T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2023/85 Esas
KARAR NO:2023/172
DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:02/09/2022
KARAR TARİHİ:18/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafça müvekkiline ayıplı tekne motoru satıldığını, üründeki ayıpların giderilmesine ilişkin hiçbir eylemde bulunulmadığını, davaya konu uyuşmazlığın temelini oluşturan olay bağlamında müvekkili şirketin maliki olduğu teknede kullanmak üzere davalı taraftan ... marka ve modelde tekne motoru satın aldığını, söz
konusu üründen beklenen verimin hiçbir suretle elde edilemediğini, müvekkili şirketçe satın alınan ürünün devamlı surette arıza çıkardığını, müvekkili şirketin üründen beklenen randımanı sağlayamadığını ve ürünü stabil hale getirme çabasından
Kurtulamadığını, bunun üzerine müvekkili tarafından davalıya birçok defa söz konusu
ayıpların giderilmesi çağrısında bulunulmuşsa da işbu bildirimlere olumlu yanıt alınamadığını, söz konusu ayıpların giderilmemesi üzerine müvekkili şirket ve davalı arasında sözleşmenin sona erdirilmesine ilişkin anlaşıldığını ancak davalı tarafça edimlerin iadesinin gereği gibi gerçekleştirilemediğini, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından ödenen bedelin temin edilebilmesi için iade faturaya dayanılarak İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğunu belirterek davalı tarafça stanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamı ile davalı borçlu aleyhinde takip tutarının %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı borçlu üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sıfırdan tekne imalat işi yaptığını, davacı şirketin ... adlı teknenin imalatı için istenilen özellikleri de belirterek talepte bulunduğunu, davalı müvekkili şirketin tanımlanan nitelikte tekneyi imal etmiş ve 19.04.2021 tarihinde tam ve eksiz olarak davacıya teslim ettiğini, bir müddet sonra davacının daha yüksek hıza ulaşabilen motor istediğini, değişimi yapılan ..., ...model, ...seri numaralı motorun ister istemez yeni motor ile değişimi yapıldığında fiziksel olarak davalı müvekkili şirketin elinde kaldığını, davacının bu eski motorun satışının çok zor olduğunu bildiğini, bu sebeple motoru almayıp satışının davalı müvekkili şirketçe yapılıp parasının taraflarına ödenmesini istediklerini, konunun bu şekilde kapandığını, motorun model olarak satışının zaman alacağı bilindiğini, pandemi nedeniyle yaşanan olumsuz ekonomik koşullar nedeniyle ticaretin yavaşlaması gibi nedenlerle de motorun hemen satılamadığını, davacının bu konuda sürekli bilgilendirildiğini, hatta kendisinin de müşteri bulmasının istendiğini, çıkan bazı müşterilerin tekliflerini de davacının düşük fiyat nedeniyle geri çevirdiğini, icra takibine konu motorun mülkiyetinin davacı şirkete ait olduğunu, motoru diledikleri zaman davalı müvekkili şirketten geri almalarının mümkün olduğunu, davacının kötü niyetli olarak e-fatura tanzim ettiğini, davalı şirkete motoru geri satmış gibi bir fiili durum yarattığını, durumun oldu bitti ile nakit para olarak geri alınmaya çalışıldığını belirterek fazlaya dair tüm hakları saklı olmak üzere, davanın reddi ile %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davacı tarafça ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/12/2022 tarih ve ...Esas ...karar sayılı dosyası mahkememize görevsizlikle gelmiş olup, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp incelendi.Dava, taraflar arasındaki tekne yapımı sözleşmesi kapsamında, teknede kullanılan motorun değişiminden kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup uyuşmazlığın mahkememizin görevli bulunup bulunmadığı, davalı tarafça hizmetin ayıplı ifa edilip edilmediği, dava konusu motor bedelinin davacıya ödenmesi gerekip gerekmediği ve buna göre var ise davacı alacak miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
Mahkemenin görevi HMK 'nun 114.maddesi gereğince kamu düzeni ile ilgili bir dava şartı olup, HMK'nun 115.maddesine göre yargılamanın her aşamasında resen gözetilmesi gerekmektedir.
6102 sayılı TTK nun 4 ve 5.maddeleri gereğince mahkememizin görevinin tayini için öncelikle davanın 6102 sayılı TTK dan veya diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine veya deniz sigortasına ilişkin bir dava olup olmadığının saptanması gerekmektedir. Zira mahkememiz 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 10/07/2012 tarih ve 1888 sayılı kararıyla Türk Ticaret Kanunundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilmiştir.
TTK'nun 5.maddesinde de ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumundan hareket ederek asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu dava ve işler düzenlenmiştir. TTK nun 5. maddesine göre; asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Yine özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere asliye ticaret mahkemesinde bakmakla görevlidir.
Dava konusu olan uyuşmazlık TTK 5. Kitabında düzenlenen deniz ticareti hükümlerinden kaynaklanmayıp, ... adlı teknenin davalı yanca imal edilmesi sözleşmesi kapsamında, teknede kullanılan motorun taraflar arasında belirlenen şartlara uygun olup olmadığı, bu kapsamda motorun değiştirilmesi bakımından masrafa hangi tarafın katlanması gerektiği ile değiştirilen motorun mülkiyetinin hangi tarafta kaldığı ve neticede değiştirilen motor bedelinin davacıya ödenmesi gerekip gerekmediği hususlarında toplanmakla; bu haliyle taraflar arasındaki ihtilâf Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinin ferisi niteliğindeki işlemden kaynaklandığından, davaya bakma görevi genel mahkemelere aittir. Her ne kadar, geminin yapımı, yeniden yapımı, onarımı, donatılması ya da geminin niteliğinde değişiklik yapılması hizmetinden kaynaklanan alacaklar TTK 1352 maddesinde deniz alacakları olarak sayılmışsa da bu husus ihtiyati haciz ile ilgili olarak görev tayini bakımından önemlidir. Dava konusu alacak deniz alacağı niteliğinde olsa da, alacağın genel hükümlerde düzenlenen bir borç ilişkisinden kaynaklanması halinde davanın, taraflarının tacir olup olmamasına göre genel Ticaret Mahkemesi yada Asliye Hukuk mahkemesinde görülmesi gerekmektedir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 2018/587 E. ve 2018/479 K. sayılı, 2020/202 E. ve 2020/190 K. sayılı, 14. Hukuk Dairesinin 2020/1152 E. Ve 2020/965 K. Sayılı, 37. Hukuk Dairesinin 2020/855 ve 2020/1675 K sayılı, 2021/622 ve 2021/1759 K. Sayılı kararlarında gemi inşa, tamir ve bakım işlerinden kaynaklanan davalar bakımından, uyuşmazlığın sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerindeki eser sözleşmesi hükümlerine göre incelenip çözümlenmesi gerekeceğinden bahisle genel mahkemelerin görevli olduğu kabul edilmiştir. Ayrıca Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları da bu yöndedir. (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 18/05/2017 tarih 2016/2840 esas, 2017/2126 karar; 05/10/2015 tarih, 2015/3948 esas, 2015/4790 karar; 09/11/2015 tarih, 2014/6962 esas, 2015/5607 karar sayılı kararları).
Açıklanan nedenlerle, taraflar arasındaki ihtilaf Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinin ferisi niteliğindeki işlemden kaynaklandığından ve eldeki dosyada tarafların her ikisinin de tacir olduğu, uyuşmazlığın ticari işletmeleri ile ilgili hususlardan doğduğu da dikkate alınarak, işbu dava yönünden mahkememizin karşı görevsizliğine, İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli bulunduğuna, görevsizlik kararımızın yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde mercii tayini için dosyanın HMK. 21/c maddesi ile 5235 sayılı yasanın 36/2 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 37. Hukuk Dairesi'ne gönderilmesine dair aşağıdaki hali ile karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Mahkememizin karşı görevsizliğine, İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli bulunduğunun tespiti ile görevsizlik kararımızın yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde mercii tayini için dosyanın HMK. 21/c maddesi ile 5235 sayılı yasanın 36/2 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 37. Hukuk Dairesi'ne gönderilmesine,
2-Yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik taleplerin 6100 sayılı HMK 331/2. maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemece karara bağlanmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır