T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2022/139 Esas
KARAR NO:2023/101
DAVA:Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:29/11/2021
KARAR TARİHİ:07/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı sigortalı ... SAN. TİC. A.Ş.'ne ait emteaların, müvekkili şirket tarafından ... numaralı Kati Poliçe ve 22/04/2020 teklif 20/04/2020 yükleme tarihli ... numaralı Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı kapsamına alındığını, sigortalı emtiaların, davalı ... İnci Lojistik ve Tic. A.Ş. organizasyonunda davalı ... A.Ş. tarafından temin edilen konteynerlerin sevkiyatı gerçekleştirecek ... adlı gemiye yüklendiğini, toplam 9 adet konteynere yüklenen sigortalı emtea, aktarmalı olarak 04/06/2020 tarihinde ... Limanı/Dubai' ye varış yaptığını ve gerekli işlemlerin tamamlanması neticesinde, 06/06/2020 tarihinde nihai alıcı firma ... Maintenance ... adlı firmanın ... İnşaat alanına sevk edilmek üzere limandan çıkış yaptığını, limandan çıkış yapan emtialar 10.06.2020 tarihinde alıcısına teslim edildiğini, 11.06.2020 tarihinde de malların hasarlı olduğu görülerek her iki davalıya da ihtar çekilmek suretiyle hasar ihbarı yapıldığını, söz konusu hasar sebebiyle müvekkili şirket tarafından yaptırılan ekspertiz incelemesi neticesinde tespit edilen hasara ilişkin olarak müvekkili şirketçe hak sahibi sigortalıya 31/12/2020 tarihinde toplam 768.993,02 TL hasar ödemesi yapıldığını, dosyaya ibraz edilen Ekspertiz Raporuna göre hasarın nedeninin sigortalı emteanın nakliyesi sürecinde gerekli dikkat ve özenin gösterilmemesi sonucu parçalatın darbeye ve ağır sarsıntıya maruz kalmak suretiyle kaşarlanmasıyla oluştuğunu, davalının sigortalı emteanın nakliyesi işini üstlenmiş olup, sigortalı emteanın kendi gözetim ve sorumluluklarında taşınması sırasında meydana gelen zararın tamamından sorumlu olduğunu, somut olayda, zararın meydana gelmesinde sigortalıya ve alıcı firmaya atfedilecek herhangi bir kusur olmadığını, davalı hakkında müvekkili şirketçe sigortalısına Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi teminatından ödenen toplam 768,993,02-TL'nin 321.515,98-TL'sinin rücuen tazmin ve tahsili için .... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını ancak davalı tarafça itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı müvekkil şirket ile davacı yanın sigortalısı ... Mamulleri San. Ve Tic. A.Ş.'nin talebi doğrultusunda yüklemesi sigortalıya ait bir kısım malların Aliağa Limanı/...'den, ... Limanı/Dubai'ye ve BAE'ye olmak üzere iki ayrı taşıma konusunda anlaştığını, müvekkilin şirketin de, davacı yanın sigortalısına ait mallarının diğer davalı ... Denizlik A.Ş. ile taşınmasına aracılık ettiğini, sevkiyata konu ... ve ... tanıtıcı numaralı 2x40" OT konteynerin ... İnşaat alanına varışında dubaları (pontonları) kaplayan brandalarda yırtılma ve üründe hasarın meydana geldiğini ve bu hasarın nedeninin sigortalı emtianın nakliyesi sürecinde gerekli dikkat ve özenin gösterilmemesi sonucu parçaların darbeye ve ağır sarsıntıya maruz kalmak suretiyle hasarlandığını ve kusurun taşımada olduğunu, ancak işbu iddia gerçeğe aykırı olup, meydana gelen olayda müvekkil şirketten kaynaklı bir kusur bulunmadığını, davacı yanın sigortalısının hasar bildirimi neticesinde müvekkil şirket sigortalısına gerekli bildirimi yaparak rapor düzenlenmesi sağlandığını ve dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından 23.03.2021 tarihi H-... numaralı Ekspertiz Raporu düzenlendiğini, söz konusu rapora göre meydana gelen hasarda, ambalaj uygunsuzluğu ve emtianın yola hazırlanmasındaki yetersizlikten kaynaklandığı tespit edildiğinden, emtialarda meydana gelen hasarda sorumluluk doğrudan davacı yanın sigortalısı ... Mamülleri San. Ve Tic. A.Ş.'ye ait olduğunu belirterek davanın reddini
Mahkememizin 29/03/2022 tarihli celsesi uyarınca davalı ... İnci Loj. ve Tic. A.Ş. yönünden davanın tefrikine karar verilmiş olup, yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır. talep etmiştir.
Davanın, davacı nakliyat sigortacısı tarafından sigortalısına ödenen hasar bedelinin davalılara rücu edilmesi için başlatılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu, uyuşmazlığın tarafların husumet ehliyetlerinin bulunup bulunmadığı, hasarın sigorta kapsamında kalıp kalmadığı, hasarın neden ve nasıl meydana geldiği, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalıların sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ..., ... ve ... tarafından tanzim edilen 06/10/2022 tarihli raporda; davacı Sigorta Şirketi'nin davada aktif husumet ehliyeti olmadığı, davalının akdi taşıyan sıfatına haiz olduğu TTK m.1185'te öngörülen muayene ve ihbar yükünün yerine getirilmediği, TTK madde 1178/2 uyarınca hasarın eşyanın Davalı taşıyanın hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana gelmiş olması olduğunun ispatlanamadığı, mahkemenin zarardan davalının sorumlu olduğuna yönelik kanaate varması halinde, tazmini gereken zararın raporundaki 768,993,02-TL olduğu belirtilmiştir.
Dava halefiyete istinaden açılmış olmakla, davacının TTK 1472 maddesi gereğince halef sıfatını ve hali ile aktif husumet ehliyetini kazanabilmesi için, geçerli bir sigorta sözleşmesinin kurulmuş olması, sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle meydana gelen zararları ödemiş olması ancak bu ödemenin geçerli bir sözleşme uyarınca ve gerçek hak sahibine yapılması gerekmektedir. Sigortacının halefiyeti, kanundan kaynaklandığından kendiliğinden meydana gelir. Sigortacı tazminatı ödediği anda, sigortalının yerine geçer ve sigortalının zarara sebep olan üçüncü şahsa karşı olan talep hakkı düşer.
Son olarak ise halefiyetin gerçekleşmesi için, zarar nedeni ile sorumlu bulunan üçüncü bir kişinin varlığı gereklidir. Sonuç olarak davacı sigortacının, sigortalısının haklarına halef olabilmesi için, sigortalının
üçüncü şahıslara karşı tazminat talebi hakkına sahip olması, sigortacının sigorta tazminatını gerçek hak sahibine ödemiş olması ve geçerli bir sigorta sözleşmesinin var olması gerekir. Dosyada bulunan ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi'ne göre sigorta ettiren davadışı satıcı ... sigortalı davadışı alıcı ... Int olduğu, konişmento muhtevası polietilen emtiasının ... gemisi ile ... Limanından ... limanına Dubaiye taşındığı, emtianın CİF teslim şartıyla satıldığı, buna göre hasara katlanma yükümlülüğünün alıcıda olduğu, dosya içerisinde 23.12.2020 tarihinde sigortalı alıcının hasar tazminatının dava dışı satıcıya yapılmasını belirtir dilekçe bulunduğu, bu talep doğrultusunda davacı sigorta şirketince davadışı satıcı Polietilene 31.12.2020 tarihinde ödemede bulunduğu anlaşılmakla davacının yapmış olduğu ödeme kapsamında TTK. 1472 maddesi gereğince halefiyet hakkı ile aktif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiş, 23.04.2020 tarihli Navlun faturası gereğince TTK m. 1138 anlamında navlun sözleşmesinin dava-dışı ... Ma. San. Tic. A.Ş ile davalı arasında kurulduğu, davalının böylece akdi taşıyan sıfatına sahip olup pasif husumet ehliyetine sahip olduğu , davalının taşımayı bizzat yerine getirmeyip 23.04.2020 tarih ve ... konişmentodan anlaşılacağı üzere ... A/S İle alt navlun sözleşmesi kurduğu ve fiili deniz taşımasını ... A/S e yaptırdığı anlaşılmıştır.
Ekspertiz dosyası ile bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde hasarın konteynerlerin Abu Dabiye alıcı firmanın proje sahasına girdiğinde fark edildiği, konteynerlerin üst bırandalarının yırtık ve bir çok noktasında delik olduğu, dubalarda belirgin şekilde darbe izi olduğu, hasar nedeninin ambalaj uygunsuluğu, yükün yola hazırlanmasında yetersizlikten kaynaklandığı anlaşılmaktadır.
Geminin, 4.6.2020 tarihinde Limanına geldiği ve sigortalı emtianın içerisinde bulunduğu konteynerlerin 6.6.2020 tarihinde çıktığı, kara yolu ile alıcının deposuna sevk edildiği, emtiadaki hasarın ilk defa burada yapılan tahliyesinde ortaya çıktığı, ihtarnamenin 11.06.2020 tarihinde tarihinde gönderildiği, dolayısıyla konteynerler iki gün limanda beklediği ve 5 günde kara nakliyesinin devam ettiği, davalı akdi taşıyanın sorumlu olduğu sürecin sadece deniz taşımasına ilişkin olduğu, TTK m. 1185 f. 1 hükmünde teslimde veya 3 gün içerisinde geçerli bir hasar ihbarının yapılmadığı, 1185 f. 2 hükmünde eşyanın incelenmesi tarafların katılımıyla mahkeme veya yetkili makam ya da bu husus için resmen atanmış uzmanlar tarafından yapılmamış olması nedeniyle geçerli bir hasar ihbarının yapılmadığı anlaşılmış, ancak 1185 f. 4 uyarınca "Eşyanın zıya veya hasarı ne bildirilmiş ne de tespit ettirilmiş olursa, taşıyanın eşyayı denizde taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği ve eğer eşyada bir zıya veya hasarın meydana geldiği belirlenirse, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiği kabul olunur ve şu kadar ki, bu karinelerin aksi ispat olunabilir", hükmü gereğince eşyanın deniz aşamasında hasara uğradığını ispat etme külfetinin davacıda olduğu dosyadaki deliller bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının hasarın deniz taşıması esnasında meydana geldiğini delillerle kesin olarak kanıtlayamadığına mahkememizce kanaat getirilmiş ve açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 3.765,81.TL den karar harcı olan 179,90.TL nin mahsubu ile fazla alınan 3.585,91.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı vekili için takdir edilen 48.012,24 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/03/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
e-imzalıdıre-imzalıdır