T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2023/512 Esas
KARAR NO:2025/564
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:05/06/2015
KARAR TARİHİ:08/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin borçlu şirket ile ticari faaliyette bulunduğunu, kalan bakiye alacağını tahsil edemediğini, İstanbul / Yeni Delhi ( Hindistan) arası deniz taşıma işlerine ilişkin faturalardan, taşıma belgelerinden ve mail yazışmalarından da anlaşılacağı üzere bedeli talep edilen hizmetin görülmesiyle ilgili detaylar konusunda davalı ile mutabık kalındığını, hizmetin görülmesi için davalı tarafça onay verildiğini, ancak davalının ödemeden kaçınarak borcunu inkar ettiğini, ardından .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine itiraz ettiğini, davacı şirketin davalının talep ettiği hizmeti talep edildiği şekilde ve davalının onanıyla yerine getirdiğini, hizmet bedeli olarak davalıya 18/12/2014 tarihli 67.855,50 USD bedelli bir faturanın tanzim edilerek tebliğ edildiğini, itirazın iptaline takibin kaldığı yerden devam etmesine, davalı hakkında %20 'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin Hindistan'da bulunan ... firmasına satış yaptığı ürünlerin taşınması konusunda davacı ile anlaştığını, davacının davalı şirketin ürünlerini CIF teslim ile taşımayı kabul ettiğini, davalı şirketin CIF teslimden kaynaklanan navlun bedeli, yükleme masrafları ve sigorta konusundaki edimlerini yerine getirdiğini, dava konusu taşıma nedeniyle davacıya herhangi bir borcunun kalmadığını, CIF satışta, satıcı davalı şirketin, yüklemeden sonraki hasar ve ek harcamalardan sorumlu olmadığını, davacı tarafından talep edilen demuraj ve imha masraflarının davalı şirketin sorumluluğunda olmadığını, tamamen alıcı ... firmasının sorumluluğunda olduğunu, davacının bu hususu bilmesine rağmen demuraj ve imha masrafları için davalı şirket adına fatura düzenlediğini, faturaya itiraz edilmesi üzerine bir kere itiraz edilmiş faturaya dayalı icra takibi yaptığını, davacının taleplerini kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının demuraj bedeli olarak 17.376,47 USD talep ederken daha sonra demuraj ve imha için ödeme yaptığından bahisle davalı şirketten 67. 907,55 USD talep ettiğini ancak yaptığı ödemelere ilişkin herhangi bir belge sunamadığını, bu nedenle öncelikle ispatlanamayan davanın reddinin talep ettiklerini, ayrıca davacının kendi kusuru ile zararın artmasına neden olduğundan, artan zarardan davalı şirketin sorumlu olmaması gerektiğini, davacı şirketin tarafından talep edilen faiz ve faiz oranı fahiş olduğundan , bu taleplerin de reddinin gerektiğini, icra takibine konu yapılan alacağın dayanağı faturaya itiraz edilerek fatura aslı davacıya iade edildiğinden, ortada likit yani belirlenebilir bir alacak söz konusu olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddinin gerektiğini beyan ve talep etmiştir.
Mahkememizden verilen 24/11/2020 tarih ve 2015/311 Esas 2020/322 sayılı "davanın kısmen kabulüne" ilişkin kararın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 19/10/2023 tarih ve 2021/841 Esas 2023/1561 Karar sayılı ilamıyla kaldırılarak dosyanın mahkememize geldiği anlaşılmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 19/10/2023 tarih ve 2021/841 Esas 2023/1561 Karar sayılı ilamında " Mahkemece malların taşınmak üzere teslim alındığı ... Gümrük Müdürlüğü'nden taşıma belgeleri (konşimento) celbedilmiş, ancak taşınan ürünlerin teslim yeri olan Yeni Delhi Limanından taşımaya ilişkin belgeler, yükün boşaltılmasına, depolanmasına, depolanma tarihleri ve süresine, imhasına, demuraj ücretinin doğumuna, konteynerlerin gemiden tahliye tarihine, ürünlerin konteynerlerden boşlatılma tarihlerine, taşımanın yapıldığı tarihte serbest sürenin kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı ve kararlaştırılmış ise ne kadar olduğuna, fiili taşıyıcı tarafından düzenlenen faturaların dayanaklarına ilişkin belgeler taraflarca talep edilmesine rağmen celbedilmeden dosya kapsamı ile tarafların sunduğu faturalar, tarafların ticari defter ve kayıtları, taraflar arasındaki mailler ve taraf beyanlarına göre bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mahkemece iki farklı bilirkişi heyetinden kök ve itirazlar üzerine ek raporlar alınmıştır. Söz konusu raporlarda yukarıda belirtilen eksik evrakların celbedilmemesi sebebiyle konteynerlerin gemiden tahliye tarihi, ürünlerin konteynerlerden boşlatılma tarihleri, serbest süre dışında ne kadarlık süre gecikme yaşandığı ve demuraj ücretinin ne kadar olacağı, dava dışı fiili taşıyıcı tarafından düzenlenen ve davacı tarafından davalıya yansıtılan faturadaki alacak kalemlerinin süre ve miktar yönünden rayice uygun olup olmadığı hususları net bir şekilde ortaya koyulmamış, rayice uygun olmaması halinde taşımanın yapıldığı tarihteki rayiç bedelleri tespit edilmemiş, taraf beyanlarına göre ve mail yazışmalarına göre seçenekli hesaplamalar yapılmıştır. Davalı, zararın artmasına davacının geç ihbarda bulunmasının neden olduğunu savunmuş, Mahkemece bu konuda irdeleme yapılmamıştır. Ayrıca bilirkişi heyeti tarafından taşımanın yapıltığı yıl değilde 2019 yılı tarife hükümlerinin de dikkate alınarak hesaplama yapılması yerinde olmamıştır. Bu sebeple Mahkemece eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporları dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi isabetli olmamış ve davacı vekilinin ve davalı vekilinin bu yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmüştür. Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, yukarıda belirtilen hususlarda araştırma yapılarak ve eksik belgeler celbedilmek suretiyle bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonuca göre karar verilmek üzere dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine, kaldırma sebebine göre davacı vekilinin ve davalı vekilinin diğer istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. " denilerek mahkememiz kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler 22/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 2014 yılına ait dosyada tarife bulunmadığı, 2014 yılı Hindistan rayiç değerlerini re'sen tespit edilemediği, Hapag Lloyd tarifelerine erişim sağlandığı, 2014 yılına ait üç farklı ülke limanının ithalat konteyner işgaliye ücretinin tespit edildiği, Fiilî taşıyan OOCL'in sözleşme ilişkisi çerçevesinde konteyner gecikme ücretini alt navlun sözleşmesinin taşıtanı Davacı'dan talep ettiği ve Davacı'nın da bu ödemeyi gerçekleştirdiği, dolayısıyla bu meblağı asıl hak sahibine ödeyen Davacı'nın aktif husumeti bulunduğu kanaatine varıldığı, ödenen meblağın 9.307,50 USD olduğu ve bu meblağın Sayın Mahkemenin huzurundaki davaya konu edildiği göz önünde tutulduğunda bu meblağın piyasa rayicine uygun hatta altında olduğuna ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.
Mahkemece İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 19/10/2023 tarih ve 2021/841 Esas 2023/1561 Karar sayılı ilamı sonrası devam olunun yargılamada, 23/01/2024 tarihli celse ara kararı ile, davaya konu yükün teslim yeri olan Yeni Delhi Limanı'ndan taşımaya ilişkin belgeler, yükün boşaltılmasına, depolanmasına, depolama süresi ve tarihlerine, yükün imhasına, demuraj ücretinin doğumuna, konteynerin gemiden tahliye tarihine, ürünlerin konteynerden boşaltılma tarihlerine, taşımanın yapıldığı tarihte serbest sürenin kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı, kararlaştırılmış ise ne kadar olduğu ile fiili taşıyıcı tarafından düzenlenen faturaların dayanaklarına ilişkin belgelerin celp edileceği adresin bildirilmesi için taraf vekillerine 2 hafta kesin süre verilmiş olup, taraf vekillerince arar karar gereği yerine getirilmemiştir. Mahkemece ilgili belgelerin celbi için davacı vekiline, davaya davacı adına davaya konu bedelleri ilişkin fatura düzenleyen şirket unvan ve adresinin bildirilmesi istenilmiş olup, davacı vekili tarafından bu arar kararda yerine getirilmemiş ve davaya konu edilen taşıma üzerinden 5 yıl geçmekle istenen kayıtlara ulaşılamadığı açıklanmıştır.
Mahkemece İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 19/10/2023 tarih ve 2021/841 Esas 2023/1561 Karar sayılı ilamı doğrultusunda davaya konu taşımanın gerçekleştiği tarihteki dava dışı fiili taşıyıcı tarafından düzenlenen ve davacı tarafından davalıya yansıtılan faturadaki alacak kalemlerinin süre ve miktar yönünden rayice uygun olup olmadığının tespiti bakımından ek rapor alınmasına karar verilmiş ancak düzenlenen bilirkişi raporunda da ; 2014 yılına ait dosyada tarife bulunmadığı, 2014 yılı Hindistan rayiç değerlerini re'sen tespit edilemediği, Hapag Lloyd tarifelerine erişim sağlandığı, 2014 yılına ait üç farklı ülke limanının ithalat konteyner işgaliye ücretinin tespit edildiği açıklanarak rayiç incelemesinin yapılamadığı belirtilmiştir. Bu hali ile, Bölge Adliye Mahkemesince eksik olduğu belirtilen belgeler davacı tarafından dosyaya sunulamamış mahkemece celp edilebilmesi bakımından ilgili adres bilgileri de davacı tarafından ibraz edilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, basiretli bir tacir olarak, davacının rücuen tahsilini talep ettiği alacağa ilişkin olarak alacağa dayanak tüm belgelerin yargılama başından itibaren dosyaya ibrazı gerektiği, ancak davacı tarafından yükün boşaltılmasına, depolanmasına, depolanma tarihleri ve süresine, imhasına, demuraj ücretinin doğumuna, konteynerlerin gemiden tahliye tarihine, ürünlerin konteynerlerden boşaltılma tarihlerine, taşımanın yapıldığı tarihte serbest sürenin kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı ve kararlaştırılmış ise ne kadar olduğuna, fiili taşıyıcı tarafından düzenlenen faturaların dayanaklarına ilişkin belgeler dosyaya sunulmamış olup, davacı tarafından ispat edilemeyen alacak talebine ilişkin olarak davanın reddine dair aşağıdaki hali ile karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 2.313,37.TL den karar harcı olan 615,4.TL nin mahsubu ile fazla alınan 1.697,97.TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı yargı gider toplamı olan 1.855,00TL'nin ( 130,00TL posta gideri ve 1.7825,00.TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı vekili için takdir edilen 30.000,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır