T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO: 2023/255 Esas
KARAR NO: 2023/452
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/05/2023
KARAR TARİHİ: 07/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı sigortalısı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.ne ait emtiaların Nijerya'dan Türkiye/...'e nakliyesi için davalı ile anlaşıldığını, emtiaların nakliyesinin ... ... isimli gemi ile gerçekleştirildiğini, yükün tahliyesi esnasında ıslanma nedeni ile emtiada hasar meydana geldiğinin tespit edildiğini, müvekkilinin dava dışı sigortalısının 31.729,00.TLzararını tazmin ettiğini, ödenen hasar bedelinin tahsili için ... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla, ... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının ... ... Deniz Acenteliği Anonim Şirketine ihbarının gerektiğini, konşimento tahtında Singapur Mahkemelerinin yetkili kılındığını, milletlerarası yetki itirazlarının bulunduğunu, davalının milletleraarası yetki itirazının kabulü ile usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili ile sigortalı arasında navlun ilişkisi bulunmadığını, bu nedenle husumet itirazlarının bulunduğunu, davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, ... Limanında konteynerin iddia edildiği gibi su aldığına ilişkin yapılmış bir tespitinin bulunmadığını, depoya kadar iç nakliyenin Sigortalı sorumluluğunda yapıldığını, tutanağın da iç nakliyenin tamamlanmasından sonra depoda tanzim edildiğinin anlaşıldığını beyanla Türk Mahkemelerinin yetkisi bulunmadığından yetkisizlik nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, hak düşürücü süreler ve zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, müvekkilinin sigortalı ile navlun ilişkisi bulunmadığından husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesini ve nihayetinde davanın esastan da reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davacı sigortalısına ait emtiaların davalı sorumluluğunda deniz taşıması esnasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalılardan tahsili talepli başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun; milletlerarası yetki itirazının yerinde olup olmadığı, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı , zamanaşımı itirazının yerinde olup olmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetlerinin olup olmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
TTK 1188. maddesinde göre kısmi hasar ve geç teslim halinde taşıyana karşı açılacak davanın eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmaması halinde hakkın düşeceği belirtilmiştir. Rücu hakkının ise teslim tarihinden itibaren 1 yıllık süreye malın teslim tarihinden itibaren işlemeye başlamakla birlikte hak sahibine ödeme yaptıktan sonra 90 günlük ek sürede kullanılması gerekmektedir. Somut olayda hasarlı emtiaların 28/01/2021 tarihinde alıcıya teslim edildiği, davacının 17.09.2021 tarihlinde ... İcra Müdürlüğünde icra takibine giriştiği görülmekle davalı vekilinin hak düşürücü süre itirazının TTK1188 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.
Dava halefiyete istinaden açılmış olmakla davacı sigortacının, sigortalısının haklarına halef olabilmesi için, sigortalının üçüncü şahıslara karşı tazminat talebi hakkına sahip olması, sigortacının sigorta tazminatını gerçek hak sahibine ödemiş olması ve geçerli bir sigorta sözleşmesinin var olması gerekir. Somut olayda taşımaya konu emtianın ... Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi tahtında 22.07.2019 tarihinde sigortalandığı, 22.07.2019 - 22.07.2020 tarihleri arasında sigortanın koruma sağladığı, konişmento bilgileri uyarınca yüklemenin 30.11.2019 tarihinde yapıldığı, hasar tespit tarihinin ise 28.01.2020 olduğu görülmekle hasarın sigorta koruma süresin içinde meydana geldiği anlaşılmış, buna göre geçerli bir sigorta sözleşmesi mevcut olup satış şeklinin CİF olduğu buna göre malların gemiye tesliminden sonra hasar ve riskin alıcı üzerine geçtiği, emtiayı sigorta ettiren de alıcı olduğundan, alıcının sigortalanabilir menfaatinin bulunduğu, davacının hasar bedelini 05.02.2020 tarihinde sigortalıya ödediği anlaşılmakla davacının TTK 1472 uyarınca aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.
Dosyaya mezkur satış faturasının incelenmesi ile davadışı sigortalı alıcı ... San Tic Ltd Şti' nin Nijerya'da mukim ... Ltd den 91180,00 kg susam tohumu emtiası satın aldığı, emtianın taşınması için ... ... ... Ltd tarafındın ... nolu konişmento tanzim edildiği , bu konişmentoda yükleyicinin Nijerya'da mukim ... Ltd , alıcının Emrine kaydı , Bildirim tarafının ise alıcı sigortalı ... San olduğu, konişmentonun ... ... ... ... Ltd nin Singapur acentesi tarafından imzalandığı, davalının bu konişmentoda teslimat için temasa geçilecek firma olarak yer aldığı, ... ... ... Ltd nin taşımayı alt taşıma sözleşmesi ile ... ... ye devrettiği , ... ... SA nın ... nolu konişmentoyu tanzim ettiği , bu konişmentoda yükleyicinin , ... ... ..., alıcının davalı , genel ihbar adresinin davalı olduğunun görüldüğü, davacı emtiaların taşınma sırasında hasarlanması sebebiyle davalının sorumlu olduğunu iddia etmesine karşın dosyada davalı tarafından sigortalı adına düzenlenen navlun faturasının bulunmadığı, kaldı ki CİF satım şekli, mal bedelinin yanı sıra taşıma ve sigorta bedeli ödenmiş olarak yapılan satış ve teslim şekli olup, CIF teslim şartı ile yapılan satışta, satıcı malın alıcıya ulaştırılması için gerekli navlunu ödeyip, nakliye sırasındaki rizikolara karşı yükün sigorta himayesini temin etmekle yükümlü olduğu, buna göre Nijerya da mukim satıcının ... ... ... ile taşıma ilişkisini kurduğu, ... nolu konişmentonun ... ... ... tarafından tanzim edildiği ve davalının bu konişmentoda teslimat için irtibata geçilecek acente olarak yer aldığından , davalının taşımayı yaptığı ya da aracılık ettiğine dair bulunmadığı, ... ... tarafından düzenlenen ... nolu konişmento da da davalının genel ihbar adresi olarak yer aldığı, davalının taşımayı yaptığı ya da aracılık ettiğine dair bulunmadığı, davalının her iki konişmentoyu tanzim eden taşıyanların acentesi olduğuna yönelik herhangi beyan ya da delil bulunmadığından davalının iş bu taşımaya aracılık etmediği, dolayısıyla taşıyan sıfatına haiz olmadığı anlaşılmakla davalının pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1-Pasif husumet yokluğu nedeni ile davanın usulden REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 541,86.TL den karar harcı olan 269,80.TL nin mahsubu ile fazla alınan 272,06.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı yargı gider toplamı olan 58,00.TL'nin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı vekili için takdir edilen 17.900,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.120,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/11/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır