan, onlara ilişkin ortak hükümleri ve tarafların bu ilişki süresince uymakla yükümlü oldukları iş sağlığı ve güvenliği, ücretin belirlenmesi ve ödeme düzeni gibi hükümden kefen bir çerçeve sözleşme olduğu anlaşılmaktadır.
Somut olayda davacının davalıya fatura ettiği işlerin yerine getirildiği konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Nitekim yapılan mali incelemede davalının takip tarihi olan 30.01.2018 tarihi itibariyle 123.706,47 TL cari hesap borcunun bulunduğu anlaşılmaktadır. Somut olaydaki uyuşmazlık davalının söz konusu bedeli ödemekten kaçınmasının haklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Sözleşme'nin "Fiyatlandırma ve Ücret" başlıklı 4. maddesinin ilgili kısımları aynen;
"(...)Bu işlemlere paralel olarak işveren ... MMali İşler Müdürlüğü tarafından talep edilen ve önceki aya ait ücret bordrosu + SGK aylık prim bildirgesi + SGK prim makbuzu + Muhtasar beyannamesi ve makbuzu gibi belgeler de, yüklenici ... DENİZCİLİK(...) tarafından işveren ...... Mali İşler Müdürlüğü'ne teslim edilecektir. Ayrıca ... DENİZCİLİK(...) aylık olarak vergi beyannamelerini işveren ...... Mali İşler Müdürlüğüne teslim edecektir.
Cr Yüklenici ... DENİZCİLİK(...), çalışanlarına ait ücret bordrolarının aylık sigorta prim tahakkuku ve makbuzlarını aylık hizmet listesi bordroları birer kopyalarını yasal sürenin sonundan başlayarak 15 gün içinde ...... Mali İşler Müdürlüğüne verecektir.
İşveren ...... bu ödemelerin yasal değere uygunluğunu denetlemek hakkına sahiptir. Bu maddedeki hususların aksi görüldüğünde işveren ...... ödemeleri durdurmaya 30 gün süreli ihbara rağmen noksan giderilmezse, Sözleşmeyi feshe veya varsa hak edişleri bloke etmeye ve var ise teminatı irad kaydetmeye yetkilidir.(...) "
Şeklinde düzenleme bulunduğu, söz konusu hükme göre davacı yüklenici, gerçekleştirdiği işlere karşılık talep ettiği bedelleri davalıya iş sahibi/davalıya fatura ederken aynı zamanda çalışanlarına ait sosyal güvenlik prim bordrolarının ve bunların makbuzlarının birer kopyasını davalıya vermekle yükümlüdür. Davacının bu yükümlülüklerine aykın davranması durumunda davalının ödemeleri durdurma, 30 gün süreli ihbara rağmen eksiklerin giderilmemesi durumunda sözleşmeyi feshetme veya hak edişleri bloke etme ve var ise teminatı irat olarak kaydetme yetkileri bulunmaktadır.
Somut olayda davacı her ne kadar yerine getirdiği işlere ilişkin toplamı 123.706,47 TL tutarındaki faturaları tanzim ederek davalıya göndermiş ve bu fatura bedellerinin ödenmesini talep etmişse de Sözleşme'nin 4. maddesinin yukarıda alıntılanan kısımları uyarınca davacının çalışanlarına ait sosyal güvenlik prim bordrolarının ve bunların ödeme makbuzlarının birer kopyasını davalıya verme yükümlülüğü de bulunduğu, davacının bu yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda davalının ödemeleri durdurma yetkisi bulunduğu, davaya konu olayda davacının çalışanlarına ait sosyal güvenlik prim bordrolarını ve bunların ödeme makbuzlarım davalıya vermediği, nitekim Sosyal Güvelik Kurumu'ndan gelen yazılardan davacının sosyal güvenlik prim borçlarının bulunduğunun anlaşıldığı, açıklanan nedenlerle davalının ödemeden kaçınması haklı gerekçeye dayandığından davacının davasının reddine dair karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 1.464,00.TL den karar harcı olan 80,70.TL nin mahsubu ile fazla alınan 1.383,30.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı vekili için takdir edilen 15.702,11TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/06/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır