T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2021/49 Esas
KARAR NO:2022/85
DAVA:Menfi Tespit (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:19/02/2020
KARAR TARİHİ:01/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketler ile davalı arasında gemiler için akaryakıt nedeni ile ticari ilişki oluştuğunu, 30.01.2012 - 31.12.2012 tarihleri arasındaki alımlar için davalı lehine 60.301,95 TL alacağın mevcut olduğunu, müvekkilleri hakkında 2013 yılından itibaren ödenmeyen borçlar nedeniyle 300-350 civarında icra takibi gerçekleştirildiğini, 10.12.2013 tarihinde davalı tarafa 6.500,00 TL ödeme gerçekleştirildiğini, davalı tarafından .... İcra Müdürlüğü nezdinde 27.11.2013 tarihinde icra takibi başlatıldığını ve deniz alacağı kapsamında ihtiyati haciz uygulandığını, .... İcra Müd.'nün ... Esas sayılı dosyasında müvekkili ... hakkında 26.189,10 TL asıl alacak, 4.503,79 TL işlemiş faiz, aynı icra dairesinin ... Esas sayılı dosyasında müvekkili ... hakkında 33.642,93 TL asıl alacak, 5.785,66 TL işlemiş faiz talebiyle alacağın talep edildiğini, 09.12.2013 tarihinde yapılan tebliğe 10.12.2013 tarihinde itiraz edildiğini, buna rağmen 18.12.2013 tarihinde 26.000,00 TL ödeme yapıldığını, ayrıca 28.02.2014 vade tarihli 26.500,00 TL ve 31.01.2014 vade tarihli 25.000,00 TL bedelli 2 adet senedin düzenlendiğini, senetlerin de ödenmemesi ve protestoya konu olması üzerinde dava dışı 3. Şahıs şirketten çek alınarak o tarihteki kur esasına göre 51.500,00 TL bedeli çekin ciro edilerek davalıya verildiğini, ayrıca 17.04.2014 tarihinde 30.000,00 TL, 23.05/2014 tarihinde 10.000,00 TL ödeme yapıldığını, davalıya takipten sonra 76.000,00 TL ödeme yapıldığını, 3. Şahıs şirketten alınarak ciro edilen çekin ve 31.01.2014 tarihli 25.000,00 TL bedelli senedin iade edilmediği anlaşıldığını, müvekkili ... aleyhine yapılan takip hakkında borçlu olunmadığının tespiti ile 23.11.2013 tarihi itibari ile davalının talep edebileceği miktarının tespitine, müvekkili ... aleyhine yapılan takip hakkında borçlu olunmadığının tespiti ile davalının 23.11.2013 tarihi itibari ile davalının talep edebileceği miktarının tespitine, takipten sonra davalıya yapılan toplam 66.000,00 TL nakit ödeme ve 51.000,00 TL ciro edilen çek bedeli nedeniyle ödeme tarihleri esas alınarak her ikisi açısından borcun ifa edilmiş olduğunun ve her iki takip açısından borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; icra dosya alacakları hesaplanırken işlemiş ve işleyecek faizler, ihtiyati haciz masraf ve vekalet ücretleri, icra dosya masrafları ve vekalet ücretinin de nazara alınması gerektiğini, davacı tarafın sadece asıl alacak üzerinden hesap yapıp faiz ve ferileri hesaplamadan borçlu olmadığını iddia ettiğini, icra dosya alacağı iddia edilen ödemeler yapılmış olsa dahi devam edeceğini, bu nedenle borçlunun icra dosyasındaki bakiye borcu ödemesi gerektiğini, iddia edildiği gibi bir çek ve senedin müvekkilinde olmadığını, davanın her iki davacı için ayrı ayrı reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; gemi yakıtı alım-satım ilişkisinden kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili için başlatılan icra takibinden dolayı, borç olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemenin görevi HMK'nun 114.maddesi gereğince kamu düzeni ile ilgili bir dava şartı olduğundan, HMK'nun 115.maddesine göre yargılamanın her aşamasında resen gözetilmesi gerekmektedir.
Mahkememiz Deniz Hukukuna ilişkin ihtilaflara bakmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemesi adıyla kurulmuş olup, 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 1.Dairesinin 10/07/2012 tarih ve 1888 sayılı kararıyla Türk Ticaret Kanunundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilmiştir.
Dava, davacı tarafın gemi yakıtı alım satım ilişkisi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti isteğine ilişkin olup, uyuşmazlık TBK 112 ve devamı maddelerinde düzenlenen alım satım ilişkisinden kaynaklanmaktadır. Uyuşmazlık TTK'nın 5. kitabında düzenlenen Deniz ticaretinden veya deniz sigortasından kaynaklanmadığı gibi, deniz ticaretine ilişkin hükümlerin uygulanmasını gerektirecek iddia ya da savunma da bulunmamaktadır. TTK 1352. Maddesinde gemi yakıtı sağlanması deniz alacağı olarak belirtilmiş ise de bu husus "cebri icraya ilişkin özel hükümler" başlığı altında düzenlenmiş olup, görev tayininde taraflar arasındaki temel hukuki ilişkinin esas alınacağından davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden Mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, İstanbul ....Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunun TESPİTİNE, görevsizlik kararının yasa yoluna başvurmaksızın kesinleşmesi halinde merci tayini bakımından dosyanın HMK 21/c maddesi gereğince 5235 sayılı yasanın 36/2 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
2-Yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik taleplerin 6100 sayılı HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevli mahkeme tarafından DEĞERLENDİRİLMESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır