T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/332 Esas
KARAR NO: 2018/412
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/03/2016
KARAR TARİHİ: 11/04/2018
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı banka tarafından müvekkili şirkete 04/05/2010 tarihinde 1.500.000,00-TL bedelli kredi kullandırıldığını, kredi tutarının hesaba geçmesi ile beraber 4.5.2010 tarihinde 15.000,00-TL dosya masrafı adı altında kesinti yapıldığını, davalı tarafından müvekkili şirkete 18.5.2012 tarihinde 160.000,00-TL bedelli kredi kullandırıldığını, kredi tutarının hesaba geçmesi ile birlikte 18.5.2012 tarihinde 1.600,00-TL dossya masrafı altında kesinti yapıldığını, yine davalı tarafından müvekkili şirkete 05.08.2013 tarihinde 1.200.000,00-TL bedelli kredi kullandırıldığını, kredi tutarının hesaba geçmesi ile birlikte 05.08.2013 tarihinde 27.666,00-TL komisyon-masraf tahsilatı adı altında haksız olarak kesinti yapıldığını, müvekkili şirket ile davalı arasındaki sözleşmenin tip sözleşmeler olarak kabul görüp, bu sözleşmede müvekkili şirket aleyhine konulam muhtelif masraflar, erken kapama komisyonu ücreti, dosya masrafı, komisyon bedeli gibi vb. yazılmamış sayılması gerektiğini, dolayısı ile bu yazılmamış sayılan kalemlerin davalı bankaca tahsil edilmiş olmasının genel işlem şartına açıkca aykırı olarak kabul edilerek iadesi gerekeceğinin hukukun bir gerçeği olduğunu, bankaların A.Ş. statüsünde olup, kredi sağlama, kredi verme ve topladıkları kredilere değerlendirme gibi bir çok işi gerçekleştirdiklerini, kural olarak temerrüt BK. 117 vd. madde hükümlerine tabi olduğunu, ancak bankanın faaliyet alanı değerlendirildiğinde, haksız surette alınan bu bedellerinin hesaba girdiği andan itibaren banka tarafından nemalandırıldığı ve bundan gelir elde edildiğinin kuşkusuz olduğunu, genel hukuk prensiplerinden olan “ hiç kimse kendi kusuruna dayanarak menfaat elde edemez “ ilkesi gözetildiğinde bankanın yasal dayanağı olmaksızın aldığı bu kalemlerin hesabına girdiği andan itibaren faizi ile birlikte iade etmesinin hakkaniyetin gereği olduğunu belirterek davalı banka tarafından dosya masrafı, komisyon bedeli, masraf tahsilatı adı altında haksız olarak tahsil edilen yukarıda dökümü yapılan bedellerin hesaba geçtiği tarihler olan 04/05/2010,18/05/2012,05/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki avans faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
Yetkili yargı merciinin ... Mahkemeleri olduğunu, taraflar arasında imzalanan 3.5.2010 tarihli Kredi Genel Sözleşmesinin “ Sair Hükümler “ başlıklı 11.11. maddesinde “ İstanbul “ ... mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili kılındığını, davacının müvekkili ... ile 5.8.2013 tarihinde her hangi bir sözleşme imzalamadığını, dolayısı ile bu tarihte kullandığı bir kredide olmadığını, davacı her ne kadar 5.8.2013 tarihinde 1.200,00-TL tutaında kredi kullandığını iddia etmiş ise de; davacıya 5.8.2013 tarihli hesap ekstresi incelendiğinde görüleceği üzere, 2.8.2013 tarihinde 1.200,00-TL ... Yatçılık..Ltd.Şti. Tarafında davacı şirketin hesabına EFT ile gönderildiğini, davacının, EFT ile gelen bu para ile kullandığı 1.500.000,00-TL lik kredisini kapattığını ve işlem nedeni ile dosya masrafı kesintisi yapılmadığını, davacıdan tahsil edilen 26.666,00-TL lik tutarın kredinin erken kapatılması nedenilye tahsil edilen erken kapama ücreti olduğunu, kredinin erken kapanması sebebiyle müvekkili bankanın zarara uğradığını, dava konusu uyuşmazlıkta TBK 20.maddesinde düzenlenen genel işlem koşullarının uygulanmasının mümkün olmadığını, dava konusu edilen dosya masrafının yasal gerekçelerinin mevcut olduğunu, müvekkili bankanın kredi kullandırımı sırasında yaptığı masrafları müşterilerden tahsil ettiğini ve müşterilerin de imzaladıkları sözleşme ile buna açıkca muvafakat ettiklerini, davanın da sözleşmelerin her sayfasını hiçbir ekince ileri sürmeksizin imzalayarak kabul ettiğini, davacı tacir olduğu için, basiretli hareket etmesi gereken tacirin kredinin tahsisi ve sözleşmenin imzalanması aşamasında kredinin maliyeti hakkında çok detaylı bilgisinin bulunduğunu belirterek, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini savunmuştur.
Dava, genel kredi sözleşmesi kapsamında davacıdan tahsil edilen komisyon masrafının haksız olduğu iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.
Davaya konu kredi sözleşmesi, hesap hareketleri, ödeme tablosu dosyaya ibraz edilmiş, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda davalı banka tarafından dosya ve komisyon masrafı olarak alınan ücretlerin emsal kredilerle ve diğer dava dışı banka uygulamaları da araştırılmak sureti ile alınan ücretlerin makul olup olmadığı, sözleşmeye ve bankacılık uygulamaları ile bağdaşıp bağdaşmadığı ve davacının talep hakkı bulunup bulunmadığı hususunda Emekli Banka Müfettişi ...’dan alınan 18/08/2017 tarihli raporda özetle; davacı taraf toplam 44.660,00-TL lik kredi komisyonunun iadesini talep ettiği, oysa yapılan incelemede davalı tarafından açılan 2 ayrı krediden toplam 16.600,00-TL kredi komisyonu ile söz konusu kredilerin vadeden önce kapatılması nedeni ile toplam 27.666,00-TL erken kapama komisyonu tahsil edildiği, dolayısı ile taleplerin 2 ayrı türde olduğunun anlaşıldığını, davacı şirketin, davalı bankadan iki ayrı partide kullandığı toplam 1.669.000,00-TL taksitli ticari kredi nedeniyle davalı banka tarafından açılan kredinin % 1’i üzerinden toplam 16.600,00-TL komisyon hesaplandığı, davacının vadesiz mevduat hesabından tahsil edildiğini, tarafları imzaladığı sözleşmede komisyon alınacağına ilişkin hüküm olduğu, işlemin ticari olması nedeniyle banka tarafından bu tür işlemlerden masraf ve komisyon alınmamasına ilişkin bir mevzuat bulunmadığı, söz konusu kredi işlemlerinde diğer bankalarca değişik oranlarda komisyon alındığı ancak % 1 komisyon oranının makul olduğu, dolayısı ile işlemin ticari kredi ve tarafların tacir olması nedeniyle davalı bankanın bu miktarda komisyon alabileceği görüşüne varıldığını, mahkemenin aksi görüşte olması halinde davacının ödediği komisyon tutarı 16.600,00-Tl nin işlem tarihinden dava tarihine kadar T.C. ... Bankası avans faiz oranı üzerinden toplam 10.897,98-TL işlemiş faiz hesaplandığı, 16.600,00-TL nin kabulü halinde dava tarihinden itibaren bu tutarın ödenmesine kadar T.C. ... Bankası değişen avans faiz oranları üzerinden faiz yürütülmesi gerektiğini, ayrıca, davalı banka tarafından davacıya açılan kredilerin vadesinden önce kapatıldığı, davalı tarafından kredinin vadeden önce erken kapatılması nedeniyle oluşan gelir kaybından dolayı bankaların % 2 oranında erken kapama komisyonu alınmasının kural haline geldiğini, ancak davalı banka tarafından % 2,5 oranında ve toplam tahsilat üzerinden toplam 27.666,00-TL erken kapama komisyonu tahsil edildiği, % 2 oranı ve borç bakiyesi üzerinden yapılan hesaplamada 20.180,00-TL erken kapama komisyonu alınması gerektiği, dolayısı ile 7.486,00-TL fazla tahsilat yapıldığı, mahkemece davalı bankanın tahsil edilen 7.486,00-TL erken kapama komisyonunun iadesinin kabulü halinde işlem tarihniden dava tarihine kadar T.C.... Bankası avan faiz oranı üzerinden toplam 1.373,42-Tl işlemiş faiz hesaplandığı, 7.486,00-TL nin kabulü halinde dava tarihniden itibaren bu tutarın ödenmesine kadar T.C. ... Bankası değişen avans faiz ornları üzerinden faiz yürütülmesi gerektiği rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; davalı banka tarafından açılan iki ayrı krediden toplam 16.600,00-TL kredi komisyonu ile ile söz konusu kredilerin vadeden önce kapatılması nedeni ile toplam 27.666,00-TL erken kapama komisyonu tahsil edildiği görülmüştür. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede bankanın komisyon masrafı adı altında kesinti yapabileceği davacı tarafça kabul edilmiş olması, emsal kredilerde diğer bankaların müşterinin verimliliği ve ödeme performansına göre % 0.5 ile % 2 arasında dosya masrafı, kredi tahsis ücreti, komisyon vb. isimlerle kesinti yapıldığı, davalı banka tarafından ise açılan kredinin % 1'ine tekâbul edecek şekilde dosya masrafı adı altında kesinti yapıldığı, yapılan kesintinin taraflar arasındaki sözleşmeye ve bankacılık uygulamalarına uygun bulunduğundan, davacının, dosya masrafı adı altında yapılan kesintinin iadesini talep etme hakkı bulunmamaktadır.
Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede, dosya masrafı gibi kredinin vadesinden önce kapatılması halinde bankanın erken kapama komisyonu talep edebileceği düzenlenmiş ise de; bankanın hangi oranda erken kapama komisyonu uygulayacağı kararlaştırılmamıştır. Bu sebeple davalı banka tarafında % 2,5 oranında ve toplam tahsilat üzerinden toplam 27.666,00-TL erken kapama komisyonu tahsil edildiği, diğer bankaların ise kredinin vadeden önce erken kapatılması nedeni ile oluşan gelir kaybından dolayı ortalama % 2 oranında erken kapama komisyonu almasının kural haline geldiği, % 2 oran ve borç bakiyesi üzerinden yapılan hesaplamada davacının 20.180,00-TL erken kapama komisyonu alması gerekirken 7.486,00-TL fazla tahsilat yaptığı kanaatine varılmakla, 7.486,00-TL nin kesintinin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İle
7.486,00 TL'nin 05/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2- Alınması gerekli olan 511,36-TL karar ilam harcının peşin alınan 755,96-TL den mahsubu ile arta kalan 244,60- TL nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Alınması gerekli olan 511,36-TL karar ilam harcı davacının yatırdığı peşin harçtan mahsup edildiğinden, 511,36- TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bunun dışında davacı tarafça karşılanan 32,40- TL ilk dava gideri ( başvurma ve vekalet harcı) ile 152,50-TL davetiye ve posta gideri: 600,00-TL bilirkişi giderinden oluşan toplam: 784,90 -TL yargılama giderinin kabul red oranı ( % 16,91 ) üzerinden hesaplanan 132,60-TL yargılama giderinin davalıdan tahsil olunarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiği için kabul edilen miktar bakımından hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T’ ne göre tayin ve takdir olunan 2.180,00-TL avukatlık ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiği için reddilen miktar bakımından hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T’ ne göre tayin ve takdir olunan 4.395,80-TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
6- Davacı tarafça yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır