T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/143 Esas
KARAR NO: 2023/442
DAVA: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/02/2015
KARAR TARİHİ: 31/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ve davalı yanın, davalının yapmış olduğu inşaat halindeki dairelere yapılacak klima sistemi için birçok görüşme gerçekleştirdiği, müvekkilin iş yapılacak dairenin fiziksel koşullarını gözeterek davalı tarafa birçok alternatif cins ve marka klima takma önerisinde bulunduğu ancak davalının daha önce dairelerde bulunan klimaların hırsızlık neticesinde çalındığını belirterek aynı cins klimaların önceki ayarlanmış yerlere yeniden monte edilmesini istediği, müvekkilin istenilen yerlerin sorunlu olduğu korusunda davalıyı uyardığı, yapılan görüşmeler neticesinde davalı yan yetkililerinin ... Avusturalya Model 48.000 BTU/h kanallı klimaların takılmasını istediği, markanın Türkiye distribütörü ... Ltd. Şti, yetkilileriyle ... tarafından garanti koşullarını sağlayan tutanak tutulduğu, müvekkilin davalı yan yetkilileri ile ... Avusturalya Model 45.000 BTU/h kanallı 70 adet klimanın takılması hususunda 03.10.2013 tarihli sözleşme imzalandığı, müvekkil şirket çalışanlarının binanın ve dairelerin fiziksel yapısı ile klimalar™ takılması istenen yerlerin yetersizliklerini gözeterek sözleşmenin 6. Maddesine mevcut hava kanalı ve fleks hatlarından kaynaklı sorunlar nedeniyle kendilerinin sorumlu tutulamayacağı hususunu ekledikleri, klimaların takılmasından sonra yapılarda şantiye elektriği olması sebebiyle toplu olarak çalıştırılamadığı, bu konuda yetkili kişiyle yapılan görüşmelerde karşı tarafın müvekkili oyaladığı, davalı yanın bu kez de takılan klimaların 36.000 Btu olduğunu iddia ederek ödeme yapmadığını, bu durum üzerine T.C. ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/... D.iş. sayılı dosyası ile bilirkişi tespiti yapıldığı, bu tespitte klimaların 48.000 BTU/h olduğunun tespit edildiği, daha önceden belirlenen fiziksel yetersizliklerin giderilmediğinin ortaya çıktığı, davalının ödemeden kaçınması neticesinde yasal takip başJatıldrğı, davalı şirketin inşaatı projeye uygun yapmaması neticesinde ... Belediye Başkanhğı tarafından yıkım kararı verildiği ve mühürlendiği, davalının inşaatına ruhsat atamaması nedeniyle müvekkile ödeme yapmaktan kaçındığı gerçeğinin ortaya çıktığı belirtilmiş olup, davalının mal varlığı üzerine ihtiyati tedbir niteliğinde ihtiyati haciz konulmasına ve davanın kabulüne karar verilerek masraf ve vekalet ücretinin davalıya yükletil meşin e karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile müvekkili şirket arasında 03/10/2013 tarihli sözleşme yapıldığını, bu sözleşmede ortaya çıkabilecek sorunlarda anlaşmazlık halinde İstanbul İcra Daireleri ve Mahkemelerinin yetkili olacağı hususunda anlaştıklarını bu nedenle HMK.17.maddesi uyarınca mahkemenin yetkili olmadığı yönünde usule itirazını ileri sürerek esas yönünden de davacının sözleşmeye konu edimini ayıplı olarak ifa ettiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/... esas 2014/... karar 08/09/2014 tarihli kararı ile Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle davanın usulden reddine, dava dosyasının görevli ve yetkili İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş olup, kararın kesinleşmesi ve davacı vekilince talepte bulunulmaması üzerine dosyanın Mahkememize tevzi edilerek yukarıda yazılı esas kaydedildiği anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE
Deliller; ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/... Değişik iş sayılı dosyası, ... Tapu Müdürlüğünün cevabi yazısı, ... nün cevabi yazısı, bilirkişi raporları.
Dava, Taraflar arasındaki ihtilafın aralarında imzalanan "Klima Sistemleri Anahtar Teslim İşi" sözleşmesi gereğince davacı tarafından davalıya teslime ve montajı yapılan klimaların ayıplı çıkıp çıkmadığı ve yapılan iş sebebiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, başlatılan icra takibine yapılan itirazın haklı yada haksız yapıldığı yönünde toplandığı görüldü.
... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/... Değişik İş sayılı dosyasında özetle; Delil tespiti isteyenin ... olduğu, davalının ... Anonim Şirketi olduğu, 27/02/2014 tarihli tensip zaptı ile delil tespiti için bilirkişi raporu aldırılmasına karar verildiği görüldü.
Dava konusu edilen klimaların ayıplı olup olmadıklarının tespiti amacıyla klimalar üzerinde yerinde inceleme yaparak rapor sunması için dosyanın 2 Makine Mühendisi (klimadan anlayan) bilirkişiye tevdii edilmesine karar verilmiş olup, 25/05/2016 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Davacı ... Müh. ... tarafından, davalı ... A. Ş.'ye, yapılacak iş için $ adet farklı seçeneği içeren, 21.08.2013 tarihli ve ... nolu teklif formları sunulmuştur. Bu tekliflerden 0813/00517, ... ve ... nolu olanlar, -20 ila 448 *C dış ortam sıcaklığı için; ... ve ... nolu olanlar ise, -7 ila * 45 *C dış ortam sıcaklığı için teklif edilmiştir. Dosyadaki diğer bilgi ve belgelerden, -20 ila * 48 “C aralığı için verilen tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmaktadır. -7 ila * 45 C dış ortam sıcaklığı için verilen iki tekliften ... nolu olan 60,000 /, ... nolu olan ise 48,000 BTU/h kapasite için verilmiştir. Dosya kapsamındaki 20.09.2013 tarih ve ... nolu ve üzerinde mutabık kalıman nihai teklif formundan ve tarafımızca yerinde yapılan keşifte cibazlar üzerinde gerçekleştirilen incelemeden, ... nolu teklifteki 48,000 BTU/h kapasiteli cihaz üzerinde mutabık kalındığı anlaşılmaktadır. ... — nolu teklif formunun not bölümünde bu cihazın -7/45 *C sıcaklığında çalıştığı belirtilmiştir. Dava dosyasında bulunan ve taahhüt konusu olan klima cihazına (... Markalı, İç Ünite: ... ) ait teknik özelliklerin yer aldığı broşürde ise, dış ünitenin çalışma çevre sıcaklığı, soğutma halinde *21/443*C, ısıtma halinde -5/*24*C olarak verilmiştir. Ayrıca, cihazın ithalatçısı olan ... Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Hizmetlere yazılan 26.09.2013 tarihli ve ... sayılı belgede de dış ortam çalışma sıcaklık aralığı, soğutma için *21 / 46*C, ısıtma için -S / *24 C olarak belirtilmiştir. Bu belgelerden, dava konusu klima cihazlarının teklifte belirtildiği gibi, -7 © dış ortam sıcaklığına uygun olmadığı görülmektedir. Dolayısıyla, Davacı ... tarafından tesis edilmiş olan dava konusu klima cihazları, işe esas olan 00520 nolu teklif mektubunda belirtilen -7 C dış ortam sıcaklığında çalışma koşulunu yerine getirebilir nitelikte değildir. Burada, -7 *C koşulu için, üreticisi tarafından -S “C şartını sağladığı beyan edilen bir clhaz seçmekle, kusurlu bir hizmet yapılmıştır. Bu konudaki kusur, Davacı tarafa aittir. Klima iç finitesinin yerleştirildiği odanın genişliğinin, ünitenin orijinal halindeki gibi yandan fifleme yapması için yeterli olmaması nedeniyle, iç ünitenin hava üfleme çıkışının üst yüzeye alınması ve kanal bağlantısının buradan yapılması zorunlu - olmuştur. Cihazla ilgili ithalatçı föyü ve teknik resminin incelenmesinden, fanın 90 C döndürülmesi ve üst yüzeyde açılan pencereden hava üflemesi ve, bu yapıdaki cikazın performansında (basınç ve debi) kayda değer bir değişiklik olmayacağı anlaşılmaktadır. Bu konuda herhangi bir kusur veya ayıp olmadığı kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.
Davacı vekilinin itirazları doğrultusunda yeniden inceleme yaptırılmak üzere önceki bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, 08/05/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle;". Cihazın dış ortam çalışma sıcaklığı cihazın çalışma kapasitesini etkilemektedir. Uygun olarak belirlenmemesi halinde gerekli ısıtma ve soğutma kapasitesinin sağlanmasını mümkün değildir. Davacının tekliflerinde belirttiği (özellikle en düşük) dış ortam çalışma sıcaklıklarından rastgele birinin uygun olması mümkün değildir. Davacı farklı kapasitelerde (48,000 ve 60,000 BTU/h), İarklı en düşük (-5, -7, - 20*C) ve farklı on yüksek (4145, 446 ve 448“C) dış ortam çalışma sıcaklıklarında cihaz teklifinde bulunmuştur. Özellikle dış ortam çalışma sıcaklığının belirlenmesinde mühendislik hesabı ve açıklaması orlaya koymamıştır. Davacı tarafından verilen tekliflerde ... markası hiç zikredilmemişlir. Ve Davacı Vekili tarafından dasyaya verilen dilekçe ekindeki ... teknik bilgi föyündeki cihazların teknik özellikleri, Davacı firmanın teklifindeki özeltiklere uymamakladir. Yukarıdaki değerlendirme bölümünde yapıları açıklamalar gereğince ... nolu teklif ile ... nolu teklifin aynı klima cihazı için düzenlenmiş olduğu kanaatimizde ve kök raporumuzun sonuç bölümde ifade editen hususlarda kanaat değişiklik olmamıştır.. Davacının verdiği hizmetin, davalı tarafından kendine yöneltilen talebi, konu ile ilgili mühendislik hesap ve yaklaşımlarına uygun olarak gerçekleştirmediği için kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları noktasında belirlenen uyuşmazlık konularında önceki rapora yönelik itirazlar da değerlendirilmek suretiyle bir klima satışı ve montajı alanında sektör bilirkişi, bir klimalardan anlayan makine mühendisinden rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, 15/02/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Klima cihazlarından yeterli verim alınması, mevcut kanalların uygun kesit/ölçülerde olması, kanal kesitlerine uygun menfezlerin olması ve bina yalıtımı ile ilgilidir. Tüm bu bilinmeyen değişkenlerin tespiti için mimarl ve mekanik projeye Ihtiyaç vardır. Heyetimizin bir değerlendirme ve tespit yapması için mimari ve mekanik projenin taraflarca dava doasyasına sunulması gerektiği, Bu belgeler geldikten sonra, Mahkemenizce heyetimize gerektiğinde, yerinde inceleme yetkisi verilmesini talep ediyoruz." şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi heyetine proje mühendisi olarak makine mühendisi ... 'da dahil edilerek bilirkişi raporu aldırılmasına karar verilmiş olup, 11/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Klima cihazlarından yeterli verim alınması, mevcut kanalların uygun kesit/ölçülerde olması, kanallarına uygun menfezlerin olması ve bina yalıtımı il lir. Tüm bu bilinmeyen değişkenlerin için mimari ve mekanik projeye ihtiyaç olduğu , dosyaya sunulan CD “nin açılamadığı , Heyetimizin bir değerlendirme ve tespit yapması için mimari ve mekanik projenin taraflarca dava dosyasına CD den baskı / çıktı alınarak dosyaya sunulması gerektiği, Bu belgeler geldikten sonra , heyetimize yerinde inceleme yetkisi verilmesini..." şeklinde görüş bildirdiği görülmüştür.
12/01/2022 günü saat 13:00 da keşif yapılmak suretiyle bilirkişi ek raporu düzenlenilmesine karar verilmiş olup, 08/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Yukarıdaki gerekçelerle , davacının davalıya projeye uygun kapasitede sadece klima cihazı sattığı , sadece klima cihazlarının bakır borulama ve cihazın kanal bağlantı adaptörünü yaptığı , bunun dışındaki tüm kanal ve menfez işlerinin davalı tarafından yapıldığı ,yapılan hesaplamalarda enerji bağlı olduğu takdirde klimaların binaları sorunsuz olarak ısıtıp / soğutabileceği ( iklimlendirme yapabileceği ) , klimaların gizli ayıplı olmadığı ve davacı tarafından kusurlu hizmet verilmediği, davacının alacağının 120.000,00 TL olduğu ..." şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Dosyanın klimadan anlayan, dosyada daha önce rapor sunan bilirkişiler haricinde seçilecek 3 kişilik makine mühendisinden oluşan bilirkişi hyetine tevdii ile tarafların iddia ve savunmaları, dosyaya daha önce sunulan bilirkişi raporları ve taraf vekillerinin raporlara karşı beyan ve itirazları değerlendirilmek suretiyle raporlar arasındaki çelişkiler giderilerek davacının ediminin ifasının ayıplı olup olmadığı, davacının alacağının mevcut olması halinde miktarının tespiti hususunda rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, 31/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Taraflar arasında imzalanan 03.10.2013 tarihli ... Sözleşme no'lu * F2 Villaları Klima Sistemleri Anahtar Teslim Yapım işi” sözleşme kapsamında, ... Avustralya Model 48.000 Btu Kanallı Klima 70 adet, Ankastre Bakır Boru Tesisatı 70 adet, Havalandırma Kanal Bağlantısı 70 adet, Cihaz devreye alma, belirtilen marka model ve miktarlardaki cihazların montajı ve çalışır durumda teslim işi olduğu, davacının 03.10.2013 tarihli sözleşme kapsamında klima havalandırma proje sorumluluğu bulunmadığı, Dava konusu ... Avustralya Model 48.000 Btu/h kanallı klima cihazlarının açık ve gizli ayıp niteliği taşımadığı ve davacı tarafından kusurlu hizmet verilmediği, Davacının alacağının dava tarihi itibari ile 120.000,00 TL olduğu..." şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamından; taraflar arasında ... Villaları Klima Sistemleri Anahtar Teslim Yapım İşini kapsayan 03/10/2013 tarihli sözleşme imzalandığı, davacı yüklenicinin sözleşmede belirtilen marka model ve miktarlardaki cihazların montajı ve çalışır durumda davalıya tesliminin üstlendiği sözleşme bedelinin 305.085,00 TL + KDV olarak belirlendiği, sözleşmede 120.000,00 TL'nin peşin, geri kalan bedelin aylık hakedişlerle ödeneceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür. Davalı tarafça ayıp iddiasında bulunulmuş ise de, taraflar arasında imzalanan 25.09.2013 tarihli tutanaktan tarafların klimaların yandan üfleme yerine üstten üfleme konusunda uzlaştıkları, davacı tarafından yetersiz bulunan mevcut kapı üzerindeki hava transfer menfezi davalı firma tarafından istenilen ölçüde büyütüleceği, ayrıca üst kat oda kapılarına hava transfer menfezi takılacak olup bu işlerin bedeli veya yapımı davalı tarafından yapılıp karşılanacağı, bahse konu işlemler cihaz devreye alındığı zamana kadar yapılmadığında cihazlar garanti dışı kalacağı ve sorumluluğun davalı firmaya ait olacağı konusunda anlaştıkları, 03/10/2013 tarihli tutanak kapsamında davacının klima havalandırma proje sorumluluğu bulunmadığı ve davacı ediminin ayıpsız olarak yerine getirildiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
Davaya konu alacak sözleşmeye dayalı ve likit olduğundan alacağın %20'si olan 24.000,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile
... İcra Müdürlüğünün 2014/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 120.000,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağı takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faiz uygulanmasına,
Alacağın %20'si olan 24.000,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 8.197,20TL harçtan peşin alınan 1.433,50TL harcın mahsubu ile eksik kalan 6.763,70TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 1.462,50-TL ( başvurma, vekalet harcı ve peşin harç), davetiye, posta gideri, ATGV araç ücreti 1.903,45-TL, bilirkişi ücreti 5.400,00TL olmak üzere toplam: 8.765,95-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 19.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5- Davalı tarafça yapılan 50,00-TL yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6- Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde kendilerine iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin e duruşma ile yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/05/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza