T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/297 Esas
KARAR NO:2018/996
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:28/03/2017
KARAR TARİHİ:19/09/2018
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, dilekçede plakaları belirtilen davalıya ait araçlar ile ihlalli geçişi nedeni ile doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para çezasının tahsili amacı ile davalıya karşı .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin davalıya 23.1.2017 tarihinde tebliğ edildiğini, davalının 24.1.2017 tarihnide takibe itiraz ettiğini, davalının itirazında, herhangi bir borcunun bulunmadığı iddiası ile borca ve tüm fer'ilerine itiraz ettiğini, ihlalli geçiş vakıalarına itiraz etmediğini, davalının ihlalli geçiş ücretlerini icra takibinden önce ödediğini belirttiğini, davalının belirttiği ödemelerin borçtan mahsup edilerek takip başlatıldığını, icra takibi başlatılan alacak davalının bakiye geçiş ücreti ve ceza borçlarına karşılık başlatıldığını, müvekkili şirketin, ülkemizin en büyük alt yapı projelerinden biri olan " ... ( ... Körfez Geçişi ve Bğlantı Yolları Dahil ) otoyolu projesi"nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzaladığı 27.9.2010 tarihli uygulama sözleşmesi çerçevesinde üstlendiğini, 6001 Sayılı Kanun uyarınca, geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde geçiş ücretini cezasız ödeyebilirsiniz, bu itibarla xx.xx.xxxx tarihine kadar geçiş ücretini ödemediğiniz takdirde, hukuki sürecin başlatılacak olup, geçiş Ücreti ile birlikte Geçiş Ücretinin 10 katı tutarındaki ceza ve oluşacak tebligat, yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderlerin de takip ve tahsil edilecektir" ifadesinin yer aldığını, müvekkili şirkete işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 10 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, geçiş ücretinin 10 katı fazlası olarak tahszil edilen ceza tutarının % 60 ı ise tahsilini işleyen ayın 7.günü mesai bitimine kadar, hazine payı olarak müvekkili şirketin yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı bulunduğu vergi dairesine müvekkili şirket tarafından ödendiğini belirterek, sonuç olarak; öncelikle teminatlı veya teminatsız olarak ekte bildirdiği plakalı araçlara ve borçlunun diğer tüm hak ve alacakları üzerinde mahkemece verilecek hükmün kesinleşmesine kadar geçenli olmak üzere ihtiyati haciz kararı verilmesini, davalının icra dosyasına yaptığı itirazının iptali ile % 20 den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin müvekkili şirkete 19 adet plakaya ait geçiş bedeli olan 1.407,90 TL ile bu geçişlerin ceza tutarları olduğunu belirttiği 12.671,10 TL’nin, toplamda 14.079,00 TL’nin tahsili için müvekkil aleyhine icra takibi yapıldığını, müvekkili şirket tarafından asıl geçiş ücretleri toplamı olan 1.410,00- TL nin 03.01.2017 tarihinde, icra takibinden önce davacı şirketin banka hesaplarına ödenmiş olması nedeniyle takip konusu tutarlara itiraz ettiklerini, müvekkili şirkete ait araçların tamamında ... ve ... cihazları bulunduğunu, araçların, davacı tarafça işletilen yollarda var olan ... gişelerinden geçtikleri zaman ... cihazları okunduktan sonra gişedeki mevcut bariyerin kalktığını ve araçların geçişlerinin tamamlandığını, ... cihazları okunmadığı takdirde bariyerin açılmadığını ve bilet alındığını, çıkışta ise gişe görevlisi tarafından nakit tahsilat yapıldığını, bariyer açılmış ise bu durumun ... cihazlarının okunduğu ve araç plakasının tanındığı anlamına geldiğini, mevcut geçişlerde davacı tarafın icra dosyasına sunmuş olduğu fotoğraflar da incelendiğinde bariyerlerin açıldığının görüldüğünü, bu durumda araçlara ait ... cihazlarının okunduğu ve araç plakalarının tanındığının gösterdiğini, ... geçişlerinde ise bakiye müsait olmadığı takdirde bakiye yüklendiğinde geçiş bedelinin otomatik olarak müvekkili şirket hesabından tahsil edildiğini, dava dilekçesindeki göre. davacı şirketin geçişlere ilişkin müvekkilinin kusuru olmadan ve bilgileri dışında ortaya çıkmış olan ihlallerle ilgili müvekkili şirkete bildirim yapılmadığının açıkça ikrar edildiğini, davacı şirket ile Karayolları arasında var olan ilişkiyi müvekkili şirketin bilmesinin düşünülemeyeceğini, müvekkili şirketlerin ... ve ... geçiş sistemlerinin yer aldığı diğer yol ve köprülerden geçtikleri gibi davacı şirketin işlettiği yol ve köprüden de geçtiklerini, bu şekilde bir cezalandırmanın araç sahiplerini haksız olarak mağdur ettiğini, davacı lehine de haksız kazanç kapısı açtığını, davacının sistemin oturmasını beklemeden ve araç sahiplerine herhangi bir uyarı yapmadan ceza uyguladığını ve bu cezaları da icra takibine konu ederek araç sahiplerini daha fazla mağdur ettiğini, sistemin plakayı okuyamaması ya da karayolları ile arasında var olan ilişki nedeniyle çıkmış olan sorunu nedeniyle kaçak geçiş yaptığından bahisle cezaya maruz bırakılmasının yasal olamayacağını belirterek, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddi ile davacının %20 haksız takip tazminatı ile yargılama giderlerine mahkum edilmesini savunmuştur.¸
Uyuşmazlık; davalı şirkete ait araçların ihlalli geçişi nedeni ile yasal süresi içinde ödenmeyen geçiş tutarı nedeni ile para cezasından kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan tahsile yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında davacı alacaklının davalı borçlu aleyhine davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan ihlâlli geçişleri sebebi ile 1.407,90-TL geçiş ücreti. 12.672,10-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 14,079,00- TL miktar üzerinden takip başlattığı, davalı şirketin süresi içerisinde borca itiraz ederek takip durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Dosyanın ve ekli icra dosyasının tetkikinden davacı-alacaklı tarafça yapılan ilamsız icra takibine davalı-borçlu tarafından süresi içinde itiraz edildiği ve davacı-alacaklı tarafça yasanın öngördüğü 1 yıllık süre içerisinde mahkememize “itirazın iptali” davası açıldığı anlaşılmaktadır.
Davalı şirket vekili, takip icra takibine yaptığı itirazında, asıl geçiş ücretleri toplamı olan 1.407,90-TL nin davalı şirket tarafından 03/01/2017 tarihinde takipten önce ödenmiş olması nedeni ile geçiş ücreti ve yasal dayanaktan yoksun olan ceza tutarı altında 12.671,10-TL tutara itiraz ettiği anlaşılmıştır.
Tarafların bildirmiş olduğu deliller ve davalı araçlara ait ayrıntılı ihlalli geçiş tablosu ve düzenlenen 19 adet ihlalli geçiş bildirim suretleri ve 19 adet ihlalli geçişin fotoğraf görüntüleri dosyaya ibraz edilmiştir.
Davalıya ait araçların ihlalli geçişi olup olmadığı, uygulanan ceza tutarlarının yerinde olup olmadığı, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan geçiş ücreti ve ceza tutarı altında toplam ne kadar alacağı bulunduğu, geçiş ücretlerinin takipten önce ödenip ödemediği hususunda bir mali müşavir bir Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden seçilecek trafik bilirişisinden alınan raporda özetle; davacı şirketin yerine getirmesi gereken tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini, dosyaya ibraz edilen ... bilgileri dökümü incelendiğinde, davalı şirkete ait plakaları raporun 8. Sayfasında belirtilen araçların ihlalli geçişlerinden dolayı ödenmeyen geçiş tutarları ve para cezalarının belirtildiği, ihlalli geçişlerden dolayı ödenmeyen geçiş tutarlarının 1.407.90-TLolduğu, para cezasının 14.079,00-TL olduğu, para cezasının 14.079,00-TL olduğu ( 6001 sayılı kanuna göre geçiş tutarının 10 katı ) tespit edildiğini, davalı şirket tarafından 03.01.2017 tarihinde ihlalli geçişlerden dolayı davacının Finansbank Bayrampaşa şubesi hesaplarına 1.410,00-TL ödeme yapıldığını, davalı tarafından ihlalli geçişlerden dolayı davacıya 2,10-TL fazla ödeme yapıldığını, davacı yanın 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. Maddesinde bulunan fıkralardan dolayı icra takip tarihi olan 19.01.2017 tarihi itibariyle davalı şirketten 14.070,00-TL tutarında ceza alacağının bulunduğu hususları talep ve dava etmiştir.
Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5.Hukuk Dairesinin 20/06/2018 tarih, 2018/290 E, 2018/504 K. Sayılı istinaf kararında " 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde; geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali halinin düzendiği, 1. fıkrada ücret ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine geçiş ücretinin 10 katı tutarında idari para cezası verileceğinin düzenlendiği, 30/5 maddesine göre; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ve karayollarını geçiş ücretini ödemeden kullanan araç sahiplerine geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin 10 katı tutarında cezanın genel hükümlerine göre tahsil edileceğinin belirtildiği, daha açık bir ifade ile 5. fıkradaki cezanın idari para cezası olmadığı ve genel hükümlere göre tahsil edileceğinin yasadan kaynaklanan bir durum olduğu, işletmecinin tahsil ettiği tutarın % 60'ını hazine payı olarak ödeyeceği, ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine ücretin 10 katı tutarında ceza uygulanmasının yasal düzenleme gereği olduğu. davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiği, işletmesi devredilen köprü ve otoyollar için alınması gereken cezalı tutar için işletmeci şirket aracı görünse de yasanın açık ifadesi karşısında bunun idari para cezası olmadığı ve 6100 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu " belirtilmiştir.
Davalı taraf, davalı şirkete ait araçların tamamından ... cihazlarının bulunduğunu, mevcut gişelerde davacı tarafın icra dosyasına sunmuş olduğu fotoğraflar incelendiğinde bariyerlerin açıldığını, bu durum araçlara ait ... cihazlarının okunduğu ve araç plakalarının tanındığı, eğer ... geçişlerinde bakiye müsait olmadığı takdirde bakiye yüklendiğinde geçiş bedeli otomatik olarak davalı şirket hesabından tahsil edildiğini beyan etmiş ise de, ... kartlarında para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu, ancak davalı şirketin geçiş ücretlerini 03/01/2017 tarihinde ödemiş olduğu görülmüştür. On katı oranında ceza alınacağı ise Kanun düzenlemesi olduğundan davalı tarafından bilenmesi gerekir. Yani; Kanunu bilmemek mazeret sayılamaz. Bu nedenle tebligata da gerek yoktur. Bundan dolayı; davalının bu husustaki itirazı yerinde değildir.
Ancak 25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan; 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile; "25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin bir ve beş fıkrasında yer alan "on" ibareleri "dört" şeklinde değiştirilmiştir.
Aynı yasanın 19. maddesi ile; "6001 sayılı kanuna eklenen Geçici 3. maddesi ile; bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen, ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibari ile tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır" düzenlemesine göre, ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine ücretin dört katı tutarında ceza uygulanması gerektiğinden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ceza miktarının dört misli olarak uygulanmasına, dava tarihinde davacı dava açmakta haklı olduğundan dava değerine göre vekalet ücreti ve yargılama giderine karar verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Buna göre; talep edilen toplam 12.671,10- TL gecikme bedeli 5.631,60- TL'ye indirilerek bu miktar üzerinden karar verilmiştir.
Davalının gecikme cezasına yönelik itirazının haksız olması ve alacak miktarı likit olması nedeni ile dört kat üzerinden hüküm altına alınan toplam miktar üzerinden icra-inkar tazminatına karar verilmiştir.
Davalı vekili, 1.407,90-TL geçiş ücretini takip tarihinden önce 03/01/2017 tarihinde davacının hesabına ödemiş olduğu ve geçiş ücreti yönünden dava konusuz kaldığından, itiraz edilen geçiş ücreti yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken sehven mahkememizce geçiş ücreti yönünden de hüküm kurulmuş olduğu ancak, hakim tefhim ettiği kararla bağlı olduğu ve usul yasası uyarınca hükmünü sonradan değiştiremeyeceğinden, yapılan hata belirtilmiş olmakla, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İle
Davalının .... İcra Müdürlüğünün ... E .sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 1.407,90 TL geçiş ücreti, 5.631,60- TL ceza tutarı olmak üzere toplam 7.039,50 TL miktar üzerinden takip tarihinden itibaren tahsil gününe kadar işleyecek avans faiziyle birlikte tahsil edilmek suretiyle devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine
Hüküm altına alının ihtilaf konusu ceza tutarı olan 5.631,60 TL'nin %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 384,65.-TL karar ilam harcından peşin alınan 170,04- TL mahsubu ile eksik kalan bakiye 214,61-TL bakiye ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3- Davacı tarafından yatırlan dava açılış gideri: 206,04-TL davetiye posta gideri: 83,75- TL, bilirkişi ücreti: 1.000,00- TL olmak üzere toplam: 1.289,79 - TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 2.180,00- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacı tarafından yatırılan gider ve delil avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır