TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1082 Esas
KARAR NO: 2020/57
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/11/2016
KARAR TARİHİ: 28/01/2020
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ve davalı arasında taşıma / kargo sözleşmesi imzalandığını, davalı şirket tarafından, kapalı koliler içerisinde bulunan güneş gözlüklerinin ve saatlerin varış noktalarındaki irsaliye tespitlerine göre alındığını veya çalındığını, bu durumun tutanak haline getirildiğini, bir koli gözlüğünde müvekkili tarafından davalıya teslim edilmesine rağmen, varış noktasına hiç teslim edilmediğini, bu çalınan veya kaybolan mallara ilişkin faturaların toplamının 48.677,83-TL olduğunu, davalı şirketin bu faturaları müvekkilene geri gönderidiğini, müvekkilinin bu alacağına ilişkin olarak .... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine takip başlattıklarını, davalı şirketin müvekkiline yönelik C/H alacağı sebebi ile ... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, bu dosyaya yaptıkları itiraz nedeni ile ... Asliye Ticaret Mahkemesi' nde ... Esas sayılı dosyası ile davalı tarafından dava açıldığını, müvekkili şirketin mallarının çalınması sebebi ile toplam kaybının 48.677,83-TL olduğu, davalı tarafın ikame ettiği davada alacağı görünen miktarın 31.980,28-TL olduğunu ve bu miktarın mahsubu ile bakiyenin 15.807,27-TL olduğunu beyan ederek; itirazın iptali ile takibin toplam 15.807,27-TL üzerinden devamına ve davalı aleyhine % 20' den aşağı olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ... taşıma takip numarası ile yaptığı, gönderinin kablolduğunu, davacının 20/05/2015 tarihli hasar / kayıp tazmin talepli yazısı ile koli içinde 38 adet gözlük bulunduğunu, bedelinin KDV dahil 24.803,00-TL olduğunu bu zararın tazmin edilmesini talep ettiğini, paketin brüt ağırlığının 7 kg olduğunu, TTK 880 ve 882 madde hükümlerine göre taşıyıcının sorumluluğunun 8,33 Özel Çekme Hakkı ile sınırlandığını, müvekkilinin 7x8,33=58,31 Özel Çekme Hakkı karşılığı olan 258-TL' yi ödemeyeceğini beyan ettiğini, davacı yanın bu teklifi kabul etmediğini, davacının ... Noterliği' nden 17/09/2015 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname ekinde müvekkiline 17.327,10-TL tutarlı fatura gönderdiğini, davacının kaybolan kutudaki emtiayı sigorta ettirmediğini, müvekkili şirketin ... taşıma takip numaralı gönderiyi 09/05/2015 tarihinde gönderi alıcısı adına ... imzasına teslim edildiğini teslim esnasında TTK' nın 889. Maddesinde belirtildiği üzere herhangi bir eksik / kayıp / hasar olduğu hususunda taşıyıcının da sorumlu olduğu herhangi bir tutanağın tanzim edilmediğini, teslimi müteakip yedi gün içerisinde yazılı olarak herhangi bir eksiklik / hasar ihbarında bulunmadığını, müvekkili şirketin bu nedenle sorumlu olmadığını, sorumluluğuna karar verilecek ise bunun TTK 882. Madde hükmü ile sınırlandığını, davacı şirketin Adana' ya ... taşıma takip numarası ile yaptığı gönderiyi 23/05/2015 tarihinde alıcısı adına ... ... imzasına teslim edildiğini, teslim anında herhangi bir eksik, kayıp ve hasar olduğuna ilişkin bir tutanak tutulmadığını, ... taşıma takip numaralı gönderinin alıcı adına ... ...' a teslim edildiğini, teslim anında gönderinin eksik, ayıplı olduğuna ilişkin bir tutanak tutulmadığını, ... takip numaralı gönderinin de alıcısı adına ... imsasına teslim edildiğini, bu gönderiye ilişkin de teslim anına ilişkin bir tutanak tutulmadığını, beyan ederek; davanın reddine ve davalı aleyhine % 20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkememizce ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas ve ... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... Esas sayılı dosyaları celp edilmiş, incelenmiş ve dosyaya konulmuştur.
Mahkememizce ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş dosyanın tetkiki sonucunda davacının davalı aleyihen takip başlattığı, davalının ödeme emrine süresiiçinde itiraz ettiğini ve takibin durduğu görülmüştür.
Dava itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; taraflar arasında tanzim olunan taşıma sözleşmesi kapsamında davacıya ait malların taşınması sırasında zarar meydana gelip gelmediği, oluşan zararın miktarı, zararın oluşumunda davalının kusur ve sorumluluğunun belirlenerek davalının cari hesaba dayalı başlatılan takip dosyasında alacağından mahsup edilerek, davacının takip tarihi itibari ile davalıdan alacağı bulunup bulunmadğının belirlenmesi noktasında bir mali müşavir ve bir taşımacılık alanında uzman bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında yurtiçi taşıma sözleşmesi ve buna ilişkin münferit taşımaların sevk irsaliyeleri ile yürütüldüğünün sabit olduğu, dava konusu tazminat sebebi, zarar ve sorumluluk hususlarının dosyada mevcut tutanak ve sair evrak ile teyit edildiği, davacının, davalıdan icra takip tarihi itibari ile 47.677,83-TL asıl alacağa, 109.72-TL işlemiş faiz olmak üzere; toplam 47.787,55-TL alacaklı olduğu, ifade edilmiştir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda daha önce görevlendirme yapılan hususlarda ve önceki rapora yönelik itirazlarda değerlendirilmek süretiyle taşıma sırasında eksik teslimat var ise davacının uğradığı zararın ve bu zarardan davalının ne kadar sorumlu olduğu, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan ne kadar alacaklı olduğu hususunda bir taşıma uzmanı ve bir finans uzmanından rapor alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; davacı şirketin 2015 yılına ait Yevmiye, Defteri Kebir ve Envanter Defterinin onay ve kapanış tasdiklerini zamanında ve tam olarak yapıldığı, 2016-2017-2018 yıllarına ait defterlerinin e-defter olarak tutulduğu ve beratlarının tam olduğu, 2016-2017 yılların ait Envanter Defterlerinin onay tasdiklerinin zamanında ve tam olarak yapıldığı, davalının 2015-2016-2017 ve 2018 yıllarına ait defterlerinin e-defterler olarak tutulduğu ve beratlarının tam olduğu, 2015-2016-2017 yıllarına ait envanter defterlerinin onay tasdiklerini zamanında ve tam olarak yapıldığı, davacı şirket ile davalı şirket arasında imza edilen taşıma kargo sözleşmesine göre, yurt içinde bulunan bir çok satış noktasına davalı taraafça gözlük / saat taşıma işi ile ilgili iş ilişkisinin olduğu, davacının taşıdığı kargolardan birinin hiç ulaştırılmadığı, beş kargonunda içinden ürünlerinin kaybolduğu veya çalındığı iddia ile davacıya tanzim ettiği altıadet toplam 48.677,83-TL tutarındaki faturaların kabul edilemeyip iade edilmesi sonucunda, 17 Eylül 2015 tarihli ... Noterliği' nce ihtarname ile davalıdan talep ettiği, davacının kaybolduğu veya çalındığını iddia ettiği kargolar için 6 adet ve toplam bedeli 48.677,83-TL lik fatura tanzim ettiği, davacının tanzim ettiği faturaları muhasebeleştirmesi sonucu davacının, davalıdan 17.375,15-TL alacaklı durumuna geldiği, davalının, davacının tanzim ettiği faturaları iade ederek muhasebe kayıtlarına almadığından davacıdan 31.980,28-TL alacağı olduğu, taşıma sürecinden kaynaklı davalı tarafın md. 875. Uyarınca taşıdığı ürünler bakımından davacı yana karşı sorumlu olduğu ancak ziyan konusu hususun md.899/2 uyarınca teslimde açıkça görülmediği durumlarda aynı madde alt bendi uyarınca 7 gün içerisinde yazılı bildirim yapılması gerektiğinin belirtildiği, yazılı ihbar hususunun davacı yanca gerçekleştirilmediği, davacı yanca taşınan ürünlere dair sevk belgelerinin incelendiği, ancak üzerinde eksikliğe, kolinin yırtıldığına dair herhangi bir şerh olmadığı, dolayısıyla söz konusu çalınma hususunun taşıma sürecinde gerçekleştiğine dair davacı tarafın ispat külfetini yerine getirmediğinin değerlendirildiği, davalı yanın kabulüyle sabit kayıp gönderiye ilişkin md. 875. Ve md. 882 uyarınca sınırlı sorumlulukların yararlanabileceği, ağırlığının 7 kg olarak belirtildiği, davalının 7 kg x 8,33 SDR olarabileceği, ifade edilmiştir.
TTK ' nin 850/2. Maddesinde " taşımacı, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi.......... Borçlanır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Bu madde düzenlemesi sonucunda taşıma sözleşmelerinde; taşıyıcının asli edimi gönderiyi varma yerine götürme ve orada gönderilene teslim etmektir. Dava konusu somut olayda davalının taşıma sözleşmesinden kaynaklanan asli edimini yerine getirmediği tarafların kabulündedir.
TTK ' nın 860/1. Maddesinde " gönderen eşyanın tesliminden önce, resmi nitelik taşıyan, özellikle gümrük işlemleri için gerekli olan bilgileri taşıyıcıya vermek ve söz konusu belgeleri taşıyıcının tasarrufuna bırakmak zorundadır." düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK ' nin taşıyıcının sorumluluğunu düzenleyen 875. Maddesinde " taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde eşyanın ziyanından, hasarından veya teslimindeki gecikmelerden doğan zararlardan sorumludur." düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK ' nin 880. Maddesinin birinci fıkrasında ; " Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır." düzenlemesine yer verilir.
TTK ' nın 882. Maddesinin birinci fıkrasında ; " Gönderenin tamamının zıyaı veya hasarı halinde, 880. Ve 881. İnci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderenin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır." düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK ' nın 886. Maddesinde " Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zarar meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlemiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879. Uncu maddede belirtilen kişiler, bu kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK ' nın 889. Maddesinde; "(1) Eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır. Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır.
(2) Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir.
(3) Gönderilen, taşıyıcıya, teslim süresinin aşıldığını, teslimden itibaren yirmibir gün içinde bildirmezse, gecikmeden kaynaklanan hakları sona erer.
(4) Teslimden sonra yapılan bildirimin yazılı olması şarttır. Bildirim, telekomünikasyon araçları yardımıyla da yapılabilir. Bildirimde bulunanın kim olduğu herhangi bir şekilde anlaşılıyorsa, imzaya gerek yoktur. Sürenin korunması için bildirimin zamanında gönderilmiş olması yeterlidir.
(5) Zıya, hasar veya gecikme teslim sırasında bildirilirse, bu bildirimin yukarıdaki hükümlere uygun olarak eşyayı teslim edene yapılması yeterlidir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi' nin 2017/3486 Esas ve 2019/552 Karar sayılı ilamında; " davalının TTK ' nın 876. Meddesi kapsamında kendisini sorumluluktan kurtarır delil ibraz edemediği, eşyanın akıbetini dahi bilmeyen davranışların pervasızca olduğu ve somut olayda gerekli dikkat ve özeni göstermediğinden TTK ' nın 882. Maddesinde düzenlenen sorumluluk sınırlamasından yararlanamayacağı, nitekim bu hususların dairemizce ilk karar sonrası bozma sebebi de yapılmadığı......" hususları ifade edilmiştir.
İstanbul Bölge Adliyesi mahkemesi 12. Hukuk Dairesi' nin 2018/263 Esas ve 2018/1297 Karar sayılı ilamında; " somut olayda davalı taraf ürünün neden teslim edilemediği hususunda makul bir açıklamada bulunamamıştır. Dolayısıyla davalının ağır kusurlu olduğunun ve zararın tamamından sorumlu olduğunun kabulü yönündeki mahkeme kararı doğrudur...." ifadelerine yer verilmiştir.
Yine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi' nin 2015/ 14400 - 2016/3967 sayılı kararı da dava konusu açısından emsal niteliğindedir.
Mahkememizce somut olay açısından yapılan değerlendirme sonucunda; tutanak tarihi 26/03/2015 olan irsaliye tarihi 05/03/2015, irsaliye No: 066840-41 olan ve 38 adet gözlüğün yer aldığı kolinin kaybolduğu, bu hususun davalının da kabulünde olduğu, davalının eşyanın akıbetini dahi bilmediği ve bu davranışın pervasızca olduğu kabul edilerek, davalının bu kargo taşıması yönünden sınırlı sorumluluktan yararlanmayacağına ve davalının bu kargo yönünden gerçek zarardan sorumlu olduğuna, 23/07/2015 tutarak tarihli, 21/07/2015 irsaliye tarihli, ... irsaliye numaralı, 2 adet gözlüğün eksik çıktığı, kargo taşıma işleminde, gönderinin alıcıya 23/07/2015 tarihinde teslim edildiği, tutanağın teslim tarihi itibariyle tutulduğu ve davalıya 24/07/2015 tarihinde davacı tarafından mail atıldığı, görülerek davalının bu taşıma yönünden de davacıya karşı sorumlu olduğuna ve sınırlı sorumluluktan yararlamayacağına karar verilmiştir. Diğer taşıma işlemleri yönünden ise davacı tarafından davalıya TTK 889/2 maddesindeki 7 günlük süre içerisinde bildirmediği ve kargodaki eksikliklerin taşıma sırasında meydana geldiği de davacı tarafından ispatlanamadığından geri kalan 4 gönderiden davalının davacıya karşı sorumlu olduğu olmadığına karar verilmiştir.
Yukarıda açıklanan medenlerden dolayı davalının davacya karşı 18/08/2015 tarihi ve ... ve ... Nolu 38 adet ... güneş gözlükleri konu alan 2 adet, toplam bedeli olan 17.327,10-TL' lik fatura miktarından ve 21/07/2015 tarihli 2 adet ... güneş gözlüğüne konu alan 18/08/2015 tarihli151003 numaralı 824,80-TL bedelli faturadan dolayı, davalının davacıya karşı sorumlu olduğu yönünde kanaat getirilmiş ise de davacı tarafından davanın 15.807,27-TL üzerinden açıldığı, davacı tarafından 09/05/2018 tarihinde ıslah ile talebin 47.787,55-TL ye çıkartıldığı, davalı tarafından süresi içerisinde zamanaşımının ileri sürüldüğü ve davacının ıslah ettiği kısmın TTK 855. Maddesi gereği zamanaşımına uğradığına kanaat getirerek, davacının davasının dava değeri üzerinden kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Öte yandan alacak likit olmadığından dolayı davacının icra - inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile
Davalının ... İcra Müd. ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 15.807,27-TL üzerinden devamına,
Bu miktar tamamen ödeninceye kadar bu miktara takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,
Davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve dava konusu olay yargılamayı gerektirdiğinden reddine,
Fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 1.079,79-TL karar ilam harcından peşin alınan 269,95-TL ve 600,00-TL Islah harcı toplam: 869,95-TL düşümü ile eksik kalan 209,84-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3Davacı tarafça yatırılan peşin alınan 269,95 + 600,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 869,95- TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen dava açılış gideri: 33,50- TL ( başvurma ve vekalet harcı) davetiye, posta gideri: 131,75-TL, bilirkişi ücreti: 1.200,00-TL olmak üzere toplam: 1.365,25 TL yargılama giderinin %57 kabul/red oranı olan 778,19-TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerine bırakılmasına,
5-Davalı tarafından harcanan 1.500,00- TL yargılama giderinden kabul/red oranı (%33) üzerinden hesaplanan 495,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalanın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 4.789,54- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacı yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair davacı ... davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/01/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır