T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2022/176 Esas
KARAR NO:2023/328
DAVA:Alacak (Gemi İpoteğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:18/10/2016
İŞLEMDEN KALDIRILMA TARİHİ:09/05/2023
KARAR TARİHİ:18/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi İpoteğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... İtalya merkezli yabancı bir şirket olduğunu, 50 yıldan fazla bir süredir su altı, deniz altında gerçekleştirilen mühendislik hizmetleri, kablo ve telekomünikasyon işlerinde faaliyet gösteren sektörün önde gelen şirketlerinden bir tanesi olduğunu, ana işvereni ...AŞ, üst işvereni ... ... A.Ş olan Asya ve Avrupa’yı telekomünikasyon olarak birbirine bağlayacak olan ... Projesinde iş alan şirketlerden bir tanesi olduğunu, müvekkili şirketin yer aldığı proje çok büyük ve çok spesifik bir proje olması sebebi ile işin niteliği dolayısı ile yine aynı şekilde işe uygun bir çelik levhalı dubaya ihtiyaç duyulduğunu, Kabotaj Kanunu gereği belirtilen projede kullanılacak dubanın ... bir şahıs ya da ... bir tüzel kişi adına, ... ne kayıtlı bir duba olması gerektiğini, bu nedenle müvekkili şirketin söz konusu çelik levha dubanın yapımı için ...’de proje ile ilgilenen ... adında danışmanının da referansı ile davalı ... ile görüşüldüğünü, müvekkili şirket ile davalı tarafın müvekkilinin ihtiyaç duyduğu çelik levha dubanın yapılması ve kendisine teslim edilmesi için Çelik ... Duba Sözleşmesi'ni imzaladıklarını, taraflarca imzalanan bu sözleşmeye göre; müvekkil şirket ... tarafından çelik levha dubanın autocad çizimleri sağlanacağını ve davalı taraf bu çizime göre üretim gerçekleştireceğini, imal edilecek ürünün kilosu 2,00 USD'den anlaşılmış ve sabitlenmiş olduğunu, nasıl ve hangi şartlarla ödeme yapılacağını, teslimin 15 gün içinde yapılacağını, çelik levha dubanın ... ne kaydının yapılarak tam ve eksiksiz bir şekilde çalışır vaziyette teslim edileceğinin açık açık yazıldığını ve imzalandığını, sözleşmeden sonra davalı tarafın çelik levha dubasının hem imalat aşamasında hem de teslimden sonraki aşamalarda müvekkili şirketten sözleşmeye aykırı şekilde ve çeşitli adlar altında paralar talep ettiğini, müvekkili şirketin çelik levha dubanın kendisine devredilmesini defalarca talep etmesine rağmen davalı tarafın dubanın devrini gerçekleştirmediğini ve fatura düzenlediğini, duba imal edildikten sonra yapılan ölçümlerde duba ağırlığının 31.500 KG olduğu ve sözleşmeye göre her bir kilo için 2,00 USD birim fiyattan ödeme yapılacağı için ödenecek rakamın 63.000,00 USD olduğunu ve buna ek olarak KDV bedeli olan 11.340,00 USD eklendiğinde toplam rakamın 74.340,00 USD olarak ödeneceğinin açık hale geldiğini, müvekkili ... ’nin davalı tarafa toplam 74.340,00 USD ödeme, 3.000,00 USD de fazla transfer yapılarak banka kanalı ile ödendiğini, davalının müvekkili şirkete gönderdiği maillerle ekstradan ve sözleşmede yazmamasına rağmen çeşitli adlar altında paralar ödenmesini talep ettiğini, müvekkili tarafından duba ile yapılması gereken projedeki işe geç başlama cezai şartlarının çok ağır olması sebebi ile müvekkili şirketin bir an önce dubayı alabilmek için davalı tarafın talepleri doğrultusunda müvekkili şirket tarafından 8.781,00 USD fazladan ödediğini, davalı tarafın müvekkili tarafından kendisine verilen duba çizimlerine ve orijinaline sadık kalmadığını, bu yüzden müvekkilinin ekstra kilo sebebi ile 5.400,00 USD fazladan bedel ödemek zorunda kaldığını, sözleşmede belirtilen sertifikalı çelik levha kullanmadığını, teslim süresi olan 15 gün içinde dubayı teslim etmediğini, peşin ödemeleri sözleşmeye aykırı olarak talep ettiğini ve müvekkili şirketin adına bir fatura düzenlemediğini, dubanın tescilinin yapılabilmesi için gerekli dokümanları hazırlamadığını, müvekkili şirketin haberi, izni ve onayı olmaksızın müvekkilinin çizimlerini başka bir mühendislik firmasına verdiğini, davalı tarafın yukarda belirtilen sözleşmeye aykırılıklarla dubayı imal ettiğini ve müvekkili şirketin projede çalışabilmesi için dubayı ...-1 ismi ile, ... de, davalı taraf ... adına ve ... nolu sertifika ile tescil ve kaydını sağladığını, ... 1 adlı dubanın her ne kadar davalı taraf ... adına kayıtlı olsa da müvekkili şirketin dubanın esas ve gerçek maliki olduğunu, dava konusu dubanın tüm bedellerinin müvekkili şirket tarafından karşılandığını, bu bedellerin tamamının ödenmiş olması bu ödemeleri alan davalı taraf sözleşmeye göre tüm işlemleri tamamlanmış, eksiksiz ve çalışır vaziyette ... 'ne kaydedilmiş bir dubayı 15 gün içinde teslim etmediğini belirterek sözlemeye aykırı davranmış olması ve fazladan para talep etmesi nedeniyle ...-1 ismi ile, ... 'nde ... nolu sertifika ile davalı ... adına kayıtlı dubanın dava neticesinde karar altına alınacak olan devir işlemi ve bedelin ödenmesi tarihine kadar geçerli olacak şekilde; HMK. 389 ve devamı maddeleri gereğince; ihtiyati tedbir konulmasını, davalı ... adına ... 'nde ...-1 ismi ve ... nolu sertifika ile kayıtlı olan dubanın müvekkili adına tesciline karar verilmesini, dubanın müvekkile teslim edilmesi ile müvekkili tarafından fazladan ödenen 8.781,00 USD'nin şimdilik 10.000,00 TL olarak tarafına ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı ... arasında dava dilekçesinde belirtilen nedenlerden ötürü davacı tarafından dosyaya ibraz edilen Çelik Plaka Duba Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme uyarınca müvekkiline yüklenen borcun sözleşmede belirtilen özelliklerde bir çelik dubanın inşa edilmesi olduğunu, davacının sözleşmede öngörülen malzemelerden farklı malzemeler kullanılmasını talep etmesi nedeniyle sözleşme şartları, taraflar arasındaki mutabakat çerçevesinde değiştiğini, söz konusu yeni malzemeler ve bunların işçiliği için yapılan masraflar dışında, sözleşmede belirtilen çizimlere liman başkanlığınca onay verilmediğini, müvekkilinin edimini yerine getirmek amacıyla sözleşmede kararlaştırılandan farklı olarak tekrar çizim yaptırdığını ve bu hususta da fazladan masraf yapıldığını, sözleşmenin değişen hükümleri çerçevesinde davacının kendi edimlerini yerine getirmeden dubanın adına tescilini talep edebilmesi mümkün olmadığını, davacı tarafından müvekkili şirkete teslim edilen çizimin ... Liman Başkanlığı tarafından onay görmediğini, tarafların davaya konu dubanın bilgisayar ortamında hazırlanacak proje çizimlerinin davacı tarafından sağlanacağını ve müvekkili şirkete teslim edileceği konusunda mutabık kaldığını, gemi sahibi olarak müvekkilinin ... Liman Başkanlığı’na başvurduğunu, ancak Liman Başkanlığı tarafından İtalya’da mukim firma tarafından hazırlanan projeye onay verilmediğini, Türkiye’de çizilecek ve ... tarafından onaylanacak bir projenin sunulması gerektiğinin ... Liman Başkanlığı tarafından müvekkile bildirildiğini, müvekkilinin davacı şirketin de bilgisi dahilinde dava dışı ... şirketiyle anlaşarak çizimin hazırlatıldığını ve söz konusu çizimin ... Başkanlığı'ndan onay aldığını, dubanın zamanında hazır edildiğini, davacı şirketin dubayı kendi projelerinde kullanma imkânı bulduğunu, proje için müvekkili tarafından ... Denizcilik’e KDV ile birlikte 12.626,00 USD değerinde ödeme yapıldığını, gerekli onayların alınabilmesi için müvekkili için ... ’ne ödemeler yapıldığını, müvekkili tarafından ... 1 isimli gemi için çizim masrafı haricinde ... ne 2.129,90 TL yatırıldığını, taraflar arasında imzalanan Çelik Plaka Duba Sözleşmesi’nde belirlenen ilk koşullara uygun olarak yapılacak bir ödemenin müvekkilinin masraflarını karşılamadığını, karşı tarafın kendi edimlerini yerine getirmeden müvekkilinin dava konusu dubayı davacı adına tescil etmesi hakkaniyete aykırılık teşkil edeceğini belirterek davanın usulden ve esastan reddini, müvekkilinin ticari defterleri ve dava konusu dubanın bilirkişi marifetiyle incelenerek fazladan yapılan masrafların ve işçilik maliyetinin tespitini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/... Esas sayılı dosyasından başlatıldığı, mahkemesince 20/10/2016 tarih, 2016/... Esas, 2016/... karar sayılı ilamı ile verilen görevsizlik kararının istinaf edilmemesi üzerine kesinleşerek davacının talebi üzerine mahkememize geldiği ve mahkememizin 2017/ ... Esas sayılı dosyasına kaydı yapılarak yargılamaya başlandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizden verilen 25/06/2019 tarih ve 2017/... Esas 2019/ ... sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tevdi edildiği ve 17/06/2021 tarih ve 2020/... Esas 2021/... Karar numaralı kararı ile karşı görevsizlik kararı verildiği görülmüştür.
Görev uyuşmazlığı sebebiyle karar istinaf edilmeksizin dosyanın ... Mahkemesi'ne gönderildiği ve 17/03/2022 tarih 2021/... Esas 2022/... Karar sayılı ilamıyla mahkememizin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmakla dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlığın; davacı firmanın ... ... kablo bağlantı projesinde kullanılmak üzere spesifik olarak işin niteliğine uygun çelik levhalı dubaya ihtiyaç duymasıyla birlikte bu dubanın imali için davalı ile arasında akdedilen ...Duba Sözleşmesi'ne aykırı hareket edilmiş olduğu iddiasından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Mahkememizin 17/04/2017 tarihli ara kararı ile TTK.1363. maddesi gereğince teminatın yatırılmış olduğu anlaşılmakla, 03/05/2017 ve 05/05/2017 tarihli ara kararları doğrultusunda ihtiyati haciz ile ilgili ... sertifika numaralı dubanın davalı ... adına kayıtlı ise TTK'nın 1352/t ve y maddesi ile TTK'nın 1362. maddesi gereğince ihtiyaten haczine karar verilmiş olması 02/05/2017 tarihinde davacı vekilince 10.000.-SDR karşılığı 48.686,00 TL teminatın yatırılmış olduğu anlaşılmakla; davacı vekilinin 05/04/2023 tarihli dilekçesi ile ihtiyati haczin kaldırılarak ödenen teminatın taraflarına iadesine karar verilmesini talep ettiği, davalı vekilince mahkememizin 11/04/2023 tarihli ara kararı doğrultusunda dosyadaki ihtiyati haczin kaldırılması ve teminatın davacı tarafa iadesine muvafakat ettiklerini beyan ettikleri anlaşıldığından mahkememizce verilen 05/05/2017 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, ihtiyati haciz talep eden vekilinin teminatın iadesi talebinin aleyhine ihtiyati haciz alınan tarafından iadeye muvafakat edildiğinden kabulüne, mahkememiz dosyasına yatırılan 10.000.-SDR karşılığı 48.686,00.-TL teminatın yatıranın IBAN numarasına aktarılmasına 19/04/2023 tarihinde karar verildiği anlaşıldı.
Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden talimat yolu ile resen seçilen Taşıma Uzmanı ... tarafından tanzim edilen 09/05/2018 havale tarihli ek raporda özetle; ... 1 dubasının genel özelliklerinin keşif sırasında dava dosyasına eklenen ... Tasdiknamesi ve Tonilato Belgesi uyarınca olduğunu, ilgili dubanın 5 ponton parçasından oluştuğunu, davalı tarafından Liman Başkanlığı'ndan dubanın inşasına izin alınması için zorunlu izah edilen ve davacı ile yapılan "Çelik Plaka Duba Sözleşmesi"ne ek olarak yapıldığı belirtilen köşe takviyelerinin dava dosyasında mahkemeye sunulan ... Denizciliğin çizimleri uyarınca yapıldığını, ... Denizcilik'e ait çizimlerin Liman Başkanlığı tarafından onaylanıp onaylanamadığının belirlenemediğini, Liman Başkanlığı'nın onayladığı projenin temini ve 19/10/2017 tarihinde davalı tarafından mahkemeye sunulan açıklamalarda belirtilen ... onayının teminin sağlanmasıyla dubanın orjinal proje ile farkının net ortaya konulacağını bildirmiştir.
Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden talimat yolu ile resen seçilen Taşıma Uzmanı ... tarafından tanzim edilen 10/05/2019 havale tarihli ek raporda özetle; evrakları incelenen ... 1 güverteli barc cinsi su aracının keşifte incelenen bölümünün inşasının 25 Aralık 2016 tarihinde ... Denizcilik tarafından çizildiğini ve ... onaylı proje uyarınca olduğunu, ... 1 isimli güverteli barcın planlarında yapılan revizeler ile birlikte düzenlenen ... nolu ... ... Tasdiknamesi uyarınca cinsinin güverteli barc olduğu ve 1 adet ana makinesi bulunduğunu, davalı tarafından 21/04/2017 tarihinde sunulan dilekçede belirtilen delil olan Gemi İnşa Yönetmeliği kapsamında inşa/tadilat izinlerinde plan onaylarına ilişkin 29/12/2015 tarihinde yapılan 878,50 TL'lik ödemenin ...-1'de yapılan bir tadilata istinaden mi talep ediği, edildiyse hangi değişikliğine istinaden talep edildiğinin anlaşılmadığını bildirmiştir.
Davacı vekili duruşma gün ve saatinden haberdar olduğu ve mahkememizin 09/05/2023 günlü celsesine de mazeret sunduğu ancak son üç celsedir sulh görüşmelerinin devam ettiğinden bahisle mazeret sunulduğu, mahkememizin 16/06/2022 tarihli ara kararlarının halen yerine getirilmediği ve dosyanın bu hali ile sürüncemede bırakıldığı anlaşıldığından davacı vekilinin mazeretinin reddine karar verilerek dava dosyası HMK. 150. maddesi gereğince işlemden kaldırılmış, dosya işlemden kaldırıldıktan sonra HMK.nun 150/4,5. maddesi gereğince taraflarca usulüne uygun olarak 3 aylık yasal süre içerisinde yenilenmediğinden, HMK.nun 150/5 maddeleri uyarınca davacı tarafından açılmış bulunan davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın HMK. 150/5.maddesi uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Karar harcı olan 269,85 TL'den peşin alınan 170,78 TL'nin mahsubu ile bakiye 99,07 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.18/09/2023
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır