T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/507 Esas
KARAR NO: 2021/666
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/06/2017
KARAR TARİHİ: 11/10/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Müvekkili şirket ile ... A.Ş. ile 01/04/2013 tarihinde Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi düzenlendiği bahse konu bedellerin dağıtım şirketi olan ... Elektrik Dağıtım AŞ’nin (...) gönderdiği geriye dönük düzeltme kalemi çalışması olduğu, bu bedellerin tahsili konusunda müvekkili şirketin sadece aracı konumunda olduğu, davalının takip konusu faturaları ödemekten imtina ederek müvekkili şirkete iade ettiği, müvekkilinin fatura içeriklerini açıklayan ve davalı tarafından ödenmesi gerektiğini bildiren ihtarnameler gönderdiğini, ihtarname ekinde ...’nın düzenlediği “Görgü Tespit/Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tutanağının da gönderildiği, davalının EPDK nezdinde ... aleyhine EPDK’ya şikayette bulunduğu davalının haksız bulunduğu ve EPDK tarafından dava konusu bedellerin ödenmesine karar verildiği, borcun tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü’nün 2017/... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalının asıl borca ve fer ’ilerine itirazda bulunduğu, takibin durmasına neden olduğu, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra takibine konu olan alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından .... İcra Müdürlüğü’nün 2017/... sayılı dosyası ile 234.264,85 TL Asıl alacak 2.514,44 TL faiz olmak üzere toplam 236.779,29 TL üzerinden takip yapıldığı, takip dayanağı olarak “Elektrik tüketim bedeli fatura ve cari hesap” gösterildiği, fatura bilgisinin olmadığı, iş bu davanın 192.576,42 TL üzerinden açıldığı, takip dayanağı olarak fatura belirtildiği, ancak faturaların gönderilmediği, açılan dava ile iptali istenen icra takibinin ilgisi olmadığının anlaşıldığı, müvekkilinin davacıdan enerji satın aldığı ve gecikmesiz elektrik faturalarını ödediği, ocak ayından itibaren müvekkiline gönderilen “geriye dönük düzeltme kalemi” adı altında yüksek kalemler düzenlediği, örneğin 17.02.2017 tarihli ocak ayı faturada 130.834,06 TL GDDK, 35.983,91 TL dağıtım bedeli altında toplam 166.817,97 TL ödeme talep edildiği, müvekkili tarafından bu fatura kaleminin ödenmediği ve kalemlerin ne olduğuna ilişkin açıklama istendiği, ancak bir cevap verilmeden dağıtım kalemlerinin çıkarıldığı ve fiyat farkı bedeli adı altında yeni kalemler ilave edildiği, bu tutarında 177.287,70 TL olduğu, müvekkili tarafından hiçbir hizmet karşılığı olmayan bu kaleme iade faturası kesildiği, sözleşmenin 5. Mad.de faturaya eklenecek bedellerin sayıldığı bu kalemin yer almadığı, müvekkilinin aldığı bir hizmet veya kusurundan kaynaklanan durum olmadığı bu kalemlerin müvekkilinden istenmesinin mümkün olmadığı, böyle bir durum varsa davalı ile ... arasında çözümlenmesi gerektiği beyan edilerek davacının itirazın iptali talebinin ve icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacının icra takibine konusu olan meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesinin talep edildiği görülmüştür.
DELİLLER
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Dava dosyasına eklenen T.C. ....İcra Müdürlüğü 2017/... Esas No.lu icra takip dosyası incelenmiş olup, buna göre davacı (alacaklı) ... elektrik enerjisi ithalat ihracat ve toptan ticaret a.ş. vekili tarafından davalı (borçlu) ... A.Ş. aleyhine 23.03.2017 başvuru harcı tarihli ilamsız takipte ödeme emri ile 234.264,85 TL Fatura Alacağı 2.514,44 TL İşlemiş Faiz, icra giderleri, vekâlet ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek kamu alacağı faizi tahsilinin talep edildiği, icra takibine davalının itirazı sonucu İİK 67. Madde gereği açılan itirazın iptali davasıdır.
Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi, .... İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı dosyası.
Mahkememiz dosyasından 28/08/2018 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Raporda; Davacı ... (tedarikçi) ve Davalı ... (abone) arasında 22.03.2013 tarihinde Enetji Satış Sözleşmesi yapıldığı, Dava tarihinde de davalının davacı şirketin abonesi olduğu tespit edilmiştir.
Eneıjisa ... A.Ş. görevlilerince, ... Mah. ... adresinde ... A.Ş. ‘ ne ait ... numaralı tesisatta yapılan kontroller de; sistemde kayıtlı akım trafolarının 10/5 iken yerinde takılı akım trafolarının 35/5 olduğu ve sistemde çarpan 690(2X345 )iken mevcut çarpan(7X345) 2415 olduğu, Toplam endeksin (T) 2263,743kWh olduğu tespit edildiği, bu nedenle şirket alacağının tahsili için 09.06.2016 tarihli ... no’ lu Görgü Tespit/Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tespit Tutanağı tutulduğu tespit edilmiştir.
Davacı ... A.Ş.’ nin, Davalı ... Şirketine 14 Mart 2017 tarihinde ... no’ lu ... Noterliği aracılığıyla ihtarname çektiği, ihtarname içeriğinde davalı tarafından faturalara edilen itirazlarda GDDK ve fiyat farkı bedelleri hakkında açıklama istenilmesi üzerine, ...’ mn düzenlediği Görgü Tespit/Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tutunağf nda yerinde yapılan kontrollerde akım trafolarının sisteme yanlış kaydedildiği fark edilmiş olduğu buna istinaden geriye dönük hesaplama yapıldığı ve söz konusu bedeller altında eksik tüketim miktarının tahakkuk edildiği belirtilmiştir.
Davacı şirketin veya yetkili dağıtım şirketinin, Davalıya ait elektrik tesisatı akım trafosundaki çarpan farkını yanlış uygulayarak hatalı Ödeme bildiriminde bulunduğu, bu durumda 08 Mayıs 2014 günlü resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 13.maddesi hükmü gereğince Görgü Tespit/Savac İnceleme ve Mühürleme Tespit Tutanağı tarihinden 12 ay öncesine kadar eksik tüketim bedelleri toplamından Davalının sorumlu tutulması gerektiği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 13.maddesi hükmü kapsamında hesaplanan eksik tüketim toplam bedelinin KDY dahil 219.125,38TL (İkiyüzondokuzbin yüzyirmibeş Türk Lirası otuzsekiz Kuruş) olduğu, Davalının eksik tüketim bedeline ilişkin ödemesi var ise, bu tutar üzerinden tenzil edilmesi gerektiği, Kalan eksik tüketim tutarının 12 av olarak taksitlendirilecek şekilde gecikme zammı alınmadan Davalı tarafa tahakkuk ettirilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
12/07/2019 tarihli raporda;
Davalı tarafın hesaplarını ... muavin hesapta takip ettiği, dava konusu geriye dönük düzeltme kalemi faturasının ticari defterlerine kaydedildiği, Hesapta davacı tarafın takip tarihi itibari ile kayıtlarında 239.416.32 TL alacaklı göründüğü tespit edılmiştir.
Davacı tarafın ticari defterlerinin lehine delil teşkil edeceği, raporun (4.5.a)bölümüne karar vermesi halinde takip tarihindeki alacağın 192.576.47 TL KDV dahil (4.5.b) bölümüne karar vermesi halinde davacı tarafın 194.372.44TL KDV dahil olacağı tespit edilmiştir.
Gölbaşı (...) 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/202 talimat sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporda özetle; Görgü Tespit /Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tespit Tutanağının tanzim edildiği 09,06,2016 tarihinde yürüdükte olan ve 08 Mayıs 2014 günlü resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin "Faturalarda ve faturalandırmaya esas unsurlarda hata tespiti " Başlıklı 13. Maddesinin 1 nolu bendindeki " yanlış çarpan uygulanması " hükmüne uygun olarak davalı kuruma"çarpan farkından kaynaklanan fark faturası düzenlenmesinin" ilgiii mevzuat çerçevesinde yerinde olduğu, Bahse konu yönetmeliğin 13. Maddenin 6.a-l. Bendi uyannca ise, tüketim miktarının hesaplanmasında sürenin 12 ay alınmasının gerekeceği, Aynı yönetmeliğin 13. Maddesinin 6.a-2. Bendine göre; Davalı tarafından ödenmesine karar verilecek tutarın, davalının talep etmesi halinde, tüketim miktarının hesabında esas alınacak 12 aylık süre içinde eşit taksitler hafinde ödenebileceği, 09.06.2015 - 09,06.2016 tarihleri arasındaki süreye ait olarak, davalı kuruma tahakkuk ettirilmiş olan 12 aylık faturanın dosyada bulunmaması nedeniyle, çarpan farkından kaynaklanan geriye dönük fark faturası hesabının yapılamadığı tespit edilmiştir.
06/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Enerji Satış Sözleşmesi Taraflar arasında 22.03.2013 tarihinde imzalanan, 01.04.2013 tedarik başlangıçlı Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi İncelendiğinde; Abonenin ... A.Ş., Abone No.sunun ... , Sayaç Seri No.sunun ... (... ), Bağlantı Tpinin Orta Gerilim, Tarifesinin Ticari olduğu görülmüş olup dava konusu faturaların düzenlendiği tarihte de davalının davacı kurumun abonesi olduğu görülmüştür.
Görgü Tespit /Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tespit Tutanağı; ... A.Ş. tarafından düzenlenen 09.06.2016 tarih ... Seri No.lu Görgü Tespit /Sayaç İnceleme ve Mühürleme Tespit Tutanağı incelendiğinde; ... Seri No.lu Akım Trafolarının Dönüştürme Oranlarının ... Seri No.lu Gerilim Trafolarının Dönüştürme Oranlarının 34500/100 olduğu, ... Marka ... Seri No.lu Sayacın Endeksinin (T) 2263,743 kWh olduğu tespit edildiği, ’Yapılan kontrolde sistemde kayıtlı Akım Trafoları 10/5 iken yerinde takılı akım trafoalrı 35/5 olarak tespit edilmiştir. Sistemde çarpanı 690 iken mevcut çarpan 2415 olduğundan şirket alacağının tahsili için bu belge yerinde düzenlenmiştir’’ denildiği görülmüştür.
Eksik tüketim kaydı yapıldığı iddia edilen döneme ait günlük ortalama tüketim miktarının 709,41 kWh ve İhtilafsız döneme ait günlük ortalama tüketim miktarının 2.519,5 kWh olduğu ve bu iki döneme ait kaydedilmiş olan tüketim miktarı oranının 2.519,5 / 709,41 = 3,55 olduğu görülmüştür.
HESAP İNCELEMESİ
Davacı ... A.Ş. Yönüyle Tespitler; Davacının ticari defterleri incelendiğinde, E-DEFTER mükellefi olduğu, 13.12.2011 tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “ ELEKTRONİK DEFTER TUTMA TEBLİĞİ” hükümleri uyarınca davacı ... A.Ş. nin defter tekil numaralarını zamanı içerisinde oluşturduğu, defter bildirimlerini zamanı içerisinde yapmış olduğu, 6102 sayılı TTK 64. maddesinde sayılan ve tutulması zorunlu olan ticari defterlerinin HMK 222/2. mad. hükmüne uygun yasaya uygun tutuğu ve defterlerin birbirini doğruladığı tespit edilmiştir.
CARİ HESAP İNCELENMESİ
Davacı “... Ticaret A.Ş.” nin Ticari Defterlerinde davalı “... A.Ş.” İle ticari işlemlerinin takip edildiği dava dönemi 2017 Yılı Cari Hesap (Muavin Dökümü) incelenmesi neticesinde; Davacının, davalı ile ticari faaliyetini “... Nolu Alıcılar Hesabı- ... A.Ş ” nolu cari hesapta takip etmekte olduğu, usule uygun olarak davalıya düzenlediği faturaları davalının borcuna davalının ödemelerini cari hesabın alacağına kaydettiği görülmüştür.
Davacının davalı ... AŞ’ne verdiği elektrik hizmeti karşılığında faturalar düzenlediği, faturaların tümünün davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu davalıya düzenlediği satış faturalarının tümünün BS formları ile vergi dairesine süresinde beyan ettiği, Davaya konu 192.576,47 TL’lik fatura incelendiğinde davanın her iki tarafında e-defter mükellefi olduğundan, davacının düzenlediği Satış Faturalarını “Temel Fatura” olarak düzenlediği, davalının kabul etmeyerek davacının düzenlediği e-faturaya müteakip davalının da davacıya anında “iade faturası” düzenlediği görülmüştür.
GİB tarafından yayınlanan E_FATURA oluşturma ve gönderilmesi standartlarına göre ifade ettiğimizde; GİB sistemi üzerinden tarafların birbirlerine düzenlediği Temel Faturanın VUK ... Seri No.lu Tebliğe göre; e-fatura oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken standartlara göre E-Fatura uygulamasına tabi mükellefler, diğer mükelleflerden gönderilen elektronik faturaları almaları zorunlu olup aynen kağıt fatura uygulamasında olduğu üzere yasal süresinde ticari defterlerine kaydetme yükümlülüğü mevcut olduğu, GİB’nın yayımladığı Temel fatura senaryosunda GİB teknik kılavuzlarına uygun olarak e-faturasını gönderen satıcının faturasını, alıcı taraf sistemine düştüğü anda kabul etmek durumundadır. Temel senaryosunda e-faturaya alıcı elektronik sistem üzerinde red veya itiraz edemediğinden aynı kâğıt fatura uygulamasında olduğu üzere 8 gün içinde noter ihtarnamesi, KEP (Kayıtlı Elektronik Posta) vb. harici yolları kullanarak itiraz hakkını kullanabilecektir. Davacı ve davalı tarafların birbirine gönderdikleri e-faturalar temel senaryoya göre ulaştırılmış olup, davalı ... ... a.ş. kendisine gönderilen davaya konu kabul etmediği 192.576,47 TL’lik temel faturayı sistemde red etme yetkisi olmadığından akabinde aynı tutarda iade faturası düzenleyerek davacıya sistem üzerinden gönderdiği tespit edilmiştir.
Davaya konu faturalar kronolojik olarak tetkik edildiğinde ise; davacı ... a.ş. nin davalıya 21.04.2017 tarihinden itibaren 27.10.2017 tarihine kadar sekiz kez “Tüketim Bedeli “ açıklamalı 192.576,47 TL.lik faturalar düzenlendiği, davalının davacının faturalarına karşılık akabinde faturaları kabul etmeyerek aynı sayıda ve tutarda “Elektrik İadesi” açıklamalı faturaları “iade faturası” düzenlediği,
Netice itibariyle;
Davacı ... TİCARET AŞ’nin ticari defter kayıtlarında, davalı ... A.Ş.den Takip Tarihinde (23/03/2017 Ta.’de) 0,01 TL alacak kaydı olduğu, Dava Tarihinde (01/06/2017 Ta.’de) 0, 00 TL bakiye yani borç yada alacağının kalmadığının kayıtlı olduğu, yukarıda ifade ettiğimiz davacının ticari defter kayıtlarındaki tespitlerimize göre; Davalının ticari defterleri üzerinde Sayın Mahkeme’nizin talimatı ile inceleme yapan Bilirkişi S.M. Mali Müşavir ... ’in 24.03.2021 tarihli raporunda tespit edilen hesap bakiyeleri tespitlerinden tarafların ticari defterlerinin birbirini doğruladığı, her iki tarafında ticari defterlerinde bir birlerinden hem Takip Tarihinde hemde dava tarihinde borç ve alacağının kalmadığı anlaşılmıştır.
Davacı ... A.Ş. nin ticari defter kayıtlarında, davalı ... A.Ş.den Takip Tarihinde (23/03/2017 Ta.’de) 0,01 TL alacak kaydı olduğu, Dava Tarihinde (01/06/2017 Ta.’de) 0,00 TL bakiye yani borç yâda alacağının kalmadığının kayıtlı olduğu, yukarıda ifade ettiğimiz davacının ticari defter kayıtlarındaki tespitlerimiz ile davalının ticari defterleri üzerinde Sayın Mahkeme’nizin talimatı ile inceleme yapan Bilirkişi S.M. Mali Müşavir ... ’in 24.03.2021 tarihli raporunda tespit edilen hesap bakiyeleri ile davacı ... A.Ş. nin ticari defterlerini yerinde incelediğimizde tespit edilen hususlar tetkik edildiğinde, tarafların ticari defterlerinin birbirini doğruladığı, her iki tarafında ticari defterlerinde bir birlerinden hem Takip Tarihinde hem de dava tarihinde borç ve alacağının kalmadığı şeklinde tespit yapılmıştır.
Ancak;
Davacının ticari defterlerinde Dava Tarihinden sonra 29.12.2017 tarihinde yevmiye kaydında borç tahakkuku ile davalının cari hesabının ... nolu Hesap Şüpheli Alacaklar hesabına “ ... Hesaba Aktarım’ açıklamalı kayıt ile 192.576,47 TL.lik davalının borçlandırıldığının görüldüğü,
Teknik olarak incelendiğinde;
Sayacın, davalı abonenin kusuru dışında, akım trafolarının çarpan farkının yanlış uygulanması nedeniyle gerçek tüketim değerinden 3,5 kat oranında eksik tüketim kaydettiği, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih olarak 12 ay öncesine kadar eksik kaydedilmiş tüketim bedellerinden davalının sorumlu olduğu raporda ifade edilmiştir.
GEREKÇE
Dava konusu ihtilafın özü; davalı abonenin kusuru dışında, akım trafolarının çarpan farkının yanlış uygulanması nedeniyle 30.06.2015 - 10.06.2016 döneminde gerçek tüketim değerinin tahsiline ilişkindir. Dosyadan yapılan bilirkişi incelemeleri sonucu anılan dönemde sayacın 3,5 kat oranında eksik tüketim kaydettiği, eksik tespit ve tahsil edilen tüketimin KDV dahil toplam tutarının takip tarihi itibariyle 219.125,38 TL olduğu tespit edilmiştir. Davacının talebi ise 192.576.47 TL 'dir. Taraf ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu her ne kadar borç bakiyesinin takip ve dava tarihi itibariyle 0 (sıfır) olarak yazıldığı ifade edilmiş ise bu sadece muhasebe tekniği ile ilgili bir farazi görünümdür.05.09.2021 tarihli raporun 6. Sayfasında örneği bulunan davacının 2017 yılı cari hesap dökümü incelendiğinde takip tarihinden önce takip konusu alacak nedeniyle davacının 17.02.2017 tarihinde e fatura düzenlediği, davalının 24.02.2017 tarihinde aynı faturaya iade faturası kestiği, davacın 28.02.2017 tarihinde e faturayı yine düzenlediği davalının bu faturayı da 06.03.2017 tarihli e iade faturası düzenlediği, en son takip tarihinden önce 20.03.2017 tarihinde davacının aynı meblağ üzerinden e fatura düzenlediği davalının 22.03.2017 tarihinde aynı meblağlı e iade faturası düzenlediği davacının 23.03.2017 tarihinde 234.264,85 TL üzerinden icra takip işlemini başlattığı dikkate alındığında defterlerde görülen sıfır hesap bakiyesi takip ve dava konusu alacağa ilişkin taraflar arasında ihtilaf bulunmasıdır. Kaldı ki davacının ticari defterlerinde 29.12.2017 tarihinde yevmiye kaydında borç tahakkuku ile davalının cari hesabının ... nolu Hesap Şüpheli ... hesabına “... Hesaba Aktarım’ açıklamalı kayıt ile 192.576,47 TL.lik davalının borçlandırıldığının bilirkişi tarafından tespit edilmiştir. 08.05.2014 tarihli ve 28994 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 13. Maddesi gereği davalı eksik tüketim bedelinden sorumlu olup, bilirkişi tarafından tespit edilen meblağdan az olan davacın dava dilekçesinde talep ettiği 192.576,47 TL takip asıl alacağına vaki davalı borçlu itirazının iptali ile takibin devamına ve takip tarihinden itibaren 192.576,47 TL asıl alacağa avans faizi uygulanmasına, dava konusu alacak talebi yargılamayı gerektirdiğinden %20 icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulü ile davalının ... İcra Dairesinin 2017/... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının kısmen iptaline; takibin 192.576,47 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına,
2-Şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gerekli 13.154,90 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.104,83 TL harcın düşümü ile eksik kalan 11.050,07 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 21.930,35 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça yapılan ( 2.104,83 TL peşin harç + ilk masraf 36,00 TL + bilirkişi ücreti 3.600,00 TL + 256,50 TL posta masrafı ) toplam 5.997,33 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 11/10/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır