T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2021/162 Esas
KARAR NO: 2021/360
DAVA: Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/07/2019
KARAR TARİHİ: 15/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı sigortalı ... A.Ş, ... Sigorta A.Ş. tarafından 12.05.2016 tarihli, ... numaralı Marina Sorumluluk Poliçesi ile 18.05.2016- 18.05.2017 vadesi arasında sigortalandığını, davalı ... Sanayi ve Tic Ltd Şti'ye ait ... IMO numaralı Türk bayraklı ... gemisi, 14.05.2017 tarihinde ... Limanı'nın sahasında yükleme faaliyetleri sırasında alabora olarak battığını, geminin batmasının yaklaşık 2 ay boyunca 8 ve 9 numaralı rıhtımların kullanımını engellediğini ve ... Limanı'nın zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, 9 numaralı iskele geminin batmış olduğu tarih olan 14.05.2017 tarihinden itibaren, 8 numaralı iskele ise 19.05.2017 tarihinden itibaren gemi enkazının kaldırıldığı tarihe kadar kullanılamadığını, olaydan hemen sonra bağımsız gemi sörvey firması olan ... tarafından hazırlanan raporda kaza sebeplerinin özetle, geminin uluslararası regülasyonlara göre yüklemeye uygun olmadığı, geminin stabilitesinin olmaması, yanaşma esnasında tahliye süresince ve yükleme boyunca sancağa meyilli olmasının belirtildiğini, aynı raporda müvekkili şirketin sigortalısı ... Limanı'nın üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirdiğinin belirtildiğini, söz konusu hadise neticesinde Sigortalı ... Bandırmanın geminin enkazının kaldırılmasına kadar geçen sürede iskelelerini kullanmaması sebebiyle maruz kaldığı zararların ... adlı hesap uzmanı şirket tarafından hazırlanan rapor ile tespit edildiğini, söz konusu raporlarda ... Limanı'nın 8 ve 9 numaralı iskelelerini kullanmaması nedeniyle maruz kaldığı zararların 600.000 USD olarak hesaplandığını, ... Sigorta ile ... Limanı arasındaki sigorta sözleşmesinde 14 gün olarak belirlenen muafiyete denk gelen 154.311,00 USD'nin düşülmesi neticesinde tazminat tutarı 462.507,00 USD olarak belirlendiğini ve zararların tazmini amacıyla ... Sigorta A.Ş tarafından sigortalısına 08.01.2018 tarihinde 462.507,00 USD ödendiğini, işbu ödemenin ve ibraname, temlik belgesi ile müvekkili şirket sigortalısının haklarına halef olduğunu, dava şartı olarak yapılan arabuluculuk başvurusuna ilişkin olarak ... sayılı dosya altında ... Sigorta Anonim Şirketi vekili ile ilk ve ikinci oturumlar gerçekleştirildiğini, ancak talebin karşı taraflarca kabul edilmemesi nedeniyle anlaşmaya varılmadığını, arabuluculuk süresince sulh olunamaması nedeniyle dava konusu zararların meydana gelmesine sebebiyet veren davalı ... Denizcilik ile sigortacısı olarak meydana gelen zararların tazmininden sorumlu olan davalı ... Sigorta A.Ş. aleyhine işbu davayı açma zaruretinin doğduğunu, zira ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/... Değişik İş dosyası tahtında alınan bilirkişi raporunda ve ... Liman Başkanlığı tarafından düzenlenen İdari Tahkikat Raporu'nda söz konusu geminin batma sebeplerinin, geminin ... değerinin yetersiz olduğunu, ... tanklarında su kaçakları olması sebebiyle tankların doluluk oranının hatalı olduğunu, kaptan ve 2.kaptanın yüklemeye ilişkin özen ve nezaret yükümlülüğünü gereği gibi yerine getiremediğinin belirtildiğini, kamera kayıtlarından geminin yanaşma anından alabora anına kadar geçen sürede yürütülen tahliye ve yükleme operasyonunun neredeyse tamamının geminin sancağa yatık olduğunu ve kararsız denge hali 2.Kaptan talimatıyla yükleme planında yapılan değişikle görüleceğini, kamera kayıtlarından görülebileceği yükleme planına göre gemi güvertesi 7 numaralı bay sancak taraf boş kalması planlamış olmasına rağmen 5 numaralı bay merkeze yüklenmesi gereken konteynerin 7 numaralı bay sancak kısma ambar üstü 15.konteyner ambar içindekilerle birlikte toplamda 93.konteyner olarak yerleştirildiğini, 2.kaptanın geminin dengede kalması amacıyla yükleme planında boş olarak gözüken ana güverte 7 numaralı bay iskele tarafa 16. Konteynerin yüklenmesine karar verdiğini, geminin balast tanklarında sorunların bulunduğunu, GM değerinin yetersiz olduğunu ve geminin elverişsiz durumuna ilave olarak 2.kaptan tarafından yükleme sırasında verilen yanlış kararların neticesinde geminin alabora olarak battığını, kaptan ve 2 .kaptanın yüklemeye ilişkin talimatları vermek konusunda tam yetkili olduğunu ve talimat verme işlemi donatanı temsilen yapıldığını, donatan gerek geminin elverişsizliği gerekse kaptan tarafından alınan yanlış kararların sonucunda doğan zararlardan sorumlu olduğunu, ... A.Ş.'nin hazırladığı ' ... Gemisi Enkaz Kaldırma Operasyonu Raporu'nun 6.sayfasında geminin 1,2,3, ve 4 numaralı iskele balast tanklarında kaçak olduğunun tespit edildiğinin belirtildiği dolayısıyla geminin iskele tarafında bulunan balast suyunun geminin iskele balast tanklarındaki kaçaklar nedeniyle sancak tarafındaki balast tanklarına dolduğunun anlaşıldığını, ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/... Değişik İş sayılı dosya tahtında hazırlanan bilirkişi raporunda, geminin sancak tanklarının iskele tanklarından tonaj olarak fazla olduğunun aşikar olduğunun hesap edilen 0,35 M GM değerinden daha düşük geminin yatması ile de kararsız dengeye neden olacak bir GM'nin mevcut olduğunu, geminin GM'nin yetersiz olduğunu ayrıca video kayıtlarından tüm güverte üstü konteynerlerin denize döküldükten sonra geminin hala kararsız dengeye sahip olası ve geminin yatmaya sebep olması ile açıklandığı ve 3 sıra yüklenen konteyner yükünün 79,5 ton olduğu ve izin verilen yük miktarından 29,5 ton fazla yükleme yapıldığının tespit edildiğini, geminin batması üzerine Limanlar Yönetmeliği Md 24 gereği yaşanan hadisenin, ... Limanı tarafından derhal ... Liman Başkanlığı'na bildirildiğini, bildirmeyi müteakip aynı yönetmeliğin 40'ıncı maddesine dayanarak Liman idari sahasında meydana gelen deniz kazası, ... Liman Başkanlığı'nca idari yönden incelendiği ve bu inceleme sonucunda hazırlanan dosyanın Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'na gönderildiğini, ilgili raporda özetle, uyuşmazlık konusu geminin batma sebebi, geminin yüke ve yola elverişsiz olduğunu, geminin GM değerinin yetersiz olduğunu, balast tanklarda su kaçakları bulunması ve kaptan ve 2.kaptanın yüklemeye ilişkin özen ve nezaret yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmemiş olduğunu beyanla fazlaya ilişkin haklara saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulüyle 462.506,00 USD tutarın 08.01.2018 tarihinden itibaren devlet bankalarının USD para cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalılardan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı tarafça dosyaya cevap dilekçesinin sunulmadığı görülmüştür.
Dava; Davacı sigorta şirketinin, sigortalısına ödediği hasar bedelinin TTK'nun 1472 ve devamı maddelerine göre davalılara rücu edilmesi istemine ilişkin olup, taraflar arasında ki uyuşmazlık, davalının donatanı olduğu geminin yükleme sırasında batmasının hangi tarafın kusuruyla meydana geldiği, olayda davalı donatanın kusur ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, geminin enkazının denizden çıkarılması işleminin ... Limanının kullanımına engel teşkil edip etmediği, limanın kullanılamaması sözkonusu ise bundan dolayı ortaya çıkan zararın nekadar olduğu hususlarında toplanmaktadır.
Dava şartları, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmelidir. 7155 sayılı kanunun 20.maddesi ile eklenen TTK'nın 5/A maddesinde, TTK'nın 4.maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında, dava açılmadan önce Arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir.
Elde ki dosyada; davacının davalı ... Denizcilik hakkında açtığı dava bu kapsamda olduğundan, anılan yasal düzenleme gereğince, dava açılmadan önce Arabulucuya başvurulması şartı olarak kabul edilmelidir.. Dava dilekçesi ekinde sunulan 01.07.2019 tarihli " Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı" belgesinden, davacının dava konusu uyuşmazlık yönünden,... A.Ş.'yi muhatap göstererek 08.05.2019 tarihinde Arabuluculuk başvurusunda bulunduğu, Arabuluculuk faaliyetinin sonucunda 01.07.2019 tarihli "anlaşamama son tutanağının" düzenlendiği anlaşılmıştır.
... Ticaret Sicil Memurluğundan celp edilen, Davalı ... Denizcilik'e ait ticaret sicil kaydından, bu şirketin 13.10.2017 tarihinde tasfiyeye girdikten sonra, 08.10.2018 tarihinde tasfiyesi tamamlanarak sicildeki kaydının terkin edildiği anlaşılmıştır. Bu durumda davacının arabulucuya başvurduğu tarihten önce, davalı şirketin sicil kaydı terkin edilmekle tüzel kişiliği ortadan kalkmış olduğundan, şirket hakkında arabulucuya başvurulması dava ehliyeti yokluğu nedeniyle mümkün değildir. Dava açıldıktan sonra davacı vekili tarafından, ... Denizciliğin yeniden ihyası için dava açılmış olsa da, şirketin sonradan ihyası davadan önce yürütülen arabuluculuk sürecini geçerli hale getirmeyecektir. Bu durumda dava tarihinden önce tüzel kişiliği oradan Kalkmış olan davalı ... Denizcilikle ilgili arabuluculuk dava şartı yerine getirilmiş sayılamayacağından, bu davalı hakkında ki davanın TTK'nın 5/A maddesi ile 6325 sayılı HUAK 18/2.maddesi gereğince, dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davalı ... Denizcilik hakkındaki davanın TTK'nın 5/A maddesi ile 6325 sayılı HUAK 18/2.maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davalı tarafın yokluğunda davacı vekilinin yüzüne karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/09/2021
Başkan ... ✍e-imzalıdır.
Üye ... ✍e-imzalıdır.
Üye ... ✍e-imzalıdır.
Katip ... ✍e-imzalıdır.