T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2021/249 Esas
KARAR NO:2022/69
DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/06/2021
KARAR TARİHİ:22/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, sigortacılık işi ile iştigal eden Türkiye’nin önde gelen şirketlerinden biri olduğunu, müvekkili tarafından ... San. Tic. A.Ş.'ye ait susam emtiası, taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkili şirket sigortalısı, ... isimli firmadan susam emtiası satın aldığını, söz konusu emtia ... gemisine hasarsız bir şekilde yüklenerek, ... numaralı konşimento tahtında Nijerya'dan Türkiye'ye taşındığını ve emtialar ... Limanında tahliye edildiğini, söz konusu emtianın tahliye işlemlerinin ardından, ... numaralı konteynerin içerisinde yer alan susam emtiasının ıslanarak hasarlandığının tespit edilmiş olup, hasarın fark edilmesi akabinde söz konusu hasarla ilgili olarak ekspertiz incelemesi gerçekleştirildiğini, yapılan incelemeler neticesinde, meydana gelen ıslaklık hasarının ... numaralı konteynerin tavanındaki delikten içeri taşıma boyunca yağmur ve deniz suyu girerek emtiaya su sirayet etmesi sonucu oluştuğunun belirtildiğini, meydana gelen hasarla ilgili ... AŞ tarafından da rapor tanzim edildiğini ve ilgili raporda emtiaların ıslanması sebebiyle küflenerek zarar gördüğünü emtianın tüm seyir boyunca ıslak kalması ve konteyner içerisinde uzun süre nemli ortamda bulunması nedeniyle susam emtiasının küflendiğini, birbirine yapışmış ve taşlanmış olduğunun tespit edildiğini, ayrıca, emtianın küflenmesi ve küf kokusunun tüm emtiaya sirayet etmesi nedeniyle gıda sağlığı açısından risk teşkil ettiği ve kullanılamaz durumda olduğu belirtilerek hayvan yemi olarak kullanılabileceğinin belirlendiğini, meydana gelen ıslanma hasarın fark edilmesinin ardından, sigortalı şirketçe konu hasara ilişkin olarak Davalı şirkete ihtarname gönderildiğini, davalı şirket, taşımaya ilişkin konşimentoları düzenlemek ve taşıma işlemini fiilen gerçekleştirmek suretiyle somut olaya konu taşımada fiili taşıyan olarak hareket ettiğini, bu nedenle, hasarsız bir şekilde gemiye yüklenen susam emtiasının taşıma sırasında hasar görmesi sebebiyle davalı, taşıyan sıfatıyla oluşan zarardan sorumlu olduğunu, müvekkiline hasar nedeniyle sigortalısının uğradığı zarar ve ziyanı tazmin etmiş olup, sigortalının haklarına halef olduğunu borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan takibe Borçlu/Davalı tarafından yapılmış olan itirazın haksız olup, tamamen kötü niyetli olarak alacağımızı sürüncemede bırakmak amacıyla yapıldığını belirterek .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası sayılı dosyasına Borçlu/Davalı tarafından yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... tarafından dava konusu taşıma ile ilgili olarak düzenlenmiş olan konişmentolarda, “işbu konişmento tahtında taşıyana karşı doğan tüm talepler ve uyuşmazlıkların Marsilya Ticaret Mahkemeleri tarafından başkaca hiçbir ülke mahkemesinin yetkisi olmaksızın münhasıran çözüme kavuşturulacağı” öngörüldüğünü, Marsilya Mahkemelerinin münhasır yetkisi kabul edildiğini, ....’nın ticari merkezi de Marsilya, Fransa’da olup, Türkiye’de daimi bir ikametgahı olmadığını, mahkemenin yetkisiz olduğunu, derdest dava konusu taleplerle ilgili olarak Davacı aktif husumetinin bulunduğunu kanıtlayan hiçbir delilin müvekkiline tebliğ edilmediğini, davacının sigortalısı ile malların satıcısı olan şirket arasında akdedilen satım sözleşmesi dosyaya ibraz edilmediğini, mal bedelinin davacının sigortalısı tarafından ödenip ödenmediğinin ve malın hasar ve yararının alıcıya geçip geçmediğinin de davacının sigortalısının ticari defterlerinin incelenmesi sureti ile tespit edilmesi ve irdelenmesi gerektiğini, dosyaya sunulan konişmento incelendiğinde, anılan konişmentonun Taşıyan ... nın Yükleme limanı (Nijerya) acentesi ... Ltd. tarafından imzalandığı ve yükleme limanının ..., lagos olduğu tespit edildiğini, konişmentoda, izafeten husumet yöneltilen şirketin imzası bulunmadığını, dolayısı ile TTK madde 105 uyarınca, izafeten dahi dava açılabilmesi için kanunda sayılan şartlar bulunmadığını belirterek milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın Türk Mahkemelerinin milletlerarası yetkisi bulunmaması sebebi ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından konişmentoda bulunan yetki kaydı nedeniyle Milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş olmakla öncelikle bu hususta değerlendirme yapılması gerektiği, davalı acentenin özet beyan vermiş olduğu görülmekle taşıyana izafeten husumet yöneltilebileceği, dava konusu taşımanın ... sayılı konişmento tahtında ... Limanından ... Limanına yapıldığı, uyuşmazlık yabancılık unsuru taşıdığından yetki itirazının MÖHUK kurallarına göre belirleneceği, MÖHUK 47.maddesinde, "yer itibariyle yetkinin kamu düzeni veya münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasındaki yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılabileceği" düzenlemesinin bulunduğu, konişmentonun arka yüzünde yer alan taşıma şartlarının düzenlendiği 31.maddesinde sözleşmeden doğan taleplerde Marsilya Ticaret Mahkemesinin yetkili olacağının belirtildiği, taşımaya ilişkin düzenlenen konişmentonun taşıyanın yabancı acentesi tarafından imzalandığı, dosyaya sunulan mal faturasına göre satışın navlun bedeli ödenmiş satış olduğunun görüldüğü, taraf vekillerince de navlun bedelinin yükleten tarafından ödendiğinin belirtildiği, Türk acentenin taşıma sözleşmesini yaptığına ya da taşımayı üstlendiğine dair navlun faturası veya başkaca bir delilin bulunmadığı, bu nedenle münhasır yetkiden bahsedilemeyeceği, TTK'nun 1237.maddesinde taşıyan ile konişmento hamili arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, sigortalının yükü teslim aldığı anlaşıldığından, konişmentodaki yetki şartının sigortalı gönderilen ve buna göre davacı açısından da bağlayıcı olduğu kabul edilmekle, konişmentodaki yetki şartına göre somut uyuşmazlık yönünden Marsilya Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu kanaatine varıldığından, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davalının milletlerarası yetki itirazının kabulü ile Mahkememizin yetkisizliği nedeni ile davanın USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 1.181,56 TL den karar harcı olan 80,70 TL nin mahsubu ile fazla alınan 1.100,86 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı vekili için takdir edilen 5.100,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/02/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır