T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/337 Esas
KARAR NO: 2021/371
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/09/2015
KARAR TARİHİ: 24/05/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... San. ve Tic. Şti. Davalı ... San. ve Tic. A.Ş. ‘den 30 koli Portakal Aromalı İçecek Tozu, 21 koli Aromalı İçecek Tozu, 20 koli Vişne Aromalı İçecek Tozu ve 15 koli Şeftali Aramalı İçecek Tozu toplam 86 koli (445,824 kg) ürün satın aldığını iş bu ürünlerin satış bedelini eksiksiz ödediğini, ancak ilgili ürünlerin son kullanma tarihleri geçmeksizin bozularak kullanılamaz hale geldiğini, iş bu ürünlerin neden kaynaklı kullanılamaz hale geldiklerinin tespit edilmesi amacıyla ... Sulh Hukuk Mahkemesi 2015/ ... D.İş numaralı dosya ile tespit talep edildiğini, bilirkişinin yaptığı inceleme sonucu satılan ürünleri açmadan, dış ambalajından incelendiğinde ambalaj içindeki ürünlerin toz formunu korumadığı ürünlerin topaklaşarak tek kitleye dönüştüğü, satın ürünlerin nem-rutubet oranının üretim sırasında istenilen seviyeye düşürülmemiş olmasından, ürün paketleme sırasında ambalaj malzemesinin dolum sonrasında ağzının iyi kapatılmadığından veya ambalaj malzemesinin oksijen geçirgenliğinin yüksek oluşundan doğan hatalardan dolayı bozulduğu, saklama koşulları nedeniyle bozulmadığı tespit edildiği, bilirkişi tarafından yapılan tespit ile dava konusu ürünün üretici hatası nedeni ile bozulduğu anlaşıldığını ve ... Noterliğinin 15.06.2015 tarihli ihtarnamesi ile maddi ve manevi zararın tazmini talep edilmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında imzalanan Bayilik Sözleşmesinin 19. Maddesinin 1. Bendinde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunun belirtildiğini, bu nedenle dosyanın yetkili mahkeme olan İstanbul mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davacının bozulduğunu iddia ettiği ürünlerin davacıya satış tarihi belirtilmemiş olmakla ürünlerin son kullanma tarihinin 04/10/2015 tarihi itibari ile sona ereceğinin belirtildiğini, buna göre davacının ürünlerin alış tarihi göz önünde bulundurulmak kaydıyla zaman aşımı itirazları olduğunu, davacının maddi zararını ispatlamakla yükümlü olduğunu, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin iade hükümleri uyarınca fazlası ile iade kabulü yapıldığını, bu nedenler yetki itirazlarının değerlendirilmesini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davacının, davalı şirketten almış olduğu 86 koli ürünün son kullanma tarihleri gecikmeksizin bozularak kullanılamaz hale gelmesi nedeni ile ürünlerin bedelinin hak edildiği tarihten itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsili talepli davadır.
Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi, ... Sulh Hukuk Mahkemesi 2015/... D.İş numaralı dosyası.
... Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/... Esas 2016/... Karar sayılı 20/01/2016 tarihli karar ile yetkisizlik kararı verilerek dosyanın mahkememiz esasına kaydı yapılmıştır.
... Sulh Hukuk Mahkemesi 2015/... D.İş numaralı dosyasından alınan bilirkişi raporu; Gıda Mühendisi ... 04.05.2015 tarihinde davacı ... Tic. Şti. nin ... Mah. ... Cad. No:... /Kocaeli adresinde bulunan deposunda yaptığı inceleme ve tespitinde özetle; inceleme sırasında; deponun serin ve güneş ışığından korunmuş olduğunu, temiz olduğunu, diğer başka ürünlerin de düzenli bir şekilde depolandığını tespit ettiğini, depo sıcaklığının 20 °C civarında olduğunu, nem oranının normal atmosfer (bölge) neminde olduğunu tespit ettiğini, deponun çatısının ısıdan koruyucu panelle kapatılmış olduğunu, depo yan duvarlarının ve camlarının uygun olduğunu tespit ettiğini, depo tabanının düzgün bir şekilde beton ile yapılmış olduğunu, depodaki tüm ürünlerin ahşap ağaç paletlerinin üzerinde olduğunu tespit ettiğini, dava konusu olan ... marka aromalı toz içeceklerinin iki palet üzerinde olduklarını ve karışık şekilde dizili olduklarını.tüm kolilerin orijinal kolilerinde olduklarını, koli bantlarının üzerinde olduğunu açılmamış olduklarını tespit ettiğini, bu iki paletteki dört (4) çeşit üründen rastgele 4 koli ürün seçildiğini, her koli içerisindeki 24 adet kutu ambalajdan birer adet kutu seçilerek ve her kutu içerisindeki 24 adet son ambalajlı ürün seçilerek birinci (1.) örnekler alındığını, arkasından iki palet üzerindeki dört çeşit ürün kolileri ayrıştırılarak tek tek gruplandığını, gruplama sonrasında ikinci (2.) örneklerin alındığını; Portakal Aromalı İçecek Tozu ürünlerinin; Lot nosu: 17, Paketleme Saati: 20:51 ve 01:13, Son Kullanma Tarihi 17/10/2015 olduğunu, Limon Aromalı içecek Tozu Ürünlerinin; Lot nosu: 17, Paketleme Saati: 01:13 ve 02:44, Son Kullanma Tarihi 17/10/2015 olduğunu, Vişne Aromalı İçecek Tozu ürünlerinin; Lot nosu: 05 ve 17, Paketleme Saati: 07:40 ve 02:54, Son Kullanma Tarihi 05/12/2015 ve 17/10/2015 olduğunu, Şeftali Aromalı İçecek Tozu ürünlerinin Lot nosu: 20, Paketleme Saati: 09:53 , Son Kullanma Tarihi 17/10/2015 olduğunu diğer numunenin de aynı lot ve SKt’ li olduğunu, Dört çeşit ürünün miktarları ise;
Portakal Aromalı İçecek Tozu: 30 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)=17.280 adet 17.280 adet X 9 gr =155,520 kg
Vişne Aromalı İçecek Tozu: 20 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 11.520 adet 11,520 adet X 9 gr =103,680 kg
Limon Aromalı İçecek Tozu: 21 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 12.096 adet 12.096 adet X 9 gr =108,864 kg,
Şeftali Aramalı İçecek Tozu: 15 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 8.640 adet 8.640 adet X 9 gr =77,760 kg bu dört (4) çeşit ürünün Son Kullanma Tarihlerinin keşif tarihi (04.05.2015) itibariyle geçmesine beş (5) ay kaldığının ürün ambalajlarının incelemesinden anlaşıldığını, ürünleri açmadan dış ambalajdan incelediğinde ambalaj içindeki ürünlerin toz formunu korumadığını ürünlerin topaklanarak tek kitleye dönüştüğünü tespit ettiğini,
Bu tip toz ürünlerde elek ölçülerinin 60 - 200 mesh, Kurutucularda sıvı halinde veya çok ince katı parçacıklar halindeki gıda maddesi, zerreler halinde ısıtılmış hava İçerisine püskürtülür. Kuruma çok kısa bir sürede tamamlanır. Bu kurutma sırasında ürünlerdeki neme yeteri kadar Evaporasyon yapılmadığından, iyi kurutulmamış hazır toz ürünler kolaylıkla bozulabileceği,
Orijinal ambalaj materyalinin nem geçirgenlik sağlaması yada lamine film ambalajın ağzının iyi yapıştırılmamasından kaynaklandığı, sonuçta nem-rutubet oranının üretim sırasında istenilen seviyeye düşürülmemiş olmasından, ürün paketleme sırasında ambalaj malzemesinin dolum sonrasında ağzının iyi kapatılmadığından veya ambalaj malzemesinin oksijen geçirgenliğinin yüksek oluşundan doğan hatalardan dolayı son ürünün bozulduğunun açık olduğunu, sonuç olarak toplam 86 koli ürünün raf ömrünün keşif tarihi (04.05.2015) itibariyle 5 ay kadar raf ömrünün var olduğu halde, yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı ... üretici kaynaklı üretim hatasından dolayı Toplam 86 koli (445,824 kg) Aramalı İçecek Tozu ürünün bozuk olduğu kanaatinde olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememiz dosyasından 13/06/2018 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Toz formundaki içecek ürünlerindeki bozulmanın sebeplerinin;
Üretim prosesi sırasında üründen nemin yeterince uzaklaştırılamaması ve Ürün ambalaj materyalinin, ürünü son tüketim tarihine kadar bozulmadan koruyacak özellikte (hava geçirgenliği olmayan vs) seçilmemesi yada uygun ambalaj materyali seçilmesine rağmen; ambalajın hava almayacak bir biçimde kapatılamamış olması,
Üründe topaklanmayı önleyen E341-Trikalsiyum Fosfat gibi gıda katkı maddelerinin (toz veya granül haldeki gıda partiküllerinin birbirine yapışmasını önleyen maddeler) yeterli oranda kullanılmaması,
Ürüne üretici tarafından tanımlanan son kullanma tarihinin, ürünün özelliklerini bozulmadan koruyabileceği maksimum süreden daha uzun olarak tanımlanmış olması,
Hatasız bir üretim prosesi sonucunda üretilerek, ürüne özgü ambalaj materyali ile kusursuz bir şekilde ambalajlanmış ürünün uygun olmayan muhafaza koşullarında depolanmış olması,
Dava konusu ürünlerin serin, kuru ve direkt güneş ışığı almayan depolarda muhafaza edilmesi gerekmekte olup; davacı deposunda yapılan keşif ile söz konusu muhafazası koşullarının sağlanmış olduğu, ürün etiket bilgilerinde ürünlerin Son Kullanma Tarihlerinin 17.10.2015 ve 05.12.2015 olduğu, keşif tarihi (04.05.2015) itibari ile ürünlerin miadının dolmasına yaklaşık olarak 5 ve 7 ay kadar bir zaman olduğu, üretici firma, ürün etiket bilgilerinde belirtmiş olduğu son kullanma tarihi ile ürünün belirtilen tarihe kadar bozulmayacağını taahhüt etmiş olduğu, dava konusu ürünün, ürüne özgü muhafaza şartlarına uygun bir biçimde depolanmasına rağmen; açılmamış orijinal ambalajı içerisindeyken özelliğini yitirmiş olması üretim yada ambalajlama hatasından kaynaklanan bir durum olduğu kanaati oluştuğu, davacı firma deposunda tespit edilen zarara uğramış emtia miktarı, Portakal Aramalı İçecek Tozu: 30 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 17.280 adet, Vişne Aramalı İçecek Tozu: 20 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 11.520 adet, Limon Aramalı İçecek Tozu: 21 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 12.096 adet, Şeftali Aramalı İçecek Tozu: 15 koli X 24 kutu X 24 adet (9 gr)= 8.640 adet, buna göre zarar gören emtianın toplam miktarı: 17.280 + 11.520 + 12.096 + 8.640 = 49.536 Adet (9 gr’lık kutu) 'dir.
2013 yılı ürün alım faturalarında (11.06.2013 tarihli ... Seri-Sıra Nolu ve 20.04.2013 tarihli ... Seri-Sıra Nolu faturalar) bilgisi bulunan emtia birim fiyatları hesaplamalarda esas alınmıştır.
... Gr Portakal/ Şeftali/ Limon/ Vişne Aramalı Toz İçecek %8 KDV dahil birim fiyatı: 0,13608 TL 'dir.
Buna göre toplam net zarar bedeli: 49.536 Adet (9 gr’lık kutu) x 0,13608 TL = 6.740,86 TL şeklinde elde edilmiştir.
Mahkeme dosyası üzerinden yapılan ve yukarıda açıklanan tespit ve incelemeler ışığında, olayda Meyve Aromalı İçecek Tozu emtiasında meydana gelen zarardan davalı ... San. ve Tic. A.Ş.’nin tamamen sorumlu olduğu, Davacının maruz kaldığı zarar tutarının 6.740,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizin 05/11/2018 tarihli duruşmasında davalı vekilinin bilirkişi raporuna beyan ve itirazları göz önüne alınarak dosyanın bilirkişiye tevdi ile ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi tarafından hazırlanan ek rapor 07/01/2019 tarihinde mahkememize sunulmuştur.
Davaya konu ürünler üzerinde bilirkişi tarafından herhangi bir fiziki inceleme yapılmamıştır. Şöyle ki; dava dosyasına bilirkişi olarak atandığı 04.06.2018 tarihi itibari ile davaya konu ürünlerin son kullanma tarihlerinin yaklaşık olarak 2,5 yıl geçmiş olması sebebi İle ürünlerdeki bozulmaların "üretim hatası", “depo muhafaza şartlan”, “son kullanma tarihinin geçmiş olması” hususlarından hangisi / hangileri nedeni ile kaynaklandığının değerlendirilemeyeceği, üretim prosesi hatasız ve depolama / muhafaza koşulları uygun olsa bile bir gıda ürününün son kullanma tarihinin üzerinden 2,5 yıl geçmiş olması nedeni ile bozuk hale geleceği, davaya ilişkin değerlendirmeler davaya konu ürünlerin depolandığı işletmede 04.05.2015 tarihinde mahkeme heyeti eşliğinde Gıda Mühendisi bilirkişisi tarafınca yapılan inceleme ve tespitler neticesinde hazırlanarak .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nce kayıt altına alınan delil niteliğindeki 08.05.2015 tarihli bilirkişi raporundaki mevcut temel tespitler dikkate alınarak yapılmış, davaya konu ürünlerin “... San. ve Tic. Şti.” tarafından 20.04.2013 tarihinde ... Seri-Sıra No’lu fatura ve 11.06.2013 tarihinde ... Seri-Sıra No’lu fatura ile satın alındığı dava dosyası kapsamındaki faturaların incelenmesi ile görüldüğü, “04.05.2015” tarihinde Gıda Mühendisi bilirkişisi beraberinde .... Sulh Hukuk Mahkemesi heyetince “... San. ve Tic. Şti." deposunda yapılan keşif ile dava konusu ürünlerin “04.05.2015” tarihi itibariyle ayıplı hale geldiği, dava konusu bozulduğu belirlenen ürünler toplam 445,824 kg (86 koli = 49.536 adet 9 gr’lık kutu) ‘dan ibaret Meyve Aramalı İçecek Tozu olup; söz konusu ürünlere ilişkin veriler “08.05.2015” tarihli .... Sulh Hukuk Mahkemesine sunulan tespit raporundan alınmış, yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, Gıda Mühendisliği ihtisas dalı içerisinde kalınarak hazırlanan 13.06.2018 tarihli kök raporun değerlendirme ve içerik açısından herhangi bir eksiklik içermediği ve kök raporda herhangi bir değişiklik olmadığı görüş ve kanaati bildirildiğinden mahkememiz dosyası arasına alınan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda mahkememiz dosyası üzerinden yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde, olayda Meyve Aromalı İçecek Tozu emtiasında meydana gelen zarardan davalı ... San. ve Tic. A.Ş.’nin tamamen sorumlu olduğu, davacının maruz kaldığı zarar tutarının 6.740,00 TL olduğu tespit edilmiş, davacı vekili tarafından sunulan 24/05/2021 tarihli dilekçe ile davalı tarafından ürün göndermek suretiyle 6.740,51 TL 'lik zarar bedelinin ödendiğine dair dilekçe ile ekinde belge sunulduğu, dava konusu 6.740,51 TL 'lik zarar bedelinin dava tarihinden sonra ürün gönderilmek suretiyle davalı tarafından ödendiği anlaşıldığından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM :
1-Konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Alınması gerekli 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 27,70 TL'nin düşümü ile eksik kalan 31,60 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı vekille temsil olunmakla hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafça yapılan (59,50 TL ilk masraf + 236,00 TL posta masrafı + 600,00 TL bilirkişi ücreti =) 895,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansının geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 24/05/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır