T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1108
KARAR NO: 2018/1033
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 03/10/2013
KARAR TARİHİ: 27/09/2018
YAZIM TARİHİ : 23/10/2018
DAVA : Davacı vekili mahkememize görevsizlikle gelen dava dilekçesi ile, müvekkili üniversitenin İnşaat Fakültesinde 2007-2012 yılları arasında maaş mutemedi olarak görev yapan davalı ...'nın üniversite personelinin özlük haklarından özellikle ek ders ödemelerine ilişkin olarak öğretim üyelerinin beyan ettiği ek ders formları üzerinden değişiklik yaparak ve öğretim üyelerinin danışmanlık ve uzmanlık olan ders saatlerini artırılarak öğretim üyelerine alması gerekenden fazla ücret tahakkuk ettirdiğini ve bu tutarları da kendi hesabına aktardığını, yine öğretim üyelerinin hiç ek ders talep etmemesi veya beyanlarının olmamasına rağmen, bizzat kendisinin düzenlediği yada öğretim üyelerinin ek ders veya danışmanlık sayıları ile oynayarak oluşturduğu ek ders yük tablolarında ilgili öğretim üyesine ek ders veya danışmanlık ücreti tahakkuk ettirerek bu tutarlarda kendi hesabına aktardığı yine öğretim üyelerinin hak etmiş olduğu ve doğru şekilde tahakkuk ettirilen ve dolayısıyla öğretim üyesine aktarması gereken ücretlerin bir kısmını yada tamamını ilgili mevzuat hükümlerine göre uygun olarak hazırlanmış ödeme emirlerinden farklı bir şekilde oluşturulmuş banka ödeme listelerinde oynama yaparak kişisel hesabına aktardığının...yetkilileri tarafından tespit edilerek 05/10/2012 tarihinde müvekkiline sözlü olarak bildirildiğini, görevlendirilen mali komisyon tarafından oluşturulan 15/08/2013 tarihli rapora göre, ...'nın 24/12/2007-27/09/2012 tarihleri arasında gerçekleştirdiği bahse konu haksız eylemleri dolayısıyla üniversitenin 655.693,69 TL zarara uğratıldığının tespit edildiğini, ...'nın işlemlerinde yasal mevzuat gereği yetkililerin ıslak imzalarını taşıyan banka talimatlarının dışında , bankanın talebi ile oluşturduğu elektronik ödeme listelerinde ıslak imzalı ödeme listesinden farklı liste oluşturduğu , aktarmak istediği daha önceden ayarladığı tutarları kendisine ait kişisel banka hesabına aktardığının saptandığının resmi nitelik taşıyan ıslak imzalı üniversite ödeme listeleri yerine davalı ... tarafından sahtecilikle oluşturulan bu listeler üzerinden ödemeleri gerçekleştiren ve dolayısıyla davalı ...'nın zimmetine para geçirmesine yol açan ...sının da zarardan sorumlu olduğunu, bankanın aylık ve ücret ödemeleri hakkındaki Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliğindeki hükümlere aykırı olarak , resmiyette düzenlenmiş ödeme belgelerinin değilde davalı ... 'nın düzenlemiş olduğu hiçbir hüküm ifade etmeyen ödeme listelerini baz alarak davalının hesabına bu tutarları ödemesi dolayısıyla BK 66 maddesi uyarınca sorumlu olduğunu, banka şubesine gönderilen ve resmi nitelik taşıyan yetkililerin ıslak imzalarını içeren ve onaylı listelerde yer alan hesaplar yerine ilgili mevzuatta kullanılması ön görülmeyen ve davalı ... tarafından tahrif edilmiş olan disket , Cd, ve mail ortamında oluşturulan listelere göre ödeme yaptığını, yine tutarları resmi ödeme listesinde yazılı hesap numaraları yerine ...'nın mevduat hesabına aktarması nedeniyle de bankanın sorumlu olduğunu ...'nın İstanbul ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile yargılandığını belirterek 655.693,69 TL tutarındaki kamu zararının haksız fiillerin gerçekleştiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili bankanın davacı ile imzaladığı protokolün 18.maddesinde yer alan "kurum ile alacaklı ve alacaklılar arasında ödeme ve virmanlar ile ilgili herhangi bir ihtilaf vukunda banka , taraflar arasındaki böyle bir ihtilafta hiçbir biçimde taraf değildir, ve sorumluluk yüklenemeyecektir. " düzenlemesi nedeniyle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini maaş , ek ders ödemelerinin imzalanan protokol esaslarına göre yapıldığını, aylık ve ücret ödemeleri hakkındaki Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliğindeki 6.madde uyarınca ödemeyi yapacak olan kurumun muhasebe birimleri tarafından ödeme yapılacak tutarlar ve banka listesindeki tutarlar kontrol edilerek onaylanır ve liste bankaya iletilir denildiğini, buna göre bankaya iletilen tüm bilgilerin içeriğini kontrol etme sorumluluğunun ödemeyi yapacak kuruma ait olduğunu, bankaya sorumluluk yüklenmediğini, yine aynı tebliğinin 7.maddesindeki düzenleme ile bankaların teslim edilen listelere uygun olarak ödemeyi sağlayacağını açıkça düzenlendiğini, dolayısıyla ödeme yapacak olan bankanın listelerin içeriğini kontrol etme yükümlülüğünün bulunmadığını, yine davacı kurum ile banka arasında imzalanan protokolün 12.maddesinde " kurum ödeme günüden asgari iki iş günü önce, ödeme bilgilerini protokol ekinde yer alan dosya formatına uygun şekilde iletecek ve bununla birlikte , toplam ödeme tutarı ve personel sayısını içerecek şekilde hazarlayacağı bir kontrol listesinin kağıt ortamında banka şubesine teslim edecektir. " protokolün 13.maddesinde " ödeme bilgilerinin e ortam ile iletilmemesi durumunda, gerekli bilgiler liste ile asgari üç iş günü önce banka şubesine teslim edilecektir." protokolün 14.maddesinde "kurum ilk ödeme döneminden önce örnek bir e-ortam hazırlayarak bankaya iletecek ve gerekli teknik testlerin tamamlanmasını sağlayacaktır. Söz konusu e ortam banka tarafından test edilip yazılı olarak uygunluğu bildirilmeden ödemelere başlanmayacaktır. " protokolün 16.maddesinde " banka e- ortam veya listelerin içeriğinden sorumlu olmayacaktır, e ortam veya listelerdeki hatalı bilgileri veya sonradan yapılan kayıt değişikliklerinin sorumluluğu kuruma ait olacaktır. Banka e ortam veya listelerin sadece kurumun bildirdiği toplam ödeme tutarı ve personel sayısı açısından kontrol edecektir banka tarafından yapılacak kontroller sırasında tutarsızlık yada e ortam arızaları derhal telefonla kuruma bildirilecektir. " denildiğini, daha sonra imzalanan protokolün 6.maddesinde kurumun ödeme bilgilerinin yer aldığı aylık disket /CD ile birlikte muhasebe yetkilisince onaylı liste bilgisini de göndermekle yükümlü olduğunu listede nelerin yer alması gerekeceğini maddede sayıldığını, her bir fakültenin maaş listesinde toplam tutar ile hesaba gelen tutarın aynı olup olmadığının bankaca kontrol edildiğini fark bulunması halinde telefonla kuruma bildirildiğini, maaş tutarlarının personel hesaplarına sistem tarafından otomatik olarak aktarılması nedeniyle tek tek kişilerin hesaplarına ne kadar yatırıldığı konusunda şubece ayrı bir inceleme yapılmadığını, bankanın elektronik ortamda gönderilen belgelerin içeriğini kontrol etme yükümlülüğünün bulunmadığını, fakültelerin maaş ödemeleri ek ders ve diğer ödemeleri fakülte sekreteri, dekan ve muhasebe yetkilisinin ıslak imzalarının bulunduğu listelerin banka şubesine ilettiklerini, bu listelere ait dökümleri e-mail , disket veya CD yoluyla da gönderdiklerini, maaş tutarlarının bildirilen hesaplara EFT kanalı ile yatırıldığını, bankaya gelen asıl talimattaki tutar ve kişi adedi ile e-mail disket veya CD yoluyla gelen tutar ve kişi adedi birebir eşleştiğinde ödemenin gerçekleştirildiğini , kaldıki ...'nın yapmış olduğu usulsüzlerin banka tarafından tespit edilerek kuruma bildirildiğini, ...'ya ait aynı banka şubesindeki hesabının incelenmesi neticesinde çok sayıda ek ders ve fazla mesai tutarının hesaba geçirildiğinin tespit edildiğini, zararın oluşmasında müvekkilinin hiçbir katkısının ve sorumluluğunun bulunmadığını, 2007-2012 yılları arasında bu durumun davacı kurum tarafından tespit edilememesi nedeniyle davacı kurumun ağır kusurunun ve ihmalinin bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalı ... 'ya usulüne uygun şekilde tebligat yapılmış ancak davaya herhangi bir cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, ... hakkında haksız fiil hükümlerine , banka açısından sözleşme hükümlerine dayanılarak açılan tazminat istemine ilişkindir.
Deliller, 15/08/2013 tarihli Mali İnceleme Komisyonu raporu, İstanbul ...Ağır Ceza Mahkemesine ait ...esas sayılı dosyası kapsamı,...'ya ait disiplin soruşturması raporu, davacı ile davalı banka arasında imzalanan sözleşmeler ve protokoller, kurum tarafından bankaya mail ortamında iletilen talimatlar, aylık ve ücret ödemelerine ilişkin Muhasebat Genel Müdürlüğü Tebliği, Necat Kapıkaya'ya ait banka hesap dökümleri, bilirkişi incelemesi.
İstanbul ... Ağır Ceza Mahkemesine ait ... esas ... karar nolu dosyadan verilen ilam incelendiğinde, ...'nın alınan savunmalarında, üzerine atılı suçu itiraf ettiği ve alınan bilirkişi raporları doğrultusunda ...'nın 562.387,78 TL yi zimmetine geçirdiği belirtilerek ... hapis cezası ile cezalandırıldığı görülmüş Ağır Ceza Mahkemesince alınan bilirkişi raporları suretleri de dosyaya bırakılmıştır.
Duruşmada dinlenen davacı tanığı ... beyanında , "Ben...İnşaat Fakültesinde 29 yıldır akedemisyen olarak görev yapmaktayım. Son 8 yılın bir buçuk yılı dekan yardımcısı 6,5 yıl ise dekan olarak görev yaptım, geomatik mühendisliği bölümü profesör olarak görev yapmaktayım. Öğretim Üyeleri normal maaşların dışında verdikleri dersler ve danışmanlıklar nedeniyle ek ders ücreti almaktadırlar. Her ay öğretim üyelerinin doldurduğu ders yükü formları bölüm başkanlıklarının onayından geçtikten sonra fakültenin muhemetliğine gelir, muhetemet ders yükü formlarındaki bilgilere dayanarak , ek ders cizelgelerini oluşturur. Ek ders çizelgeleri ve ders yükü formaları kontrol amacıyla gerçekleştirme yetkilisi ve harcama yetkilisine sunulur. Mutemed ... ek ders yükü formları ve ek ders cizelgelerini kontrol ve olur almak amacıyla gerçekleştirme görevlisi fakülte sekreterine ve harcama yetkilisi dekana sunar. Bu evrak üzerine gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi bunları kontrol eder , yaklaşık 200 kişilik kontrol evrakını olur yaparak imzaladıktan sonra mutemete geri verir. Bu evrakın üzerinde aynı zamanda rektör oluru da vardır. Davaya konu olayda ise mutemet yani davalı ... , gelen evraklarda öğretim üyelerinin ders yüklerine değiştererek artırararak sahte ek ders cizelgeleri hazırlamıştır, değiştirdiği evraklar yetkililer tarafından imzalanmayan evraklardır, olur bulunan üst yazıyı kendi hazırladığı değişikleri takarak hesaplama işlemine girişmiştir. Daha sonra ücret hesabına gireşerek, öğretim üyelerinin aylık puantaj çizelgelerini ek ders ücreti bordrosunu banka ödeme listelerini ve ödeme emri cizelgesini hazarlayarak ikinci bir kontrol için bu evrakların tümünü gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisine sunmuştur. Gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi kendine gelen evrakın üst kapağında olur yazısı ve imzasını gördüğü için evrakı daha önce incelendiği için tekrar incelemeyerek gelen oluru olan evraka göre hesap kontrolleri yapmıştır. Bu hesap kontrolleri sonucunda ismi geçen tüm belgelerde toplam yekünler birbirini tutmaktadır. Yapılan kontrol sonucu gerçekleştirme görevlisi harcama yetkilisi üniversite daire başkanları strateji daire başkanlığı ve muhasebe yetkilisi onayından geçerek rektörü sunulur. Rektor de kendini gelen evrakı olur olarak imzalar. Daha sonra mutemet bu evrakı bankaya ödeme yapılması için göntürmüştür. Ayrıca mutemet elekronik posta yoluyla bankaya ödeme çizelgelerini göndermektedir , ... ile yapılan sözleşmede hem ıslak imza hemde elektronik posta yoluyla çizelgenin gideceği yazılıdır. Olay ortaya çıktıktan sonra ...nın odasında gerekli incelemeler yapılarak bir takım evraklara el konulmuştur ... tarafında...sına gönderilen e postalar incelendiğinde ek ders ücretinin yatırılacağı banka hesap numalaranın aynı olduğu görülmekle, incelendiğinde ve araştırıldığında söz konusu hesap numarasında ...'nın şahsi hesap numarası olduğu anlaşıldığında biz bunları kendi e postasında bulamadık şifresini bilmediğimiz için bilgisayarına giremedik ... tarafından ...ına gönderilen e postaları istedik dosyaya da sunduğumuz belgeler incelendiğinde, ... kendisine gelen ıslak imzalı evraklara göre işlem yapması gerekir iken , ... tarafından gönderilen e postalara göre işlem yapmıştır, çıplak gözle bile e posta incelendiğinde ...'nın isminin yazılı olduğu ve arardına ... isminin yazdığı görülmektedir, ek ders çizelgeleri ve ders yükü formları geldiğinde detaylı olarak incelenip , olur verdikten sonra evrak bu hesaplama yapılması amacıyla mutemete gönderildikten sonra ve hesaplama yapılarak , ilk evrak üzerindeki olur yazısı da eklenerek , tekrar üniversite yetkililerine geldiğinde , ek ders çizelgeleri ve ders yükü formları detaylı olarak incelenip olur verildiğinden tekrar detaylı olarak inceleme yapılmasına gerek yoktur zatende mümkün değildir. İlk inceleme üzerine giden gerçek evrakların bir kısmının ... çekerek içinde almıştır odasında yapılan incelemede bulunmuştur bu evraklar kağıt çöpünde bulunmuştur" dediği görülmüştür.
Taraflarca gösterilen tüm deliller toplanarak bilirkişilere banka kayıtları üzerinde inceleme yetkisi de verilerek ,dosya mahkememizce resen seçilen bir hesap bilirkişisi bir bankacı bilirkişi bir de hukukçu bilirkişiye tevdi edilerek uyuşmazlık noktaları olarak belirlenen hususlarda rapor tanzim edilmesi gerekmiştir. 20/01/2017 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde, davalı ...'nın ... de maaş mutemedi olarak görev yaptığı dönemde, hazırladığı ıslak imzalı maaş ve ek ücret bordroları yanı sıra e ortamlada hazırladığı CD lerdeki ilgili personel hesabına geçmesi gereken tutarları e mail yoluyla bankaya gönderdiği listelerden kendi hesap numarasını yazarak davac...yeait paralar...Şubelerinde mevduat hesaplarına aktarılmasını sağladığından dolayı davacı ...nün oluşan 562.387,78 TL zararından sorumlu olduğunun tespit edildiğini, davalılardan... AŞ ... Şubesinin , mutemet ...'nın bankaya verdiği ödemelere ait ıslak imzalı listeler ile listelerde adı geçen öğretim üyelerinin banka hesaplarının doğruluğunu e ortamdaki listelerle karşılaştırmadan , kendisine e-mail yoluyla gelen listelere göre işlemlerde bulunduğu , şubeye gelen ıslak imzalı listeler ile e ortamlardaki bilgilerdeki tutarsızlıkların banka şubesince incelenmesi halinde eyleminin kolayca tespit edilmesinin mümkün olduğunu, davalı banka ile... arasında imzalanan protokolün 14.maddesine göre davalı bankanın da "...e ortam banka tarafından test edilip yazılı olarak uygunluğu bildirilmeden ödemelere başlanmayacaktır." hükmüne uymadığı şubenin paraları alacak kaydettiği hesapların... ye ait olmayıp ...'ya ait olduğunun bildiği taraflar arasındaki protokol hükümleri ile 511 Sayılı Bankacılık Kanunun 30. Maddesi ile BBDK 'nın iç kontrol ve risk yönetmeliğinin uygun hareket ile mesleki dikkat ve özeni göstermek suretiyle kendisine emanet edilen mevduatı koruması gerektiği halde TTK , TBK, ve Bankacılık Mevzuatın kendisine yüklediği, dikkat özen ve basireti göstermemesi nedeniyle davalı bankanın da ağır kusurlu olduğu davacının uğramış olduğu zarardan %50 kusuru ile sorumlu olacağı davacı kurumunda idari ve mali işler mali danışmanlığı vasıtası ile mutemettin bankaya verdiği ödeme listeleri ile e ortamda CD şeklinde verilen listelerin bankaya verilme sırasında kontrol etmediği davalılardan banka ile teyitleşme ve mutabakat yoluna gitmediği , iç kontrol görevini eksik yaptığı, davalı banka ile davacı kurum arasında imzalanan protokolün 14.maddesine göre "... nün ilk ödeme döneminden önce örnek bir e ortam hazırlayarak...iletecek ve gerekli teknik testlerin tamamlanmasını sağlayacaktır, söz konusu e ortam banka tarafından test edilip yazılı olarak uygunluğu bildirilmeden ödemelere başlanmayacaktır " hükmüne uygun hareketle e ortamda teknik testlerin yapılmasını sağlamadan ödemelere geçilmiş olması sebebiyle davacının da %50 oranında kusurlu bulunduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Taraflarca rapora itiraz edilmesi nedeniyle aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış , 11/10/2017 tarihli ek rapor incelendiğinde, hesaba aktarılan tutarlardan öğretim elemanlarına ait olan kısmında 236.015,89 TL hesaba aktarılan tutarlardan kamuya ait olanlar kısmında 326.371,89 TL , fazla tahakkuk ettirilerek öğretim elemanlarının hesabına aktarılan kamu zararı da 4.013,17 TL olmak üzere davacının toplam zararının 562.387,78 TL olduğunu belirterek kök rapordaki görüşünde ısrar edildiği görülmüştür.
Alınan ek rapora karşı yine taraf vekillerince itiraz edilmesi ve benzer bir olaya ilişkin olduğu iddia edilen Yargıtay 11 Hukuk Dairesine ait 2016/1249 esas nolu ilamın dosyaya sunulması nedeniyle , dosya aynı bilirkişi heyetine tevdi suretiyle, ... vekilince sunulan mahkeme kararı ve buna ilişkin Yargıtay 11 Hukuk Dairesine ait 2016/1249 esas nolu ilam incelenerek, davacı tarafça bankaya gönderilen ıslak imzalı ödeme belgesindeki personel sayısı ile ödeme miktarı ile , ... tarafından e-posta ile gönderilen evraklar incelerek, (davalı banka sorumluluklarının protokol doğrultusunda , sadece e-posta ile gönderilen belgeler yönünden ıslak imzalı belgelerdeki toplam personel sayılı ve toplam ödeme miktarı açısından kontrol sorumluluk olduğu iddia edildiğinden) tekrar protokol hükümleri de değerlendirilerek ... tarafından e-posta ile gönderilen belgelerdeki personel sayısı ve ödeme miktarının, davacı rektörlük ıslak imzalı olarak gönderilen ödeme belgesindeki personel sayısı ve ödeme miktarının tutup tutmadığı , farklılık olup olmadığı hususlarında inceleme yapılarak ek rapor hazırlanması istenilmiş, aynı bilirkişi heyeti düzenlediği 13/07/2018 tarihli düzenlediği ikinci ek raporda;
... 'nın öğretim üyelerinin beyan ettiği ek ders formatı üzerinde değişiklik yaparak öğretim üyesinin almasından gereken daha fazla ücret tahakkuk ettirip fazla tahakkuk ettirdiği tutarları kendi hesabına aktardığı, öğretim üyelerinin hiç ek ders hak etmemesi veya beyanının olmamasına rağmen sahte belge düzenleyerek gerçekte varmış gibi tahakkuk ettirdiği tutarları kendi hesabına aktardığı, öğretim üyelerinin hak etmiş olduğu vea doğru şekilde tahakkuk ettirdiği ücretlerin bir kısmını veya tamamını banka ödeme listelerinde oynama yapmak suretiyle kendi kişisel hesabına aktardığı, bankaya gönderdiği listelerde esas hak sahiplerinin isimlerinin karşısına kendi banka hesap numarasını yazmak suretiyle 19/01/2009 tarihine kadar... Şubesinde bulunan hesabına bu tarihten sonra da ... Şubesinde bulunan hesabına yatırılmasının sağladığı mutemedin öncelikle yasal mevzuatın gerektirdiği belgeleri hazırlayarak ıslak imzalı banka ödeme listeleri oluşturduğu elektronik ortamda hazırladığı ıslak imzalı talimatla benzer şekilde oluşturduğu öğretim üyelerinin isimlerinin yer aldığı fakat bazı öğretim üyelerinin karşısında olması gereken hesap numarasının elektronik listelerden değiştirerek kendisine ait hesap numarasını yazmak suretiyle bir kısım paraları kendi hesabına transferinin sağladığı, davalı bankanın da listede yazılı isimlerle banka hesap numaralarını karşılaştırılarak kontrol etmemesi sonucunda paraların hak sahipleri yerine sanığın hesabına aktarıldığının ağır ceza mahkemesince yapılan yargılama ile anlaşıldığını, ... nin oluşan zarar miktarının 562.387,78 TL olduğunu, ...'nün olaydaki sorumluluğu değerlendiğinde ise, yazılı listeler ile CD deki kayıtların... idari ve mali işler dairesi tarafından karşılıklı şekilde kontrol edilmesi halinde yapılan usulsüz işlemler ile paraların mutemede ait hesaplara aktarılmakta olduğunun haksız fiiller ile oluşan zararın tespit edilmesinin mümkün olduğunu,... 'nün kontrol görevini eksik yaptığını, bağlı birimlerin hem mutemetçe bankaya verilen CD elektronik ortam listeleri ile ıslak imzalı listeleri bankaya vermeden önce ve sonra kontrol edilmesi gerektiğini, ve böylece banka ile teyitleşme yapılması gerektiğini, üniversitenin belli aralıklarla ekstreleri kontrol yükümlülüğünü yerine getirmediğini, yine ... 'nün protokolün 14 maddesindeki sorumluluğunu yerine getirmediğini, yine ıslak imzalı listelerde sadece ilk ve son sayfalarında ıslak imza olmasının aralardaki sayfa rakamlarının değiştirilmesinin kolaylaştırdığını, mutemet tarafından icra edilen tahrifat ve değiştirmelerin ıslak imzalı listelerde değil CD- elektronik liste çıkışlarında sonradan icra edildiğini, listelerin tümü mutemet tarafından hazırlandığı için değişikliklerin ek ders ücret listelerini esas oluşturan ek ders süreleri de değiştirilmek suretiyle usulsüz ödemelerden dolayı ... nün zarara uğratıldığını, davalı bankanın sorumluğu irdelendiğinde ise, mutemedin bankaya verdiği listeler ve bu listelerdeki öğretim üyelerinin banka hesaplarının doğruluğunun , bankaya gönderilen ıslak imzalı listeler ile e ortamlardaki bilgilerdeki tutarsızlıkların banka şubesince incelenmesi halinde eylemin kolayca tespit edilebileceğini bankanın bu sorumluluğunu yerine getirmediğini, ıslak imzalı listeler ile e ortam eşleşmesini yapmadığını, paraların aktarıldığı hesapların ...'nın hesapları olduğunun bankaca bilindiğini, bankanın bu nedenle üzerine düşen dikkat ve özeni göstermediğini , davacı kurumun %50 oranın davalı bankanın ise %50 oranında kusurlu bulunduğunu, davalı banka vekilince dosyaya sunulan Yargıtay kararında " banka listesindeki maaş miktarı ile , disketteki maaş toplamlarının uyumlu olduğu, ( ...) somut olayda zararın davalı bankanın kontrolü ile değil davacının kendi personelinin denetimi ile ortaya çıkacağı ( ... ) , maaş tutarı ile personel sayısı arasındaki tutarsızlığın tespit ettiği dönemlerde , davalı bankanın üniversiteyi uyardığı sözlü uyarılarının tahakkuk memurluğunu davalıların yapması dikkate alındığında , bankanın davacının denetim organı olmadığı ( ... ) davalının fiili ile oluşan zarar arasında illiyet bağı bulunmadığı ..." şeklinde denildiğini, rapor verdikleri davada olayda ise,...nün oluşan zararda denetim ve kontrol eksikliğinin olduğu ancak bankanın da kendisine düşen özel yükümlüğünü yerine getirmediği, davalı bankayı fiziki ortamda iletilen liste ile e ortamda iletesin listenin birbirinden farklı olduğu halde davalı bankanın basit denetim yoluyla anlaşılabilecek yolsuz işlemleri tespit etmemesinde etkili olduğunu, yine e ortamdaki listelere itibar edilerek paraların ...'nın hesabına bankaca aktarıldığını, Yargıtay içtihadında belirtilen olayla dosyadaki olayın örtüşmediğini, yine mahkemece tespit edilmesi istenilen , maaş mutemedinin davalı bankaya e posta olarak gönderdiği belgelerdeki personel sayısı ile ödeme miktarının davacı... tarafından ıslak imzalı gönderilen ödeme belgelerindeki personel sayısı ve ödeme miktarının tutup tutmadığı hususu irdelendiğinde ise raporda tek tek detaylandırıldığı üzere ıslak imzalı liste ile e ortamın birbirini tutmadığını belirterek önceki raporlardaki görüşlerini tekrarladıkları tespit edilmiştir.
Davacı kurum ile banka arasında imzalanan 04/05/2000 tarihli kurum personelinin aylık ve ücret ödemelerine ilişkin sözleşmenin özellikle 10.maddesinde , ödemelerin yapılacağı hesapların kuruma ait vadesiz mevduat hesabı olacağının düzenlendiği, taraflar arasında imzalanan protokolün 14.maddesinde kurum tarafından yapılması gereken yükümlülüklerin düzenlendiği, 15.maddesinde vadesiz mevduat hesabının kuruma ait olmasının yer aldığı ,16.maddesinde ise banka tarafından yapılması gereken denetim yükümlülüğüne ilişkin düzenlemenin bulunduğu görülmektedir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davalı banka ıslak imzalı ödeme belgeleri ile mutemet tarafından gönderilen e ortam bilgilerinin kontrol etmeyerek özen yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi paraları kuruma ait hesaba aktarmayarak mutemedin vadesiz hesabına aktardığı, davacı kurumunda bankaya gönderdiği ıslak imzalı belgeler ile e ortam bilgilerini kontrol etmeyerek, yine hesap ekstrelerini uzun müddet denetlemeyerek kusurunun bulunduğu kusur oranının bilirkişi tarafından belirtildiği üzere yarı yarıya davacı kurumda ve davalı bankada olduğu, davalı ...'nın mutemetlik görevini suistimal ederek hesabına para geçirdiğini Ağır Ceza Mahkemesinde verdiği bir çok savunmasında açıkça kabul ettiği ve böylelikle haksız fiil hükümlerince oluşan zararın tamamından sorumlu olduğu davalı bankanın %50 kusuruna
isabet eden miktardan sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır. Ağır Ceza Mahkemesince alınan raporlarda zarar miktarı 562.387,78 TL olarak tespit edilmiş, yine mahkememizce oluşturulan bilirkişi heyeti de özellikle 20/01/2017 tarihli raporlarında aynı zarar miktarını tespit ederek yıllara göre oluşan zarar dağılımını tablo ile gösterdikleri anlaşılmıştır. Davacı taraf zararın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmesi nedeniyle 20/01/2017 tarihli raporda belirtilen ve yıl yıl gruplandırılan zarar miktarları dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulü ile , 562.387,78 TL nin ( davalı ... yönünden 281.193,89 TL limitle sorumlu olmak üzere ) davalılardan (... yönünden hükmedilen miktarın 6.449,26 TL sine 31/12/2007, 111.133,63 TL sini 31/12/2008 , 93.085,08 TL sini 31/12/2009, 91.855,47 TL sine 31/12/2010 , 86.809,72 TL sine 31/12/2011 , 173.054,62 TL sine 27/09/2012 tarihinen itibaren işleyecek yasal faizi ile , ... yönünden hükmedilen miktara ise dava tarihi olan 3/10/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ) ( ... haksız fiil hükümleri gereğince sorumlu olduğundan oluşan zarar miktarlarına zararın oluştuğu yıllar dikkate alınarak , banka yönünden ise sözleşme hükümlerine göre sorumlu olduğundan ve dava tarihinden önce davalı bankanın temerrüte düşürülmemesi nedeniyle dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile sorumlu olmak kaydıyla ) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının fazla isteminin reddine aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda izah edilen sebep ve gerekçelere göre;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile , 562.387,78 TL nin ( davalı ... yönünden 281.193,89 TL limitle sorumlu olmak üzere ) davalılardan (... yönünden hükmedilen miktarın 6.449,26 TL sine 31/12/2007, 111.133,63 TL sini 31/12/2008 , 93.085,08 TL sini 31/12/2009, 91.855,47 TL sine 31/12/2010 , 86.809,72 TL sine 31/12/2011 , 173.054,62 TL sine 27/09/2012 tarihinen itibaren işleyecek yasal faizi ile , ... yönünden hükmedilen miktara ise dava tarihi olan 3/10/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davacının fazla isteminin reddine
2-Davacı vekille temsil edildiğinden 36.445,51 TL vekalet ücretinin ( davalı banka açısından 22.821,63 TL lik limitle sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalılar vekille temsil edildiğinden 10.214,47 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 3.750,00 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranı dikkate alınarak 3.225,00 TL nin ( davalı banka açısından 1.612,50 TL limitle sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... AŞ tarafından yapılan 324,00 TL yargılama giderinden kabul ve ret edilen oran dikkate alınarak 175,00 TL nin davacıdan alınarak davalı bankaya verilmesine bakiyesinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın ilgilisine iadesine,
7-Bu dava sebebiyle alınması gereken 38.416,71 TL karar ve ilam harcının ( davalı bankanın 19.208,35 TL limitle sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/09/2018
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır
HARÇ BEYANI
38.416,71 TL B.İ.H.
DAVACI SARFI
3.000,00 TL Bilirkişi ücreti
750,00 TL Tebligat ve tezkere
3.750,00 TL
¸