T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2023/204 Esas
KARAR NO: 2023/258
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 20/07/2020
KARAR TARİHİ: 15/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasındaki ticari ilişki içerisinde müvekkilinin davalıya mal temin ettiğini ve bu hizmet karşılığı fatura düzenlediğini, müvekkilinin takip tarihi itibariyle 22.015,90..TL cari hesap alacağının bulunduğunu, davalının borcunu ödememesi üzerine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, cari hesaptan kaynaklanan alacakların 5 yıllık zamanaşımı süresinin olduğunu, davacının 26/12/2014 tarihli alacağını talep ettiğini, müvekkilinin davacı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını beyanla öncelikle zamanaşımı itirazının kabulü ile davanın usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine ve %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Mahkememizde açılan işbu davanın İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/03/2023 tarih, ... Esas, 2023/226 Karar sayılı Görevsizlik Kararı ile geldiği anlaşılmıştır.
Dava, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında, davacının davalıya sağladığı yakık tedariki hizmeti kapsamında düzenlenen fatura alacağının tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup; uyuşmazlığın, davacının talebine konu hizmeti ifa edip etmediği, davalılar tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı ve yapılan ödeme ile borcun sona erip ermediği buna göre varsa davacı alacak miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
İstanbul... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 29/04/2019 tarihinde 22.015,90TL asıl alacak için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 02/05/2019 tebliğ edildiği, borçlunun 02/05/2019 tarihinde borca ve takibe itiraz ettiği ve bunun üzerine icra takibinin durduğu ve süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesince resen seçilen bilirkişi... tarafından tanzim edilen 18/02/2021 tarihli raporda, Davacı şirket, e-Yevmiye ve e-Defter-i Kebir defterlerinin kayıtlarını yasal sürede Gelir İdaresi sistemine aktararak e-defter beratlarını aldığı, e-defter kapsamında olmayan defterlerinde açılış ve kapanış tasdiki süresinde yapıldığı ve her üç defter kayıtları birbirini teyit ettiği tespit edildiğinden, davacı şirket ticari defterlerinin delil niteliği taşıdığı kanaatine varıldığı, Davalı şirket ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiki süresinde yapıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve defterlerin birbirini teyit ettiği tespit edildiğinden, defterlerin delil niteliği taşıdığı kanaatine varıldığı, Davacı şirket, ticari defterlerinde icra takibine konu faturadan 22.015,90 TL alacaklı olduğu, Davalı şirket, davacı şirketin icra takibine konu edilmiş faturası dahil tüm faturaları ticari defterlerine işlediği, davalının doğrudan ödemesi bulunmadığı, Her iki taraf, davacı şirketin düzenlemiş olduğu faturalardan doğan davalı şirket borcunu dava dışı...Denizcilik şirketinin cari hesabına aktararak/virmanlayarak sıfırladığı/kapattığı, Ancak, rapor içerisinde detaylı olarak açıkladığım üzere; dava dışı...Denizcilik firmasının davalı şirketinde içerisinde bulunduğu davacı müşterilerinin borçlarına karşılık davacı şirkete çekler keşide ettiği, çeklerin karşıksız çıktığı, yerine yeni çekleri verildiği, bu çeklerinde karşılıksız çıktığı, bunun üzerine davacı şirket davalınında yer aldığı müşterilerinin kapattığı borçlarını bu kez usulüne uygun düzenlediği muhasebe kaydıyla müşterilerini borçlandırdığı, yani hesaplarına aktardığı, diğer bir ifadeyle ilk muhasebe kaydını ters kayıtla iptal etmiş olduğu, davacı şirketin icra takibine konu edilen faturası karşılığı çekin de karşılıksız çıkmasından davalı şirketin 22.015,90 TL borçlandırıldığı, Dolayısıyla, davacı şirketin mükerrer tahsilat yapılmaması kaydıyla davalı şirketten 22.015,90 TL alacaklı olduğu, Davacı şirket 22.015,90 TL asıl alacağı ve bu tutar üzerinden, icra takip tarihinden itibaren T.C.Merkez Bankasınca avans işlemlerine (ticari avans) uygulanan avans faizini talep edebileceğine ilişkin görüş ve tespitlerini bildirmiştir.
Dosya kapsamında dava; davacı tarafından 21/12/2012 tarihli sözleşme kapsamında yetkili acentesi ve garantör firması olan dava dışı müflis...firması vasıtası ile sattığı yakıt bedelinin tahsili talebine ilişkin olup uyuşmazlık ise davalının...firmasına yaptıkları ödeme nedeni ile borcun ifa edilip edilmediği hususlarında toplanmıştır. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile...tarafından davacıya gönderilen 31.12.2014 tarihli yazı ile aralarında davaya konu faturanın da bulunduğu fatura tutarlarının kendi hanesine borç kaydedilmesi talebinde bulunulduğu bunun üzerine de davacı tarafından talebin yerine getirilerek borçlu olan davalı hesabının kapatılarak...hesabına borç kaydı yapıldığı, ... tarafından bu borçların ödenmesi için verilen toplam 1.764.542,54 TL karşılığı davacı şirkete muhtelif tarihlerde 11 adet çek keşide ettiği, 05.01.2015 tarihli çek listesi davacıya teslim edildiği , davadışı...davalıborcu 22.015,90 Tl nin de yer aldığı toplam 232.913,55 TL karşılığında , davacı şirkete 27.03.2015 ödeme tarihli ... nolu 232.913,55 TL tutarında çek keşide ettiği , ...in keşide ettiği 232.913,55 Tl nin de yer aldığı toplam 1.488.478,23 TL tutarındaki 9 çekin karşılıksız çıkması ile 196.879,24 TL vade farkı ile toplam 1.685.357,44 TL tutarında 8 çek alındığı, karşılıksız çıkan çeklerin davadışı şirkete iade edildiği ancak bu çeklerinde karşılıksız çıkması üzerine davacının defterlerinde yaptığı virman-ters kayıt işlemleri ile bu fatura alacağını yeniden davalı adına kaydederek davacının davalı aleyhine icra takibine giriştiği anlaşılmıştır.
Davalının ticari defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi ile davacı şirketin hiç alacağının bulunmadığı, davacı şirketin ticari defterlerinde yapılan inceleme ile davacının davalıdan 22.015,90 TL alacaklı olduğu görülmüştür. Dava dışı...tarafından bu bedelin kendi adına borç kaydedilmesi talebi ile sunulan muavin kayıtları bir arada değerlendirildiğinde, davalı tarafından uyuşmazlığa konu yakıt satım bedelinin, davacı ile arasındaki 21/12/2012 tarihli sözleşme kapsamında yetkili temsilcisi ve garantörü olan ihbar olunan...firmasına ödendiği mahkemece kabul edilmiştir. Nitekim davacının da esasen...tarafından uyuşmazlığa konu faturanın tahsili maksadı ile düzenlenen çekleri ticari defter kayıtlarına işleyerek kabul ettiği de dosya kapsamından anlaşılmıştır.
Mahkememizdeki iş bu dosya ile aynı konulu davacının ve davaya konu talebin aynı olduğu davalının farklı olduğu ... E. Sayılı dosyada sektör bilirkişisince düzenlenen bilirkişi raporunda; akaryakıt dağıtım sürecinin dağıtım şirketi tarafından kendi birimlerince (Deniz Satışları Depatmanı) bizzat yerine getirilebildiği gibi kendisi ile garantörlük anlaşması yapan aracı şirketler tarafından yine tüm yasal sorumluluk dağıtım şirketine ait olmak üzere yerine getirildiğinin, sektörel olarak bilindiği açıklanmıştır.
Dosya kapsamında, Davacı ... ile dava dışı...arasında akdedilen "ÇERÇEVE SÖZLEŞME", görülmüştür. Dava dışı...'in, dosyada bulunan "ÇERÇEVE SÖZLEŞME" kapsamında "Hizmet Veren ve GARANTÖR" sıfatıyla, müşterilerin davacı ... nezdinde doğabilecek tüm borçlarını müşterek ve müteselsil olarak ödenmesinden sorumlu olduğu ve garanti ettiği anlaşılmaktadır. Akaryakıt dağıtım sektörü genelinde, peşin satış kurallarının geçerli olduğu; aksi taraflar arasında akdedilen sözleşmelerle hüküm altına alınıp gerekli teminatlar alınması kaydıyla, peşin satış harici uygulamaların da görülebildiği bilirkişi tarafından açıklanmıştır. Davacı ...'in koyduğu ticari usul ve şartlar çerçevesinde, ÖTV'siz motorinin davalıya teslimatına kadar olan tüm süreçler, davacı ... ve onun sözleşme yaptığı garantör firma olan dava dışı...arasında tamamlanarak, ÖTV'siz motorinin davalılara teslim edildiği anlaşılmakla mali bilirkişi tarafından yukarıda açıklandığı üzere, davalı tarafından alınan ÖTV'siz motorinin bedelinin de, dava dışı...'e ödendiği anlaşılmakla mahkemece davalıların ödeme borcunu yerine getirdiği kabul edilmiştir. Zira muhasip bilirkişi tarafından tespit edildiği üzere davacı tarafça dava dışı...firması tarafından uyuşmazlığa konu faturanın ödenmesi maksadıyla verilen çek davacı tarafça kabul edilmiş ancak tahsilat yapılamayınca bu kez bedelin davalıdan talep edilmesi yoluna gidildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davacı ile dava dışı...arasında ödemelerin dava dışı...tarafından tahsil edilerek davacıya ödenmesine ilişkin bir uygulama bulunduğu mahkemece kabul olunmuştur. Buna göre davalıların dava dışı...firmasına yaptıkları ödeme ile ifa borcunu yerine getirdiği ve takip konusu borçtan sorumlu olmadığı kanaati ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 265,90.TL den karar harcı olan 179,90.TL nin mahsubu ile fazla alınan 86,00.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı vekili için takdir edilen 9.200,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/06/2023
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır
e-imzalıdıre-imzalıdır