T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2022/320 Esas
KARAR NO:2023/404
DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:27/05/2022
KARAR TARİHİ:17/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin uluslar arası ticaretlerde lojistik aracılığı hizmeti veren bir firma olup bu kapsamda 82.000,00 Amerikan Doları bedelle, davalı borçlu ... Yapı'nın davadışı üçüncü şahıs firmaya satmış olduğu ürünleri, Kocaeli İli ... limanından alıp, ABD ülkesi, Newyork Limanına götürülmesi işini yüklendiğini, (Mailler, tarafların ticari defter ve kayıtları, tanık anlatımları ile ispatlanacaktır) müvekkilinin söz konusu işi ... Vergi Kimlik Numaralı ...Ltd.şti. Firmasına taşere ettiğini, sözleşme bedeli müvekkili firma tarafından ... isimli firmaya peşin olarak ödendiğini, ... isimli firma tarafından söz konusu emtialar ... limanından teslim aldırılıp, Newyork Limanına götürtülüp ilgilisine teslim edildiğini, bu şekilde müvekkilinin üzerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz şekilde yerine getirdiğini, davalı ..., haksız ve hukuka aykırı gerekçeler ileri sürerek müvekkilinin kendisinden olan alacağını ödemekten imtina etmiş, haksız ve hukuka aykırı taleplerini belgelemekten ısrarla imtina ettiğini, taraflar arasındaki ticari münasebet kapsamında müvekkili üzerine düşen yükümlülükleri eksiksiz yerine getirmiş olmasına rağmen, davalı/borçlu basiretli bir tacir gibi davranmamış, müvekkilinin iyiniyetli tüm çağrılarına rağmen, ticari defterlerine işlediği fatura bedellerini ödemediğini, bunun üzerine ... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası ile davalı borçlu aleyhine 37.113,53 USD karşılı Türk Lirası bedelli icra takibi başlatıldığını, dövizin fiili ödeme tarihindeki Türk Lirası karşılığının tahsili talep edildiğini, davalı borçlu takibin 36.000,00 USD'lik kısmına itiraz ederek takibin durmasına neden olduğunu, 1113.53 USD karşılığı milli para değerini ödediğini, borçlunun haksız ve kötüniyetli kısmi itirazı üzerine Ticari Davalarda Zorunlu Arabulucuk kapsamında başvuruda bulunulmuşsa da ...Arabuluculuk Bürosu'nun 2021/... sayılı dosyası ile davalı/borçlu ile anlaşma sağlanamadığını, e-imza ile 26/01/2022 tarihli anlaşamama tutanağı tutulduğunu, davalı/borçlunun haksız ve kötüniyetli itirazı nedeniyle müvekkilim halen alacağına kavuşamadığını, bu nedenle vaki itiraz itirazın iptali için iş bu davayı açmak gereği hasıl olduğunu, takip konusu alacak, müvekkilinin ticari faaliyeti kapsamında davalıya sunduğu hizmet ve teslim ettiği ürünler karşılığında düzenlemiş olduğu faturalardan kaynaklanan alaca olduğunu, fatura konusu hizmet ve ürünler davalı/borçluya teslim edildiğini, takip müstenidi faturalar, icra takibinden önce davalı/borçluya gönderildiği gibi ödeme emri ekinde de gönderildiğini, takip konusu borç, ticari defter ve kayıtlar ile de sabit olduğunu, başlatılan icra takibine de haksız olarak itiraz ediğini beyan etmiş, fazlaya ilişkin alacak hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, davalı/borçlu ... A.ş.'nin ... İcra Müdürlüğü’nün 2021/... Esas sayılı icra takip dosyası nezdindeki haksız ve kötü niyetli vaki itirazının iptali ile takibin devamına, İtirazında haksız ve kötü niyetli olan adı geçen davalının asıl alacağın %20‘sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine, adli yardım talebinin kabulüne, yargılama harç ve giderleriyle, ücreti vekâletin davalı/borçlu yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ABD'de faaliyette bulunan ... ... 'e emtia satışı yapıldığını, Satışı yapılan emtiaların 10 konteyner içerisinde .../ Kocaeli Limanı'ndan New York Limanına denizyolu ile taşınması için davacı ... ile taşıma sözleşmesi imzalandığını, ... tarafından müvekkili adına, emtiaların teslim tarihinden önce sözleşme bedeli olan 82.000 USD tutar için 28.09.2021 tarihli fatura tanzim edildiğini, davacı ... tarafından müvekkili ... A.Ş. ile taşıma sözleşmesi olmasına rağmen taşıma işini acente ...Tic. Ltd. Şti'ne taşere edildiğini, sonrasında malın konteynerlere yükletilmesi için ... Şti ile ... ... A.Ş arasında sözleşme yapıldığını, en son olarak da ... A.Ş. ile ... A.Ş. arasında yapılan anlaşma ile konteynerlerinin nakliyesinin ... A. Ş. tarafından sağlandığını, geminin New York limanına yanaşmasından sonra ilgili evrakların liman idaresine sunulmaması nedeniyle liman idaresi tarafından gümrük işlemleri yapılamadığını, konteynerlerin limanda 9 gün bekletildiğini ve her gün için ayrı ayrı demuraj kesintisi yapıldığını, demuraj ücretlerinin ödenmemesi nedeniyle, New York liman idaresi tarafından Amerika'da malları teslim alacak şirkete teslimatın yapılmadığını, ... A. Ş. ile malın alıcısı ... ... arasındaki yazışmalarda; konşimentonun ... tarafından teleks açıklamasının zamanında yapılmadığı, ... ile ilgili sorun olduğu, zarar varsa ... olarak zararın tazmin edileceğini belirtir yazılı görüşme kaydı bulunduğunu, gerekli işlemlerin çok sonradan tamamlanması ile alıcı firmanın, daha fazla zararın doğmaması adına 63.865 USD demuraj ücretlerini ödeyerek konteynerleri almak durumunda kaldığını,. Haliyle alıcı şirkete karşı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun doğduğunu, TTK gereği, taşıyanın malı teslim etmekle yükümlü iken, müvekkili ... A. Ş.' nin bilgisi dışında gelişen ve taşıtan olarak kendisinden ve alıcıdan kaynaklanmayan nedenlerden sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, ... A. Ş. tarafından 10 konteynerin 10 x 9.650 = 96.500 USD, ... A. Ş. ile anlaşılan rakamın 10 x 8.200 = 82.500 USD olduğunu, ... A.Ş.'nin 14.500/10 Konteyner =1.450 USD üzerinden, 9 x 1.450=13.050 USD nakliye zararının doğduğunu, Ayrıca demuraj kesintilerinden de 63.865 USD zararının olduğunu, davacının dilekçesinin 2. Maddesinde, ... A. Ş., ... Ltd Şti'ne sözleşme bedelinin tamamını ödediğini iddia etmiş ise de, hem ... şirketine hem de diğer ... ve ... acente ve taşıyan şirketlere ödeme yaptığına ilişkin banka havalesi ve sair sözleşme ve evraklarını mahkemeye sunmadığını, taşıyıcı ... A.Ş ne ödemenin geç yapılması nedeniyle müvekkil şirket ... A.Ş. nin mağdur edildiğinin açıkça ortada olduğunu, müvekkili ... A. Ş. ile malların New York Limanına teslimi için ... A.Ş ile sözleşme imzalandığını, diğer taşıyıcı firmaları tanımadığını, davacının diğer firmalarla olan anlaşmazlığı nedeniyle müvekkil şirket borç külfeti altına sokulduğunu, fatura bedelinin tahsil edilmeye çalışılmasının haksız ve kötü niyetli olduğunu,New York limanından kesilen demuraj ücretlerinin dökümlerinin karşı taraf gönderildiğini, karşı tarafın oluşan zararların giderilmesi için hiçbir çaba sarfetmediği gibi 28.09.2021 tarihindeki icraya konu fatura bedeline dayanarak kötü niyetli olarak icra takibi başlattığını, malın geç teslim edilmesi nedeniyle Amerika'da bulunan .. . şirketiyle ... yapı arasında var olan ticari ilişki yara aldığını, malların zamanında teslim edilmemesi nedeniyle ilave 10 konteyner malın daha gönderilmesine ilişkin anlaşma iptal edildiğini, ilk sevkiyattan kalan 6.630 USD alacaklarının ... tarafından ödenmediğini, müvekkil şirketin işbu olaydan dolayı ticari itibarı zedelendiğini, menfi ve müspet zararının hasıl olduğunu, maddi gerçeğin aydınlatılması adına, Dava konusu fatura ve alacağa ilişkin, ... A.Ş tarafından, aşağıda belirttiğimiz taşere edilen acente ve şirketlerin taşımaya ilişkin tüm sözleşmelerin, faturaların, ödemelere ilişkin banka kayıtları ve cari hesaplarının, ticari defterlerinin istenerek incelenmesi taleplerinin olduğunu, yine ... Tic. Ltd. Şti, ... ... - ... Ltd. Şti. ve ... -... A.Ş nin taşıyıcı acenteler olması nedeniyle davanın ihbar edilmesi ve davaya dahil edilmesi taleplerinin olduğunu, yine denizaşırı nakliye hususunda ... SİGORTA A.Ş ... / 0 Poliçe numaralı Nakliyat Emtea sigorta sözleşmesi düzenlendğini ilgili sigorta şirketine davanın ihbarı ile davaya dahil edilmesi taleplerinin bulunduğunu, gönderilen emtianın, taraflarınca karine olarak aksini ispat ederken menfi bir vakıa üzerinden ispatı söz konusu olduğundan, hakkaniyet gereği sözleşmenin diğer tarafı olan davacının emtianın nakliyesinde, BK 112 gereği davacının ifası gereği gibi yapılmadığından, üzerine düşen tüm sorumluluklarını yerine getirdiğini açıkça belgelemesi taleplerinin bulunduğunu, Yine gönderilenin ve davalı taşıtanın sorumlu olmadığı, tamamen davacı şirketin vekaletiyle iş yapan diğer firmalarla olan anlaşmazlığı neticesinde zarar oluştuğundan, Taşınan emtia ile ilgili olarak gümrük belgelerinin istenmesi, emtianın zamanında gümrükten çekilip çekilmediğinin, ne kadar süre sonra çekildiğinin ve varsa demuraj süresinin ve ücretlerinin ve ödeme bilgilerinin belirlenmesi taleplerinin bulunduğunu belirterek, davalı ... A.Ş aleyhine açılan davanın reddini talep etmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde 30/05/2022 tarih, 2022/... esas, 2022/... karar sayılı kararı uyarınca görevsizlik kararı verilerek davacı vekilinin talebi üzerine dosya mahkememize gönderilmiş ve yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememizce dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, bilirkişi ... tarafından aldırılan raporda özetle; Taraflara arasında navlun sözleşmelerinin kurulduğu, tarafların davada aktif ve pasif husumet ehliyetine haiz olduğu, davacı Şirket'in 36.000 USD davalıdan alacaklı olduğu belirtilmiştir.
Dava, deniz taşıması nedeniyle düzenlenen fatura alacağının tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı tarafça ... İcra Müdürlüğünün 2021/... sayılı dosyası ile davalıya düzenlenen 82.000,00 USD bedelli faturadan bakiye 37.000,00 USD asıl alacak ve işlemiş faizinin tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı, yapılan bu takibe davalı tarafından itiraz edildiği ve takibin durduğu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Davacı vekili dava dilekçesinde davacının ve davalı ... Yapının dava dışı üçüncü şahıs firmaya satmış olduğu ürünlerin ... Limanı'ndan New York Limanına taşınması işini üstlendiğini, taşımanın ... Ltd Şti'ne taşere ettiğini, sözleşme bedelinin müvekkil firma tarafından ... isimli firmaya peşin olarak ödendiğini, ... isimli firma tarafından söz konusu emtiaların ... Limanı'ndan teslim alınarak, New York Limanına taşınarak alıcısına teslim edildiğini ve müvekkili şirketin bu şekilde yükümlülükleri eksiksiz şekilde yerine getirdiğini ancak davalının hukuka aykırı gerekçeler ileri sürerek navlun bedelini ödemediğini ileri sürmüş, davalı vekili cevap dilekçesinde geminin ...limanına yanaşmasından sonra ilgili evrakların liman idaresine sunulmaması nedeniyle liman idaresi tarafından gümrük işlemleri yapılamadığını, konteynerlerin limanda 9 gün bekletildiğini ve her gün için ayrı ayrı demuraj kesintisi yapıldığını, teleks işlemlerinin zamanında yapılmaması nedeniyle alıcı firmanın daha fazla zararın doğmaması adına 63.865 USD demuraj ücretlerini ödeyerek konteynerleri almak durumunda kaldığını, malın geç teslim edilmesi nedeniyle alıcı şirketle davalı arasında var olan ticari ilişkinin yara aldığını, malların zamanında teslim edilmemesi nedeniyle ilave 10 konteyner malın alıcı tarafından ödenmediğini, davalının ticari itibarı zedelendiğini, menfi ve müspet zararının meydana geldiğini, davacının edimini gereğini gibi yerine getirmediğini savunmuştur.
Davaya konu konşimentoya göre gönderenin davalı ..., gönderilenin dava dışı .../... olduğu, 10 adet 40 HCOT konteyner muhtevası çelik konstrüksiyon emtiasının ... Körfezi'nden New York limanına ... isimli gemi ile ... ... tarafından taşındığı anlaşılmaktadır. 28.09.2021 Tarihli ... nolu navlun faturasının davacı tarafından, davalıya "...-New York 10x40 HCOT hizmet bedeli" açıklaması ile 82.000 Usd bedelle düzenlendiği, buna göre davacının akdi taşıyan , davalının ise taşıtan sıfatlarını haiz olduğu, deniz taşımasının fiilen ... ... tarafından yapıldığı, buna göre davacının davalıya karşı üstlendiği taşıma işini dava dışı fiili taşıyana yaptırmış olduğu, taraflar arasında arasında navlun sözleşmesinin yapıldığı ve taşımanın gerçekleştiği hususunda uyuşmazlık bulunmadığı görülmektedir.
Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda, davalının ticari defterlerinde davacıya ait hesapların ... no.lu cari hesap kodunda takip edildiği, davacı tarafından tanzim edilen navlun bedeli içerikli 82.000 USD tutarlı fatura bedelinin bu hesaba alacak kaydı yapıldığı, davacıya ilgili fatura bedeli için yapılan 20.000 USD, 25.000 USD ve 1.000 USD tutarlı ödemelerin ise bu hesaba borç kaydı yapıldığı ve davalının kendi yasal ticari defter kayıtlarına göre davacıya 23.11.2021 takip tarihi itibariyle 37.000 USD, takip sonrası davacıya 16.12.2021 tarihinde yapılan 1.000 USD ödeme sonrası davalının, davacıya 36.000 USD borçlu gözüktüğü tespit edilmiştir. Buna göre tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve kesin delil vasfında oldukları, davaya konu faturanın davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin örtüştüğü, davalı tarafından süresinde faturalara itiraz ettiğine ya da faturaları iade ettiğine dair delil ve belge ileri sürülmediği, davacı tarafın faturalara dayalı alacağının varlığını HMK'nın 222. maddesi uyarınca ve dosya kapsamı ile ispatlamış olduğu anlaşılmaktadır.
Davalı tarafça teslime ilişkin işlemlerin zamanında yerine getirilmemesi nedeniyle zarara uğradıkları ileri sürülmüş ise de taşıyanın navlun ödenmesini istem hakkını düzenleyen TTK m 1199/1 maddesinde " boşaltma süresinin sonuna kadar bir kaza sonucunda zıyaa uğrayan eşya için navlun ödenmez ve peşin ödenmiş ise geri alınır" düzenlemesi bulunmaktadır. Düzenlemede açıkça kazadan söz edilmekte olup, kaza taşıyanın ve adamlarının kusuru dışında bir sebep olarak anlaşılmaktadır. Buna göre bir nedenle demuraj ücreti ve taşıtanın zararının oluşmasının taşıyanın navlun alacağı üzerinde bir etkisi bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle davalının taşıma nedeniyle oluşan zararı eldeki davada ileri süremeyeceği, dava konusu taşımalar nedeniyle davacının navlun ücreti alacağının bulunduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile
... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 36.000,00 USD asıl alacak üzerinden devamına, kabulüne karar verilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren kamu bankalarının aynı yabancı para türünden 1 yıl süreli mevduatına uyguladıkları en yüksek faiz oranı üzerinden faiz uygulanmasına,
2- 36.000,00 USD asıl alacağın TL karşılığı üzerinden %20 oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar harcı olan 40.379,40 TL'den peşin alınan 4.807,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 35.572,40 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (5.076,85TL ilk harç, 148,00 TL posta ücreti ve 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam)11.224,85 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı vekili için takdir edilen 88.756,80 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.600,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/10/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır