T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/240 Esas
KARAR NO: 2018/695
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/03/2017
KARAR TARİHİ: 04/06/2018
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin 11/12/2015 tarihli satış sözleşmesi ile davalı ... Dış Tic. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den ... malı ... otomatik model metal (harf) büküm makinesi satın aldığını, dava konusu makinenin sözleşme uyarınca 25 mm - 150 mm genişliğindeki ve 0,4 mm - 1 mm kalınlığındaki rulo sacı istenilen şekle göre maksimum 120 derecede bükerek vermesi gerektiğini, müvekkil şilket tarafından sözleşmede yer alan bütün yükümlülüklerin yerine getirildiğini, ancak davalının sözleşme konusu makineyi geç teslim ettiğini, şöyle ki; sözleşme uyarınca makine tesliminin sözleşmenin imza tarihinden itibaren 7 iş günü olduğunun kabul edildiğini ve teslim tarihinin gecikmelerle 10 iş gününü geçemeyeceği hususunda mutabık kalındığını, buna rağmen davaya konu makinenin “ sözleşmenin imza tarihinden itibaren on altıncı günde teslim edildiğini” ve sözleşme konusu makinenin tesliminden tam dört gün sonra ... tarafından kurulum elemanı gönderildiğini, 04.01.2016 tarihinde sözleşme konusu makinenin kurulumu i... gelen çalışanın makinenin yazılımını çalıştıran dangdın üzerinde olmadığını tespit ettiğini, bunun üzerine makinedeki ayıbın derhal satıcıya bildirildiğini ve parçanın ivedilikle temininin talep edildiğini, eksik parça temin edildikten sonra 09.01.2016 tarihinde kurulum elemanının söz konusu eksik parçayı takarak makinenin çalışması i... gerekli ayarlamaları yaptığını, ne var ki dava konusu makinenin yazımsal veya bilinmeyen başkaca bir nedenden dolayı çizim üzerindeki açılara uygun şekilde büküm yapmadığını, davalı tarafından makinenin kurulumunu yapması i... gönderilen elemanın 09.01.2016 tarihinden 14.01.2016 tarihine kadar makinenin büküm yapması i... yüzlerce deneme yaptığını ancak makinenin uygun şekilde çalışmasını sağlayamadığını, davalı çalışanının daha önceden dava konusu makineden iki adet satıldığını, bu iki makinenin kurulumunun da ...’den getirilen bir mühendis tarafından yapıldığını, ...li mühendisin makineyi 2 saatte kurduğunu, kendisinin de bu iki kurulumu izleyerek makinenin kurulumu ve çalıştırılmasını öğrendiğini beyan ettiğini, davalı tarafça gönderilen teknik elemanın kurulum i... makinenin üreticisi olan ...’deki firma ile de görüşerek ayarlamalar yaptığını, ancak makinenin sözleşmeye uygun şekilde çalışmasının sağlanamadığını, belirtmek gerekir ki davalı tarafın makinenin müvekkil tarafından istenilen üretimleri yapabilecek nitelikte olduğu konusunda ısrarcı olduğunu, daha önce ...’daki bir firmaya davaya konu makineden satmış olduğunu belirterek müvekkil şirket yetkilisinden ... ’daki firmaya gitmesini ve üretim sonuçlarını görmek üzere deneme üretimi yapmasını istediğini, yapılan denemeler sonucunda müvekkil tarafından satın alınan makinenin gerçekten de istenilen üretimleri yapabilecek kapasitede olduğunun görüldüğünü, ancak müvekkil şirkete teslim edilen büküm makinesinin istenilen sonuçları vermemekte ve büküm yapamadığını, davalının uzun bir süre ...’den konuyu çözebilecek ve makineyi düzgün şekilde çalışır hale getirecek mühendis getireceğini belirterek müvekkili uzun süre oyaladığını ve nihayetinde davalının ...’den eleman getirmeyeceğinin anlaşıldığını, bunun üzerine müvekkilin ... 34.Noterliği’nin 01.02.2016 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle geç teslim nedeniyle davalının ödemesi gereken cezai şart ile makine i... yetkin bir personelin ihtarın " üzerinden 3 gün i...de gelip makine ayarlarım istenilen seviyeye getirmesini aksi taktirde makinenin iadesiyle 38.879,60 TL olarak ödenen satış bedelinin müvekkil şirkete iadesinin talep edildiğini, ... 11 .Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.iş dosyasıyla yapılan tespitte sözleşme konusu makinenin “yuvarlak figürleri bilgisayardan yüklenen çizimlere uygun eğrilikte ve simetride imal edemediği” yani büküm yapamadığının tespit edildiğini, yukarıda açıklanan ve saym mahkemece resen dikkate alınacak sebeplerle fazlaya dair tüm haklan saklı tutularak öncelikle makinenin davalı firmaya iadesi ile ödenmiş olan sözleşme bedelinin 09.02.2016 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama masrafları ve avukatlık ücretinin davalı üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı veya vekilinin dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davacı şirketin 11/12/2015 tarihli satış sözleşmesi ile davalı ... Dış Tic. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den ... malı ... otomatik model metal (harf) büküm makinesi satın aldığı, dava konusu makinenin sözleşme uyarınca 25 mm - 150 mm genişliğindeki ve 0,4 mm - 1 mm kalınlığındaki rulo sacı istenilen şekle göre maksimum 120 derecede bükerek vermesi gerektiğini, davacı şirket tarafından sözleşmede yer alan bütün yükümlülüklerin yerine getirildiğini, ancak davalının sözleşme konusu makineyi geç teslim ettiği, ... 11 .Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.iş dosyasıyla yapılan tespitte sözleşme konusu makinenin “yuvarlak figürleri bilgisayardan yüklenen çizimlere uygun eğrilikte ve simetride imal edemediği” yani büküm yapamadığının tespit edildiği, nedenle makinenin davalı firmaya iadesi ile ödenmiş olan sözleşme bedelinin 09.02.2016 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsili talepli davadır.
Deliller; Dosya mevcudu, ... 11 .Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.iş dosyası,
Mahkememiz dosyasından 15/02/2018 havale tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Dava konusu Makinenin ... malı metal harf büküm makinesi olduğu ve piyasadaki ticari adının ... Otomatik Derz Açma ve Kıvırma makinesi olduğu, ... sac taşıyan kısım ve büküm yapılan kısım olmak üzere iki parçadan müteşekkil bir makine olarak işyerinde kurulmuş olduğu, Makineyi çalıştıran 1 adet kompresör ve 1 adet bilgisayarın sisteme bağlı olduğu, Bilgisayar kasasına program kilidi (dongle) takılı durumda olduğu, Dava konusu makinenin imalatçı firmanın hazırlayıp verdiği yazılımın kumandasıyla çalıştığı, Bu yazılım ile kullanıcı ... Tasarım Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından bilgisayar akranında çeşitli şekillerin oluşturulduğu ve metal saç levhaların bunlara uygun şekilde bükülmeleri beklentisinin olduğu, Prof Dr. ... tarafından yapılan ön incelemede sözleşmede yer alan standartta saç levhalar kullanılarak deneme üretimi yapılması talep edildiği ve daha önce ekranda çizilmiş bulunan bazı şekillerin imalinin denenmiş olduğu, Makinede bükülerek çıkan metal figürlerin derzlerinin başarılı şekilde açıldığı, Ancak ekrandaki şekillerin aksine mamullerin orta eksene göre simetrik olmadıkları, Yeteri kadar yuvarlatılmadıklan ve özellikle uçlarda yaylanma (geri kaçma) yaşandığı, Söz konusu makinenin ... üretimi, fiili otomatik kutu harf makinası, olduğu ve 0.4 mm’den lmm I kalınlığa, 25 mm'den 150 mm genişliğe kadar paslanmaz krom, galvaniz ve alüminyum kutu harf yan bantlarına derz açıp, otomatik olarak kıvırıp bükebilen ve .CNC ya da laser de kesimini yaptığı çizimleri ile yan bantların çok hassas olarak dönülebilindiği, kullanıcısına sadece lehimlemek ya da yapıştırmak kolaylığını sağlayan ileri teknoloji bir makine olduğu, Söz konusu makinenin kullanıcısına bu kadar kolaylık sağlaması makinenin tercih edilme sebebidir. Dava konusu makinenin kullanıcısına beklediği faydayı sağlamadığı, de söz konusu makinenin test üretiminde tanımlanan şekillerin orta eksene göre simetrik olmadıkları, i... ürünlerin arzu edilen seviyede çıkmadıkları tespit edilmiştir.
04.02.2011 tarih, 27836 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı TBK. m. 219’da sözleşmeye aykırılık halinde iki ayrı durum mevcuttur. Bunların ilki, satıcının alıcıya birtakım nitelikler bildirmesi ve bu niteliklerin söz konusu şeyde bulunmamasıdır. İkincisi ise sözleşme konusu şeyden beklenen faydayı azaltan veya ortadan kaldıran durumların mevcut olmasıdır.
Buna dürüstlük kuralı çerçevesinde karar verilmektedir. Alıcının beklediği faydanın dürüstlük kuralı çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
6102 sayılı yasanın 23. Maddesinde " Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün i...de durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün i...de incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak i... durumu bu süre i...de satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır."
TBK. 223’e göre ise, “Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre i...de ona bildirmek zorundadır.” Burada kesin bir süre belirlenmemiştir, ancak alıcı ayıbı en kısa sürede bildirmekle yükümlü olup, söz konusu makinenin dosya muhteviyatına sunulan bilgi, belge, doküman ve fotoğrafların titizlikle yapılan incelemesinde metal harf büküm makinesinin derz açma işlemini başarılı bir şekilde gerçekleştirdiği, ancak yuvarlak figürleri bilgisayardan yüklenen çizimlere uygun eğrilikte ve simetride imal edemediğinin görüldüğü, bu ayrımın fotoğraflarda yukarıda belirtildiği gibi net şekilde görülebildiği, bu kapsamda dava konusu makinenin davacının söz konusu makineden beklediği faydayı sağlayamaması nedeni ile gizli ayıplı mal olarak değerlendirilmesi gerektiği, söz konusu Makinenin Piyasa Rayiç Değerinin yaklaşık 39.000,00 TL( KDV dahil) civarında olduğu, Dava konusu makinenin 2. El hasarlı ve kullanılmış piyasa rayiç değerinin yaklaşık 28.000,00 TL civarında olduğu, Söz konusu makinenin hasarlı ve kullanılmış olması satın alacak kişinin beklentisi ile doğru orantılı olarak değişkenlik gösterdiğinden davanın kabulü ile dava konusu ... otomatik derz açma ve kıvırma makinesinin davalıya iadesine, bu makine i... ödenen 38.879,60 TL 'nin 09/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın kabulü ile dava konusu ... otomatik derz açma ve kıvırma makinesinin davalıya iadesine, bu makine i... ödenen 38.879,60 TL 'nin 09/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 2.655,87 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 31,40 TL harcın düşümü ile eksik kalan 2.624,47 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 4.626,76 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafça yapılan ( 31,40 TL peşin harç + ilk masraf 36,00 TL + bilirkişi ücreti 600,00 TL + 116,85 TL posta masrafı ) toplam 784,25 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacı vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 04/06/2018
Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır