T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/490 Esas
KARAR NO: 2022/679
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 23/05/2017
KARAR TARİHİ: 07/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... Mah. ... Sk. No: ... Kartal-İstanbul adresinde ... isimli işyerinin sahibi olduğunu, davacının 02/05/2016 tarihinde saat 20.45 te işyerinin kapısını kilitleyerek kapattığını ve ikametgahı olan Bahçelievler Mah. ... Sk. No: ... Üsküdar İstanbul adresine gittiğini, 03/02/2016 tarihinde sabah 08.30 da işyerine gelerek kapıyı kumanda ile açıp içeri girdiğini ve ofisin bulunduğu yerin dağınık olduğunu gördüğünü ve ofisin girişe göre sol tarafında bulunan odada 150x50 cm ebadındaki çelik para kasasının üst gözünün ve alt gözünün açık vaziyette ve içerisindekilerin yerlere saçılmış olduğunu gördüğünü, bu hususu polise bildirdiğini, kamera görüntülerini incelediğinde 04.30 sıralarında 2 ve 4 nolu kamerada 1 erkek şahsın dış pencere demirini kırarak ve cam pervazına zarar vererek açmak sureti ile içeri girdiği ve içeride kasanın üst gözünü açtığı anahtarsız açılmamasına rağmen nasıl açıldığının anlaşılmadığını ve alt gözünü de üst gözde bulunan anahtarla açılmış olduğunun tespit edildiğini, kasanın anahtarının yalnızca davacıda iş yerinde 6 kişi çalıştıklarını, çalışanlara sorduğunda hırsızlığın kimin tarafından yapıldığını bilmediklerini ve görmediklerini beyan ettiklerini, çalınan bu çeklerle ile ilgili olarak...8. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosya ile kıymetli evrakın iptali davası açıldığını, 05/05/2016 tarihinde dosyada çekler hakkında ödemeden men kararı verildiğini, bu dosyada çeklerin bir çoğu hakkında karar verilmiş ve dosya tefrik edilerek ... Esas sayısı ile dava konusu çek hakkında istirdat davası açma kararı verildiğini, ihtiyati haciz kararı alındığında davacının banka hesapları ile üzerine, kayıtlı aracına haciz işlemi uygulanmış aynı zamanda çek keşidecisi ... Hastanesi A.Ş. hakkında da haciz işlemi uygulandığını, her iki taraf da ticari itibarları zedelenmemesi için borcu icra dosyasına ödeyerek dosyanın kapanmasını sağlamış olduklarını, davalı ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığını, davacı hakkında işyerinden çalınmış olan çek hakkında haksız bir şekilde ihtiyati haciz ve sonrasında icra takibi uygulandığını ve ticari itibarını düşünen davacının dosya borcunu ödeyerek mağduriyeti bir kat daha arttığını beyanla, dava konusu çekin davacıya iadesine karar verilerek icra dosyasına ödenmiş olan paranın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafından İstanbul ... İcra Dairesinin ...Esas sayılı icra dosyasından borçlular ...Ltd. Şti. , ...Hastanesi A.Ş. ve ...aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, takip dayanağı '' ... İst. ...Şubesi/İstanbul Şubesine ait ... çek nolu 03.08.2016 keşide tarihli keşidecisi ... Hastanesi A.Ş. olan bir adet çek olduğunu, icra takibi neticesinde borçlulardan ... Hastanesi A.Ş. tarafından dosya borcunun ödendiğini ve icra dosya borcu kapatıldığını, öncelikle davacının dava konusu çekin meşru hamili olduğunu ispatlaması gerektiğini, dava konusu çekin meşru hamili olup da çekin rızası dışında elden çıktığını ispat edememesi halinde husumet yokluğundan davanın esastan reddi gerektiğini, davacı yanın dava konusu çekin takibe konu edildiği İstanbul ...İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasının borçlusu olmadığı gibi dosya borcunu ödeyen taraf sıfatına da sahip olmadığını, davacını İstanbul ... Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine konu edilen çeki çaldırdığını iddia ettiğini ancak çek üzerinde davacıya ait ciro olmadığını, davacı yanın dava konusu çek üzerinde hak iddiasının hukuken geçersiz olduğunu, buna göre çekin rıza dışı elden çıktığı iddiasında bulunarak dava ile çekin geri verilmesini isteyen hamilin bu çekin kötü niyetle iktisap edildiğini veya çekin iktisabında ağır kusurunun bulunduğunu ispat etmesi gerektiğini, bu hususları ispattan yoksun olan davacı yanın haksız ve hukuki gerekçelerden uzak olan davanın yasa ve içtihat gereğince reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
İstanbul ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma Dosyası, İstanbul Anadolu ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2...D. İş sayılı dosyası, İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası, İstanbul ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyası, bilirkişi raporu
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasının incelemesinde talep edenin ..., karşı tarafların ...Şti.,... Hastanesi A.Ş. Ve ...olduğu, ...A.Ş. İstanbul ...Şubesine ait 03/08/2016 keşide tarihli, 11.805,90 TL bedelli çek aslı üzerinden ihtiyati haciz kararı verildiği anlaşılmıştır.
Takibe ve davaya konu çekin incelenmesinde ... A.Ş. 1170 - İstanbul... Şubesine ait,... seri numaralı, 03/08/2016 keşide tarihli, 11.805,90 TL bedelli, keşidecisinin ... Hastanesi A.Ş., lehtarının ... Ltd. Şti. olduğu, lehtardan sonra ...'na ait ciro, Araslı İnşaata ait iptal edilmiş ciro ve ...'e ait ciroların bulunduğu anlaşılmıştır.
İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde alacaklısının ... olduğu, borçlularının ...Şti., ...Hastanesi A.Ş. ve ...olduğu, 11.805,90 TL asıl alacak, 79,20 TL işlemiş faiz, 1.180,59 TL %10 tazminat, 35,42 TL komisyon, 81,60 İhtiyati Haciz masrafı ve 400,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti olmak üzere toplam 13.582,71 TL'nin kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılacak takibe ilişkin ödeme emri ile takip başlatıldığı, takibin dayanağının İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... D. İş sayılı dosyasından alınan ihtiyati haciz kararı olduğu, çek keşidecisi ... Hastanesi A.Ş.'nin 16.669,20 TL ödemesi ile borcun tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilince davalı hakkında, davaya konu çek nedeniyle ...CBS'nin ...Sor. Nolu dosyasında soruşturmanın yürütüldüğü bildirildiğinden dosya celp edilmiş,...CBS'nin... Sor. Sayılı dosyasında verilen yetkisizlik kararı sonrasında dosya...C. Başsavcılığına gönderilerek ... numarasına kaydedildiği anlaşılmış, ... CBS'nin ... Sor. Nolu dosyasının incelenmesinde müştekinin ..., şüphelilerin ...ve ... olduğu, kamu kurum ve kuruluşları ve benzeri tüzel kişiliklerin araç olarak kullanılmak suretiyle dolandırıcılık suçundan soruşturma başlatıldığı, iki şüpheli hakkında iş bu davaya konu çekin çalıntı çekler olarak tedavüle koyulduğundan bahisle suç duyurusunda bulunulduğu, çeklerin yetkili makamlar vasıtasıyla bedellerin tahsil edildiğini, soruşturma yapılmasını gerektirecek suç unsurunun bulunmadığı değerlendirilerek kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği görülmüştür.
GEREKÇE
Dava sahtelik iddiasına dayalı menfi tespit ve istirdat istemine ilişkin olup, davaya konu takibe dayanak yapılan çekin davacının elindeyken çalınıp çalınmadığı, davacının çekin meşru hamili olup olmadığı çekin iktisabında davalının kötü niyetli olup olmadığının belirlenmesi hususundadır.
Tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia , savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek davaya konu çekin tarafların ticari defterlerinden kayıtlı olup olmadığı, davaya konu çekten dolayı taraflar arasında ticari ilişkin olup olmadığı ve keşideci, lehtar ve cirantalar ile davacı arasında ticari ilşikinin tespiti noktasında rapor tanzimi için dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup bilirkişinin raporunda özetle, dava dosyasına ibraz edilen bilgi ve belgeler ile yapılan inceleme ve tespitlerde davacı ... Sanayi Ticaret Ltd.Şti.'nin davalı ... ve ...Ltd.Şti. arasında ve çekin cirantası olan dava dışı ...arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığı ibraz edilen bilgi belgeler ile sabit olduğu, dava konusu 03/08/2016 keşide tarihli ... çek numaralı ve 11.805,90 TL tutarındaki çekin 29/04/2016 tarihinde davacı tarafından dava dışı ...Şti'den ticari faaliyet sonucu alındığı, davalıların dava konusu çeki hangi hukuki - ticari ilişkiye dayanarak almış olduğunun yasaya ve denetime uygun ticari defter ve belgeler üzerinde inceleme yapılarak ortaya çıkarılması gerektiği, ancak davalıların ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği, ibraz edilen bilgi ve belgelere göre icra dosyasına keşideci tarafından ödenmiş çek bedelinin davacıya ödenmesi gerektiği yönünde bilirkişi görüşü oluştuğunu bildirdiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamından dava, davacının rızası dışında elinden çıkan çekin iadesiyle icra dosyasına dava dışı kişiler tarafından ödenen paranın tahsili istemine ilişkindir.
Davacı tarafça davalı ile aralarında ticari ilişki bulunmadığı, davalı tarafından haksız bir şekilde ihtiyati haciz ve sonrasında icra takibi uygulandığını ileri sürmüş ise de TTK 792. Maddesi gereğince davalının çeki kötü niyetli veya ağır kusurlu olarak ele geçirdiğini ispat etmesi gerekmektedir. TTK'nın 790. Maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Davaya konu çekin incelenmesinde, çek üzerindeki ciro silsilesinin tam olduğu ve davalı ...'in yetkili hamil olduğu anlaşılmaktadır. Her ne kadar davalı ... Ltd. Şti. yönünden de çekin iadesi ve ödenmiş olan paranın tahsili talepli dava açılmış ise de İstanbul ... İcra Dairesinin... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, çek hamilinin bu davalı olmadığı anlaşılmıştır. Dosya kapsamında davalıların çekleri kötü niyetli olarak ele geçirdiği veya ağır kusurunun bulunduğuna dair delil sunulamadığından ve davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü bulunmadığından, iyi niyetli olduğu kabul edilerek bu davanın reddine dair aşağıda belirtildiği şekilde karar verilmiştir.
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
HÜKÜM:
1 - Davanın REDDİNE
2 - Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL harçtan dava açılırken peşin alınan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 49,30 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına.
3- Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4 - Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5 - Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6 - Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde kendilerine iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.07/10/2022
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)