T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2021/373 Esas
KARAR NO: 2021/448
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 30/12/2020
KARAR TARİHİ: 23/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketine nakliyat abonman sigorta poliçesi ile sigortalı ... A.Ş'ye ait araba klima motor aksamı cinsi emtianın, davalı ... Dış. Tic. San. Tarafından sorumluluğu üstlenilen ... tam ve sağlam olarak yüklenmiş Kore-... sevkiyatı müteakip ... limanı tahliyesinde 1 karton sandık malzemenin hasarlı olduğunun tespit edildiğini, hasar tespiti yapıldığını, sigortalısına 2.260 USD hasar tazminatı ödendiğini, müvekkili şirketin alacağın tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğü 2017/... esas sayılı dosyası ile takip yaptığını, ancak borçlunun takibe itiraz ettiğini, bu nedenle yapılan itirazın iptali ile takibin devamına ve alacağın %20'si kadar icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İşbu davanın “Asliye Ticaret Mahkemeleri”nde açıldığını ancak Türk Ticaret Kanunu’nun 5. Maddesi’nin 2. Fıkrası’nın “… asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.” hükmü uyarınca deniz ticaretinden doğan uyuşmazlıklara bakmaya ... İhtisas Mahkemelerinin görevli olduğunu, davacının dava dilekçesinde belirtildiği üzere, davacının nakliyat abonman sigorta poliçesi ile sigortalıdığı ... San. Ve Tic. A.Ş.’ye ait araba klima motor aksamı cinsi emtia, Buxstar gemisinde Kore’den ...’ye taşındığını, yani davaya konu emtia ... numaralı konşimento tahtında konteyner içinde deniz yoluyla taşındığını, davacının dava dilekçesi ekinde sunmuş olduğu konşimento ve diğer taşıma evraklarının da bu hususu kanıtladığını, davacı sigortacının, sigortalısına 3.346,05 TL ödediğini ve sigortalının rücu hakkına halef olduğunu iddia ettiğini, o halde davacının aktif husumet ehliyeti olması için başta sigortalının müvekkili Şirkete karşı bir alacak hakkına haiz olması gerektiğini, müvekkili şirketin işbu davada pasif husumet ehliyeti olmadığını, işbu itirazın iptali davası ve davaya konu deniz taşımasından kaynaklı taleplerin hak düşürücü süreye/ zamanaşımına maruz kaldığını, bu nedenlerle davanın öncelikle usuli itirazları yönünden reddine, kabul görmez ise haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan ve delil yetersizliğinden reddini, davanın reddi halinde takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/06/2021 tarih, 2020/ ... esas ve 2021/ ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.
Dava, davacı sigortalısına ait emtiaların, davalılar sorumluluğunda deniz taşımasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalılardan tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun, davanın hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür.
... İcra Müdürlüğünün 2017/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; borçlu ... Tic. San. LTD. ŞTİ aleyhine ilk olarak 2009/... Esas sayılı icra takip dosyası ile 20/05/2009 tarihinde toplam 3.837,92 TL asıl alacağın tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, Alacaklı ... A.Ş.( eski ünvanı ... Sigorta AŞ) tarafından 04/01/2017 tarihinde yenilendiği, borçluya yenileme ödeme emrinin 06/01/2017 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 11/01/2017 tarihli itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, iş bu davanın 30/12/2020 tarihinde açıldığı, itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğine ilişkin evrak dosyada bulunmadığı anlaşılmıştır.
Dava sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalıdan tahsili talebine ilişkin olmakla; TTK 1188/1 maddesi uyarınca eşyanın zıyaı veya hasarı ile geç tesliminden dolayı taşıyana karşı her türlü tazminat istem hakkı, bir yıl içinde yargı yoluna başvurulmadığı takdirde düşer. TTK 1185/2 gereği bu süre taşıyanın eşyayı veya bir kısmını teslim ettiği tarihten itibaren işlemye başlar. Ancak aynı maddenin 3, fıkrasında rücu davasının, birinci fıkrada öngörülen hak düşürücü sürenin sona ermesinden sonra da açılabileceği, bu durumda rücu davası açma hakkına sahip olan kişinin, istenen tazminat bedelini ödediği tarihten itibaren doksan gün içinde dava açması gerektiği belirtilmektedir.
Bu kapsamda dosya muhteviyatından, uyuşmazlığa konu emtiaların alıcısına teslim tarihi net olarak tespit edilememekle birlikte, davacı delilleri arasında bulunan Eksper raporu ile hasar tespit tutanağına göre hasar tespit tarihinin 14/07/2008 olarak belirtildiği anlaşılmaktadır.
Bu tespitlere karşılık icra takip tarihinin ise ... İcra Müdürlüğünün 2009/... Esas sayılı dosyası tahtında 20/05/2009 tarihinde başlatıldığı anlaşılmaktadır. Akabinde dosyanın işlemden kaldırıldığı ve davacı vekilince 04/01/2017 tarihinde yenilendiği anlaşılmakla, davalı borçlunun borca itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu, davacı alacaklı vekilince 22/03/2019 tarihide uyuşmazlığa ilişkin olarak Arabuluculuk sürecinin başlatıldığı dosya kapsamında tespit edilmektedir. Buna göre davacının en geç 22/03/2019 tarihinde başladığı kabul edilen hem TTK 1188 maddesi gereği hem de İİK 67 maddesi gereği 1 yıllık dava açma süresinin 22/03/2020 tarihi itibarı ile sona erdiği anlaşılmakla bu günün pazar gününe isabet ettiği ve Corona virüs pandemisi kapsamında alınan tedbirlere ilişkin 25/03/2020 tarihli 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanuna eklenen Geçici 1. Madde ile dava açma, icra takibi başlatma, şikayet, itiraz, ihtar, bildirim, ibraz ve zamanaşımı süreleri, hak düşürücü süreler de dahil olmak üzere bir hakkın doğumu ve sona ermesine ilişkin tüm sürelerin durdurulmasına karar verildiği; Cumhurbaşkanlığı kararı doğrultusunda icra takip işlemlerine ilişkin sürelerin 22/03/2020 tarihi ile 15/06/2020 tarihleri arasında durduğu anlaşılmıştır. Buna göre davacının dava açma süresinin anılan Cumhurbaşkanlığı kararı gereğince 15/06/2020 tarihinden itibaren 15 gün süre ile uzatıldığı ve nihayetinde 01/07/2020 tarihi itibarı ile sürelerin sona erdiği mahkemece kabul edilmiştir. Zira 2008 yılında meydana gelen ve tespit edilen hasar nedeni ile 2020 yılı itibarı ile halen yasal sürelerin işlemeye devam edecek olması yasa ile korunmak istenen hakların ihlali sonucunu doğuracaktır. Bu nedenle davacının lehine olan tarihlerin kabulü halinde dahi, TTK 1188 maddesi kapsamında 1 yıllık hak düşürücü sürenin 01/07/2020 tarihinde sona erdiği, eldeki davanın ise 30/12/2020 tarihinde açıldığı anlaşılmakla davanın Hak düşürücü süre nedeni ile usulden reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın hak düşürücü süre nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 65,38TL den karar harcı olan 59,30TL nin mahsubu ile fazla alınan 6,08.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı vekili için takdir edilen 3.837,92.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/11/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
¸e-imzalıdır